Nghiên Cứu Mối Quan Hệ Giữa Đầu Tư Trực Tiếp Nước Ngoài và Tăng Trưởng Kinh Tế Tỉnh Bình Định

Nghiên cứu mối quan hệ giữa đầu tư trực tiếp nước ngoài và tăng trưởng kinh tế tỉnh Bình Định, phân tích tác động và triển vọng phát triển.

• Tác giả: Ngô Thị Thanh Thúy
• Người hướng dẫn: TS. Lê Bảo
• Trường học: Đại học Đà Nẵng
• Chuyên ngành: Kinh tế phát triển
• Đề tài: Nghiên Cứu Mối Quan Hệ Của FDI Và Tăng Trưởng Kinh Tế Tỉnh Bình Định
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Đà Nẵng

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• 1.2. DANH MỤC BẢNG BIỂU
• 1.3. DANH MỤC HÌNH VẼ
• 1.4. MỞ ĐẦU
• 1.4.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.4.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.4.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.4.2.2. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể
• 1.4.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.4.6. Những đóng góp mới của luận án
• 2. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VỀ MỐI QUAN HỆ CỦA FDI VÀ TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ
• 2.1. Các nghiên cứu mối quan hệ của FDI và TTKT trên góc độ vốn đầu tư
• 2.2. Các nghiên cứu mối quan hệ của FDI và TTKT trên góc độ năng lực hấp thụ
• 2.3. Khoảng trống nghiên cứu và hướng nghiên cứu của tác giả
• 3. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ MỐI QUAN HỆ CỦA FDI VÀ TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ
• 3.1. Lý luận về mối quan hệ của FDI và TTKT
• 3.1.1. Một số khái niệm
• 3.1.2. Mối quan hệ của FDI và TTKT
• 3.1.3. Một số lý thuyết được sử dụng trong đề tài
• 3.1.3.1. Lý thuyết TTKT và FDI
• 3.1.3.2. Lý thuyết về năng lực hấp thụ
• 3.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến mối quan hệ của FDI và TTKT
• 3.2.1. Vốn nhân lực
• 3.2.2. Cơ sở hạ tầng
• 3.2.3. Chất lượng thể chế
• 3.2.4. Ổn định kinh tế vĩ mô
• 3.2.5. Độ mở thương mại
• 3.2.6. Năng lực hấp thụ của DN trong nước
• 4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4.1. Quy trình nghiên cứu
• 4.2. Khung phân tích
• 4.3. Mô hình nghiên cứu
• 4.3.1. Mô hình nghiên cứu đề xuất
• 4.3.2. Lựa chọn và tính toán các biến đưa vào mô hình
• 4.4. Giả thuyết nghiên cứu
• 4.5. Phương pháp thu thập dữ liệu
• 4.5.1. Thu thập dữ liệu thứ cấp
• 4.5.2. Thu thập dữ liệu sơ cấp
• 4.6. Phương pháp phân tích dữ liệu
• 4.6.1. Phân tích dữ liệu thứ cấp
• 4.6.2. Phân tích dữ liệu sơ cấp
• 5. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 5.1. Thực trạng FDI và TTKT tỉnh Bình Định
• 5.1.1. Giới thiệu khái quát về tiềm năng, lợi thế tỉnh Bình Định
• 5.1.2. Thực trạng về FDI tỉnh Bình Định
• 5.1.3. Thực trạng TTKT tỉnh Bình Định
• 5.1.4. FDI và TTKT tỉnh Bình Định
• 5.2. Kết quả phân tích thống kê mô tả
• 5.2.1. Thống kê mô tả mẫu khảo sát
• 5.2.2. Kết quả phân tích thống kê các yếu tố năng lực hấp thụ trong mối quan hệ của FDI và TTKT
• 5.2.3. Đánh giá về thực trạng năng lực hấp thụ FDI địa phương
• 5.3. Kết quả ước lượng hồi quy
• 5.3.1. Kiểm định nghiệm đơn vị
• 5.3.2. Kết quả ước lượng hồi quy về mối quan hệ của FDI và TTKT trên góc độ vốn đầu tư
• 5.3.3. Kết quả ước lượng hồi quy về mối quan hệ của FDI và TTKT trên góc độ năng lực hấp thụ
• 6. HÀM Ý CHÍNH SÁCH
• 6.1. Định hướng của địa phương về thu hút FDI và TTKT
• 6.1.1. Về thu hút FDI
• 6.1.2. Về tăng trưởng kinh tế
• 6.2. Một số hàm ý chính sách
• 6.2.1. Tăng cường thu hút và thúc đẩy giải ngân nguồn vốn FDI
• 6.2.2. Cải thiện năng lực hấp thụ nhằm phát huy lợi ích FDI
• 6.2.3. Tiếp tục đổi mới mô hình TTKT, nâng cao năng lực cạnh tranh trong thu hút FDI
• 6.2.4. Thu hút FDI gắn mục tiêu bảo vệ môi trường
• 6.2.5. Thu hút FDI gắn với mục tiêu phát huy tính kết nối với khu vực kinh tế trong nước
• 6.3. Một số kiến nghị
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CÔNG BỐ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Mối Quan Hệ FDI và Tăng Trưởng Kinh Tế Bình Định

