Luận văn thạc sĩ: Nghiên cứu lao động di cư theo mùa vụ tại huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang

Luận văn thạc sĩ phân tích vnua nghiên cứu lao động di cư theo mùa vụ trên địa bàn huyện vị xuyên tỉnh hà giang, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi cho

• Tác giả: Trần Thị Ngọc
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Hữu Khánh
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp
• Đề tài: Nghiên cứu lao động di cư theo mùa vụ trên địa bàn huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Danh mục chữ viết tắt
• 1.2. Danh mục bảng
• 1.3. Danh mục sơ đồ, hình, đồ thị
• 1.4. Danh mục hộp
• 1.5. Trích yếu luận văn
• 1.6. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.7. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.8. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.9. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.10. Tổng quan tài liệu nghiên cứu
• 1.10.1. Một số khái niệm, phân loại di cư
• 1.10.2. Lý thuyết phân tích về vấn đề di cư
• 1.10.3. Nguyên nhân thúc đẩy sự gia tăng di cư tự do của lao động nông thôn
• 1.10.4. Ảnh hưởng của di cư lao động
• 1.11. Cơ sở thực tiễn
• 1.11.1. Tình hình lao động di cư trên thế giới
• 1.11.2. Tình hình lao động di cư ở Việt Nam
• 1.11.3. Bài học kinh nghiệm rút ra
• 1.12. Phương pháp nghiên cứu
• 1.12.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 1.12.2. Điều kiện tự nhiên
• 1.12.3. Đặc điểm kinh tế - xã hội
• 1.12.4. Sơ đồ khung phân tích của đề tài
• 1.12.5. Chọn điểm nghiên cứu
• 1.12.6. Phương pháp thu thập thông tin
• 1.12.7. Phương pháp xử lý và tổng hợp thông tin
• 1.12.8. Phương pháp phân tích thông tin
• 1.12.9. Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu
• 1.13. Kết quả nghiên cứu và thảo luận
• 1.13.1. Khái quát tình hình chung về di cư lao động theo mùa vụ trên địa bàn huyện Vị Xuyên
• 1.13.2. Tình hình di cư mùa vụ của lao động nông thôn huyện
• 1.13.3. Một số thông tin về các hộ gia đình ở các thôn điều tra
• 1.13.4. Thông tin về lao động di cư của huyện Vị Xuyên
• 1.13.5. Thực trạng lao động di cư mùa vụ của huyện
• 1.13.6. Các loại hình tổ chức và hình thức di cư tại huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang
• 1.13.7. Đời sống của người lao động khi di cư
• 1.13.8. Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định di cư mùa vụ của lao động nông thôn
• 1.13.8.1. Nhóm yếu tố đẩy
• 1.13.9. Đánh giá ảnh hưởng của di cư theo mùa vụ đến cộng đồng địa phương
• 1.13.10. Xu hướng di cư của lao động di cư
• 1.14. Một số giải pháp giải quyết vấn đề về lao động di cư mùa vụ tại huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang
• 1.14.1. Phổ biến các chủ trương của Đảng và Nhà nước về ổn định dân cư
• 1.14.2. Thực hiện chương trình việc làm, chương trình đào tạo nghề cho lao động nông thôn
• 1.14.3. Cải thiện điều kiện kinh tế và hạ tầng cơ sở của địa phương
• 1.14.4. Khuyến khích, giúp người dân trong huyện phát triển các ngành nghề sản xuất phi nông nghiệp
• 1.14.5. Cải tạo và phân bổ đất đai một cách hợp lý
• 1.14.6. Đưa tiến bộ khoa học kĩ thuật vào sản xuất nông nghiệp
• 1.14.7. Xây dựng mối quan hệ hợp tác giữa Việt Nam và Trung Quốc về quản lý lao động di cư
• 1.14.8. Thực hiện tốt công tác dân số kế hoạch hóa gia đình trên địa bàn xã
• 1.14.9. Phát triển các loại vật nuôi đặc sản
• 1.15. Kết luận và kiến nghị
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu lao động di cư theo mùa vụ tại huyện Vị Xuyên

Nghiên cứu lao động di cư theo mùa vụ tại huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang là một chủ đề quan trọng trong bối cảnh phát triển kinh tế nông thôn. Huyện Vị Xuyên, với đặc điểm địa lý và xã hội đặc thù, đã chứng kiến sự gia tăng của hiện tượng di cư lao động. Việc tìm hiểu về tình hình này không chỉ giúp hiểu rõ hơn về đời sống của người dân mà còn góp phần vào việc xây dựng các chính sách phù hợp nhằm ổn định đời sống và phát triển kinh tế địa phương.

