Luận văn thạc sĩ vnua chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo chương trình xây dựng nông thôn mới ở huyện thường tín thành phố hà nội

Luận văn thạc sĩ vnua phân tích chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo chương trình xây dựng nông thôn mới tại huyện Thường Tín, Hà Nội.

• Tác giả: Phạm Thị Anh
• Người hướng dẫn: Pgs. Nguyễn Thị Minh Hiền
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo chương trình xây dựng nông thôn mới ở huyện Thường Tín, thành phố Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời cam đoan
• 1.2. Mục lục
• 1.3. Danh mục chữ viêt tắt
• 1.4. Danh mục bảng
• 1.5. Danh mục hộp
• 1.6. Trích yếu luận văn
• 1.7. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.8. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.8.1. Mục tiêu chung
• 1.8.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.9. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.10. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.10.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.10.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.11. Các đóng góp của đề tài
• 1.12. Cơ sở lý luận và thực tiễn về cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo chương trình xây dựng nông thôn mới
• 1.12.1. Một số khái niệm liên quan
• 1.12.2. Sự cần thiết phải chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo Chương trình xây dựng nông thôn mới
• 1.12.3. Xu hướng chủ yếu của quá trình cơ cấu kinh tế nông nghiệp
• 1.12.4. Mục tiêu chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo Chương trình xây dựng nông thôn mới
• 1.12.5. Nội dung đánh giá thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp
• 1.12.6. Các yếu tố ảnh hưởng đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo Chương trình xây dựng nông thôn mới
• 1.13. Cơ sở thực tiễn
• 1.13.1. Kinh nghiệm trong việc tăng cường chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp ở một số nước trên Thế giới
• 1.13.2. Kinh nghiệm trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp của một số địa phương ở Việt Nam
• 1.13.3. Các nghiên cứu có liên quan đến đề tài
• 1.13.4. Bài học kinh nghiệm rút ra cho huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội
• 1.14. Phương pháp nghiên cứu
• 1.14.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 1.14.1.1. Đặc điểm tự nhiên
• 1.14.1.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội huyện Thường Tín
• 1.14.2. Phương pháp nghiên cứu
• 1.14.3. Phương pháp thu thập thông tin
• 1.14.4. Phương pháp phân tích thông tin
• 1.14.5. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu
• 1.15. Kết quả nghiên cứu và thảo luận
• 1.15.1. Khái quát chương trình xây dựng nông thôn mới triển khai tại huyện Thường Tín
• 1.15.2. Thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo chương trình xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Thường Tín
• 1.15.2.1. Thực trạng thay đổi cơ cấu nông nghiệp trong kinh tế nông thôn
• 1.15.2.2. Thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế giữa các ngành sản xuất nông nghiệp trong nội bộ ngành nông nghiệp
• 1.15.2.3. Thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo vùng
• 1.15.2.4. Thực trạng chuyển dịch về hình thức tổ chức sản xuất nông nghiệp
• 1.15.2.5. Đánh giá chung về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp
• 1.15.2.6. Các yếu tố ảnh hưởng đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo chương trình xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Thường Tín
• 1.15.2.6.1. Điều kiện tự nhiên
• 1.15.2.6.2. Thị trường
• 1.15.2.6.3. Chính sách
• 1.15.2.6.4. Khoa học - Công nghệ
• 1.15.2.6.5. Nhân tố phát triển công nghiệp và đô thị
• 1.16. Định hướng và giải pháp tăng cường chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo chương trình xây dựng nông thôn mới trên địa bàn huyện Thường Tín
• 1.16.1. Căn cứ đề xuất định hướng và giải pháp trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp
• 1.17. Kết luận và kiến nghị
• 1.17.1. Đối với Nhà nước
• 1.17.2. Đối với Thành ủy, HĐND, UBND và Sở Nông nghiệp & Phát triển nông thôn thành phố Hà Nội
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng quan về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tại Thường Tín

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong chương trình xây dựng nông thôn mới tại huyện Thường Tín, Hà Nội. Huyện Thường Tín có vị trí địa lý thuận lợi, với diện tích 127,3 km2 và dân số trên 230.000 người. Tuy nhiên, việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp vẫn còn nhiều thách thức. Nông nghiệp tại đây chủ yếu vẫn mang tính chất manh mún, hiệu quả sản xuất chưa cao. Chương trình xây dựng nông thôn mới đã được triển khai nhằm cải thiện tình hình này, nhưng kết quả đạt được vẫn chưa tương xứng với tiềm năng.

1.1. Đặc điểm kinh tế xã hội huyện Thường Tín

Huyện Thường Tín có nền kinh tế chủ yếu dựa vào nông nghiệp, nhưng trong những năm gần đây, tỷ trọng nông nghiệp trong cơ cấu kinh tế đã giảm dần. Các ngành công nghiệp và dịch vụ đang dần phát triển, tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho người dân. Tuy nhiên, sự chuyển dịch này vẫn chưa đồng bộ và cần có những chính sách hỗ trợ cụ thể.

1.2. Tình hình sản xuất nông nghiệp hiện tại

Sản xuất nông nghiệp tại Thường Tín chủ yếu tập trung vào các loại cây trồng truyền thống như lúa, rau màu và chăn nuôi gia súc. Tuy nhiên, việc áp dụng công nghệ mới và phương pháp sản xuất hiện đại còn hạn chế. Điều này dẫn đến năng suất thấp và chất lượng sản phẩm chưa đáp ứng được nhu cầu thị trường.

II. Vấn đề và thách thức trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

Mặc dù có nhiều chính sách hỗ trợ, nhưng việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tại Thường Tín vẫn gặp phải nhiều thách thức. Các vấn đề như thiếu quy hoạch, sản xuất manh mún và sự phụ thuộc vào đầu tư nhà nước vẫn tồn tại. Điều này ảnh hưởng đến khả năng phát triển bền vững của nông nghiệp địa phương.

2.1. Thiếu quy hoạch và định hướng phát triển

Việc thiếu quy hoạch rõ ràng trong sản xuất nông nghiệp dẫn đến tình trạng sản xuất không đồng bộ, gây khó khăn trong việc tiêu thụ sản phẩm. Nhiều nông hộ vẫn sản xuất theo cách truyền thống, không theo nhu cầu thị trường.

2.2. Sự phụ thuộc vào đầu tư nhà nước

Nhiều nông dân vẫn trông chờ vào sự hỗ trợ từ nhà nước mà chưa chủ động tìm kiếm các nguồn lực khác để phát triển sản xuất. Điều này làm giảm tính tự chủ và khả năng thích ứng của nông dân trong bối cảnh thị trường ngày càng cạnh tranh.

III. Phương pháp chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp hiệu quả

Để chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tại Thường Tín một cách hiệu quả, cần áp dụng các phương pháp và giải pháp đồng bộ. Việc nâng cao nhận thức của người dân về vai trò của chuyển dịch cơ cấu kinh tế là rất quan trọng. Đồng thời, cần có sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương trong việc xây dựng các mô hình sản xuất mới.

3.1. Đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ

Việc áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất nông nghiệp sẽ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Các mô hình sản xuất hiện đại cần được nhân rộng để người dân có thể học hỏi và áp dụng.

3.2. Tăng cường đào tạo và tập huấn cho nông dân

Đào tạo và tập huấn cho nông dân về kỹ thuật sản xuất, quản lý và tiêu thụ sản phẩm là rất cần thiết. Điều này không chỉ giúp nâng cao trình độ sản xuất mà còn tạo ra những sản phẩm chất lượng cao hơn, đáp ứng nhu cầu thị trường.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại Thường Tín

Kết quả nghiên cứu cho thấy, việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tại Thường Tín đã có những bước tiến tích cực. Nhiều mô hình sản xuất mới đã được triển khai và mang lại hiệu quả kinh tế cao. Tuy nhiên, vẫn cần tiếp tục cải thiện và mở rộng các mô hình này để đạt được kết quả bền vững.

4.1. Các mô hình sản xuất hiệu quả

Một số mô hình sản xuất hiệu quả đã được triển khai tại Thường Tín như mô hình trồng rau sạch, chăn nuôi gia súc theo hướng an toàn sinh học. Những mô hình này không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho nông dân mà còn đảm bảo an toàn thực phẩm cho người tiêu dùng.

4.2. Đánh giá tác động của chuyển dịch cơ cấu

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp đã góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân. Tuy nhiên, cần có những đánh giá cụ thể hơn về tác động của các chính sách và mô hình sản xuất đến sự phát triển bền vững của nông nghiệp địa phương.

V. Kết luận và định hướng tương lai cho nông nghiệp Thường Tín

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo chương trình xây dựng nông thôn mới tại Thường Tín là một quá trình cần thiết và cấp bách. Để đạt được mục tiêu phát triển bền vững, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền và người dân trong việc thực hiện các giải pháp đã đề ra.

5.1. Định hướng phát triển bền vững

Cần xây dựng các chính sách phát triển nông nghiệp bền vững, chú trọng đến việc bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế xã hội. Các mô hình sản xuất cần được điều chỉnh để phù hợp với nhu cầu thị trường và xu hướng phát triển của xã hội.

5.2. Khuyến khích đầu tư và hợp tác

Khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp và hợp tác với nông dân trong sản xuất. Điều này sẽ giúp nâng cao giá trị sản phẩm nông nghiệp và tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho người dân địa phương.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Huyện Thường Tín nằm ở cửa ngõ phía Nam của Thủ đô Hà Nội, sở hữu vị trí địa lý chiến lược trong tiến trình đô thị hóa và phát triển kinh tế vùng đồng bằng sông Hồng. Toàn huyện có tổng diện tích tự nhiên đạt 127,3 km2, bao gồm 28 xã và 1 thị trấn với 126 làng (tương ứng 169 thôn, cụm dân cư), quy mô dân số trên 23 vạn người sinh sống tại 66.669 hộ gia đình. Đây là vùng đất có bề dày truyền thống văn hóa - lịch sử làng nghề và sở hữu tiềm năng to lớn trong cung ứng nông sản cho thị trường hơn 7 triệu dân nội đô.

Tuy nhiên, trước yêu cầu công nghiệp hóa và hiện đại hóa, ngành nông nghiệp Thường Tín đối mặt với nhiều rào cản nội tại gay gắt. Quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới diễn ra còn chậm, thiếu quy hoạch tập trung, sản xuất nông hộ manh mún và năng suất lao động chưa cao. Tâm lý ỉ lại vào ngân sách Nhà nước và sự thiếu hụt dịch vụ hỗ trợ kỹ thuật sau thu hoạch đã làm suy giảm sức cạnh tranh của nông sản địa phương. Tính đến năm 2015, sau 4 năm triển khai chương trình, toàn huyện mới có 11/29 xã đạt chuẩn nông thôn mới, tương đương tỷ lệ khoảng 37,93%.

Về cơ cấu kinh tế tổng thể, giá trị sản xuất công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp - xây dựng chiếm 55%, thương mại - dịch vụ chiếm 34%, trong khi nông nghiệp chỉ còn chiếm 11%. Mục tiêu trọng tâm của nghiên cứu là hệ thống hóa cơ sở lý luận, phân tích thực trạng chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp giai đoạn 2011–2015, làm rõ các nhân tố tác động và đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ nhằm thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp Thường Tín theo hướng sinh thái, hàng hóa giá trị cao giai đoạn 2017–2020, tầm nhìn 2030.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng lý thuyết cơ cấu kinh tế của Các Mác (1973), khẳng định cơ cấu kinh tế là tổng thể các quan hệ sản xuất phù hợp với trình độ phát triển nhất định của lực lượng sản xuất xã hội. Đồng thời, đề tài tích hợp lý thuyết lợi thế so sánh và phân công lao động xã hội theo lãnh thổ nhằm xác định mô hình sản xuất nông nghiệp ven đô tối ưu. Cơ sở pháp lý và định hướng thực tiễn dựa trên Quyết định số 800/QĐ-TTg ngày 04/6/2010 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2010–2020 và Quyết định số 491/QĐ-TTg về Bộ tiêu chí quốc gia gồm 19 tiêu chí chuẩn hóa.