Trong bối cảnh Việt Nam hội nhập kinh tế quốc tế, FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định có mối liên hệ mật thiết. Khu vực đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Bình Định đóng góp đáng kể vào tổng vốn đầu tư xã hội và GDP. Tuy nhiên, việc nâng cao chất lượng và hiệu quả của FDI đối với tăng trưởng kinh tế vẫn là một thách thức. Nghiên cứu này tập trung phân tích mối quan hệ này, xem xét cả khía cạnh vốn đầu tư và năng lực hấp thụ của tỉnh. Theo số liệu Tổng cục Thống kê (2019), khu vực FDI đóng góp gần 24% tổng vốn đầu tư toàn xã hội (hơn 20% tổng sản phẩm trong nước). Đặc biệt, lần đầu tiên Bộ Chính trị đã ban hành một nghị quyết riêng về thu hút đầu tư nước ngoài. Điều này một lần nữa cho thấy, Việt Nam vẫn coi trọng, đánh giá cao và tiếp tục thu hút FDI cho mục tiêu tăng trưởng và phát triển kinh tế xã hội (KTXH).

1.1. Vai trò của FDI trong tăng trưởng kinh tế địa phương

FDI đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tỉnh Bình Định thông qua tích lũy vốn, đào tạo lao động và chuyển giao công nghệ. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm quy mô thị trường và điều kiện kinh tế địa phương. Dunning (2001) cho thấy rằng việc thu hút FDI phụ thuộc vào nhiều nhân tố và đặc điểm nơi tiếp nhận đầu tư. Trong đó, quy mô thị trường, TTKT ở nước sở tại có ảnh hưởng đến thu hút nguồn vốn này.

1.2. Năng lực hấp thụ FDI Yếu tố then chốt cho tăng trưởng

Để tối đa hóa lợi ích từ FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định, tỉnh cần nâng cao năng lực hấp thụ. Điều này bao gồm cải thiện môi trường đầu tư, phát triển nguồn nhân lực và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước. Nguyen, Duysters, Patterson, và Sander (2009) khi cho rằng để hưởng lợi ích cũng như đóng góp của nguồn vốn này đối với TTKT, thì nơi tiếp nhận đầu tư cần đảm bảo những điều kiện và khả năng hấp thụ nhất định.

II. Thách Thức và Vấn Đề Trong Thu Hút FDI Tại Bình Định

Mặc dù có tiềm năng lớn, Bình Định vẫn đối mặt với nhiều thách thức trong việc thu hút và sử dụng hiệu quả nguồn vốn FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định. So với các tỉnh thành khác trong vùng kinh tế trọng điểm miền Trung, số lượng dự án và vốn đầu tư FDI còn hạn chế. Tỷ lệ giải ngân vốn còn thấp, và đóng góp của khu vực FDI vào ngân sách và việc làm chưa tương xứng. Tính đến thời điểm 31/12/2019, Bình Định chỉ thu hút được 80 dự án với vốn đăng ký 756,9 triệu USD, chiếm 6,38% vốn đăng ký vùng KTTĐMT và 0,3% so với cả nước. Trong đó, tỷ lệ vốn thực hiện so với vốn đăng ký còn thấp. Cụ thể, theo Cục thống kê Bình Định (2019), vốn FDI giải ngân mới đạt gần 30,9% trong tổng lượng vốn đăng ký.

2.1. So sánh thu hút FDI của Bình Định với các tỉnh khác

So sánh với các tỉnh trong vùng KTTĐMT, Bình Định cần nỗ lực hơn nữa để cải thiện môi trường đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền và sự tham gia tích cực của cộng đồng doanh nghiệp. Các kết luận đưa ra về tác động của nguồn vốn này đối với TTKT địa phương là chưa rõ ràng.

2.2. Đánh giá hiệu quả sử dụng vốn FDI tại Bình Định

Hiệu quả sử dụng vốn FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định cần được đánh giá một cách toàn diện, không chỉ dựa trên số lượng dự án và vốn đầu tư mà còn dựa trên các chỉ số về giá trị gia tăng, đóng góp vào ngân sách và tạo việc làm. Cần có các giải pháp để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn FDI, đảm bảo nguồn vốn này đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

2.3. Thực trạng FDI tại Bình Định

Thực trạng FDI tại Bình Định cho thấy cần có những giải pháp đồng bộ để cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút các dự án FDI chất lượng cao. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền và sự tham gia tích cực của cộng đồng doanh nghiệp.

III. Phân Tích Mối Tương Quan Giữa FDI và GDP Tỉnh Bình Định

Nghiên cứu này sử dụng các phương pháp thống kê và mô hình kinh tế lượng để phân tích mối tương quan FDI và GDP Bình Định. Kết quả cho thấy có mối quan hệ tác động qua lại giữa FDI và tăng trưởng kinh tế, tuy nhiên, mức độ tác động phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm năng lực hấp thụ và môi trường kinh doanh. Về mặt thực nghiệm, đã có nhiều nghiên cứu ở các phạm vi khác nhau nhằm tìm ra câu trả lời liệu có hay không mối quan hệ của FDI và TTKT. Trong đó, phần lớn các 2 nghiên cứu đưa ra bằng chứng thống kê về mối quan hệ một chiều. Cụ thể, FDI tác động tích cực đến TTKT (Asafu-Adjaye, 2000; Pegkas, 2015).

3.1. Mô hình kinh tế lượng phân tích tác động của FDI

Mô hình kinh tế lượng được sử dụng để ước lượng tác động của FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định đến GDP, đồng thời kiểm định các giả thuyết về vai trò của các yếu tố năng lực hấp thụ. Các biến số được sử dụng trong mô hình bao gồm vốn FDI, lao động, cơ sở hạ tầng và chất lượng thể chế.

3.2. Kiểm định nhân quả Granger giữa FDI và tăng trưởng

Kiểm định nhân quả Granger được sử dụng để xác định chiều tác động giữa FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định. Kết quả cho thấy có mối quan hệ hai chiều, trong đó FDI tác động đến tăng trưởng và ngược lại.

IV. Giải Pháp Nâng Cao Năng Lực Hấp Thụ FDI Cho Bình Định

Để phát huy tối đa lợi ích từ FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định, tỉnh cần tập trung vào việc nâng cao năng lực hấp thụ. Điều này bao gồm cải thiện chất lượng nguồn nhân lực, phát triển cơ sở hạ tầng, nâng cao chất lượng thể chế và tăng cường liên kết giữa khu vực FDI và khu vực kinh tế trong nước. Bởi lẽ, lợi ích FDI đối với nước tiếp nhận đầu tư không đến một cách tự nhiên mà cần phải có môi trường thích hợp. Chính sách thu hút đầu tư thông qua ưu đãi như giảm hoặc miễn thuế chỉ là bước đầu, làm thế nào để tạo ra năng lực hấp thụ FDI, đẩy nhanh tốc độ giải ngân nguồn vốn mới thật sự là cần thiết đối với nền kinh tế.

4.1. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao

Đầu tư vào giáo dục và đào tạo để nâng cao trình độ chuyên môn và kỹ năng của người lao động là yếu tố then chốt để nâng cao năng lực hấp thụ FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định. Cần có các chương trình đào tạo phù hợp với nhu cầu của thị trường lao động và yêu cầu của các doanh nghiệp FDI.

