Luận văn thạc sĩ vnua xác định mật độ cấy và lượng phân bón thích hợp cho giống lúa thiên ưu 8 tại thường tín hà nội

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnua xác định mật độ cấy và lượng phân bón thích hợp cho giống lúa thiên ưu 8 tại thường tín hà nội, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề

• Tác giả: Đỗ Thị Mến
• Người hướng dẫn: Pgs.Ts. Vũ Thị Thu Hiền
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Khoa học cây trồng
• Đề tài: Xác định mật độ cấy và lượng phân bón thích hợp cho giống lúa Thiên Ưu 8 tại Thường Tín, Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ
• TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 2. MỤC ĐÍCH VÀ YÊU CẦU CỦA ĐỀ TÀI
• 3. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 3.1. Tình hình sản xuất và tiêu thụ lúa gạo trên thế giới và Việt Nam
• 3.1.1. Tình hình sản xuất và tiêu thụ lúa gạo trên thế giới
• 3.1.2. Tình hình sản xuất và tiêu thụ lúa gạo ở Việt Nam
• 3.2. Tình hình nghiên cứu phân bón đối với lúa trên thế giới và Việt Nam
• 3.2.1. Những kết quả nghiên cứu về phân bón
• 3.2.2. Những kết quả về nghiên cứu về từng loại phân bón trên thế giới và Việt Nam
• 3.3. Tình hình nghiên cứu về mật độ đối với lúa trên thế giới và Việt Nam
• 3.3.1. Vai trò của mật độ cấy đến sinh trưởng phát triển và năng suất lúa
• 3.3.2. Những nghiên cứu về mật độ cấy trên thế giới và ở Việt Nam
• 3.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng gạo
• 3.5. Tình hình sản xuất lúa và vấn đề sử dụng phân bón cho lúa tại Hà Nội
• 4. VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4.1. Địa điểm nghiên cứu
• 4.2. Thời gian nghiên cứu
• 4.3. Vật liệu nghiên cứu
• 4.4. Nội dung nghiên cứu
• 4.5. Phương pháp nghiên cứu
• 4.5.1. Thí nghiệm 1: ảnh hưởng của mật độ, phân bón đến sinh trưởng, phát triển, năng suất giống lúa Thiên Ưu 8 vụ xuân 2017 tại Thường Tín, Hà Nội
• 4.5.2. Thí nghiệm 2: ảnh hưởng của mật độ, phân bón đến sinh trưởng, phát triển, năng suất, chất lượng giống lúa Thiên Ưu 8 vụ mùa 2017 tại Thường Tín, Hà Nội
• 4.5.3. Các chỉ tiêu và phương pháp theo dõi thí nghiệm
• 5. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 5.1. Thí nghiệm 1: ảnh hưởng của mật độ, phân bón đến sinh trưởng, phát triển, năng suất giống lúa Thiên Ưu 8 vụ xuân 2017 tại Thường Tín, Hà Nội
• 5.1.1. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến thời gian sinh trưởng của các giai đoạn của giống lúa Thiên Ưu 8 ở vụ xuân
• 5.1.2. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau tới mức tăng trưởng chiều cao giống lúa Thiên Ưu 8 vụ xuân 2017
• 5.1.3. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến khả năng đẻ nhánh và số nhánh hữu hiệu của giống Thiên Ưu 8 vụ xuân năm 2017
• 5.1.4. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến một số đặc điểm nông sinh học của giống lúa Thiên Ưu 8 vụ xuân 2017
• 5.1.5. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến tình hình phát triển sâu bệnh hại trên giống lúa Thiên Ưu 8 trong vụ xuân năm 2017
• 5.1.6. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất của giống lúa Thiên Ưu 8 vụ xuân 2017
• 5.1.7. Hiệu quả kinh tế của các công thức thí nghiệm vụ xuân 2017
• 5.2. Thí nghiệm 2: ảnh hưởng của mật độ, phân bón đến sinh trưởng, phát triển, năng suất, chất lượng giống lúa Thiên Ưu 8 vụ mùa 2017 tại Thường Tín, Hà Nội
• 5.2.1. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến thời gian sinh trưởng của các giai đoạn của giống lúa Thiên Ưu 8 ở vụ mùa 2017
• 5.2.2. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau tới mức tăng trưởng chiều cao giống lúa Thiên Ưu 8 vụ mùa 2017
• 5.2.3. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến khả năng đẻ nhánh và số nhánh hữu hiệu của giống Thiên Ưu 8 vụ mùa năm 2017
• 5.2.4. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến một số đặc điểm nông sinh học của giống lúa Thiên Ưu 8 vụ mùa 2017
• 5.2.5. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến tình hình phát triển sâu bệnh hại trên giống lúa Thiên Ưu 8 trong vụ mùa năm 2017
• 5.2.6. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất của giống lúa Thiên Ưu 8 vụ mùa 2017
• 5.2.7. Ảnh hưởng riêng của các mức phân bón và mật độ khác nhau đến các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất của giống lúa Thiên Ưu 8 vụ mùa 2017
• 5.2.8. Ảnh hưởng của các mức phân bón đến chất lượng gạo vụ mùa 2017
• 5.2.9. Hiệu quả kinh tế của các công thức thí nghiệm vụ mùa 2017
• 6. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu mật độ cấy và phân bón cho giống lúa Thiên Ưu 8

Nghiên cứu về mật độ cấy lúa và phân bón cho lúa là một trong những vấn đề quan trọng trong sản xuất nông nghiệp hiện đại. Giống lúa Thiên Ưu 8 được chọn làm đối tượng nghiên cứu tại huyện Thường Tín, Hà Nội nhằm tối ưu hóa năng suất và chất lượng sản phẩm. Việc xác định mật độ cấy và lượng phân bón phù hợp không chỉ giúp tăng năng suất mà còn đảm bảo hiệu quả kinh tế cho nông dân.

1.1. Tình hình sản xuất lúa gạo tại Việt Nam

Việt Nam là một trong những nước sản xuất lúa gạo hàng đầu thế giới. Nhu cầu tiêu thụ lúa gạo ngày càng tăng, đặc biệt là trong bối cảnh dân số gia tăng. Việc nghiên cứu và cải tiến giống lúa như Thiên Ưu 8 là cần thiết để đáp ứng nhu cầu này.

1.2. Vai trò của giống lúa Thiên Ưu 8 trong sản xuất nông nghiệp

Giống lúa Thiên Ưu 8 có nhiều ưu điểm như khả năng chống chịu sâu bệnh tốt, năng suất cao và thời gian sinh trưởng ngắn. Việc áp dụng đúng kỹ thuật cấy và bón phân sẽ giúp giống lúa này phát huy tối đa tiềm năng của nó.

II. Vấn đề và thách thức trong nghiên cứu mật độ cấy và phân bón

Mặc dù có nhiều nghiên cứu về mật độ cấy lúa và phân bón cho lúa, nhưng vẫn còn nhiều thách thức trong việc áp dụng các kết quả nghiên cứu vào thực tiễn. Các yếu tố như điều kiện khí hậu, đất đai và kỹ thuật canh tác đều ảnh hưởng đến kết quả cuối cùng.

2.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến năng suất lúa

Năng suất lúa phụ thuộc vào nhiều yếu tố như mật độ cấy, lượng phân bón, thời vụ và điều kiện thời tiết. Việc nghiên cứu kỹ lưỡng các yếu tố này sẽ giúp tối ưu hóa quy trình sản xuất.

2.2. Thách thức trong việc áp dụng kỹ thuật mới

Nhiều nông dân vẫn còn e ngại khi áp dụng các kỹ thuật mới như thâm canh lúa cải tiến. Cần có sự hỗ trợ từ các cơ quan chức năng để giúp nông dân hiểu rõ hơn về lợi ích của việc áp dụng các kỹ thuật này.

III. Phương pháp nghiên cứu mật độ cấy và phân bón cho lúa Thiên Ưu 8

Nghiên cứu được thực hiện thông qua các thí nghiệm với nhiều mức mật độ cấy và lượng phân bón khác nhau. Phương pháp thí nghiệm được bố trí theo kiểu split-plot với 3 lần nhắc lại, giúp đảm bảo tính chính xác và độ tin cậy của kết quả.

3.1. Thiết kế thí nghiệm và các yếu tố nghiên cứu

Thí nghiệm bao gồm 2 nhân tố chính là mật độ cấy (30, 40, 50 khóm/m2) và phân bón (4 mức khác nhau). Việc thiết kế thí nghiệm này giúp đánh giá chính xác ảnh hưởng của từng yếu tố đến năng suất lúa.

3.2. Phương pháp thu thập và phân tích dữ liệu

Dữ liệu được thu thập từ các chỉ tiêu nông sinh học, hình thái và năng suất. Phương pháp xử lý số liệu được thực hiện theo chương trình IRRISTAT 4, đảm bảo tính chính xác trong phân tích.

IV. Kết quả nghiên cứu về mật độ cấy và phân bón cho lúa Thiên Ưu 8

Kết quả nghiên cứu cho thấy mật độ cấy và lượng phân bón có ảnh hưởng rõ rệt đến năng suất và chất lượng của giống lúa Thiên Ưu 8. Các công thức thí nghiệm với mật độ cấy 40 khóm/m2 và mức phân bón 120kg N+ 90kg P2O5 + 120kg K2O/ha cho năng suất cao nhất.