1.1. Đặc điểm địa lý và xã hội của huyện Vị Xuyên

Huyện Vị Xuyên nằm ở phía Bắc Việt Nam, có địa hình đồi núi và khí hậu khắc nghiệt. Đời sống của người dân chủ yếu dựa vào nông nghiệp, với thu nhập thấp và nhiều khó khăn trong sản xuất. Đặc điểm này đã tạo ra áp lực lớn lên người lao động, dẫn đến nhu cầu di cư để tìm kiếm cơ hội việc làm tốt hơn.

1.2. Tình hình lao động di cư tại huyện Vị Xuyên

Hiện tượng lao động di cư tại huyện Vị Xuyên đã trở thành một phong trào phổ biến trong những năm gần đây. Nhiều người dân, đặc biệt là thanh niên, đã lựa chọn di cư theo mùa vụ để tìm kiếm việc làm tại các khu vực khác, chủ yếu là các tỉnh thành phố lớn hoặc qua biên giới.

II. Vấn đề và thách thức trong lao động di cư theo mùa vụ

Mặc dù di cư lao động mang lại nhiều cơ hội, nhưng cũng đặt ra không ít thách thức cho người lao động và cộng đồng địa phương. Những vấn đề này cần được nhận diện và giải quyết để đảm bảo sự phát triển bền vững.

2.1. Những khó khăn mà lao động di cư gặp phải

Người lao động di cư thường phải đối mặt với nhiều khó khăn như điều kiện làm việc khắc nghiệt, thiếu an toàn lao động, và khó khăn trong việc tiếp cận dịch vụ y tế. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe mà còn đến đời sống tinh thần của họ.

2.2. Tác động của di cư đến cộng đồng địa phương

Di cư lao động không chỉ ảnh hưởng đến cá nhân mà còn tác động đến cộng đồng địa phương. Sự ra đi của lao động có thể dẫn đến tình trạng thiếu hụt lao động tại địa phương, ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp và sự phát triển kinh tế.

III. Phương pháp nghiên cứu lao động di cư theo mùa vụ

Để hiểu rõ hơn về tình hình lao động di cư tại huyện Vị Xuyên, nghiên cứu đã áp dụng nhiều phương pháp khác nhau nhằm thu thập và phân tích dữ liệu một cách hiệu quả.

3.1. Phương pháp thu thập dữ liệu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp khảo sát, phỏng vấn sâu và thu thập số liệu thống kê từ các cơ quan chức năng. Điều này giúp đảm bảo tính chính xác và đầy đủ của thông tin.

3.2. Phân tích dữ liệu và kết quả

Dữ liệu thu thập được sẽ được phân tích để đưa ra những nhận định về tình hình di cư lao động, từ đó đề xuất các giải pháp phù hợp nhằm cải thiện đời sống cho người lao động.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu không chỉ cung cấp cái nhìn tổng quan về tình hình lao động di cư mà còn đưa ra những ứng dụng thực tiễn cho việc xây dựng chính sách.

4.1. Những phát hiện chính từ nghiên cứu

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng lao động di cư theo mùa vụ chủ yếu diễn ra ở độ tuổi trẻ, với nhiều người có sức khỏe tốt. Tuy nhiên, họ cũng phải đối mặt với nhiều khó khăn trong quá trình làm việc.

4.2. Đề xuất giải pháp cho vấn đề di cư

Để giải quyết các vấn đề liên quan đến di cư lao động, cần có các chính sách hỗ trợ như chương trình đào tạo nghề, cải thiện điều kiện sống và làm việc cho người lao động, cũng như tăng cường quản lý di cư.

V. Kết luận và tương lai của lao động di cư tại huyện Vị Xuyên

Nghiên cứu lao động di cư theo mùa vụ tại huyện Vị Xuyên đã chỉ ra nhiều vấn đề cần được giải quyết. Tương lai của lao động di cư phụ thuộc vào các chính sách và giải pháp được thực hiện.

5.1. Tương lai của lao động di cư tại huyện Vị Xuyên

Dự báo rằng trong tương lai, lao động di cư sẽ tiếp tục gia tăng nếu không có các biện pháp hỗ trợ hiệu quả. Điều này đòi hỏi sự quan tâm từ chính quyền và các tổ chức xã hội.

5.2. Những khuyến nghị cho chính sách di cư

Cần xây dựng các chính sách hỗ trợ người lao động di cư, bao gồm việc cải thiện điều kiện sống, tạo cơ hội việc làm và nâng cao nhận thức về quyền lợi của họ.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM TRẦN THỊ NGỌC NGHIÊN CỨU LAO ĐỘNG DI CƯ THEO MÙA VỤ TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN VỊ XUYÊN, TỈNH HÀ GIANG Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã số: 60 62 01 15 Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Hữu Khánh NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được sử dụng để bảo vệ lấy bất kỳ một học vị nào. Tôi cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc.

Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Trần Thị Ngọc i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong quá trình thực hiện nghiên cứu đề tài, tôi đã nhận được sự quan tâm giúp đỡ nhiệt tình, sự đóng góp quý báu của các thầy giáo, cô giáo Khoa Kinh tế và Phát triển nông thôn, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và nhiệt tình giảng dạy, hướng dẫn tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu luận văn Thạc sĩ này. Đặc biệt, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới TS. Nguyễn Hữu Khánh, thầy là người trực tiếp hướng dẫn khoa học, đã tận tình giúp đỡ và hướng dẫn tôi hoàn thành luận văn này. Tôi xin trân trọng cảm ơn Lãnh đạo UBND Huyện Vị Xuyên, các phòng chức năng của UBND huyện Vị Xuyên: Phòng Tài nguyên và Môi trường, Chi cục Thống kê huyện Vị Xuyên, Phòng Tài chính - Kế hoạch, Phòng Lao động Thương bình & Xã hội; UBND xã Thanh Thủy, UBND xã Thanh Đức và xã Thượng Sơn.

đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong thời gian nghiên cứu thực hiện đề tài tại địa phương. Cuối cùng, tôi xin trân trọng cám ơn các bạn học viên cùng lớp, những người thân trong gia đình và bạn bè đã giúp đỡ và động viên tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu để hoàn thành luận văn này. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Trần Thị Ngọc ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục.

iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng. vii Danh mục sơ đồ, hình, đồ thị. viii Danh mục hộp.

ix Trích yếu luận văn. Tính cấp thiết của đề tài .2 Mục tiêu nghiên cứu .3 Câu hỏi nghiên cứu .4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Tổng quan tài liệu nghiên cứu .1 Một số khái niệm, phân loại di cư. Lý thuyết phân tích về vấn đề di cư.

Nguyên nhân thúc đẩy sự gia tăng di cư tự do của lao động nông thôn. Ảnh hưởng của di cư lao động.2 Cơ sở thực tiễn .1, Tình hình lao động di cư trên thế giới. Tình hình lao động di cư ở Việt Nam. Bài học kinh nghiệm rút ra.

Phương pháp nghiên cứu. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu. Điều kiện tự nhiên .2 Đặc điểm kinh tế - xã hội. 32 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Phương pháp nghiên cứu. Sơ đồ khung phân tích của đề tài. Chọn điểm nghiên cứu. Phương pháp thu thập thông tin.

Phương pháp xử lý và tổng hợp thông tin. Phương pháp phân tích thông tin. Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu và thảo luận.

Khái quát tình hình chung về di cư lao động theo mùa vụ trên địa bàn huyện Vị Xuyên. Tình hình di cư mùa vụ của lao động nông thôn huyện. Một số thông tin về các hộ gia đình ở các thôn điều tra. Thông tin về lao động di cư của huyện Vị Xuyên.

Thực trạng lao động di cư mùa vụ của huyện. Các loại hình tổ chức và hình thức di cư tại huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang. Đời sống của người lao động khi di cư. Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định di cư mùa vụ của lao động nông thôn.

Nhóm yếu tố đẩy. Đánh giá ảnh hưởng của di cư theo mùa vụ đến cộng đồng địa phương. Xu hướng di cư của lao động di cư. Một số giải pháp giải quyết vấn đề về lao động di cư mùa vụ tại huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang.

Phổ biến các chủ trương của Đảng và Nhà nước về ổn định dân cư. Thực hiện chương trình việc làm, chương trình đào tạo nghề cho lao động nông thôn. Cải thiện điều kiện kinh tế và hạ tầng cơ sở của địa phương. Khuyến khích, giúp người dân trong huyện phát triển các ngành nghề sản xuất phi nông nghiệp.

Cải tạo và phân bổ đất đai một cách hợp lý. 78 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Đưa tiến bộ khoa học kĩ thuật vào sản xuất nông nghiệp. Xây dựng mối quan hệ hợp tác giữa Việt Nam và Trung Quốc về quản lý lao động di cư.

Thực hiện tốt công tác dân số kế hoạch hóa gia đình trên địa bàn xã. Phát triển các loại vật nuôi đặc sản. Kết luận và kiến nghị. 82 Tài liệu tham khảo.

87 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BQ Bình quân CNH-HĐH Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa KCN Khu công nghiệp LĐDC Lao động di cư LHQ Liên hợp quốc SXNN Sản xuất nông nghiệp UBND Ủy ban nhân dân vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Các luồng di cư chia theo giới tính ở Việt Nam năm 2013. Tình hình sử dụng đất đai của huyện Vị Xuyên. Tình hình lao động dân số huyện Vị Xuyên.