4.2. Cải thiện cơ sở hạ tầng và môi trường kinh doanh

Nâng cấp cơ sở hạ tầng giao thông, điện, nước và viễn thông là điều kiện cần thiết để thu hút và giữ chân các nhà đầu tư FDI. Đồng thời, cần cải thiện môi trường kinh doanh, giảm thiểu thủ tục hành chính và tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp hoạt động.

4.3. Tăng cường liên kết giữa khu vực FDI và kinh tế trong nước

Khuyến khích các doanh nghiệp FDI sử dụng nguyên vật liệu và dịch vụ từ các doanh nghiệp trong nước, đồng thời tạo điều kiện cho các doanh nghiệp trong nước tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Điều này sẽ giúp lan tỏa công nghệ và kỹ năng quản lý từ khu vực FDI sang khu vực kinh tế trong nước.

V. Chính Sách Thu Hút FDI Hiệu Quả Cho Tăng Trưởng Kinh Tế Bình Định

Để thu hút FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định một cách hiệu quả, tỉnh cần xây dựng và thực hiện các chính sách phù hợp với điều kiện và tiềm năng của địa phương. Các chính sách này cần tập trung vào việc tạo ra môi trường đầu tư hấp dẫn, khuyến khích các dự án FDI chất lượng cao và đảm bảo sự phát triển bền vững. Do đó, chính quyền địa phương đã có nhiều nỗ lực trong thu hút đầu tư thông qua cải thiện môi trường đầu tư để tăng cường thu hút nguồn vốn này.

5.1. Ưu đãi đầu tư có chọn lọc

Cần có chính sách ưu đãi đầu tư có chọn lọc, tập trung vào các ngành công nghiệp có giá trị gia tăng cao, công nghệ tiên tiến và thân thiện với môi trường. Đồng thời, cần đảm bảo rằng các ưu đãi đầu tư được sử dụng một cách minh bạch và hiệu quả.

5.2. Xúc tiến đầu tư có mục tiêu

Cần có chiến lược xúc tiến đầu tư có mục tiêu, tập trung vào các thị trường tiềm năng và các nhà đầu tư có uy tín. Đồng thời, cần xây dựng hình ảnh Bình Định là một điểm đến đầu tư hấp dẫn và đáng tin cậy.

5.3. Đảm bảo phát triển bền vững

Cần đảm bảo rằng các dự án FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định được thực hiện theo các tiêu chuẩn về bảo vệ môi trường và trách nhiệm xã hội. Đồng thời, cần khuyến khích các doanh nghiệp FDI tham gia vào các hoạt động cộng đồng và đóng góp vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

VI. Kết Luận và Triển Vọng Phát Triển FDI Tại Bình Định

Nghiên cứu này đã cung cấp một cái nhìn tổng quan về mối quan hệ giữa FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định, đồng thời đưa ra các giải pháp để nâng cao hiệu quả thu hút và sử dụng vốn FDI. Với những nỗ lực không ngừng, Bình Định có thể trở thành một điểm đến đầu tư hấp dẫn và đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế - xã hội của cả nước. Vì vậy, đề tài có ý nghĩa rất lớn về mặt lý thuyết và thực tiễn.

6.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định có mối quan hệ tác động qua lại, tuy nhiên, mức độ tác động phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm năng lực hấp thụ và môi trường kinh doanh.

6.2. Triển vọng phát triển FDI tại Bình Định

Với những tiềm năng và lợi thế sẵn có, Bình Định có nhiều cơ hội để thu hút FDI và tăng trưởng kinh tế Bình Định trong tương lai. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu này, tỉnh cần tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao năng lực cạnh tranh và đảm bảo sự phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VỀ MỐI QUAN HỆ CỦA FDI VÀ TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ 1. Các nghiên cứu mối quan hệ của FDI và TTKT trên góc độ vốn đầu tư 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu Trong thời gian qua, mối quan hệ của FDI và TTKT là đề tài được quan tâm nghiên cứu ở Việt Nam và nhiều quốc gia trên thế giới.

Trên góc độ vốn đầu tư, rất nhiều nghiên cứu được thực hiện nhằm trả lời cho câu hỏi FDI và TTKT có mối quan hệ hay không. Nếu có mối quan hệ này là tích cực hay tiêu cực. Đồng thời, cũng có một số nghiên cứu về mối quan hệ này trong hiệu ứng ngưỡng để xem ứng với mức vốn FDI bao nhiêu là hợp lý có thể tác động tích cực đến TTKT. Tuy nhiên, kết quả các nghiên cứu chưa có xu hướng thống nhất, cụ thể:  Có nhiều nghiên cứu đã cho thấy được mối quan hệ một chiều, FDI tác động tích cực đến TTKT.

Một số nghiên cứu sử dụng dữ liệu thời gian để nghiên cứu về vấn đề này như nghiên cứu của Asafu-Adjaye (2000), kiểm tra tác động của FDI đến TTKT tại Indonesia giai đoạn 1970-1996. Trong đó, tác giả sử dụng mô hình hồi quy đa biến với GDP là biến phụ thuộc, đại diện cho TTKT. Các biến độc lập bao gồm vốn FDI và các biến kiểm soát như vốn nhân lực và tổng tiết kiệm trong nước. Nghiên cứu đã ứng dụng mô hình VAR với dữ liệu thời gian, kết quả nghiên cứu cho thấy FDI tác động tích cực đến TTKT.

Ngoài ra, vốn nhân lực và tiết kiệm trong nước cũng ảnh hưởng thuận chiều với TTKT. Tương tự Koojaroenprasit (2012), nghiên cứu mối quan hệ giữa FDI và tăng trưởng ở Hàn Quốc giai đoạn 1980-2009 cũng cho kết quả tương tự. Bên cạnh đó, một số nghiên cứu sử dụng dữ liệu bảng trong phân tích mối quan hệ này. Điển hình như nghiên cứu của Pegkas (2015), đánh giá tác động của FDI đến TTKT ở 18 nước khu vực EUROZONE giai đoạn 2002-2012.

Nghiên cứu sử dụng phương pháp ước lượng OLS kết hợp với phương pháp ước lượng FEM và REM trên mô hình hồi quy: L(GDPit) = β0 + β1FDIit. Kết quả cho thấy FDI đóng vai trò quan trọng và tác động tích cực lên TTKT các nước này trong dài hạn. Nghiên cứu còn đưa ra nhận định, các quốc gia này cần ổn định kinh tế vĩ mô để tạo dựng môi trường đầu tư tốt nhằm thu hút dòng vốn FDI, và đây là điều kiện cần thiết có thể thúc đẩy TTKT. Hay nghiên cứu 10 của Carkovic và Levine (2005), sử dụng dữ liệu của 72 quốc gia (bao gồm các nước phát triển và đang phát triển) với phương pháp ước lượng GMM, cũng cho kết quả tương tự là FDI tác động tích cực đến TTKT ở các quốc gia này.

Tại Việt Nam, các nghiên cứu khẳng định vai trò của FDI đối với TTKT cũng được kiểm chứng qua nhiều nghiên cứu khác nhau, cụ thể như: công trình của Nguyễn Thị Tuệ Anh, Vũ Xuân Nguyệt Hồng, Trần Toàn Thắng và Nguyễn Mạnh Hải (2006), đánh giá tác động FDI đến TTKT Việt Nam giai đoạn 1988-2003. Kết quả cho thấy mối quan hệ tác động này là tích cực. Tuy nhiên, trình độ lao động thấp đã làm cản trở đóng góp của nguồn vốn này vào tăng trưởng. Tiếp theo có thể kể đến là nghiên cứu của Nguyễn Thị Liên Hoa và Lê Nguyễn Quỳnh Phương (2014), thông qua việc sử dụng mô hình tự hồi quy vector (VAR) để kiểm định thực nghiệm về mối quan hệ giữa FDI, đầu tư trong nước và TTKT của Việt Nam giai đoạn 1988 - 2012.

Kết quả cũng cho thấy tồn tại mối quan hệ tích cực một chiều của FDI với TTKT. Ở phạm vi địa phương, Đặng Thành Cương (2012) cũng đã cho kết quả tương tự, FDI tác động tích cực đến TTKT tỉnh Nghệ An. Hay nghiên cứu gần đây ở phạm vi vùng của Thái Sơn (2017) đã khẳng định FDI tác động tích cực tới TTKT vùng KTTĐMT nhưng tác động không đáng kể.  Có nhiều nghiên cứu đã cho thấy được mối quan hệ một chiều, TTKT tác động tích cực đến FDI Điển hình như nghiên cứu của Umeora (2013), xem xét mối quan hệ nhân quả giữa FDI và TTKT Nigeria giai đoạn 1986 – 2011.

Kết quả cho thấy TTKT tác động tích cực đến FDI, nhưng ngược lại FDI không có ý nghĩa thống kê với tăng trưởng ở Nigeria. Mặc dù kết quả nghiên cứu mâu thuẩn với kỳ vọng tiên nghiệm của tác giả và các lý thuyết ủng hộ nguồn vốn FDI với TTKT tại nước nhận đầu tư. Tuy nhiên, tác giả cũng khẳng định nguồn vốn FDI rất cần thiết để đạt được mục tiêu tăng trưởng ở các nước đang phát triển nói chung và Nigeria nói riêng, khi mà nguồn vốn trong nước còn quá ít. Tại Việt Nam, nghiên cứu của Hồ Thị Thanh Mai và Phạm Thị Thanh Thủy (2016), sử dụng mô hình VAR và kiểm định nhân quả Granger để kiểm tra mối quan hệ này tại tỉnh Khánh Hòa.

Dữ liệu nghiên cứu thứ cấp giai đoạn 1995 – 2014 (gồm 20 quan sát). Kết quả nghiên cứu đã cho thấy tác động của FDI đến TTKT không có ý nghĩa thống 11 kê, nhưng TTKT thì có tác động tích cực đến thu hút FDI. Tuy nhiên, hạn chế của nghiên cứu này là chỉ dừng lại ở việc đưa ra các kết luận mà chưa giải quyết được sâu xa của vấn đề, đó là tìm ra được những điều kiện cần thiết để FDI có thể đóng góp tích cực vào TTKT của địa phương.  Một số nghiên cứu chỉ ra rằng FDI không có mối quan hệ/tác động tiêu cực (kìm hãm) đến TTKT.

Temiz và Gökmen (2014) đã nghiên cứu mối quan hệ giữa FDI và TTKT ở Thổ Nhĩ Kỳ giai đoạn 1992-2007. Kết quả cho thấy không tồn tại mối quan hệ có ý nghĩa về mối quan hệ này. Hay nghiên cứu của Belloumi (2014) cũng cho kết quả tương tự khi nghiên cứu mối quan hệ giữa thương mại, FDI với TTKT ở Tunisia. Nghiên cứu sử dụng dữ liệu thời gian giai đoạn 1970-2008 với mô hình tự hồi quy phân phối trễ (ARDL).

Trong đó, biến phụ thuộc là FDI và các biến độc lập bao gồm TTKT, độ mở thương mại, lao động và tổng vốn đầu tư. Kết quả nghiên cứu phát hiện không có mối quan hệ nhân quả giữa FDI và TTKT. Tuy nhiên, tác giả cũng khẳng định FDI là nguồn vốn rất quan trọng để thúc đẩy TTKT. Vì vậy, cần phải nâng cao hiệu quả nguồn vốn FDI để có thể tác động tích cực đến tăng trưởng ở quốc gia này.

Ngược lại với các kết quả trên, nghiên cứu của Saqib, Masnoon, và Rafique (2013) đã sử dụng dữ liệu thời gian giai đoạn 1981-2010 với phương pháp bình phương bé nhất (OLS). Kết quả cho thấy FDI tác động ngược chiều với TTKT của Pakistan.  Một số nghiên cứu đã cho rằng FDI và TTKT có mối quan hệ hai chiều Bengoa và Sanchez-Robles (2003) đã phân tích về mối quan hệ của FDI, độ mở thương mại và TTKT ở 18 nước đang phát triển thuộc Châu Mỹ La Tinh giai đoạn 1970- 1999. Kết quả nghiên cứu cho thấy tồn tại mối quan hệ hai chiều giữa FDI và TTKT.

Tuy nhiên, ở các quốc gia này cần có điều kiện về vốn nhân lực, độ mở thương mại, và ổn định kinh tế vĩ mô thì mới phát huy được vai trò của FDI đối với TTKT. Tương tự, Mishal và Abulaila (2007) đã kiểm tra ảnh hưởng FDI với TTKT ở Jordan giai đoạn 1976-2003. Nghiên cứu sử dụng mô hình hồi quy với biến phụ thuộc là GDP đại diện cho tăng trưởng; FDI và nhập khẩu là biến độc lập. Kết quả ước lượng bằng phương pháp OLS cho thấy tồn tại mối quan hệ hai chiều tích cực của mối quan hệ của FDI và TTKT.

Cũng đồng quan điểm trên, nghiên cứu của Tripathi, Seth, và Bhandari (2015) đã tìm thấy kết quả tương tự ở Ấn Độ giai đoạn 1997-2011. 12 Hay nghiên cứu thực hiện bởi Chowdhury và Mavrotas (2005), trên cơ sở xem xét mối quan hệ nhân quả giữa FDI và TTKT giai đoạn 1969 -2000 của ba nước đang phát triển (Chile, Maylaysia và Thái Lan). Kết quả cho thấy mối quan hệ hai chiều này là tích cực ở Chile. Tương tự, Carp (2015) đã kiểm tra mối quan hệ nhân quả giữa FDI và TTKT ở 5 quốc gia (Bulgaria, Crech Rebublic, Hungary, Poland, và Romania) ở vùng Trung và Đông Âu trên cơ sở sử dụng dữ liệu bảng giai đoạn 1993-2013.

Kết quả khẳng định tồn tại mối quan hệ nhân quả hai chiều này ở Hungary (các quốc gia còn lại chỉ tồn tại mối quan hệ một chiều của FDI với TTKT). Tại Việt Nam, Hồ Đắc Nghĩa (2014) đã nghiên cứu về mối quan hệ này theo cách tiếp cận mô hình VAR với dữ liệu thời gian giai đoạn 1990-2012. Tập hợp các biến mà tác giả sử dụng trong mô hình là GDP đại diện cho TTKT, FDI, nguồn vốn trong nước, lực lượng lao động, vốn con người, và độ mở nền kinh tế. Kết quả nghiên cứu khẳng định FDI và TTKT có mối quan hệ hai chiều tích cực.

Đặc biệt, TTKT là yếu tố tác động mạnh nhất đến thu hút FDI. Bên cạnh đó, vốn đầu tư trong nước, lao động, và vốn con người cũng ảnh hưởng thuận chiều với thu hút FDI. Hay nghiên cứu của Phạm Thị Hoàng Anh và Lê Hà Thu (2014) đã sử dụng mô hình VAR để phân tích mối quan hệ này tại Việt Nam. Các kết quả cho thấy FDI có tác động rất tích cực đến TTKT và ngược lại.

Ngoài ra, nghiên cứu cũng chỉ rõ nguồn vốn FDI đã kích thích xuất khẩu, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, công nghệ, là những tiền đề quan trọng cho TTKT Việt Nam. Tương tự, Nguyễn Phú Tụ và Huỳnh Công Minh (2010) đã đánh giá mối quan hệ này ở Việt Nam trong giai đoạn 1988-2009. Kết quả cũng cho thấy tồn tại mối quan hệ tác động tích cực giữa FDI và TTKT. Ở phạm vi địa phương, Nguyễn Hồng Hà (2015) đã nghiên cứu về mối quan hệ giữa FDI và TTKT tỉnh Trà Vinh trên cơ sở ứng dụng mô hình VAR với dữ liệu thời gian theo quý (quý 1/1999 đến quý 4/2013).

Kết quả nghiên cứu thực nghiệm cho thấy mối quan hệ này là tích cực hai chiều. Ở phạm vùng, Nguyễn Minh Tiến (2014) đã tiến hành nghiên cứu về vấn đề này trên 63 tỉnh/thành với dữ liệu bảng giai đoạn 1997-2012. Kết quả cho thấy FDI tác động dương đến TTKT ở cấp độ tổng thể vùng. Riêng đối với từng vùng, thì FDI chỉ tác động tích cực đến TTKT ở vùng Bắc Trung Bộ, DHMT và Đồng bằng sông Hồng, nhưng tác động rất thấp.

Chiều ngược lại, TTKT có tác động đến dòng vốn FDI vào Việt Nam.