PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do lựa chọn đề án Nguồn nhân lực hay nguồn lực con người là một lĩnh vực không hề mới nhưng luôn được quan tâm đầu tiên ở các doanh nghiệp. Con người chính là chủ thể của lao động, sản xuất, chỉ khi nào có được những con người phù hợp, doanh nghiệp mới xem như là có những nền tảng vững chắc để phát triển kinh doanh. Tuy nhiên, nguồn lực con người này tồn tại rất nhiều khía cạnh, mà các nhà quản trị luôn phải chú ý xem xét.
Khác với các nguồn lực khác, nguồn nhân lực được biểu trưng bằng lực lượng lao động là tập hợp những người lao động có kỹ năng, suy nghĩ và có những thái độ, cảm xúc khác nhau. Kết quả và hiệu suất của công việc mà người lao động tham gia phụ trách vào sẽ bị ảnh hưởng trực tiếp bởi các yếu tố này. Đương nhiên, những nhà quản trị doanh nghiệp luôn mong muốn tối ưu hoá, nghĩa là cùng một số lượng người lao động và cùng một khoản chi phí cho họ, nhà quản trị doanh nghiệp muốn người lao động phải đưa ra hiệu quả cao nhất, hoàn thành tốt được công việc đã được giao. Vì vậy, nghiên cứu, thực nghiệm về các để quản lý người lao động để họ làm tốt nhất hay còn gọi là các chuỗi hoạt động quản trị nhân sự mới ra đời để giúp đỡ các nhà quản lý doanh nghiệp.
Thực tế đã cho thấy rằng, hoạt động kinh doanh của mỗi doanh nghiệp đều không giống nhau, nên khi đi từ lý thuyết đến khi áp dụng thực tế, các nhà quản trị doanh nghiệp phải điều chỉnh và thay đổi các chiến lược quản trị nhân sự này cho đến khi phù hợp và hiệu quả với từng nơi. Ngoài ra, tính chất công việc của người lao động mỗi doanh nghiệp cũng khác nhau nên thái độ, tâm tư và tình cảm,… của họ đối với doanh nghiệp cũng khác nhau. Nhận được tài trợ bởi Công ty Cổ phần Deha Việt Nam, tác giả đã đi vào nghiên cứu về sự hài lòng của người lao động tại công ty. Với đặc thù là một công ty kinh doanh phần mềm, đội ngũ người lao động đa phần là lao động tri thức, sử dụng chất xám để tạo ra các sản phẩm phần mềm cho hoạt động kinh doanh của công ty.
Vậy nên, công ty Cổ phần Deha Việt Nam là một điển hình cho một doanh nghiệp kinh doanh tri thức, lấy người lao động làm trung tâm để tạo ra những sản phẩm kinh doanh cho công ty. Vậy nên, giờ đây, những yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng trong công việc của người lao động, làm ảnh hưởng đến tâm tư, tình cảm của họ, sẽ trực tiếp và đóng vai trò chính yếu tác động đến hiệu suất và chất lượng của những sản phẩm được tạo ra bởi công ty. Vì lý do trên, nghiên cứu về những yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của người lao động tại DEHA Việt Nam là vô cùng cần thiết. Nó không những giúp ban lãnh đạo công ty tìm hiểu để giải quyết những vấn đề nhân sự mà còn giúp nâng cao hiệu suất và chất lượng sản phẩm tạo ra bởi công ty.
Do đó, tác giả đã thực hiện nghiên cứu và lựa chọn đề án: 1 “Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của người lao động tại công ty Cổ phần Deha Việt Nam” cho đề án nghiên cứu thạc sĩ. Mục tiêu và nhiệm vụ đề án Mục tiêu đề án Mục tiêu của đề án là nghiên cứu về sự hài lòng của người lao động và đề xuất các giải pháp khả thi nhằm nâng cao sự hài lòng của người lao động tại công ty cổ phần DEHA Việt Nam. Nhiệm vụ đề án Để có thể đạt được mục tiêu nghiên cứu kể trên, đề án cần thực hiện các nhiệm vụ sau đây: - Hệ thống hóa cơ sở lý luận, tổng quan nghiên cứu và đề xuất mô hình các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của người lao động trong doanh nghiệp. - Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của người lao động tại Công ty Cổ phần Deha Việt Nam.
- Đề xuất các giải pháp và tổ chức thực hiện nhằm nâng cao mức độ hài lòng cho người lao động khi làm việc tại Công ty Cổ phần Deha Việt Nam. Đối tượng và phạm vi của đề án Đối tượng nghiên cứu Đề án nghiên cứu các vấn đề lý luận và thực tiễn về ảnh hưởng của các yếu tố đến sự hài lòng của người lao động tại công ty cổ phần Deha Việt Nam. Phạm vi đề án Phạm vi không gian Đề án này được nghiên cứu tại phạm vi Công ty Cổ phần Deha Việt Nam. Phạm vi thời gian Đề án này được thực hiện từ tháng 7 đến tháng 9 năm 2024.
Các nguồn dữ liệu thứ cấp được thu thập từ bộ phận nhân sự, kế toán, ban lãnh đạo,… của công ty Cổ phần Deha Việt Nam từ năm 2021 đến năm 2024. Ngoài ra, các nguồn dữ liệu sơ cấp được tác giả thu thập thông qua phỏng vấn sâu người lao động tại công ty Cổ phần Deha Việt Nam trong thời gian diễn ra đề án. Phạm vi nội dung 2 Đề án chủ yếu tập trung vào đề xuất mô hình nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của người lao động trong doanh nghiệp, các yếu tố khác ngoài doanh nghiệp không được đề cập trong phạm vi của đề án này. Quy trình và phương pháp thực hiện đề án Phương pháp nghiên cứu Phương pháp thu thập dữ liệu: Với mục tiêu đánh giá sự hài lòng của nhân viên tại công ty Deha Việt Nam, nghiên cứu đã sử dụng phương pháp khảo sát kết hợp.