Kết quả sản xuất kinh doanh của huyện Vị Xuyên. Tình hình di cư lao động sang Trung Quốc trong các năm 2013 – 2015. Đặc trưng của hộ di cư. Thông tin cơ bản của lao động di cư.

Các công việc của lao động di cư .5 Tình trạng tìm kiếm việc làm của lao động di cư. Thông tin về việc làm trước di cư của người lao động. Tình trạng sức khỏe của lao động di cư. Các khó khăn của lao động di cư tự do sang Trung Quốc.

Nhận định về ảnh hưởng của di cư đến hộ gia đình. 72 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH, ĐỒ THỊ Sơ đồ 2. Mô hình về di dân của Everett Lee. Khung phân tích của đề tài.

Mô hình các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định di cư theo mùa vụ. Lao động di cưu về quê trong các tháng mùa vụ. Các loại hình tổ chức di cư. Lý do di cư của Lao động di cư.

Tình trạng công việc của lao động trước khi di cư. Thu nhập bình quân/tháng của hộ gia đình trước khi có LĐDC. Lý do lựa chọn di cư ngoài tỉnh của LĐDC. Mức độ tìm kiếm việc làm tại nơi đến.

Mức thu nhập BQ một tháng/tháng của LDDC sau khi đi di cư. Đánh giá về ảnh hưởng của di cư đến phát triển kinh tế - xã hội tại cộng đồng địa phương. Dự định công việc của LĐDC. Bản đồ tỉnh Hà Giang.

27 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HỘP Hộp 4. Mức độ làm việc của lao động di cư. Quan hệ của lao động với chính quyền nơi đi. Thu nhập của lao động di cư.

Quan hệ với chính quyền nơi đến. Việc làm và thu nhập của lao động di cư. Khó khăn thúc đẩy việc di cư của lao động nông thôn. Di cư vì con cái học xa nhà.

70 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Quá trình chuyển đổi từ một nền kinh tế kế hoạch tập trung với vai trò điều hành trực tiếp của nhà nước sang một nền kinh tế có sự chi phối ngày càng tăng của các quy luật thị trường đã kéo theo sự chuyển dịch và phân bố lại lực lượng lao động và dân cư trong 25 năm qua. Khoảng cách thu nhập giữa nông thôn - thành thị ngày càng lớn đã sinh ra các dòng di cư từ nông thôn ra thành thị. Tuy nhiên vấn đề tổ chức cho lao động di cư vẫn chưa được quản lý một cách chặt chẽ và có hiệu quả. Hiện tượng di cư lao động tự do qua biên giới Trung Quốc ở một số địa phương hiện nay đang ngày càng gia tăng và trở thành một mối lo ngại với chính quyền địa phương và cơ quan kiểm soát.

Vị Xuyên là một huyện miền núi thuộc huyện tỉnh Hà Giang, người dân sinh sống chủ yếu là người dân tộc thiểu số với công việc chủ yếu là làm nông nghiệp, thu nhập thấp, đời sống gặp nhiều khó khăn. Hiện tượng người lao động đi làm việc tự do ở Trung Quốc trong ba năm trở lại đây của huyện đã trở thành một phong trào tương đối phổ biến và diễn biến khá nhanh. Hiện tượng này không chỉ gây ra những khó khăn trong cơ chế quản lý của chính quyền địa phương mà còn tác động rất rõ ràng tới đời sống của những người lao động di cư. Tuy nhiên, thực trạng di cư trên địa bàn đang diễn ra như thế nào? Tại sao họ lại quyết định di cư? Di cư có tác động gì?… Xuất phát từ vấn đề trên chúng tôi lựa chọn đề tài: “Nghiên cứu lao động di cư theo mùa vụ trên địa bàn huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang”.

Mục tiêu nghiên cứu chính của đề tài Tìm hiểu thực trạng lao động nông thôn di cư theo mùa vụ nhằm tăng cường hiểu biết bối cảnh chuyển dịch kinh tế hộ và đặc tính sử dụng lao động nông thôn tại huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang. Từ đó, đề xuất một số giải pháp, chính sách tác động phù hợp ổn định đời sống lao động nông thôn. Để thực hiện mục tiêu nghiên cứu, chúng tôi tiến hành thu thập các số liệu về thống kê phản ánh điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội và kết quả sản xuất kinh doanh của xã, chúng tôi có sử dụng phương pháp đánh giá, phương pháp thống kê mô tả, phương pháp so sánh và tiến hành phỏng vấn sâu các lãnh đạo xã và người di cư để thu thập thông tin, tiến hành thiết lập bảng hỏi với mục đích hiểu được thực trạng di cư theo mùa vụ trên địa bàn huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang.