Khóa luận kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH TM & DV Đại Thành

Nghiên cứu công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh là một nhiệm vụ cốt lõi, phản ánh sức khỏe tài… 79 trang · Trường Đại Học Kinh Tế · 2023.

• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Nghiên Cứu Kế Toán Bán Hàng và Kết Quả Kinh Doanh tại Công Ty TNHH Thương Mại và Dịch Vụ Đại Thành
• Loại tài liệu: Đồ Án Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP
• 1.1. Những vấn đề chung về kế toán bán hàng trong doanh nghiệp kinh doanh thương mại
• 1.2. Khái niệm và đặc điểm hoạt động kinh doanh thương mại
• 1.3. Khái niệm, nhiệm vụ của bán hàng
• 1.4. Nguyên tắc kế toán bán hàng và cung cấp dịch vụ
• 1.5. Công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp
• 1.5.1. Các phương thức bán hàng và phương thức thanh toán
• 1.5.2. Kế toán giá vốn hàng bán
• 1.5.3. Kế toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ
• 1.5.4. Kế toán các khoản giảm trừ doanh thu
• 1.5.5. Chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp
• 1.5.6. Kế toán xác định kết quả hoạt động kinh doanh
• 2. CHƯƠNG 2: ĐẶC ĐIỂM CƠ BẢN VÀ KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA CÔNG TY TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN THƯƠNG MẠI VÀ DỊCH VỤ ĐẠI THÀNH
• 2.1. Lịch sử hình thành và phát triển của công ty trách nhiệm hữu hạn thương mại và dịch vụ Đại Thành
• 2.2. Quá trình kinh doanh
• 2.3. Đặc điểm cơ sở vật chất kỹ thuật của Công ty
• 2.4. Đặc điểm về lao động của Công ty
• 2.5. Đặc điểm về tài sản và nguồn vốn của Công ty
• 2.6. Kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty qua 3 năm (2012-2014)
• 2.7. Thuận lợi, khó khăn và phương hướng phát triển của Công ty
• 2.7.1. Phương hướng phát triển
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN THƯƠNG MẠI VÀ DỊCH VỤ ĐẠI THÀNH
• 3.1. Đặc điểm chung về công tác kế toán của công ty trách nhiệm hữu hạn thương mại và dịch vụ Đại Thành
• 3.2. Chức năng, nhiệm vụ của phòng kế toán tài chính của công ty TNHH thương mại và dịch vụ Đại Thành
• 3.3. Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán của công ty TNHH thương mại và dịch vụ Đại Thành
• 3.4. Chế độ và chính sách kế toán áp dụng tại công ty
• 3.5. Thực trạng công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại công ty TNHH thương mại và dịch vụ Đại Thành
• 3.5.1. Đặc điểm chung về hoạt động bán hàng của Công ty
• 3.5.2. Thực trạng công tác kế toán bán hàng tại Công ty
• 3.5.3. Thực trạng công tác kế toán xác định kết quả kinh doanh tại Công ty
• 4. CHƯƠNG 4: MỘT SỐ Ý KIẾN ĐỀ XUẤT GÓP PHẦN HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI VÀ DỊCH VỤ ĐẠI THÀNH
• 4.1. Nhận xét về công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại công ty TNHH thương mại và dịch vụ Đại Thành
• 4.2. Một số ý kiến đề xuất góp phần hoàn thiện công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại công ty TNHH thương mại và dịch vụ Đại Thành
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Toàn cảnh kế toán bán hàng và kết quả kinh doanh công ty

Nghiên cứu công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh là một nhiệm vụ cốt lõi, phản ánh sức khỏe tài chính và hiệu quả vận hành của mọi doanh nghiệp. Đặc biệt tại một công ty thương mại dịch vụ như Đại Thành, quy trình này không chỉ là việc ghi chép sổ sách mà còn là công cụ quản lý chiến lược. Một luận văn kế toán bán hàng chất lượng phải hệ thống hóa được cơ sở lý luận, từ đó áp dụng vào phân tích thực tiễn. Nghiên cứu này tập trung vào việc phân tích kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty TNHH Thương Mại và Dịch Vụ Đại Thành trong giai đoạn 2012-2014, một giai đoạn ghi nhận nhiều biến động. Mục tiêu chính là làm rõ thực trạng, chỉ ra ưu nhược điểm và đề xuất các giải pháp hoàn thiện công tác kế toán. Việc này không chỉ giúp công ty tối ưu hóa lợi nhuận mà còn cung cấp một tài liệu tham khảo giá trị cho các doanh nghiệp cùng ngành. Quá trình này đòi hỏi sự am hiểu sâu sắc về các nguyên tắc kế toán, các phương thức bán hàng, và cách thức xác định kết quả kinh doanh cuối kỳ một cách chính xác. Bài viết sẽ đi từ nền tảng lý thuyết, giới thiệu tổng quan về đơn vị được nghiên cứu, sau đó đi sâu vào phân tích quy trình thực tế và các con số tài chính cụ thể, cuối cùng là đưa ra những kiến nghị mang tính xây dựng.

1.1. Cơ sở lý luận về kế toán bán hàng trong doanh nghiệp

Kế toán bán hàng là một phần hành kế toán quan trọng, thực hiện nhiệm vụ ghi chép, phản ánh và tổng hợp toàn bộ các nghiệp vụ kinh tế liên quan đến quá trình tiêu thụ sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ. Nhiệm vụ cơ bản bao gồm: phản ánh kịp thời khối lượng hàng hóa bán ra, tính toán chính xác doanh thu, các khoản giảm trừ, và giá vốn hàng bán. Quy trình kế toán bán hàng trong doanh nghiệp thương mại thường bao gồm các phương thức như bán buôn qua kho, bán buôn vận chuyển thẳng và bán lẻ. Mỗi phương thức có cách hạch toán riêng để đảm bảo tính chính xác. Theo tài liệu nghiên cứu, việc nắm vững các nguyên tắc như ghi nhận doanh thu khi chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích, hay xác định được chi phí liên quan là điều kiện tiên quyết. Đây là nền tảng để xây dựng một báo cáo thực tập kế toán doanh thu hoàn chỉnh và đáng tin cậy.

1.2. Nguyên tắc và nhiệm vụ xác định kết quả kinh doanh

Xác định kết quả kinh doanh là quá trình tổng hợp và tính toán kết quả tài chính cuối cùng của doanh nghiệp trong một kỳ kế toán. Kết quả này được thể hiện qua chỉ tiêu lãi hoặc lỗ. Công thức cơ bản là: Lợi nhuận = (Doanh thu thuần - Giá vốn hàng bán - Chi phí bán hàng - Chi phí quản lý doanh nghiệp) + (Doanh thu tài chính - Chi phí tài chính) + (Thu nhập khác - Chi phí khác) - Thuế TNDN. Nhiệm vụ của kế toán là phải hạch toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ một cách chính xác, đồng thời tập hợp đầy đủ các khoản chi phí liên quan. Việc lập báo cáo kết quả kinh doanh theo thông tư 200 (hoặc Quyết định 15/2006/QĐ-BTC tại thời điểm nghiên cứu) đòi hỏi sự tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về tài khoản và phương pháp hạch toán, đảm bảo thông tin minh bạch và hữu ích cho nhà quản lý.

1.3. Giới thiệu tổng quan Công ty TNHH TM DV Đại Thành

Công ty TNHH Thương Mại và Dịch Vụ Đại Thành, thành lập ngày 24/03/2008, có trụ sở tại huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh. Ngành nghề kinh doanh chính bao gồm bán buôn máy vi tính, thiết bị ngoại vi, phần mềm và các dịch vụ sửa chữa liên quan. Đây là một ví dụ điển hình cho thực trạng kế toán tại công ty TNHH trong lĩnh vực thương mại. Tài liệu gốc cho thấy công ty tổ chức bộ máy quản lý theo mô hình trực tuyến chức năng, với các phòng ban rõ ràng. Phòng kế toán tài chính giữ vai trò tham mưu cho ban giám đốc, quản lý tài sản và công nợ phải thu khách hàng. Nghiên cứu tập trung vào dữ liệu hoạt động kinh doanh của công ty trong 3 năm từ 2012 đến 2014 và thực trạng kế toán trong tháng 01/2015, cung cấp một cái nhìn chi tiết và thực tế về đơn vị.

II. Phân tích thực trạng công tác kế toán bán hàng Đại Thành

Thực trạng kế toán tại công ty TNHH Đại Thành cho thấy một bức tranh vừa có ưu điểm, vừa tồn tại những hạn chế cần khắc phục. Việc áp dụng hình thức kế toán Nhật ký chung trên máy vi tính là một điểm sáng, giúp giảm tải công việc và tăng hiệu quả. Hệ thống chứng từ, sổ sách được sử dụng tương đối đầy đủ, tuân thủ quy trình luân chuyển. Tuy nhiên, nghiên cứu chỉ ra một số vấn đề cốt lõi trong quy trình kế toán bán hàng trong doanh nghiệp thương mại này. Đáng chú ý nhất là việc hạch toán chi phí thu mua hàng hóa trực tiếp vào tài khoản chi phí quản lý doanh nghiệp (TK 642) thay vì phân bổ vào giá vốn, điều này chưa phản ánh đúng bản chất chi phí và có thể làm sai lệch lợi nhuận gộp. Thêm vào đó, công ty chưa mở các tài khoản chi tiết cho các khoản giảm trừ doanh thu (TK 521) và chi phí bán hàng (TK 641), gây khó khăn cho việc đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh một cách chi tiết. Việc không tách bạch rõ ràng các khoản mục chi phí này làm cho nhà quản trị khó xác định được đâu là chi phí hợp lý, đâu là điểm cần cắt giảm để tối ưu hóa vận hành.

2.1. Đánh giá hệ thống và chính sách kế toán đang áp dụng

Tại thời điểm tháng 01/2015, Công ty Đại Thành vẫn đang áp dụng chế độ kế toán theo Quyết định 15/2006/QĐ-BTC. Công ty sử dụng phương pháp khấu trừ thuế GTGT và hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên, giúp kiểm soát chặt chẽ hoạt động nhập xuất. Phương pháp tính giá xuất kho theo giá đích danh phù hợp với mặt hàng có giá trị cao và dễ nhận diện như máy tính, linh kiện. Tuy nhiên, việc chưa cập nhật lên Thông tư 200/2014/TT-BTC (có hiệu lực từ 01/01/2015) là một điểm hạn chế, cho thấy sự chậm trễ trong việc áp dụng các chuẩn mực mới. Hệ thống tài khoản dù được sử dụng nhưng chưa được chi tiết hóa, đặc biệt là tài khoản doanh thu và giá vốn, làm giảm hiệu quả phân tích theo từng mặt hàng.

2.2. Những nhược điểm trong quy trình kế toán bán hàng

Nhược điểm lớn nhất được chỉ ra trong tài liệu nghiên cứu là việc gộp chung chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp vào cùng tài khoản 642. Điều này không chỉ vi phạm nguyên tắc kế toán mà còn làm cho việc phân tích các chỉ tiêu tài chính trở nên thiếu chính xác. Nhà quản lý không thể biết được chi phí thực tế cho hoạt động bán hàng là bao nhiêu để đưa ra quyết định phù hợp. Một điểm yếu khác là công ty không sử dụng tài khoản 521 để theo dõi các khoản giảm trừ doanh thu như chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán. Điều này khiến cho doanh thu thuần có thể không được phản ánh một cách minh bạch nhất, ảnh hưởng đến việc đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh.

III. Quy trình kế toán bán hàng và hạch toán doanh thu chuẩn

Một quy trình kế toán bán hàng trong doanh nghiệp thương mại chuẩn mực là xương sống của hệ thống quản lý tài chính. Tại Công ty Đại Thành, quy trình này bắt đầu từ việc nhận đơn hàng, ký hợp đồng, lập hóa đơn GTGT, xuất kho và cuối cùng là ghi nhận doanh thu và công nợ. Mỗi bước đều cần các chứng từ hợp lệ như phiếu xuất kho, hóa đơn, phiếu thu/chi... để làm cơ sở hạch toán. Việc hạch toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ được thực hiện khi công ty đã chuyển giao quyền sở hữu và phần lớn rủi ro cho người mua. Kế toán sử dụng tài khoản 511 để ghi nhận doanh thu, tài khoản 3331 cho thuế GTGT đầu ra và các tài khoản tiền hoặc công nợ (111, 112, 131). Đồng thời, giá vốn của hàng bán được ghi nhận vào tài khoản 632, đối ứng với tài khoản hàng hóa 156. Việc thực hiện đúng và đủ các bút toán này đảm bảo số liệu trên báo cáo kết quả kinh doanh phản ánh trung thực tình hình hoạt động, giúp nhà quản lý đưa ra các quyết định chính xác, kịp thời.

3.1. Hạch toán giá vốn hàng bán theo phương pháp đích danh

Công ty Đại Thành áp dụng phương pháp tính giá đích danh cho hàng hóa xuất kho. Nghĩa là, hàng hóa xuất bán thuộc lô nhập nào sẽ được tính giá vốn theo đúng đơn giá của lô nhập đó. Ví dụ, khi xuất bán một bộ máy tính, kế toán sẽ căn cứ vào phiếu nhập kho của chính bộ máy tính đó để xác định giá vốn. Bút toán được ghi nhận là Nợ TK 632 và Có TK 156. Phương pháp này đảm bảo độ chính xác tuyệt đối nhưng chỉ phù hợp với các doanh nghiệp kinh doanh ít mặt hàng, giá trị lớn và có thể nhận diện riêng biệt. Tuy nhiên, như đã phân tích, công ty chưa hạch toán chi phí thu mua vào giá trị hàng tồn kho, làm cho giá vốn hàng bán chưa phản ánh đầy đủ chi phí.

3.2. Ghi nhận doanh thu bán hàng và xử lý công nợ phải thu

Khi bán hàng, kế toán Đại Thành lập hóa đơn GTGT và ghi nhận doanh thu. Ví dụ, khi bán một bộ máy tính với giá 13.455.000 VNĐ (chưa VAT 10%), kế toán sẽ ghi: Nợ TK 111 (nếu thu tiền mặt) 14.790.500 VNĐ, Có TK 511: 13.455.000 VNĐ, Có TK 3331: 1.345.500 VNĐ. Đối với các khách hàng mua trả chậm, khoản phải thu sẽ được theo dõi chi tiết trên tài khoản 131. Việc quản lý tốt công nợ phải thu khách hàng là yếu tố sống còn, giúp đảm bảo dòng tiền và giảm thiểu rủi ro tài chính cho doanh nghiệp. Cuối kỳ, toàn bộ doanh thu từ TK 511 sẽ được kết chuyển sang TK 911 để xác định kết quả kinh doanh cuối kỳ.

IV. Phương pháp phân tích kết quả kinh doanh giai đoạn 2012 2014

Việc phân tích kết quả hoạt động kinh doanh là bước không thể thiếu để đánh giá toàn diện hiệu suất của doanh nghiệp. Dựa trên số liệu từ 2012-2014 của Công ty Đại Thành, ta có thể thấy một xu hướng phát triển nhưng cũng tiềm ẩn nhiều thách thức. Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ tăng trưởng ổn định, với tốc độ phát triển bình quân là 110,34%, cho thấy công ty đã mở rộng được thị trường. Tuy nhiên, giá vốn hàng bán cũng tăng tương ứng (TĐPTBQ 110,14%), cho thấy biên lợi nhuận gộp không có sự cải thiện đột phá. Đặc biệt, năm 2013, lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh giảm 3,13% so với 2012 do các khoản chi phí tăng cao. Đến năm 2014, công ty đã lấy lại đà tăng trưởng mạnh mẽ với lợi nhuận tăng 28,7%. Việc đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh qua các năm cho thấy sự nỗ lực của công ty trong việc kiểm soát chi phí và thúc đẩy doanh số, tuy nhiên vẫn cần các biện pháp quản lý tài chính chặt chẽ hơn để đảm bảo sự phát triển bền vững.

4.1. Phân tích các chỉ tiêu tài chính then chốt của công ty

Qua phân tích các chỉ tiêu tài chính trên báo cáo kết quả kinh doanh, có thể thấy các yếu tố chính tác động đến lợi nhuận. Doanh thu tăng đều cho thấy nỗ lực mở rộng thị trường. Tuy nhiên, chi phí tài chính có xu hướng tăng, phản ánh việc công ty phụ thuộc nhiều hơn vào vốn vay. Lợi nhuận gộp trên doanh thu là một chỉ số quan trọng cần theo dõi sát sao. Mặc dù doanh thu tăng, nhưng nếu giá vốn tăng với tốc độ tương đương hoặc nhanh hơn, hiệu quả kinh doanh thực tế không được cải thiện. Việc phân tích sâu các chỉ số này giúp ban lãnh đạo nhận diện được các điểm yếu trong cơ cấu chi phí và đưa ra quyết sách phù hợp.

4.2. Ảnh hưởng của chính sách bán hàng đến doanh thu thực tế

Mọi chính sách bán hàng đều có ảnh hưởng trực tiếp đến doanh thu. Mặc dù tài liệu gốc không đi sâu phân tích chính sách cụ thể, nhưng sự tăng trưởng doanh thu qua các năm cho thấy các chiến lược tiếp cận thị trường của Đại Thành đã có hiệu quả nhất định. Các phương thức bán hàng linh hoạt như bán buôn, bán lẻ, giao hàng trực tiếp đã giúp công ty đáp ứng đa dạng nhu cầu của khách hàng. Tuy nhiên, để tối ưu hóa, công ty cần đánh giá hiệu quả của từng chính sách (ví dụ: chiết khấu, khuyến mãi) bằng cách so sánh chi phí bỏ ra và doanh thu tăng thêm, từ đó điều chỉnh chiến lược cho phù hợp.

V. Top giải pháp hoàn thiện công tác kế toán bán hàng hiệu quả

Để nâng cao hiệu quả hoạt động, việc đưa ra các giải pháp hoàn thiện công tác kế toán là vô cùng cần thiết. Dựa trên những nhược điểm đã phân tích tại Công ty Đại Thành, một số kiến nghị trọng tâm cần được ưu tiên triển khai. Trước hết, công ty cần nhanh chóng cập nhật và áp dụng chế độ kế toán mới theo Thông tư 200/2014/TT-BTC để đảm bảo tuân thủ và nâng cao tính minh bạch. Việc tổ chức lại hệ thống tài khoản là bước đi cơ bản nhưng quan trọng nhất. Cần tách riêng và sử dụng các tài khoản 641 (Chi phí bán hàng) và 642 (Chi phí quản lý doanh nghiệp) để theo dõi và quản lý chi phí hiệu quả hơn. Tương tự, tài khoản 521 (Các khoản giảm trừ doanh thu) cũng cần được đưa vào sử dụng để phản ánh chính xác doanh thu thuần. Việc cải thiện hệ thống sổ sách chi tiết cho từng mặt hàng sẽ giúp nhà quản lý có cái nhìn sâu sắc hơn về hiệu quả kinh doanh của từng sản phẩm, từ đó đưa ra chiến lược kinh doanh phù hợp.

5.1. Tối ưu hóa phương pháp tính giá vốn và chi phí bán hàng

Công ty cần điều chỉnh cách hạch toán chi phí thu mua. Thay vì đưa thẳng vào TK 642, các chi phí này cần được phân bổ vào giá trị hàng hóa thông qua tài khoản 1562 (Chi phí thu mua hàng hóa), sau đó kết chuyển vào TK 632 khi hàng được bán. Đồng thời, cần xây dựng quy trình để tách bạch rõ ràng các khoản kế toán chi phí bán hàng (lương nhân viên bán hàng, hoa hồng, vận chuyển, quảng cáo) và hạch toán riêng vào TK 641. Điều này giúp tính toán chính xác lợi nhuận gộp và lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh, làm cơ sở cho việc ra quyết định.

5.2. Cải thiện hệ thống sổ sách và áp dụng Thông tư 200

Việc chuyển đổi sang Thông tư 200/2014/TT-BTC là yêu cầu cấp thiết. Bên cạnh đó, công ty nên mở sổ kế toán chi tiết cho doanh thu (TK 511) và giá vốn (TK 632) theo từng nhóm hàng hóa. Ví dụ: TK 5111 (Doanh thu máy tính), TK 5112 (Doanh thu linh kiện),... Việc này cho phép lập báo cáo kết quả kinh doanh chi tiết theo mặt hàng, giúp xác định sản phẩm nào mang lại lợi nhuận cao nhất, từ đó có chính sách đầu tư và kinh doanh hiệu quả. Sổ sách cần được ghi chép theo đúng mẫu biểu quy định để đảm bảo tính pháp lý và thuận tiện cho việc kiểm tra.

5.3. Nâng cao kiểm soát nội bộ quy trình bán hàng và công nợ

Tăng cường kiểm soát nội bộ quy trình bán hàng là giải pháp quan trọng để giảm thiểu sai sót và gian lận. Cần có sự phân chia trách nhiệm rõ ràng giữa bộ phận kinh doanh, kế toán và kho. Đối với công nợ phải thu khách hàng, cần xây dựng chính sách tín dụng chặt chẽ, theo dõi tuổi nợ thường xuyên và có biện pháp đôn đốc thu hồi nợ kịp thời. Việc lập dự phòng phải thu khó đòi theo đúng quy định cũng là một phần quan trọng của quản trị rủi ro, giúp báo cáo tài chính phản ánh trung thực hơn tình hình tài chính của doanh nghiệp.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường, kế toán đóng vai trò là hệ thống thông tin kinh tế và công cụ quản lý thiết yếu cho doanh nghiệp. Đối với các đơn vị kinh doanh thương mại, quá trình lưu chuyển hàng hóa qua các khâu mua bán, bảo quản và dự trữ gắn liền trực tiếp với kết quả kinh doanh cuối cùng. Trong hệ thống kế toán doanh nghiệp, phần hành kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh là khâu trung tâm, phản ánh kịp thời tình hình biến động của hàng hóa, sự vận động của dòng tiền, các khoản công nợ và hiệu quả hoạt động kinh doanh thực tế. Việc tổ chức công tác kế toán này chính xác, khoa học là căn cứ để nhà quản trị phân tích, đánh giá và lựa chọn phương án kinh doanh tối ưu.

Xuất phát từ thực tiễn trên, tác giả Đỗ Thị Ngọc Anh đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp ngành Kế toán (Mã ngành: 404) tại Trường Đại học Lâm nghiệp với đề tài: "Nghiên cứu công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại công ty trách nhiệm hữu hạn Thương mại và Dịch vụ Đại Thành".

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được xác định cụ thể như sau:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp.
2. Đánh giá thực trạng kết quả kinh doanh của Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Đại Thành trong 3 năm (2012 - 2014).
3. Nghiên cứu thực trạng công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Đại Thành.
4. Đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh của Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Đại Thành.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Đại Thành.
• Phạm vi nghiên cứu về không gian: Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Đại Thành, có trụ sở tại số 278, Phố Mới, thị trấn Hồ, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh.
• Phạm vi nghiên cứu về thời gian: Đánh giá số liệu hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty trong 3 năm (2012 - 2014) và đi sâu khảo sát thực trạng công tác kế toán bán hàng, xác định kết quả kinh doanh trong tháng 01 năm 2015.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán bán hàng trong doanh nghiệp kinh doanh thương mại, bao gồm các khái niệm về hành vi thương mại, sự lưu chuyển hàng hóa, các phương thức tiêu thụ hàng hóa (bán buôn qua kho, bán buôn chuyển thẳng, bán lẻ) và các phương thức thanh toán (thanh toán trực tiếp, thanh toán trả chậm).

Về mặt chuẩn mực và chế độ kế toán:

• Phần lý luận chung được tác giả đối chiếu căn cứ theo Thông tư số 200/2014/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành ngày 22/12/2014 (có hiệu lực áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày 01/01/2015, thay thế Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC và Thông tư số 244/2009/TT-BTC).
• Chuẩn mực ghi nhận doanh thu dựa trên 5 điều kiện luật định: chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu; không còn nắm giữ quyền quản lý hoặc kiểm soát hàng hóa; doanh thu được xác định tương đối chắc chắn; thu được hoặc sẽ thu được lợi ích kinh tế; xác định được các chi phí liên quan đến giao dịch.
• Cơ sở tính thuế: Khóa luận viện dẫn quy định mức thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp 20% áp dụng từ ngày 01/07/2013 đối với các doanh nghiệp có tổng doanh thu năm dưới 20 tỷ đồng.

Phương pháp nghiên cứu thực tế bao gồm:

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Thu thập số liệu thứ cấp từ các báo cáo tài chính (Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, Bảng cân đối kế toán), hệ thống Sổ Cái tài khoản (TK 511, TK 632, TK 642, TK 515, TK 635, TK 711, TK 811, TK 821, TK 911), Sổ Nhật ký chung, cùng hệ thống chứng từ gốc như Hóa đơn giá trị gia tăng, Phiếu xuất kho, Phiếu thu, Phiếu chi, Giấy báo nợ và Giấy báo có của ngân hàng.
• Phương pháp kế thừa: Kế thừa các tài liệu, số liệu đã công bố nội bộ tại Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Đại Thành; các giáo trình kế toán doanh nghiệp, kế toán tài chính và công trình nghiên cứu của Trường Đại học Lâm nghiệp.
• Phương pháp khảo sát thực tế: Khảo sát thực tế các nghiệp vụ bán hàng, các kênh phân phối và trình tự luân chuyển chứng từ tại các phòng ban và cửa hàng trực thuộc công ty.
• Phương pháp thống kê, phân tích kinh tế: Sử dụng phương pháp so sánh số tuyệt đối và số tương đối, tính toán các chỉ tiêu tốc độ phát triển liên hoàn (TĐPTLH) và tốc độ phát triển bình quân (TĐPTBQ) giai đoạn 2012 - 2014.

Nguồn dữ liệu: Toàn bộ dữ liệu kế toán và tài chính sơ cấp, thứ cấp được cung cấp bởi Phòng Kế toán tài chính và Phòng Hành chính của Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Đại Thành.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp

Chương này trình bày toàn diện khung lý thuyết kế toán áp dụng cho doanh nghiệp thương mại theo các chuẩn mực hiện hành của Bộ Tài chính:

• Nhiệm vụ kế toán bán hàng: Phản ánh đầy đủ, kịp thời số lượng và giá trị hàng hóa tiêu thụ; hạch toán chính xác doanh thu, các khoản giảm trừ, chi phí bán hàng và chi phí quản lý; tính đúng giá mua thực tế và phân bổ chi phí thu mua; cung cấp thông tin phục vụ lập báo cáo tài chính.
• Phương pháp tính giá vốn hàng xuất bán: Trình bày 4 phương pháp tính giá thực tế gồm phương pháp giá đích danh, phương pháp bình quân gia quyền cả kỳ dự trữ, phương pháp nhập trước - xuất trước (FIFO), phương pháp giá bán lẻ; cùng công thức phân bổ chi phí thu mua hàng hóa phát sinh cho hàng tiêu thụ trong kỳ.
• Trình tự hạch toán các phần hành theo sơ đồ tài khoản:
  • Kế toán giá vốn hàng bán qua TK 632 theo phương pháp kê khai thường xuyên.
  • Kế toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ qua TK 511 (chi tiết 6 tài khoản cấp 2) trong các trường hợp: bán hàng trực tiếp, bán qua đại lý ký gửi, bán hàng trả góp, trả chậm và trao đổi hàng đổi hàng.
  • Kế toán các khoản giảm trừ doanh thu qua TK 521 (gồm 3 tài khoản cấp 2: TK 5211 - Chiết khấu thương mại, TK 5212 - Giảm giá hàng bán, TK 5213 - Hàng bán bị trả lại).
  • Kế toán chi phí bán hàng (TK 641), chi phí quản lý doanh nghiệp (TK 642), doanh thu hoạt động tài chính (TK 515), chi phí tài chính (TK 635), thu nhập khác (TK 711), chi phí khác (TK 811), chi phí thuế TNDN (TK 821).
  • Kế toán xác định kết quả kinh doanh qua TK 911 theo công thức: Kết quả hoạt động kinh doanh = Kết quả bán hàng và CCDV + Kết quả hoạt động tài chính + Kết quả hoạt động khác.

Chương 2: Đặc điểm cơ bản và kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại và Dịch vụ Đại Thành

Chương 2 mô tả bối cảnh tổ chức và kết quả sản xuất kinh doanh của đơn vị khảo sát:

• Lịch sử hình thành: Thành lập ngày 24/03/2008, chính thức hoạt động từ ngày 01/04/2008 theo giấy phép của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Bắc Ninh. Ban đầu hoạt động theo mô hình công ty TNHH hai thành viên, đến ngày 25/12/2014 công ty chuyển đổi loại hình sang công ty TNHH một thành viên do ông Hà Văn Điệp làm Giám đốc kiêm đại diện pháp luật.
• Ngành nghề kinh doanh: Bán buôn máy vi tính, thiết bị ngoại vi và phần mềm; bán buôn linh kiện điện tử, viễn thông; bán buôn máy móc văn phòng (máy photocopy, máy fax, máy hủy giấy); dịch vụ sửa chữa và cho thuê máy móc thiết bị văn phòng.
• Bộ máy quản lý: Tổ chức theo mô hình trực tuyến chức năng gồm Ban Giám đốc (2 người: Giám đốc và Phó Giám đốc), Phòng Kinh doanh (10 người), Phòng Kế toán tài chính (5 người), Phòng Hành chính (5 người) và Cửa hàng (12 người).

Chỉ tiêu phân loại	Phân nhóm lao động	Số lượng (người)	Tỷ trọng (%)
Theo tính chất công việc	Lao động trực tiếp	24	70,59
	Lao động gián tiếp	10	29,41
Theo giới tính	Nam	25	73,53
	Nữ	9	26,47
Theo trình độ học vấn	Đại học	5	14,71
	Cao đẳng	8	23,53
	Trung cấp	9	26,47
	Lao động phổ thông	12	35,29
Tổng số lao động		34	100,00

Về cơ sở vật chất kỹ thuật: Tính đến ngày 31/12/2014, nguyên giá tài sản cố định của công ty là 8.974 triệu đồng, giá trị còn lại là 6.657 triệu đồng (chiếm 73,40% nguyên giá). Trong đó, nhà cửa vật kiến trúc chiếm tỷ trọng lớn nhất với 71,87% (tỷ lệ giá trị còn lại đạt 75,90%); phương tiện vận tải chiếm 22,08% (giá trị còn lại chiếm 68,87%); thiết bị văn phòng chiếm 3,27% và máy móc thiết bị chiếm 2,73%.