4.1. Ảnh hưởng của mật độ cấy đến sinh trưởng và phát triển

Mật độ cấy cao giúp tăng khả năng đẻ nhánh và chiều cao cây, nhưng cũng làm tăng nguy cơ nhiễm sâu bệnh. Cần cân nhắc giữa mật độ cấy và khả năng chống đổ của cây.

4.2. Ảnh hưởng của phân bón đến năng suất lúa

Lượng phân bón phù hợp giúp cây lúa phát triển tốt hơn, tăng năng suất và chất lượng gạo. Việc xác định đúng mức phân bón là rất quan trọng để đạt được hiệu quả kinh tế cao.

V. Ứng dụng thực tiễn và triển vọng tương lai của nghiên cứu

Nghiên cứu này không chỉ có giá trị trong việc cải thiện năng suất lúa mà còn góp phần vào việc đảm bảo an ninh lương thực tại địa phương. Việc áp dụng các kết quả nghiên cứu vào thực tiễn sẽ giúp nông dân nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống.

5.1. Ứng dụng kết quả nghiên cứu vào sản xuất

Các kết quả nghiên cứu sẽ được chuyển giao cho nông dân thông qua các chương trình tập huấn và hội thảo. Điều này giúp nông dân áp dụng hiệu quả các kỹ thuật mới vào sản xuất.

5.2. Triển vọng phát triển giống lúa Thiên Ưu 8

Giống lúa Thiên Ưu 8 có tiềm năng lớn trong việc phát triển sản xuất lúa tại Hà Nội. Cần tiếp tục nghiên cứu và cải tiến quy trình sản xuất để tối ưu hóa năng suất và chất lượng.

VI. Kết luận và khuyến nghị cho nghiên cứu tiếp theo

Nghiên cứu về mật độ cấy và phân bón cho lúa Thiên Ưu 8 đã chỉ ra rằng việc áp dụng đúng kỹ thuật có thể mang lại hiệu quả cao trong sản xuất. Cần có các nghiên cứu tiếp theo để hoàn thiện quy trình sản xuất và mở rộng ứng dụng cho các giống lúa khác.

6.1. Kết luận về nghiên cứu

Nghiên cứu đã xác định được mật độ cấy và lượng phân bón tối ưu cho giống lúa Thiên Ưu 8, góp phần nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

6.2. Khuyến nghị cho nghiên cứu tiếp theo

Cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến năng suất lúa, đồng thời mở rộng nghiên cứu cho các giống lúa khác để đảm bảo an ninh lương thực trong tương lai.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Sản xuất lúa gạo toàn cầu đạt sản lượng 740,96 triệu tấn trên diện tích 159,80 triệu ha vào năm 2016, đóng vai trò sống còn đối với an ninh lương thực của hơn 50% dân số thế giới. Tại Việt Nam, xuất khẩu gạo năm 2017 đạt 5,771 triệu tấn, khẳng định vị thế cường quốc nông nghiệp hàng đầu. Tuy nhiên, áp lực từ tốc độ đô thị hóa nhanh chóng đang làm thu hẹp đáng kể quỹ đất nông nghiệp; tại Hà Nội, diện tích đất nông nghiệp được dự báo chỉ còn chiếm khoảng 45,7% diện tích tự nhiên vào năm 2020. Nhằm đảm bảo sản lượng lương thực trong điều kiện đất canh tác ngày càng giảm, việc thay thế các giống lúa cũ bị thoái hóa như Khang Dân 18 hay Q5 bằng giống lúa thuần năng suất cao Thiên Ưu 8 (tiềm năng đạt 70 đến 75 tạ/ha) là một chủ trương cấp thiết của ngành nông nghiệp Thủ đô.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là xác định tổ hợp mật độ cấy và liều lượng phân bón NPK thích hợp nhất cho giống lúa Thiên Ưu 8 trong cả vụ xuân và vụ mùa. Thí nghiệm đồng ruộng được triển khai trọn vẹn từ tháng 1/2017 đến tháng 12/2017 tại xã Chương Dương, huyện Thường Tín, thành phố Hà Nội. Nghiên cứu tập trung giải quyết bài toán đồng bộ hóa biện pháp canh tác nông học, tìm ra ngưỡng dinh dưỡng và không gian phân bố tối ưu giúp cây lúa sinh trưởng khỏe, hạn chế sâu bệnh, tăng tỷ lệ nhánh hữu hiệu và tối đa hóa hiệu quả kinh tế trên 1 ha canh tác.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên sự tích hợp của hai nền tảng lý thuyết nông học kinh điển:

• Lý thuyết quang hợp và cấu trúc quần thể cây trồng (theo Yoshida và Đào Thế Tuấn): Hiệu suất quang hợp thuần của ruộng lúa phụ thuộc trực tiếp vào chỉ số diện tích lá (LAI) và độ thông thoáng của tán lá. Mật độ cấy đóng vai trò kiến tạo không gian sống, điều tiết khả năng tiếp nhận bức xạ mặt trời và sự cạnh tranh dinh dưỡng giữa các cá thể trong quần thể.
• Lý thuyết dinh dưỡng khoáng cân đối (theo định luật tối thiểu của Liebig và nghiên cứu của Bùi Huy Đáp): Cây lúa đòi hỏi sự phối hợp hài hòa giữa đạm (N), lân (P2O5) và kali (K2O). Đạm thúc đẩy sinh trưởng sinh dưỡng và đẻ nhánh; lân kích thích phát triển rễ và phân hóa mầm hoa; kali giữ vai trò điều tiết áp suất thẩm thấu, vận chuyển tinh bột về hạt và tăng độ cứng vững của thân cây.

Các khái niệm then chốt trong đề tài gồm: Mật độ cấy (số khóm/m2), Tỷ lệ nhánh hữu hiệu (tỷ lệ dảnh phát triển thành bông hữu sản), Năng suất lý thuyết (NSLT tính bằng tích của số bông/m2, số hạt/bông, tỷ lệ hạt chắc và khối lượng 1000 hạt), Năng suất thực thu (NSTT) và Hàm lượng amylose (chỉ tiêu hóa sinh quyết định độ dẻo mềm của hạt gạo).

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được thu thập từ thực nghiệm đồng ruộng trực tiếp qua hai mùa vụ: Vụ xuân (gieo mạ 21/01/2017, cấy 21/02/2017) và Vụ mùa (gieo mạ 08/06/2017, cấy 28/06/2017) tại huyện Thường Tín, Hà Nội.

Thí nghiệm được thiết kế theo khối ngẫu nhiên dạng ô lớn - ô nhỏ (Split-plot) với 3 lần nhắc lại, gồm tổng cộng 36 ô thí nghiệm (mỗi ô có diện tích chuẩn 10 m2, rãnh cách ly giữa các ô rộng 0,4 m).

• Nhân tố ô lớn (Phân bón) gồm 4 mức theo tỷ lệ N:P2O5:K2O = 1:0,75:1 trên nền 1 tấn phân hữu cơ vi sinh + 330 kg vôi bột/ha:
  • Mức P1: 80 kg N + 60 kg P2O5 + 80 kg K2O/ha.
  • Mức P2 (đối chứng tập quán): 100 kg N + 75 kg P2O5 + 100 kg K2O/ha.
  • Mức P3: 120 kg N + 90 kg P2O5 + 120 kg K2O/ha.
  • Mức P4: 140 kg N + 105 kg P2O5 + 140 kg K2O/ha.
• Nhân tố ô nhỏ (Mật độ) gồm 3 mức:
  • Mức M1: 30 khóm/m2.
  • Mức M2 (mật độ đại trà): 40 khóm/m2.
  • Mức M3: 50 khóm/m2 (tất cả đều cấy 1 dảnh/khóm).

Phương pháp chọn mẫu tuân thủ tiêu chuẩn IRRI (2002) và QCVN 01-55:2011/BNNPTNT. Mỗi ô thí nghiệm cắm que định điểm theo dõi 10 khóm cố định với chu kỳ 7 ngày/lần để xác định động thái tăng trưởng chiều cao và khả năng đẻ nhánh. Khi thu hoạch, lấy ngẫu nhiên 5 khóm/ô để phân tích các yếu tố cấu thành năng suất. Mức độ nhiễm sâu bệnh hại được phân cấp theo QCVN 01-38:2010/BNNPTNT. Hàm lượng amylose được phân tích theo TCVN 5716-1:2008. Toàn bộ số liệu được xử lý phương sai ANOVA qua phần mềm IRRISTAT 4.0 và Microsoft Excel ở độ tin cậy 95%.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu thực nghiệm đã mang lại 4 nhóm kết quả cụ thể:

1. Thời gian sinh trưởng và sinh thái cây trồng: Mật độ và mức bón phân không làm biến động lớn đến tổng thời gian sinh trưởng của giống lúa Thiên Ưu 8. Thời gian sinh trưởng trong vụ xuân kéo dài từ 126 đến 131 ngày; trong vụ mùa rút ngắn còn 98 đến 104 ngày. Chiều cao cây tăng dần theo lượng phân bón và đạt giá trị tối ưu ở mật độ M2 (40 khóm/m2).
2. Năng suất vụ xuân 2017: Ở vụ xuân, công thức P3M2 (120 kg N + 90 kg P2O5 + 120 kg K2O/ha kết hợp mật độ 40 khóm/m2) và công thức P4M2 (140 kg N + 105 kg P2O5 + 140 kg K2O/ha ở mật độ 40 khóm/m2) đạt năng suất thực thu cao nhất, cao hơn công thức đối chứng P2M2 từ 8,5% đến 12,3%.
3. Năng suất vụ mùa 2017: Trong vụ mùa, do điều kiện nhiệt độ cao thúc đẩy đẻ nhánh mạnh, công thức P3M1 (120 kg N + 90 kg P2O5 + 120 kg K2O/ha, mật độ 30 khóm/m2) và công thức P2M2 (100 kg N + 75 kg P2O5 + 100 kg K2O/ha, mật độ 40 khóm/m2) cho năng suất thực thu và hiệu quả kinh tế cao nhất, vượt trội rõ rệt so với mật độ cấy dày 50 khóm/m2.
4. Mức độ nhiễm sâu bệnh và phẩm chất gạo: Khi tăng lượng phân bón lên mức P4 (140 kg N/ha) và cấy dày ở mức M3 (50 khóm/m2), tỷ lệ bệnh khô vằn, bệnh đạo ôn và sâu cuốn lá tăng từ 18% đến 35%, đồng thời chỉ số chống đổ ngã giảm mạnh. Về chất lượng, các mức phân bón và mật độ thí nghiệm không gây sai khác có ý nghĩa thống kê đối với hàm lượng amylose của gạo Thiên Ưu 8.

Thảo luận kết quả

Về mặt nông sinh học, việc cấy ở mật độ 40 khóm/m2 trong vụ xuân giúp tối ưu hóa số bông trên một đơn vị diện tích mà không làm giảm kích thước bông hay tỷ lệ hạt chắc. Khi bón phân ở mức P3, lượng đạm 120 kg N/ha cung cấp đủ dưỡng chất để cây đẻ nhánh tập trung trong giai đoạn 3 đến 5 tuần sau cấy, hạn chế nhánh vô hiệu. Trái lại, việc bón thừa đạm ở mức P4 khiến lá lúa mềm mỏng, tăng độ ẩm tiểu khí hậu trong quần thể, tạo điều kiện thuận lợi cho nấm bệnh phát triển.

Trong vụ mùa, điều kiện nhiệt độ cao và bức xạ dồi dào kích thích tốc độ sinh trưởng nhanh, do đó mật độ cấy thưa hơn (30 khóm/m2) ở mức phân P3 giúp mỗi khóm lúa có đủ không gian phát triển bộ rễ và hấp thụ lân hữu hiệu, làm tăng số hạt chắc trên bông. Kết quả này củng cố các luận điểm khoa học của Bùi Huy Đáp và Đinh Văn Lữ về tính linh hoạt của mật độ theo mùa vụ. Dữ liệu tương tác giữa các tổ hợp mật độ và mức phân bón có thể được mô hình hóa hiệu quả qua các biểu đồ phân tán và ma trận tương quan giữa số nhánh hữu hiệu, tỷ lệ hạt chắc và năng suất thực thu.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên các kết luận thực nghiệm, 4 nhóm giải pháp canh tác được khuyến nghị cụ thể:

1. Chuẩn hóa quy trình kỹ thuật gieo cấy theo mùa vụ: Trung tâm Khuyến nông Hà Nội cần ban hành văn bản hướng dẫn kỹ thuật canh tác giống Thiên Ưu 8, quy định cấy mật độ 40 khóm/m2 trong vụ xuân và từ 30 đến 40 khóm/m2 trong vụ mùa, cấy 1 dảnh/khóm nhằm đạt năng suất mục tiêu từ 70 đến 75 tạ/ha.
2. Áp dụng định mức phân bón cân đối: Phòng Kinh tế và Trạm Khuyến nông huyện Thường Tín chỉ đạo nông dân thực hiện bón phân theo công thức P3 (120 kg N + 90 kg P2O5 + 120 kg K2O/ha) trong vụ xuân và linh hoạt giữa P2 - P3 trong vụ mùa, bón lót sâu toàn bộ phân lân, phân hữu cơ kết hợp vôi bột trước khi cấy.
3. Triển khai mô hình cánh đồng mẫu lớn: Các Hợp tác xã Nông nghiệp tại Thường Tín xây dựng mô hình trình diễn thâm canh diện tích từ 10 đến 20 ha trong năm 2018, áp dụng đồng bộ mật độ và phân bón chuẩn để giảm 15% đến 20% chi phí thuốc bảo vệ thực vật và nâng cao lợi nhuận thuần thêm 6 đến 9 triệu đồng/ha.
4. Tăng cường bón phân hữu cơ cải tạo độ phì nhiêu đất: Nông hộ chuyên canh lúa cần duy trì bón lót tối thiểu 1 tấn phân hữu cơ vi sinh kết hợp 330 kg vôi bột/ha nhằm cải thiện độ xốp đất phù sa, tăng dung tích hấp thu cation và hạn chế hiện tượng thoái hóa đất lúa thâm canh.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Cán bộ quản lý nông nghiệp và khuyến nông viên: Sử dụng số liệu làm căn cứ khoa học để hoạch định cơ cấu giống, xây dựng lịch thời vụ và ban hành gói định mức kỹ thuật nông học cho các vùng sinh thái tại Đồng bằng sông Hồng.
• Giám đốc hợp tác xã và các trang trại nông nghiệp: Vận dụng trực tiếp quy trình phối trộn NPK tỷ lệ 1:0,75:1 và khoảng cách cấy chuẩn để tối ưu hóa chi phí đầu vào, giảm rủi ro dịch bệnh và nâng cao hiệu quả kinh tế trên diện tích lớn.
• Doanh nghiệp giống cây trồng và vật tư phân bón: Tham khảo dữ liệu phản ứng phân bón của giống Thiên Ưu 8 để hoàn thiện hướng dẫn sử dụng in trên bao bì sản phẩm và thiết kế các dòng phân bón NPK chuyên dùng cho lúa thuần chất lượng cao.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên ngành Nông học: Khai thác phương pháp bố trí thí nghiệm Split-plot 2 nhân tố trên đồng ruộng, kỹ thuật theo dõi động thái sinh trưởng theo chuẩn IRRI và quy trình phân tích phương sai IRRISTAT phục vụ học tập, nghiên cứu.

Câu hỏi thường gặp

Giống lúa Thiên Ưu 8 có thời gian sinh trưởng bao nhiêu ngày tại Hà Nội?
Thời gian sinh trưởng của Thiên Ưu 8 tại huyện Thường Tín dao động từ 126 đến 131 ngày trong vụ xuân và rút ngắn còn 98 đến 104 ngày trong vụ mùa. Đây là giống cảm ôn, đẻ nhánh khỏe và thích hợp cho cơ cấu luân canh cây trồng linh hoạt.

Mật độ cấy thích hợp nhất cho giống Thiên Ưu 8 là bao nhiêu?
Nghiên cứu chỉ ra mật độ cấy tối ưu là 40 khóm/m2 (cấy 1 dảnh/khóm) đối với vụ xuân. Trong vụ mùa, mật độ khuyến nghị là 30 đến 40 khóm/m2 nhằm tạo tán lá thông thoáng, giúp cây lúa hấp thụ ánh sáng tốt và hạn chế sâu bệnh.

Lượng phân bón nào mang lại năng suất và hiệu quả kinh tế cao nhất?
Mức phân bón P3 với liều lượng 120 kg N + 90 kg P2O5 + 120 kg K2O/ha trên nền 1 tấn phân hữu cơ và 330 kg vôi bột đem lại năng suất thực thu cao nhất và lợi nhuận kinh tế tối đa ở cả hai vụ gieo cấy.

Bón phân đạm ở mức cao 140 kg N/ha có làm tăng năng suất lúa không?
Không. Bón phân đạm ở mức 140 kg N/ha (mức P4) không làm tăng năng suất có ý nghĩa so với mức 120 kg N/ha mà còn làm tăng tỷ lệ dảnh vô hiệu, tăng nguy cơ đổ ngã và khiến tỷ lệ nhiễm bệnh khô vằn tăng trên 25%.

Mật độ cấy và phân bón có làm thay đổi chất lượng cơm của gạo Thiên Ưu 8 không?
Không. Phân tích hàm lượng amylose theo chuẩn TCVN 5716-1:2008 cho thấy các tổ hợp phân bón và mật độ cấy khác nhau không làm thay đổi đặc tính dẻo mềm, độ bóng và hương vị tự nhiên của hạt gạo Thiên Ưu 8.

Kết luận

• Xác định chính xác mật độ cấy tối ưu cho giống Thiên Ưu 8 là 40 khóm/m2 trong vụ xuân và từ 30 đến 40 khóm/m2 trong vụ mùa.
• Khẳng định mức phân bón 120 kg N + 90 kg P2O5 + 120 kg K2O/ha trên nền 1 tấn phân hữu cơ + 330 kg vôi bột giúp đạt năng suất thực thu tối ưu từ 70 đến 75 tạ/ha.
• Làm rõ quy luật tương tác giữa phân bón, mật độ với mức độ phát sinh sâu bệnh hại và xác nhận tính ổn định của hàm lượng amylose trong gạo.
• Cung cấp cơ sở khoa học hoàn chỉnh để mở rộng diện tích gieo cấy giống lúa thuần chất lượng cao Thiên Ưu 8 thay thế các giống lúa cũ trên địa bàn thành phố Hà Nội.
• Kế hoạch triển khai giai đoạn 2018-2020: Nhân rộng quy trình kỹ thuật canh tác đồng bộ trên toàn bộ diện tích thâm canh lúa huyện Thường Tín và các vùng phụ cận.

Các hợp tác xã nông nghiệp và bà con nông dân hãy áp dụng ngay gói kỹ thuật canh tác chuẩn hóa về mật độ và phân bón nêu trên để tối đa hóa năng suất và lợi nhuận trong mùa vụ tới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ĐỖ THỊ MẾN XÁC ĐỊNH MẬT ĐỘ CẤY VÀ LƯỢNG PHÂN BÓN THÍCH HỢP CHO GIỐNG LÚA THIÊN ƯU 8 TẠI THƯỜNG TÍN, HÀ NỘI Chuyên ngành: Khoa học cây trồng Mã số: 8620110 Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Vũ Thị Thu Hiền NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2018 Tác giả luận văn Đỗ Thị Mến i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Lời đầu, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc tới PGS. Vũ Thị Thu Hiền, người đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu để tôi hoàn thành tốt luận văn này.

Tôi xin chân thành cảm ơn quý thầy cô, cán bộ công tác tại: Bộ môn Di truyền và chọn giống cây trồng, Khoa Nông học - Học viện Nông nghiệp Việt Namđã tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình tôi thực hiện luận luận văn này. Tôi cũng xin chân thành cảm ơn các thầy cô giáo khoa Nông học - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã trực tiếp giảng dạy, chỉ bảo tôi trong suốt quá trình học tập trong nhà trường. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Di truyền và chọn giống cây trồng, Khoa Nông học - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Cuối cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn tới gia đình, người thân và bạn bè đã luôn ủng hô, động viên và giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn.

Tôi xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2018 Tác giả luận văn Đỗ Thị Mến ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ vıết tắt. vi Danh mục bảng.

vii Danh mục sơ đồ, biểu đồ. ix Trích yếu luận văn. Tính cấp thiết của đề tài. Mục đích và yêu cầu của đề tài.

Yêu cầu của đề tài. Phạm vi nghiên cứu. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn. Ý nghĩa khoa học.

Ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tàı lıệu. Tình hình sản xuất và tiêu thụ lúa gạo trên thế giới và Việt Nam. Tình hình sản xuất và tiêu thụ lúa gạo trên thế giới.

Tình hình sản xuất và tiêu thụ lúa gạo ở Việt Nam. Tình hình nghiên cứu phân bón đối với lúa trên thế giới và Việt Nam. Những kết quả nghiên cứu về phân bón. Những kết quả về nghiên cứu về từng loại phân bón trên thế giới và Việt Nam.

Tình hình nghiên cứu về mật độ đối với lúa trên thế giới và Việt Nam. Vai trò của mật độ cấy đến sinh trưởng phát triển và năng suất lúa. Những nghiên cứu về mật độ cấy trên thế giới và ở Việt Nam. Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng gạo.

Tình hình sản xuất lúa và vấn đề sử dụng phân bón cho lúa tại Hà Nội. 25 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Vật lıệu và phƣơng pháp nghıên cứu. Địa điểm nghiên cứu.

Thời gian nghiên cứu. Vật liệu nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu.

Thí nghiệm 1: ảnh hưởng của mật độ, phân bón đến sinh trưởng, phát triển, năng suất giống lúa thiên ưu 8 vụ xuân 2017 tại Thường Tín, Hà Nội. Thí nghiệm 2: ảnh hưởng của mật độ, phân bón đến sinh trưởng, phát triển, năng suất, chất lượng giống lúa thiên ưu 8 vụ mùa 2017 tại Thường Tín, Hà Nội. Các chỉ tiêu và phương pháp theo dõi thí nghiệm. Kết quả nghıên cứu và thảo luận.

Thí nghiệm 1: ảnh hưởng của mật độ, phân bón đến sinh trưởng, phát triển, năng suất giống lúa thiên ưu 8 vụ xuân 2017 tại Thường Tín, Hà Nôị. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến thời gian sinh trưởng của các giai đoạn của giống lúa thiên ưu 8 ở vụ xuân. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau tới mức tăng trưởng chiều cao giống lúa thiên ưu 8 vụ xuân 2017. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến khả năng đẻ nhánh và số nhánh hữu hiệu của giống thiên ưu 8 vụ xuân năm 2017.

Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến một số đặc điểm nông sinh học của giống lúa thiên ưu 8 vụ xuân 2017. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến tình hình phát triển sâu bệnh hại trên giống lúa thiên ưu 8 trong vụ xuân năm 2017. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất của giống lúa thiên ưu 8 vụ xuân 2017. Hiệu quả kinh tế của các công thức thí nghiệm vụ xuân 2017.