Cụ thể, nghiên cứu đã sử dụng bảng câu hỏi (phụ lục 01) để thu thập dữ liệu định lượng về 5 yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của nhân viên và sử dụng phỏng vấn sâu để thu thập dữ liệu định tính. Dữ liệu thu thập được là nguồn dữ liệu sơ cấp. Các dữ liệu thứ cấp được tác giả thu thập từ báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh của công ty DEHA Việt Nam và một số trang tin điện tử chính thống của doanh nghiệp Phương pháp xử lý dữ liệu: Tác giả xử lý dữ liệu sơ cấp khảo sát bằng phương pháp phân tích định lượng với phần mềm SPSS; các dữ liệu thứ cấp được sử dụng trong đề án sử dụng phương pháp thống kê mô tả như: phân tích, quy nạp, diễn dịch để tóm tắt và trình bày dữ liệu từ các báo cáo. Quy trình nghiên cứu Nghiên cứu này được thực hiện theo trình tự các bước sau đây: Nguồn: Người viết xây dựng 3 - Cơ sở lý luận: Các lý thuyết và khái niệm cơ bản về nguồn nhân lực, người lao động và sự hài lòng trong công việc của người lao động trong doanh nghiệp được tìm hiểu và hệ thống lại thành cơ sở lý luận cho nghiên cứu.
- Mô hình nghiên cứu: Mô hình nghiên cứu ban đầu được rút ra từ các nghiên cứu trong và ngoài nước về lĩnh vực sự hài lòng, hài lòng trong công việc của người lao động trong doanh nghiệp - Bảng câu hỏi: Bảng câu hỏi được xây dựng làm nền móng cho việc thu thập các thông tin qua phỏng vấn bằng khảo sát của tác giả - Nghiên cứu chính thức: Tác giả tiến hành nghiên cứu chính thức, công việc đầu tiên là khảo sát cùng với phỏng vấn sâu những nhân viên đang công tác tại Công ty Cổ phần Deha Việt Nam. Sau đó, các thông tin dữ liệu được tác giả mô tả lại vào nghiên cứu bằng phương pháp thống kê mô tả. - Kiểm định thang đo: Thang đo cơ bản có thể là chưa chính xác, nên thang đo và dữ liệu ban đầu, phương pháp phân tích nhân tố EFA và kiểm định hệ số Cronbach’s Alpha được sử dụng để kiểm chứng. Kết quả sau kiểm chứng sẽ là cơ sở để tác giả quyết định xây dựng lại mô hình nghiên cứu hay không.
- Phân tích định lượng các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của người lao động tại công ty Cổ phần Deha Việt Nam: mô hình nghiên cứu được phân tích định lượng và kiểm tra sự phù hợp bằng mô hình hồi quy bội. Kết cấu đề án Đề án nghiên cứu này sẽ bao gồm 3 phần như sau: Phần 1: Cơ sở xây dựng đề án Phần 2: Nội dung của đề án Phần 3: Các đề xuất và kiến nghị 4 PHẦN 1: CƠ SỞ XÂY DỰNG ĐỀ ÁN 1. Cơ sở lý luận về sự hài lòng của người lao động trong doanh nghiệp 1. Các khái niệm cơ bản Khái niệm người lao động Khái niệm “người lao động” là một thuật ngữ quan trọng trong lĩnh vực kinh tế, xã hội học và luật lao động.
Theo các tài liệu học thuật, người lao động thường được định nghĩa là những cá nhân tham gia vào quá trình sản xuất hàng hóa và dịch vụ, đóng góp sức lực và trí tuệ của mình để tạo ra giá trị cho xã hội. Khái niệm này không chỉ bao gồm những người làm việc trong các ngành công nghiệp truyền thống mà còn mở rộng đến những người làm việc tự do, nhân viên văn phòng, nông dân và cả những người làm việc trong lĩnh vực dịch vụ. Mặc dù khái niệm 'người lao động' có thể khác nhau tùy thuộc vào từng hệ thống pháp luật, nhưng tại Việt Nam, Bộ luật Lao động 2019 đã đưa ra một định nghĩa khá rõ ràng. Theo đó, người lao động là những cá nhân làm việc cho người sử dụng lao động theo thỏa thuận, được trả lương và chịu sự quản lý trực tiếp, đồng thời có quyền lợi và nghĩa vụ được quy định cụ thể trong Bộ luật.
Theo Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), người lao động bao gồm tất cả những người có việc làm, không phân biệt loại hình công việc hay hợp đồng lao động. Còn theo các trường phái triết học và kinh tế học, là một tranh luận không hồi kết giữa quan điểm của Karl Marx và quan điểm của Adam Smith. Quan điểm của Karl Marx Người lao động là giai cấp vô sản theo Marx. Trong xã hội tư bản, người lao động bị tước đoạt tư liệu sản xuất và buộc phải bán sức lao động của mình để sinh sống.
Họ trở thành giai cấp vô sản, đối lập với giai cấp tư sản sở hữu tư liệu sản xuất. Karl Marx cũng cho rằng, giá trị của một hàng hóa được quyết định bởi lượng lao động xã hội cần thiết để sản xuất ra nó. Tuy nhiên, người lao động chỉ nhận được một phần nhỏ giá trị này, phần còn lại là giá trị thặng dư bị nhà tư bản chiếm đoạt.