Nghiên cứu mối quan hệ giữa tỷ giá hối đoái thực và các biến số kinh tế vĩ mô

Nghiên cứu mối quan hệ giữa tỷ giá hối đoái thực và các biến số kinh tế vĩ mô trong luận văn thạc sĩ kinh tế, cung cấp cái nhìn sâu sắc về tác động kinh tế.

• Tác giả: Trần Kim Phượng
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Ngọc Định
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính - Ngân Hàng
• Đề tài: Nghiên Cứu Mối Quan Hệ Giữa Tỷ Giá Hối Đoái Thực Và Các Biến Số Kinh Tế Vĩ Mô
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ Kinh Tế
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: TP Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. Giới thiệu đề tài
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Bố cục của đề tài
• 2. Tổng quan các nghiên cứu trước đây
• 2.1. Nghiên cứu sử dụng thuật toán ACE
• 2.2. Nghiên cứu sử dụng mô hình VECM và tính tỷ giá cân bằng hành vi theo BEER
• 2.3. Nghiên cứu sử dụng mô hình ARDL (Mô hình phân bổ trễ tự hồi quy)
• 2.4. Một số nghiên cứu khác
• 3. Phương pháp nghiên cứu
• 3.1. Kỹ thuật thực nghiệm
• 3.2. Thuật Toán ACE
• 3.3. Hồi quy tuyến tính và mối quan hệ đồng liên kết
• 3.4. Phương pháp kiểm định biên ARDL
• 3.5. Xây dựng các biến
• 3.5.1. Tỷ giá thực hiệu lực (REER-Real effective exchange rate)
• 3.5.2. Chênh lệch trong năng suất (PROD-Difference in productivity)
• 3.5.3. Tỷ lệ mậu dịch (TOT-terms of trade)
• 3.5.4. Chi tiêu chính phủ (GEXP-Government expenditure)
• 3.5.5. Độ mở của nền kinh tế (OPEN-openness of economy)
• 3.5.6. Tài sản nước ngoài ròng (NFA-Net foreign assets)
• 4. Kết quả nghiên cứu
• 4.1. Thu thập số liệu và tính toán các biến
• 4.2. Thực hiện kiểm định ADF để kiểm định tính dừng của biến
• 4.3. Sử dụng thuật toán ACE để chuyển đổi biến
• 4.4. Thực hiện kiểm định ADF để kiểm định tính dừng của biến chuyển đổi
• 4.5. Kiểm định tính đồng liên kết của các biến gốc
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC HÌNH
• DANH MỤC BẢNG
• Phụ lục
• Phụ lục 1. Thuật toán ACE
• Phụ lục 2. Kiểm định tính dừng của các biến ban đầu và biến chuyển đổi
• Phụ lục 3. Mô hình hồi quy để chọn ra độ trễ tối ưu của REER
• Phụ lục 4. Mô hình hồi quy để chọn ra độ trễ tối ưu của REERA
• Phụ lục 5. Giá trị so sánh theo Pesaran, Shin và Smith (2001)
• Phụ lục 6. Biểu đồ 1 - Biểu đồ phân tán các biến trước và sau khi chuyển đổi
• Phụ lục 7. Lý thuyết kiểm định

Tóm tắt

I. Tổng quan về mối quan hệ giữa tỷ giá hối đoái thực và kinh tế vĩ mô

Tỷ giá hối đoái thực là một yếu tố quan trọng trong nền kinh tế, ảnh hưởng đến thương mại và đầu tư. Nghiên cứu này nhằm làm rõ mối quan hệ giữa tỷ giá hối đoái thực và các yếu tố kinh tế vĩ mô. Việc hiểu rõ mối quan hệ này giúp các nhà hoạch định chính sách có những quyết định đúng đắn hơn trong việc điều hành nền kinh tế.

1.1. Tầm quan trọng của tỷ giá hối đoái thực trong kinh tế

Tỷ giá hối đoái thực không chỉ ảnh hưởng đến giá cả hàng hóa mà còn tác động đến cán cân thanh toán của quốc gia. Sự thay đổi của tỷ giá có thể dẫn đến những biến động lớn trong nền kinh tế, từ đó ảnh hưởng đến xuất nhập khẩu và đầu tư nước ngoài.