Thí nghiệm 2: ảnh hưởng của mật độ, phân bón đến sinh trưởng, phát triển, năng suất, chất lượng giống lúa thiên ưu 8 vụ mùa 2017 tại Thường Tín, Hà Nội. 52 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến thời gian sinh trưởng của các giai đoạn của giống lúa thiên ưu 8 ở vụ mùa 2017. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau tới mức tăng trưởng chiều cao giống lúa thiên ưu 8 vụ mùa 2017.

Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến khả năng đẻ nhánh và số nhánh hữu hiệu của giống thiên ưu 8 vụ mùa năm 2017. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến một số đặc điểm nông sinh học của giống lúa thiên ưu 8 vụ mùa 2017. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến tình hình phát triển sâu bệnh hại trên giống lúa thiên ưu 8 trong vụ mùa năm 2017. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất của giống lúa thiên ưu 8 vụ mùa 2017.

Ảnh hưởng của các mức phân bón đến chất lượng gạo vụ mùa 2017. Hiệu quả kinh tế của các công thức thí nghiệm vụ mùa 2017. Kết luận và kiến nghị. 67 Tàı lıệu tham khảo.

73 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BNNPTNT Bộ nông nghiệp phát triển nông thôn BVTV Bảo vệ thực vật CS Cộng sự CT Công thức Đ/C Đối chứng DT Diện tich ĐVT Đơn vị tính FAO Tổ chức Nông Lương thế giới IRRI Viện nghiên cứu lúa quốc tế KD18 Khang dân 18 NSLT Năng suất lý thuyết NSTT Năng suất thực thu NXB Nhà xuất bản P Khối lượng PTNT Phát triển nông thôn QCVN Quy chuẩn Việt Nam STT Số thứ tự TB Trung bình TGST Thời gian sinh trưởng TP Thành phố TSC Tuần sau cấy vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Diện tích, năng suất, sản lượng lúa các châu lục và trên thế giới năm 2016. Diện tích, năng suất và sản lượng lúa gạo trên thế giới. Tình hình sản xuất lúa gạo của các nước sản xuất chính trên thế giới năm 2016.

Tình hình sản xuất lúa gạo ở Việt Nam từ năm 2005 - 2016. Cơ cấu các giống lúa thuần giai đoạn 2014 - 2016. Ảnh hưởng của các mức phân bón và mật độ tới các giai đoạn sinh trưởng của giống lúa Thiên Ưu 8 tại vụ xuân 2017. Ảnh hưởng của mức phân bón và mật độ khác nhau đến tăng trưởng chiều cao cây vụ xuân năm 2017.

Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến khả năng đẻ nhánh và số nhánh hữu hiệu của giống Thiên Ưu 8 vụ xuân năm 2017. Một số đặc điểm nông sinh học của giống lúa Thiên Ưu 8. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến tình hình phát triển sâu bệnh hại trên giống lúa Thiên Ưu 8 trong vụ xuân năm 2017. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất của giống lúa Thiên Ưu 8 vụ xuân 2017.

Ảnh hưởng riêng của các mức phân bón và mật độ khác nhau đến các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất của giống lúa Thiên Ưu 8 vụ xuân 2017 48 Bảng 4. Hiệu quả kinh tế của các công thức thí nghiệm trong vụ xuân 2017 (tính cho 1ha). Ảnh hưởng của các mức phân bón và mật độ tới các giai đoạn sinh trưởng của giống lúa Thiên Ưu 8 tại vụ mùa 2017. Ảnh hưởng của mức phân bón và mật độ khác nhau đến tăng trưởng chiều cao cây vụ mùa năm 2017.

Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến khả năng đẻ nhánh và số nhánh hữu hiệu của giống Thiên Ưu 8 vụ mùa năm 2017. 55 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Một số đặc điểm nông sinh học của giống lúa Thiên Ưu 8. Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến tình hình phát triển sâu bệnh hại trên giống lúa Thiên Ưu 8 trong vụ mùa năm 2017.

Ảnh hưởng của mật độ và các mức phân bón khác nhau đến các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất của giống lúa Thiên Ưu 8 vụ mùa 2017. Ảnh hưởng riêng của các mức phân bón và mật độ khác nhau. 62 đến các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất của giống lúa Thiên Ưu 8 62 vụ mùa 2017. Ảnh hưởng của các mức phân bón đến hàm lượng amylose của gạo Thiên Ưu 8 vụ mùa 2017.

Hiệu quả kinh tế của các công thức thí nghiệm vụ mùa 2017. 65 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ Sơ đồ 3. Sơ đồ thí nghiệm vụ xuân năm 2017. Sơ đồ thí nghiệm vụ mùa năm 2017.

31 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.