HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ĐỖ THỊ LIÊN NGHIÊN CỨU TẠO CHỦNG VIRUS NHƯỢC ĐỘC GÂY HỘI CHỨNG RỐI LOẠN HÔ HẤP VÀ SINH SẢN Ở LỢN TỪ CHỦNG CƯỜNG ĐỘC Chuyên ngành: Thú y Mã số: 60 64 01 01 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Bùi Trần Anh Đào NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày.
năm 2016 Tác giả luận văn Đỗ Thị Liên i LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn tôi đã nhận được nhiều sự quan tâm giúp đỡ quý báu của quý thầy cô, các anh chị và các bạn. Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy cô giáo khoa thú y, các thầy cô giáo Học Viện Nông Nghiệp Việt nam đã chia sẻ tri thức và tâm huyết của mình để truyền đạt vốn kiến thức quý báu cho chúng tôi trong suốt thời gian học tập tại trường. Nhân dịp hoàn thành luận văn thạc sĩ chuyên ngành Thú y cho phép tôi được bày tỏ lòng biết ơn chân thành, sâu sắc tới các Thầy, Cô giáo. Xin được gửi lời cảm ơn sâu sắc tới PGS.
Bùi Trần Anh Đào bộ môn Bệnh Lý, Khoa Thú y – Học Viện Nông nghiệp Việt Nam, người đã tận tình hướng dẫn tôi trong suốt thời gian thực tập tốt nghiệp. Đồng thời tôi cũng bày tỏ sự biết ơn đến các Thầy, Cô trong bộ môn Bệnh Lý, khoa Thú y – Học Viện Nông nghiệp Việt Nam, các anh chị phòng thí nghiệm trung tâm đã tạo mọi điều kiện để tôi hoàn thành khóa luận tốt nghiệp tốt nhất. Xin được bày tỏ lòng cảm ơn sâu sắc tới gia đình, bạn bè những người đã luôn động viên, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn tốt nghiệp này. Xin trân trọng cảm ơn ! Hà Nội, ngày.
năm 2016 Tác giả luận văn Đỗ Thị Liên ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục các chữ viết tắt. vi Danh mục bảng.
vii Danh mục hình. viii Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục đích nghiên cứu.
Tổng quan tài liệu. Lịch sử và tình hình dịch bệnh PRRS ở lợn. Tình hình dịch PRRS trên thế giới. Tình hình dịch PRRS tại Việt Nam.
Hội chứng rối loạn hô hấp & sinh sản (PRRS). Đặc điểm dịch tễ học. Biện pháp phòng và điều trị. Kỹ thuật nuôi cấy tế bào trong nghiên cứu virus học.
Thành phần cơ bản của môi trường nuôi cấy. Điều kiện nuôi cấy. Các kỹ thuật nuôi cấy tế bào. Khả năng tiếp truyền virus PRRS trên dòng tế bào MARC-145.
Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Vật liệu nghiên cứu.
27 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Động vật thí nghiệm. Dụng cụ và thiết bị thí nghiệm. Nội dung nghiên cứu.
Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp tiếp truyền virus trên tế bào MARC-145. Giám định virus PRRS bằng phương pháp RT-PCR. Bố trí thí nghiệm.
Xác định hàm lượng kháng thể có trong máu. Phương pháp khám lâm sàng. Phương pháp đo chỉ tiêu huyết học. Phương pháp mổ khám kiểm tra bệnh tích đại thể.
Phương pháp làm tiêu bản bệnh lý .9 Phương pháp xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận. Kết quả về đặc tính sinh học của chủng virus KTY-PRRS-08 qua các đời cấy chuyển. Kết quả xác định khả năng gây bệnh tích tế bào CPE của chủng virus cường độc KTY-PRRS-08 qua các đời cấy chuyển.
Kết quả xác định hiệu giá virus qua các đời cấy chuyển. Kết quả xác định đường cong nhân lên trên môi trường tế bào .2 Kết quả về đặc tính sinh học phân tử của chủng virus KTY-PRRS-08 qua các đời cấy chuyển. Kết quả so sánh tương đồng nucleotide gen ORF5 của các chủng virus PRRS nghiên cứu ở các đời cấy chuyển khác nhau. Kết quả giải trình tự amino acid.
Kết quả về tính kháng nguyên của chủng virus KTY-PRRS-08 cấy chuyển trên môi trường marc-145 ở đời 90. Kết quả nghiên cứu về độc lực của chủng virus KTY-PRRS-08 cấy chuyển trên môi trường marc-145 ở đời 90. Kết quả theo dõi thân nhiệt của lợn trước và sau khi gây nhiễm virus. Kết quả theo dõi tần số hô hấp của lợn trước và sau khi gây nhiễm virus.
60 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Kết quả theo dõi triệu chứng của lợn sau khi gây nhiễm virus. Kết quả theo dõi một số chỉ tiêu huyết học của lợn sau khi gây nhiễm virus. Kết quả biến đổi bệnh lý đại thể ở lợn thí nghiệm.
Kết quả biến đổi bệnh lý vi thể ở lợn thí nghiệm. Kết luận và kiến nghị. 67 Tài liệu tham khảo. 73 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Từ viết tắt Nghĩa tiếng việt Cs Cộng sự DNA Deoxyribonucleic acid DMEM Dulbecco’s Modified Eagle Medium DPI Day Post Inoculated DWP Deep-well-plate ELISA Enzyme Linked Immunosorbent Assay H.E Hematoxylin & Eosin IPMA Immuno – Peroxidase Monolayer Assay LDHV Lactic dehydrogennase virus NXB Nhà xuất bản OIE Tổ chức thú y thế giới PBS Phosphate Buffer Saline PCR Polymerase Chain Reaction PRRS Porcine Reproductive and Respiratory Syndrome PRRSV Porcine Reproductive and Respiratory Syndrome RNA Virus RT – PCR Ribonucleic Acid TPB Reverse Transcriptase – Polymerase Chain Reaction TCID50 Tryptose Phosphate Broth TMB Tissue Culture Infective fifty percent Dose 3,3’,5,5’-Tetrammethylbenzidine vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 2.
Protein cấu trúc của PRRSV. Sức đề kháng của PRRSV. Thành phần phản ứng RT-PCR. Các bước thực hiện phản ứng RT-PCR.
Bảng bố trí thí ngiệm. Kết quả xác định khả năng gây bệnh tích tế bào (CPE) trên môi trường tế bào MARC-145. Kết quả giám định bệnh tích tế bào bằng RT-PCR. Kết quả xác định hiệu giá virus qua các đời cấy chuyển.
Vị trí sai khác về nucleotide của chủng KTY-PRRS-08 sau các đời cấy chuyển khác nhau trên tế bào MARC-145. So sánh tương đồng nucleotide đoạn gene ORF5 của chủng KTY-PRRS- 08 các đời cấy chuyển. Vị trí sai khác về amino acid của chủng KTY-PRRS-08 ở các đời cấy chuyển trên tế bào MARC-145. So sánh tương đồng amino acid đoạn gene ORF5 của chủng KTY- PRRS-08 các đời cấy chuyển.
Kết quả xét nghiệm kháng thể kháng PRRSV của lợn trước khi gây nhiễm chủng virus KTY-PRRS-08. Kết quả xét nghiệm kháng thể sau khi gây nhiễm chủng virus KTY- PRRS-08 cấy chuyển trên môi trường MARC-145 ở đời 90. Kết quả theo dõi thân nhiệt của lợn trước và sau khi gây nhiễm virus. Kết quả theo dõi tần số hô hấp của lợn trước và sau khi gây nhiễm virus.
Kết quả theo dõi triệu chứng của lợn sau khi gây nhiễm virus. Kết quả theo dõi một số chỉ tiêu huyết học của lợn sau khi gây nhiễm virus. Bệnh tích đại thể ở một số khí quan lợn thí nghiệm. Bệnh tích vi thể ở một số khí quan lợn thí nghiệm.
Bệnh tích vi thể ở một số khí quan lợn ở lô đối chứng. 65 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC HÌNH Hình 2. Bản đồ tình hình dịch bệnh PRRS độc lực cao ở châu Á từ năm 2006 đến năm 2010. Hình thái virus PRRS.
Cấu trúc bộ gen của PRRSV. Virus PRRS xâm nhập và phá hủy tế bào đại thực bào. Đường biểu diễn sự nhân lên và phát triển của chủng virus KTY- PRRS-08-P#10. Đường biểu diễn sự nhân lên và phát triển của chủng virus KTY- PRRS-08-P#30.
Đường biểu diễn sự nhân lên và phát triển của chủng virus KTY- PRRS-08-P#90. So sánh trình tự nucleotide của gene ORF5 của chủng virus KTY- PRRS-08 qua các đời cấy chuyển. So sánh trình tự amino acid của gene ORF5 của chủng virus KTY- PRRS-08 qua các đời cấy chuyển. Biểu đồ diễn biến hàm lượng kháng thể kháng chủng virus KTY- PRRS-08-P#90 trong máu lợn thí nghiệm.
58 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Đỗ Thị Liên Tên Luận văn: Nghiên cứu tạo chủng virus nhược độc gây Hội chứng rối loạn hô hấp và sinh sản ở lợn từ chủng cường Ngành: Thú y Mã số: 60 64 01 01 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu Tạo chủng virus nhược độc gây hội chứng rối loạn hô hấp và sinh sản ở lợn từ chủng cường độc phân lập tại Việt Nam phục vụ công tác chế tạo vacxin phòng Hội chứng rối loạn hô hấp và sinh sản ở lợn. Phương pháp nghiên cứu Phương pháp tiếp truyền virus trên tế bào MARC-145, phương pháp chiết tách ARN, phương pháp RT-PCR và phương pháp giải trình tự gen, phương pháp đọc kết quả giải trình tự gen, phương pháp ELISA, phương pháp khám lâm sàng, phương pháp đo chỉ tiêu huyết học, phương pháp xử lý số liệu Kết quả chính và kết luận 1. Đặc tính sinh học của chủng virus KTY-PRRS-08 sau 90 đời cấy chuyển. Chủng KTY-PRRS-08 bắt đầu gây bệnh tích tế bào vào thời điểm 12 giờ và bệnh tích đạt 100% vào thời điểm 60 giờ sau khi gây nhiễm ở đời tiếp truyền đầu tiên cho đến đời tiếp truyền thứ 30.
Từ đời tiếp truyền 40 đến 90, thời điểm bắt đầu xuất hiện bệnh tích tế bào sớm hơn và thời điểm bệnh tích đạt 100% đã rút ngắn xuống còn 48 giờ. Chủng virus KTY-PRRS-08 có hiệu giá tương đối cao, ổn định qua các đời cấy chuyển, hiệu giá virus cao nhất được xác định là đời 50 với giá trị là 8,12 ± 0,87 x 107. Quy luật nhân lên của chủng virus KTY-PRRS-08 đã có sự thay đổi ở đời từ đời 30. Đặc tính sinh học phân tử của chủng virus KTY-PRRS-08 sau 90 đời cấy chuyển.
Đã xác định được trình tự nucleotide đoạn ORF5 của chủng KTY-PRRS-08 ở các đời cấy chuyển. Đoạn gen ORF5 quy định kháng nguyên GP5 của chủng virus KTY-PRRS-08 có kích thước 603bp mã hoá cho 200 amino acid của protein kháng nguyên GP5.