1.2. Các yếu tố kinh tế vĩ mô ảnh hưởng đến tỷ giá

Các yếu tố như tăng trưởng GDP, lạm phát, và chính sách tiền tệ đều có tác động mạnh mẽ đến tỷ giá hối đoái thực. Việc phân tích mối quan hệ giữa các yếu tố này giúp hiểu rõ hơn về sự biến động của tỷ giá.

II. Vấn đề và thách thức trong nghiên cứu tỷ giá hối đoái thực

Mặc dù có nhiều nghiên cứu về mối quan hệ giữa tỷ giá hối đoái thực và các yếu tố kinh tế vĩ mô, nhưng vẫn còn nhiều thách thức trong việc xác định tính chính xác của mối quan hệ này. Các nghiên cứu trước đây thường tập trung vào mối quan hệ tuyến tính, trong khi mối quan hệ phi tuyến có thể tồn tại.

2.1. Khó khăn trong việc xác định mối quan hệ phi tuyến

Nhiều nghiên cứu chưa chú trọng đến mối quan hệ phi tuyến giữa tỷ giá và các yếu tố kinh tế vĩ mô. Điều này có thể dẫn đến những kết luận sai lệch về tác động của tỷ giá đến nền kinh tế.

2.2. Tác động của chính sách tiền tệ đến tỷ giá

Chính sách tiền tệ có thể ảnh hưởng đến tỷ giá hối đoái thực thông qua việc điều chỉnh lãi suất và cung tiền. Việc hiểu rõ tác động này là rất quan trọng để xây dựng chính sách hiệu quả.

III. Phương pháp nghiên cứu mối quan hệ giữa tỷ giá và kinh tế vĩ mô

Nghiên cứu này sử dụng các phương pháp hiện đại như thuật toán ACE và mô hình ARDL để phân tích mối quan hệ giữa tỷ giá hối đoái thực và các yếu tố kinh tế vĩ mô. Những phương pháp này giúp xác định tính phi tuyến của mối quan hệ.

3.1. Sử dụng thuật toán ACE trong nghiên cứu

Thuật toán ACE giúp tối ưu hóa mối quan hệ giữa các biến, từ đó xác định được mối quan hệ phi tuyến giữa tỷ giá hối đoái thực và các yếu tố kinh tế vĩ mô.

3.2. Mô hình ARDL và kiểm định đồng liên kết

Mô hình ARDL cho phép kiểm tra sự tồn tại của mối quan hệ đồng liên kết giữa tỷ giá và các biến kinh tế vĩ mô, từ đó đưa ra những kết luận chính xác hơn về mối quan hệ này.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối quan hệ phi tuyến giữa tỷ giá hối đoái thực và các yếu tố kinh tế vĩ mô. Những phát hiện này có thể được áp dụng trong việc xây dựng chính sách tiền tệ và thương mại hiệu quả hơn.

4.1. Phân tích kết quả nghiên cứu

Kết quả cho thấy rằng tỷ giá hối đoái thực có mối quan hệ đồng liên kết với các yếu tố như tỷ lệ mậu dịch và chi tiêu chính phủ. Điều này cho thấy sự cần thiết phải xem xét các yếu tố này trong việc điều hành chính sách.

4.2. Ứng dụng trong chính sách kinh tế

Các nhà hoạch định chính sách có thể sử dụng những phát hiện này để điều chỉnh chính sách tiền tệ và thương mại, nhằm ổn định nền kinh tế và thúc đẩy phát triển.

V. Kết luận và hướng nghiên cứu tương lai

Nghiên cứu này đã chỉ ra rằng mối quan hệ giữa tỷ giá hối đoái thực và các yếu tố kinh tế vĩ mô là phi tuyến. Điều này mở ra hướng nghiên cứu mới cho các nhà khoa học và nhà hoạch định chính sách trong tương lai.

5.1. Tóm tắt các phát hiện chính

Mối quan hệ phi tuyến giữa tỷ giá và các yếu tố kinh tế vĩ mô đã được xác định, cho thấy sự cần thiết phải xem xét các yếu tố này trong nghiên cứu và thực tiễn.