Khung lý thuyết của luận văn tập trung vào 4 khái niệm nền tảng:

• Nông nghiệp: Ngành kinh tế sản xuất sinh học tạo ra lương thực, thực phẩm và nguyên liệu thô dựa trên sự tương tác chặt chẽ với các quy luật tự nhiên và đất đai.
• Cơ cấu kinh tế nông nghiệp: Cấu trúc bên trong ngành nông nghiệp, thể hiện mối quan hệ tỷ lệ về mặt lượng và chất giữa trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản cũng như giữa các vùng sản xuất chuyên canh.
• Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp: Quá trình biến đổi có chủ đích cấu trúc ngành từ trạng thái truyền thống sang trạng thái hiện đại, hiệu quả và phù hợp với cơ chế thị trường.
• Nông thôn mới: Mô hình phát triển nông thôn văn minh với 5 trụ cột chính gồm hạ tầng hiện đại, sản xuất hàng hóa bền vững, nâng cao thu nhập, giữ gìn bản sắc và quản trị dân chủ.

Mô hình nghiên cứu phân tích sự chuyển dịch theo 4 trục: chuyển dịch cơ cấu ngành trong kinh tế nông thôn, chuyển dịch nội bộ ngành nông nghiệp, phân bố không gian sản xuất theo vùng chuyên canh và chuyển đổi hình thức tổ chức sản xuất (hộ nông dân, hợp tác xã, trang trại).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp giai đoạn 2011–2015 được thu thập từ Niên giám thống kê huyện Thường Tín, báo cáo tổng kết kinh tế - xã hội của UBND huyện Thường Tín, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội, cùng các văn kiện pháp lý liên quan. Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua điều tra thực địa tại các tiểu vùng sinh thái nông nghiệp của huyện.

Cỡ mẫu khảo sát gồm 150 đối tượng, được phân bổ cho 120 hộ nông dân sản xuất nông nghiệp, 15 cán bộ quản lý cấp huyện/xã và 15 đại diện hợp tác xã, chủ trang trại tiêu biểu. Phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên được áp dụng để đảm bảo tính đại diện cho cả 3 nhóm xã: xã thuần nông, xã ven đô chuyển đổi và xã làng nghề truyền thống.

Phương pháp phân tích bao gồm thống kê mô tả, thống kê so sánh chuỗi thời gian nhằm lượng hóa tốc độ tăng trưởng và tỷ trọng cơ cấu, kết hợp với phương pháp phân tích ma trận SWOT (Điểm mạnh, Điểm yếu, Cơ hội, Thách thức). Việc lựa chọn phương pháp này giúp phản ánh khách quan tương quan cung - cầu, nhận diện chính xác các điểm nghẽn về hạ tầng, đất đai và cung cấp luận cứ thực nghiệm vững chắc cho các định hướng giai đoạn 2017–2020 và tầm nhìn 2030.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp huyện Thường Tín giai đoạn 2011–2015 ghi nhận 4 phát hiện trọng tâm:

1. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng nhưng tốc độ chưa đồng đều: Tỷ trọng giá trị sản xuất nông nghiệp giảm xuống còn 11%, nhường vị trí dẫn đầu cho công nghiệp - xây dựng chiếm 55% và thương mại - dịch vụ chiếm 34%. Cơ cấu kinh tế nông thôn đã từng bước đa dạng hóa, giảm sự phụ thuộc thuần túy vào canh tác lúa.
2. Kết quả xây dựng nông thôn mới đạt mốc quan trọng: Sau 4 năm thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia, toàn huyện có 11 trên tổng số 29 xã hoàn thành 19 tiêu chí đạt chuẩn nông thôn mới (đạt tỷ lệ 37,93%), diện mạo hạ tầng giao thông và thủy lợi nội đồng được cải thiện rõ nét.
3. Chuyển dịch nội bộ ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị: Trồng trọt giảm dần diện tích lúa kém hiệu quả để chuyển đổi sang rau an toàn, hoa cây cảnh và cây ăn quả chất lượng cao; tỷ trọng ngành chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản tăng lên, đóng góp khoảng 45% đến 50% tổng giá trị sản xuất nông nghiệp toàn huyện.
4. Chuyển đổi tổ chức sản xuất còn đối mặt rào cản quy mô: Số lượng mô hình kinh tế trang trại, gia trại và hợp tác xã nông nghiệp kiểu mới có xu hướng gia tăng, tuy nhiên sản xuất nông hộ quy mô nhỏ vẫn chiếm trên 80% tổng số chủ thể sản xuất, diện tích đất canh tác bình quân còn manh mún dưới 0,3 ha/hộ.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những chuyển biến tích cực bắt nguồn từ lợi thế tiếp giáp Thủ đô với nhu cầu tiêu thụ nông sản khổng lồ từ thị trường hơn 7 triệu dân, cùng với các chính sách kích cầu và hỗ trợ vốn của Trung ương và thành phố Hà Nội. Tuy nhiên, tốc độ chuyển dịch nội bộ ngành nông nghiệp Thường Tín vẫn chậm hơn so với các huyện lân cận.

Khi so sánh với huyện Đan Phượng (tăng trưởng kinh tế bình quân đạt 13,4%/năm giai đoạn 2012–2015) và huyện Thanh Oai (tốc độ tăng trưởng 13,38%, dồn điền đổi thửa đạt 5.136,9 ha tại 19/21 xã, thị trấn), Thường Tín gặp khó khăn hơn do tỷ lệ lao động nông nghiệp chưa qua đào tạo kỹ thuật còn cao và liên kết chuỗi giá trị chưa bền vững.

Dữ liệu nghiên cứu được lượng hóa trực quan qua biểu đồ cơ cấu giá trị sản xuất và bảng tổng hợp ma trận SWOT, phản ánh rõ nét sự chênh lệch giữa tiềm năng vị trí địa lý với hiệu quả khai thác tài nguyên đất đai. Việc thiếu hụt các cơ sở chế biến sâu và kho bảo quản lạnh dẫn đến thất thoát sau thu hoạch ước tính khoảng 10% đến 12%, khiến giá trị gia tăng của nông sản chưa tương xứng với công sức của người nông dân.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo Chương trình xây dựng nông thôn mới tại huyện Thường Tín giai đoạn 2017–2020 và tầm nhìn 2030, tác giả đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược:

• Quy hoạch và tích tụ đất đai: UBND huyện Thường Tín phối hợp với Phòng Tài nguyên và Môi trường đẩy mạnh dồn điền đổi thửa, hoàn thành cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nông nghiệp lâu dài cho 100% hộ dân; quy hoạch tối thiểu 3.000 ha vùng sản xuất chuyên canh tập trung cho rau an toàn VietGAP, hoa cây cảnh và vùng nuôi trồng thủy sản sinh thái trong giai đoạn 2017–2020.
• Phát triển kinh tế hợp tác và liên kết chuỗi giá trị: Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chủ trì hỗ trợ thành lập mới 15 hợp tác xã nông nghiệp kiểu mới gắn với doanh nghiệp bao tiêu; nâng tỷ lệ tiêu thụ nông sản thông qua hợp đồng kinh tế lên 40% vào năm 2020 nhằm đảm bảo đầu ra ổn định cho người sản xuất.
• Đẩy mạnh ứng dụng khoa học kỹ thuật và cơ giới hóa: Trạm Khuyến nông huyện tăng cường chuyển giao các giống cây trồng, vật nuôi năng suất cao, kháng bệnh tốt; phấn đấu đưa tỷ lệ cơ giới hóa khâu làm đất và thu hoạch đạt trên 85%, giảm tỷ lệ tổn thất sau thu hoạch xuống dưới 7% giai đoạn 2018–2020.
• Mở rộng chính sách tín dụng và đào tạo nguồn nhân lực: Ngân hàng Nông nghiệp & PTNT và Ngân hàng Chính sách Xã hội huyện tăng hạn mức tín dụng ưu đãi thêm 25%/năm cho các trang trại và hộ gia đình; Trung tâm Dạy nghề huyện tổ chức đào tạo kỹ thuật nông nghiệp công nghệ cao cho hơn 5.000 lao động nông thôn từ nay đến năm 2020.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cao, đặc biệt hữu ích cho 4 nhóm đối tượng sau:

• Cán bộ quản lý Nhà nước và cơ quan hoạch định chính sách cấp huyện, xã: Cung cấp bức tranh toàn cảnh và phương pháp luận đánh giá 19 tiêu chí nông thôn mới, hỗ trợ xây dựng đề án tái cơ cấu nông nghiệp sát thực tế địa phương.
• Ban quản trị Hợp tác xã, chủ trang trại và doanh nghiệp nông nghiệp: Cung cấp mô hình liên kết sản xuất chuỗi giá trị và giải pháp tiếp cận thị trường tiêu thụ nông sản sạch tại các đô thị lớn.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Quản lý kinh tế, Kinh tế nông nghiệp: Là tài liệu tham khảo giá trị về khung lý thuyết phân tích cơ cấu kinh tế, bộ chỉ tiêu thống kê và phương pháp khảo sát mẫu phân tầng trong nghiên cứu thực địa.
• Các tổ chức tín dụng và quỹ đầu tư phát triển nông thôn: Hỗ trợ đánh giá tiềm năng kinh tế, thẩm định mức độ khả thi và rủi ro của các dự án chuyển đổi mô hình trồng trọt, chăn nuôi để thiết kế các gói tài chính phù hợp.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao huyện Thường Tín cần chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo chương trình xây dựng nông thôn mới?
Huyện Thường Tín có diện tích 127,3 km2 với hơn 23 vạn dân nằm tại cửa ngõ Thủ đô. Việc chuyển dịch từ độc canh lúa sang nông nghiệp hàng hóa đa canh chất lượng cao giúp giải quyết tình trạng đất đai manh mún, đáp ứng nhu cầu nông sản sạch của thị trường Hà Nội và nâng cao thu nhập cho 66.669 hộ dân địa phương.

Cơ cấu kinh tế tổng thể của huyện Thường Tín đã thay đổi như thế nào?
Cơ cấu kinh tế Thường Tín đã có bước chuyển biến rõ rệt: công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp - xây dựng chiếm 55%, thương mại - dịch vụ chiếm 34%, trong khi nông nghiệp giảm còn 11%. Tỷ trọng này phản ánh đúng định hướng công nghiệp hóa nông thôn, gắn phát triển nông nghiệp với các làng nghề truyền thống.

Đâu là rào cản lớn nhất trong chuyển dịch nội bộ ngành nông nghiệp Thường Tín?
Rào cản trọng tâm là quy mô sản xuất nhỏ lẻ khi kinh tế nông hộ vẫn chiếm trên 80%, quá trình tích tụ ruộng đất còn chậm và sau 4 năm mới có 11/29 xã đạt chuẩn nông thôn mới. Ngoài ra, việc thiếu hụt kho bảo quản nông sản và liên kết tiêu thụ lỏng lẻo khiến giá bán thiếu ổn định.

Thường Tín có thể học hỏi kinh nghiệm gì từ các huyện Đan Phượng và Thanh Oai?
Thường Tín cần học tập mô hình dồn điền đổi thửa quyết liệt của Thanh Oai (đạt 5.136,9 ha tại 19/21 xã) và chiến lược chuyên canh rau củ cao cấp kết hợp chăn nuôi an toàn sinh học của Đan Phượng (đạt mức tăng trưởng 13,4%/năm), tạo động lực bứt phá giá trị sản xuất trên 1 ha canh tác.

Những mục tiêu định lượng chính cho ngành nông nghiệp Thường Tín giai đoạn 2017–2020 là gì?
Huyện hướng tới quy hoạch 3.000 ha vùng chuyên canh tập trung, thành lập 15 hợp tác xã nông nghiệp kiểu mới, nâng tỷ lệ cơ giới hóa sản xuất lên trên 85%, đưa tỷ lệ liên kết hợp đồng tiêu thụ đạt 40% và đào tạo nghề kỹ thuật cho trên 5.000 lao động nông thôn.

Kết luận

• Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp là xu thế tất yếu giúp huyện Thường Tín phát huy tối đa lợi thế 127,3 km2 đất tự nhiên tại cửa ngõ phía Nam Thủ đô.
• Cơ cấu giá trị sản xuất đã định hình theo hướng tiến bộ với công nghiệp chiếm 55%, thương mại chiếm 34% và nông nghiệp chiếm 11%.
• Toàn huyện đã có 11/29 xã đạt chuẩn nông thôn mới, tuy nhiên cần khẩn trương khắc phục điểm nghẽn về sản xuất nông hộ manh mún chiếm trên 80%.
• Hệ thống 4 nhóm giải pháp giai đoạn 2017–2020 tập trung vào quy hoạch 3.000 ha chuyên canh, cơ giới hóa 85% và mở rộng liên kết chuỗi giá trị.
• Tầm nhìn đến năm 2030 xác lập Thường Tín trở thành vùng vành đai nông nghiệp sinh thái, công nghệ cao văn minh và bền vững của Hà Nội.

Đóng góp quan trọng nhất của luận văn là đã cung cấp hệ thống dữ liệu thực chứng và luận cứ khoa học vững chắc về thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp huyện Thường Tín. Các cấp chính quyền địa phương, ban quản lý hợp tác xã và bà con nông dân cần chủ động phối hợp, tranh thủ tối đa nguồn vốn đầu tư và ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật để hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nông thôn mới giàu đẹp, văn minh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM PHẠM THỊ ANH CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP THEO CHƯƠNG TRÌNH XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI Ở HUYỆN THƯỜNG TÍN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI Chuyên ngành: Quản lý kinh tế Mã ngành : 60 34 04 10 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Thị Minh Hiền NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2017 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi và có kế thừa các công trình nghiên cứu trước đó có liên quan đến đề tài. Tôi xin cam kết luận văn được thực hiện trung thực, các số liệu kết quả được sử dụng trong luận văn có nguồn gốc, trích dẫn rõ ràng. Hà Nội, ngày 13 tháng 3 năm 2017 Tác giả luận văn Phạm Thị Anh i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Với tình cảm trân trọng và chân thành tôi xin được bày tỏ lòng cảm ơn tới Học viện Nông nghiệp Việt Nam, Ban quản lý đào tạo, Ban chỉ đạo Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới huyện Thường Tín, thành phố Hà Nội đã tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu.

Xin được bày tỏ lòng biết ơn tới các thầy cô giáo, các nhà khoa học đã tận tình giảng dạy và giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu hoàn thành khóa học. Đặc biệt, tôi xin trân trọng cảm ơn sâu sắc tới PGS. Nguyễn Thị Minh Hiền đã dành nhiều thời gian và tâm huyết chỉ bảo cho tôi những kiến thức và kinh nghiệm quý báu, giúp tôi tự tin trong quá trình học tập và nghiên cứu để hoàn thiện luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý kinh tế này. Tôi cũng xin chân thành cảm ơn tới bạn bè, đồng nghiệp, người thân đã tận tình giúp đỡ trong quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành khóa học.

Mặc dù trong quá trình học tập và hoàn thành luận văn tốt nghiệp, bản thân đã rất nỗ lực và cố gắng, song chắc chắn còn nhiều hạn chế, thiếu sót. Vì vậy, rất mong nhận được ý kiến đóng góp của các nhà khoa học, các nhà giáo, bạn bè và đồng nghiệp để luận văn được hoàn thiện hơn qua đó cũng góp phần nâng cao chất lượng xây dựng nông thôn mới gắn với chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp ở huyện Thường Tín, thành phố Hà Nội. Xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày 13 tháng 3 năm 2017 Tác giả luận văn Phạm Thị Anh ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục.

iii Danh mục chữ viêt tắt. vi Danh mục bảng. vii Danh mục hộp. ix Trích yếu luận văn.

Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể.

Câu hỏi nghiên cứu. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu.

Các đóng góp của đề tài. Cơ sở lý luận và thực tiễn về cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo chương trình xây dựng nông thôn mới. Một số khái niệm liên quan. Sự cần thiết phải chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo Chương trình xây dựng nông thôn mới.

Xu hướng chủ yếu của quá trình cơ cấu kinh tế nông nghiệp. Mục tiêu chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo Chương trình xây dựng nông thôn mới. Nội dung đánh giá thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp. Các yếu tố ảnh hưởng đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo Chương trình xây dựng nông thôn mới .19 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.