5.2. Đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo

Cần có thêm nhiều nghiên cứu để làm rõ hơn về mối quan hệ này, đặc biệt là trong bối cảnh thay đổi của nền kinh tế toàn cầu và các chính sách tiền tệ.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Tỷ giá hối đoái thực hiệu lực đóng vai trò là chiếc cầu nối trọng yếu trong thương mại quốc tế và định hướng dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài. Trong giai đoạn 2000 – 2012, kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam tăng trưởng bình quân trên 15% mỗi năm, thúc đẩy yêu cầu cấp thiết về một cơ chế điều hành tỷ giá linh hoạt và chuẩn xác. Mục tiêu trọng tâm của nghiên cứu là xác định bản chất mối quan hệ dài hạn giữa tỷ giá hối đoái thực hiệu lực đa phương của đồng Việt Nam và các biến số kinh tế vĩ mô nền tảng xem là tuyến tính hay phi tuyến.

Phạm vi nghiên cứu bao quát dữ liệu chuỗi thời gian theo quý trong 13 năm, từ quý 1 năm 2000 đến hết quý 4 năm 2012, bao gồm 52 quan sát thực nghiệm giữa Việt Nam và 10 đối tác thương mại lớn nhất: Australia, Hồng Kông, Indonesia, Nhật Bản, Hàn Quốc, Malaysia, Singapore, Thụy Sĩ, Thái Lan và Hoa Kỳ. Nhóm đối tác này chiếm tỷ trọng trên 70% tổng giá trị ngoại thương của Việt Nam tại thời điểm khảo sát. Việc giải mã cấu trúc vận động phi tuyến của tỷ giá thực hiệu lực có ý nghĩa thực tiễn to lớn trong việc nâng cao hiệu quả dự báo, kiểm soát rủi ro mất cân bằng tài khoản vãng lai và cung cấp cơ sở lượng hóa cho cơ quan quản lý tiền tệ trong việc xác định mức độ lệch giá của nội tệ.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng lý thuyết sức mua tương đương và hiệu ứng cân bằng năng suất Balassa-Samuelson năm 1964, khẳng định rằng khoảng cách tăng trưởng năng suất giữa khu vực hàng hóa thương mại và phi thương mại tạo ra áp lực định giá lại tỷ giá thực. Tiếp nối hướng tiếp cận tỷ giá hối đoái cân bằng hành vi do Clark và MacDonald phát triển năm 1998 cùng mô hình nền tảng vĩ mô của Montiel năm 1999, tỷ giá thực hiệu lực được đặt trong tương quan với 5 nhóm biến số: chênh lệch năng suất lao động, tỷ lệ mậu dịch, chi tiêu chính phủ, độ mở cửa kinh tế và tài sản nước ngoài ròng.

Hệ thống khái niệm cốt lõi trong mô hình bao gồm:

• Tỷ giá thực hiệu lực đa phương (REER): Đo lường sức mua đối ngoại danh nghĩa được điều chỉnh theo tương quan chỉ số giá tiêu dùng bình quân gia quyền của 10 đối tác thương mại.
• Chênh lệch năng suất (PROD): Đại diện bằng thu nhập bình quân đầu người tương đối nhằm phản ánh hiệu ứng chuyển dịch giá hàng phi thương mại.
• Tỷ lệ mậu dịch (TOT): Tỷ số giữa giá trị đơn vị xuất khẩu trên giá trị đơn vị nhập khẩu, tác động qua hai kênh thu nhập và thay thế.
• Chi tiêu chính phủ (GEXP): Tỷ lệ chi ngân sách trên tổng sản phẩm quốc nội.
• Độ mở kinh tế (OPEN): Tỷ lệ tổng kim ngạch xuất nhập khẩu so với tổng sản phẩm quốc nội.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được thu thập đồng bộ theo quý trong giai đoạn từ quý 1/2000 đến quý 4/2012 từ cơ sở dữ liệu của Quỹ Tiền tệ Quốc tế, Ngân hàng Thế giới, Thống kê Tài chính Quốc tế và Tổng cục Thống kê Việt Nam. Mẫu nghiên cứu gồm 52 kỳ quan sát gốc, sau khi hiệu chỉnh trễ trong mô hình động còn lại 45 quan sát từ quý 4/2001 đến quý 4/2012. Việc lựa chọn mẫu 10 quốc gia căn cứ vào tỷ trọng ngoại thương song phương bình quân hàng năm nhằm đảm bảo tính đại diện cho rổ tiền tệ thanh toán quốc tế của Việt Nam.

Quy trình phân tích kinh tế lượng kết hợp hai kỹ thuật hiện đại:

1. Thuật toán kỳ vọng có điều kiện lặp (ACE): Được Breiman và Friedman phát triển năm 1985, ACE thực hiện phép biến đổi phi tham số tối ưu hóa hệ số tương quan nhằm phát hiện các dạng phi tuyến ngầm định mà không cần giả định dạng hàm trước.
2. Kiểm định biên ARDL: Mô hình phân bổ trễ tự hồi quy của Pesaran, Shin và Smith năm 2001 được ưu tiên lựa chọn vì tính vượt trội khi xử lý mẫu nhỏ và có khả năng kiểm định đồng liên kết linh hoạt cho chuỗi dữ liệu hỗn hợp gồm cả bậc tích hợp bậc 0 và bậc 1 mà không gây sai lệch thống kê.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích thực nghiệm chuỗi thời gian 45 quan sát đã mang lại 4 kết quả định lượng then chốt:

1. Tính dừng của chuỗi biến số gốc: Kiểm định nghiệm đơn vị mở rộng cho thấy toàn bộ chuỗi biến gốc đều không dừng ở bậc 0 tại mức ý nghĩa 5%. Cụ thể, giá trị thống kê của tỷ giá thực đạt -0.56543 với mức xác suất 0.9393, cao hơn giá trị tới hạn -2.59791. Sau khi lấy sai phân bậc 1, các chuỗi đều dừng với mức xác suất đạt 0.0000 (thống kê kiểm định tỷ giá thực sai phân bậc 1 đạt -6.56831), xác nhận tính tích hợp bậc 1.
2. Tính dừng của chuỗi chuyển đổi ACE: Sau khi áp dụng thuật toán ACE, chuỗi tỷ lệ mậu dịch chuyển đổi và năng suất chuyển đổi trở thành chuỗi dừng ở bậc 0, trong khi tỷ giá thực chuyển đổi đạt trạng thái dừng ở sai phân bậc 1 với thống kê kiểm định đạt -12.57445. Dữ liệu sau chuyển đổi tạo thành tổ hợp tích hợp hỗn hợp bậc 0 và bậc 1.
3. Bác bỏ đồng liên kết tuyến tính: Kết quả hồi quy mô hình phân bổ trễ tự hồi quy với độ trễ tối ưu 6 theo tiêu chuẩn thông tin Akaike (-4.171691) cho giá trị kiểm định F bằng 1.11. Con số này thấp hơn đáng kể so với ngưỡng cận dưới 2.06 tại mức ý nghĩa 5%, chứng minh không tồn tại mối liên kết tuyến tính dài hạn giữa các biến gốc.
4. Xác nhận đồng liên kết phi tuyến vững chắc: Khi áp dụng mô hình phân bổ trễ tự hồi quy cho các biến chuyển đổi ACE với độ trễ tối ưu 6, giá trị kiểm định F vọt lên mức 12.000, vượt xa ngưỡng cận trên 4.06 ở mức ý nghĩa 1%. Hệ số xác định của mô hình chuyển đổi đạt 0.99805 (tương đương 99.8% độ biến thiên được giải thích), chứng minh tồn tại mối quan hệ đồng liên kết phi tuyến giữa tỷ giá thực và các yếu tố vĩ mô.

Thảo luận kết quả

Mối quan hệ phi tuyến dài hạn được phát hiện phản ánh thực tế rằng độ co giãn của tỷ giá thực hiệu lực đối với các cú sốc vĩ mô không phải là một hằng số bất biến. Sự thay đổi của chi tiêu công, độ mở thương mại hay khoảng cách năng suất tạo ra tác động biên biến thiên tùy thuộc vào quy mô vị thế kinh tế và chu kỳ kinh doanh. Kết quả này tương đồng với các phát hiện của Menzie Chinn năm 1991 và công trình nghiên cứu tại thị trường Trung Quốc, Hàn Quốc của Xiaolei Tang và Jizhong Zhou năm 2011.

Trong thực nghiệm, dữ liệu nghiên cứu được trực quan hóa qua biểu đồ phân tán giữa các biến gốc và biến chuyển đổi ACE, cho thấy đường cong phi tuyến rõ rệt ở các biến kinh tế vĩ mô độc lập, trong khi quan hệ giữa tỷ giá gốc và tỷ giá chuyển đổi duy trì dạng tuyến tính cao. Kiểm định tự tương quan Breusch-Godfrey cho giá trị thống kê F bằng 1.0000 với xác suất 0.872759 lớn hơn 0.05, kết hợp giá trị thống kê Durbin-Watson đạt 2.05 khẳng định mô hình không bị hiện tượng tự tương quan chuỗi phần dư.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên bằng chứng thực nghiệm về mối quan hệ đồng liên kết phi tuyến giữa tỷ giá thực và các biến số vĩ mô trong 52 quý nghiên cứu, các giải pháp điều hành được đề xuất như sau:

• Hoàn thiện cơ chế điều hành tỷ giá trung tâm linh hoạt: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cần từ bỏ việc định giá mục tiêu dựa trên các giả định tuyến tính đơn giản; thay vào đó, thiết lập khung giám sát tỷ giá thực hiệu lực đa phương phi tuyến với biên độ dao động linh hoạt ±3% đến ±5% trong giai đoạn 12-24 tháng tới nhằm triệt tiêu các cú sốc từ 10 đồng tiền đối tác.
• Tái cấu trúc chi tiêu công và nâng cao hiệu quả đầu tư: Bộ Tài chính cần kiểm soát thâm hụt ngân sách dưới ngưỡng 4.0% tổng sản phẩm quốc nội, ưu tiên phân bổ vốn đầu tư công vào các ngành công nghiệp phụ trợ nhằm hạn chế hiệu ứng lấn át và giảm áp lực đánh giá cao tỷ giá thực trong trung hạn 3-5 năm.
• Nâng cao năng suất lao động khu vực sản xuất thương mại: Bộ Công Thương và các cơ quan liên ngành triển khai chương trình đổi mới công nghệ quốc gia với mục tiêu tăng trưởng năng suất lao động đạt trên 5.5%/năm đến năm 2030, tạo đòn bẩy vững chắc cho sức cạnh tranh của hàng hóa xuất khẩu theo cơ chế Balassa-Samuelson.
• Đa dạng hóa thị trường ngoại thương và quản trị độ mở: Mở rộng thị phần sang các thị trường tiềm năng để giảm mức độ tập trung ngoại thương vào một vài đối tác trọng điểm, đồng thời duy trì quỹ dự trữ ngoại hối nhà nước đạt quy mô tương đương tối thiểu 3 đến 4 tháng nhập khẩu trong 6-12 tháng tới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nghiên cứu mang lại giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cao cho 4 nhóm đối tượng chính:

1. Cơ quan hoạch định chính sách tiền tệ tại Ngân hàng Nhà nước: Cung cấp mô hình định lượng BEER và phương pháp phân bổ trễ tự hồi quy phi tuyến để đánh giá mức độ lệch giá của đồng Việt Nam so với rổ 10 ngoại tệ chủ chốt, hỗ trợ điều chỉnh tỷ giá danh nghĩa sát thực tế.
2. Học viên cao học, nghiên cứu sinh ngành Kinh tế và Tài chính: Nắm vững quy trình xử lý chuỗi thời gian 45 quan sát thông qua việc kết hợp thuật toán ACE phi tham số và kiểm định biên ARDL trong môi trường dữ liệu tích hợp hỗn hợp bậc 0 và bậc 1.
3. Chuyên viên phân tích vĩ mô tại các định chế tài chính: Ứng dụng mô hình dự báo biến động tỷ giá thực phi tuyến để thiết kế các sản phẩm phái sinh phòng ngừa rủi ro tỷ giá cho danh mục đầu tư quy mô lớn.
4. Giám đốc tài chính của các doanh nghiệp xuất nhập khẩu: Sử dụng các phát hiện về độ trễ và tác động biên của tỷ lệ mậu dịch để xây dựng chiến lược định giá xuất khẩu và đàm phán hợp đồng thương mại quốc tế.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao nghiên cứu lựa chọn kiểm định biên ARDL thay vì phương pháp Johansen?

Phương pháp Johansen đòi hỏi tất cả các chuỗi dữ liệu phải cùng dừng ở sai phân bậc 1. Sau khi biến đổi ACE, tập dữ liệu 45 quan sát tồn tại dạng hỗn hợp giữa chuỗi tích hợp bậc 0 và bậc 1. Kiểm định biên ARDL của Pesaran năm 2001 giải quyết triệt để hạn chế này mà vẫn đảm bảo độ tin cậy thống kê cao.

Thuật toán ACE có vai trò gì trong việc kiểm định mối quan hệ phi tuyến?

Thuật toán ACE thực hiện các phép biến đổi hàm phi tham số trên các biến gốc để tối đa hóa hệ số tương quan tuyến tính. Nếu các biến sau chuyển đổi xuất hiện đồng liên kết tuyến tính với giá trị kiểm định F vượt ngưỡng tới hạn, điều đó khẳng định chắc chắn các biến gốc ban đầu có mối quan hệ đồng liên kết phi tuyến.

Nghiên cứu sử dụng dữ liệu của những đối tác thương mại nào?

Dữ liệu được thu thập từ 10 đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam giai đoạn 2000-2012 gồm: Australia, Hồng Kông, Indonesia, Nhật Bản, Hàn Quốc, Malaysia, Singapore, Thụy Sĩ, Thái Lan và Hoa Kỳ. Tỷ trọng thương mại bình quân của từng quốc gia được dùng làm quyền số tính toán tỷ giá thực hiệu lực.

Kết quả kiểm định F-statistic của mô hình gốc và mô hình chuyển đổi khác nhau ra sao?

Tại mô hình biến gốc, giá trị F-statistic đạt 1.11, nằm dưới mức cận dưới 2.06 nên không có đồng liên kết tuyến tính. Ngược lại, tại mô hình chuyển đổi ACE, F-statistic đạt 12.000, vượt xa mức cận trên 4.06 ở mức ý nghĩa 1%, xác nhận đồng liên kết phi tuyến tồn tại.

Kiểm định CUSUM và tự tương quan cho thấy điều gì về mô hình?

Kiểm định tự tương quan Breusch-Godfrey cho mức xác suất 0.872759 (>0.05) cùng chỉ số Durbin-Watson đạt 2.05, chứng minh mô hình không có tự tương quan. Đồ thị CUSUM và CUSUMSQ nằm trong dải biên giới hạn 5%, khẳng định các hệ số hồi quy của mô hình hoàn toàn ổn định qua thời gian.

Kết luận

• Luận văn đã phân tích toàn diện chuỗi dữ liệu 52 quý (2000Q1 – 2012Q4) và chứng minh tỷ giá thực hiệu lực của Việt Nam có mối quan hệ đồng liên kết phi tuyến vững chắc với các biến số kinh tế vĩ mô.
• Mô hình biến đổi ACE kết hợp kiểm định biên ARDL với độ trễ tối ưu 6 đã bác bỏ giả định tuyến tính truyền thống, giải thích đến 99.8% biến động dài hạn của tỷ giá thực hiệu lực.
• Năng suất lao động, tỷ lệ mậu dịch, chi tiêu chính phủ và độ mở kinh tế là các nhân tố tạo ra độ co giãn biên phi tuyến rõ rệt lên sức mua đối ngoại của đồng nội tệ.
• Đóng góp học thuật quan trọng của đề tài là cung cấp khung lượng hóa phi tuyến thực nghiệm đầu tiên cho tỷ giá thực hiệu lực đa phương tại Việt Nam, khắc phục triệt để sai số của các mô hình tuyến tính đơn giản.
• Để ứng dụng hiệu quả kết quả nghiên cứu, các cơ quan điều hành và nhà nghiên cứu nên tiếp tục cập nhật chuỗi số liệu sau năm 2013 và tích hợp thêm biến số tài sản nước ngoài ròng nhằm nâng cao năng lực dự báo vĩ mô trong bối cảnh hội nhập tài chính quốc tế sâu rộng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH -o0o- TRẦN KIM PHƯỢNG NGHIÊN CỨU MỐI QUAN HỆ GIỮA TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI THỰC VÀ CÁC BIẾN SỐ KINH TẾ VĨ MÔ LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP Hồ Chí Minh- Năm 2013 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH -o0o- TRẦN KIM PHƯỢNG NGHIÊN CỨU MỐI QUAN HỆ GIỮA TỶ GIÁ HỐI ĐOÁI THỰC VÀ CÁC BIẾN SỐ KINH TẾ VĨ MÔ CHUYÊN NGÀNH: TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG MÃ SỐ: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS NGUYỄN NGỌC ĐỊNH TP Hồ Chí Minh- Năm 2013 LỜI CAM ĐOAN Đề tài nghiên cứu “Mối quan hệ phi tuyến giữa tỷ giá hối đoái thực với các biến số kinh tế vĩ mô” là đề tài nghiên cứu do chính tác giả thực hiện. Đề tài này thực hiện thông qua việc vận dụng kiến thức đã học, nhiều tài liệu tham khảo và sự tận tình hướng dẫn của giảng viên hướng dẫn. Luận văn này không sao chép từ bất kỳ một nghiên cứu nào khác. Tôi xin cam đoan những lời nêu trên đây là hoàn toàn đúng sự thật.Hồ Chí Minh, Ngày 28 tháng 12 năm 2013 Tác giả Trần Kim Phượng MỤC LỤC 1.

Giới thiệu đề tài. Lý do chọn đề tài. Mục tiêu nghiên cứu, vấn đề cần nghiên cứu.1 Mục tiêu nghiên cứu.2 Câu hỏi nghiên cứu.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.1 Đối tượng nghiên cứu.2 Phạm vi nghiên cứu.4 Phương pháp nghiên cứu.5 Bố cục của đề tài. Tổng quan các nghiên cứu trước đây.1 Nghiên cứu sử dụng thuật toán ACE.2 Nghiên cứu sử dụng mô hình VECM và tính tỷ giá cân bằng hành vi theo BEER 9 2.3 Nghiên cứu sử dụng mô hình ARDL ( Mô hình phân bổ trễ tự hồi qui).4 Một số nghiên cứu khác.

Phương pháp nghiên cứu.1 Kỹ thuật thực nghiệm.2 Thuật Toán ACE.3 Hồi quy tuyến tính và mối quan hệ đồng liên kết.4 Phương pháp kiểm định biên ARDL.5 Xây dựng các biến.1 Tỷ giá thực hiệu lực (REER-Real effective exchange rate).2 Chênh lệch trong năng suất (PROD-Difference in productivity).3 Tỷ lệ mậu dịch (TOT-terms of trade).4 Chi tiêu chính phủ (GEXP- Government expenditure).5 Độ mở của nền kinh tế (OPEN-openness of economy).6 Tài sản nước ngoài ròng (NFA-Net foreign assets). Kết quả nghiên cứu.1 Thu thập số liệu và tính toán các biến.2 Thực hiện kiểm định ADF để kiểm định tính dừng của biến.3 Sử dụng thuật toán ACE để chuyển đổi biến.4 Thực hiện kiểm định ADF để kiểm định tính dừng của biến chuyển đổi.5 Kiểm định tính đồng liên kết của các biến gốc. 48 DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT REER Real effective exchange rate Tỷ giá thực hiệu lực NEER Nonimal effective exchange rate Tỷ giádanh nghĩa hiệu lực TOT Terms of trade Tỷ lệ mậu dịch OPEN Openess of economy Độ mở của nền kinh tế NFA Net foreign assets Tài sản nước ngoài ròng GEXP Goverment expenditure Chi tiêu chính phủ PROD Difference in productivity Chênh lệch trong năng suất BEER BehaviouralEquilibrium exchange Tỷ giá cân bằng theo hành vi Rate ACE Alernating Conditional Expectation Thuật toán ACE algorithm ARDL Autoregressive Distributed Mô hình phân bố trễ tự hồi quy Lag model DANH MỤC HÌNH Biểu đồ 1: Biểu đồ phân tán các biến trước và sau khi chuyển đổi Biểu đồ 2: Kết quả kiểm định CUSUM và CUSUMSQ DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Đối tác thương mại với Việt Nam và tỷ trọng thương mại giai đoạn từ quý 1 năm 2000 đến hết quý 1 năm 2013.2a: Kết quả kiểm định cho các dãy biến gốc chưa lấy sai phân Bảng 4.2b: Kết quả kiểm định cho các chuỗi sai phân bậc 1 biến gốc Bảng 4.2c: Kết quả kiểm định cho các dãy biến chuyển đổi chưa lấy sai phân Bảng 4.2d : Kết quả kiểm định cho các chuỗi sai phân bậc 1 biến chuyển đổi Bảng 4.