Chỉ tiêu tài chính	Năm 2012 (VNĐ)	Năm 2013 (VNĐ)	Năm 2014 (VNĐ)	TĐPTBQ (%)
Tài sản lưu động	9.830.157.665	9.870.331.178	10.748.471.667	104,55
Tài sản cố định	5.560.821.180	5.793.452.118	6.308.282.657	107,63
Tổng cộng tài sản	15.380.978.845	15.663.783.296	17.056.754.324	105,65
Nợ phải trả	9.623.046.350	9.890.096.320	10.300.256.893	103,46
Vốn chủ sở hữu	5.757.932.495	5.773.686.976	6.756.497.431	109,27
Tổng cộng nguồn vốn	15.380.978.845	15.663.783.296	17.056.754.324	105,65

Về kết quả kinh doanh giai đoạn 2012 - 2014: Doanh thu thuần tăng đều đặn qua các năm từ 8.695.080.000 VNĐ (2012) lên 9.590.096.833 VNĐ (2013) và đạt 10.586.986.077 VNĐ (2014), với tốc độ phát triển bình quân đạt 110,34%. Lợi nhuận sau thuế năm 2012 đạt 446.781.741 VNĐ, năm 2013 đạt 461.658.953 VNĐ và năm 2014 đạt 623.990.827 VNĐ, tốc độ phát triển bình quân đạt 118,17%.

Chỉ tiêu kết quả kinh doanh	Năm 2012 (VNĐ)	Năm 2013 (VNĐ)	Năm 2014 (VNĐ)	TĐPTBQ (%)
Doanh thu bán hàng và CCDV	8.695.080.000	9.590.096.833	10.586.986.077	110,34
Doanh thu thuần	8.695.080.000	9.590.096.833	10.586.986.077	110,34
Giá vốn hàng bán	6.595.875.341	7.417.008.873	8.002.057.333	110,14
Lợi nhuận gộp	2.099.204.659	2.173.087.960	2.584.928.744	110,96
Doanh thu hoạt động tài chính	20.186.774	18.912.000	22.810.523	106,29
Chi phí tài chính (lãi vay)	263.005.437	271.437.965	273.336.449	101,95
Chi phí quản lý doanh nghiệp	1.255.538.560	1.338.240.505	1.547.654.465	111,02
Lợi nhuận thuần từ HĐKD	600.847.436	582.021.490	786.748.353	111,66
Thu nhập khác	836.895	1.063.993	1.288.963	124,11
Chi phí khác	4.639.644	6.011.792	8.034.783	131,51
Lợi nhuận khác	-3.802.749	-4.947.799	-6.745.820	-
Tổng lợi nhuận kế toán trước thuế	597.044.687	577.073.691	779.998.533	114,31
Chi phí thuế TNDN	150.262.946	115.414.738	156.007.706	-
Lợi nhuận sau thuế TNDN	446.781.741	461.658.953	623.990.827	118,17

Chương 3: Thực trạng công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại và Dịch vụ Đại Thành

Chương 3 phân tích quy trình kế toán thực tế tại công ty trong tháng 01/2015:

• Tổ chức bộ máy kế toán: Tổ chức theo mô hình tập trung gồm 5 nhân sự: Kế toán tổng hợp kiêm Kế toán trưởng, Kế toán thanh toán công nợ, Kế toán bán hàng, Kế toán tiền lương và Thủ quỹ.
• Chính sách kế toán áp dụng:
  • Chế độ kế toán: Vẫn áp dụng Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/03/2006 (chưa áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC).
  • Hình thức ghi sổ kế toán: Nhật ký chung.
  • Phương pháp hạch toán hàng tồn kho: Phương pháp kê khai thường xuyên.
  • Phương pháp tính giá xuất kho: Phương pháp giá đích danh.
  • Phương pháp tính thuế GTGT: Phương pháp khấu trừ.
  • Phương pháp trích khấu hao TSCĐ: Khấu hao đường thẳng. Kỳ kế toán tính theo tháng.
• Thực trạng hạch toán giá vốn hàng bán (TK 632): Tính bằng giá mua thực tế theo phương pháp đích danh; chi phí thu mua hàng hóa phát sinh không được phân bổ vào TK 632 mà đưa trực tiếp vào TK 642. Ví dụ: Ngày 15/01/2015, xuất bán 1 bộ máy vi tính Đông Nam Á cho Bệnh viện Đa khoa Thuận Thành theo Phiếu xuất kho PX17, giá vốn ghi sổ là 13.463.000 VNĐ. Tổng giá vốn hàng bán phát sinh trong tháng 01/2015 kết chuyển sang TK 911 là 735.341.000 VNĐ.
• Thực trạng kế toán doanh thu bán hàng và CCDV (TK 511): Nghiệp vụ ngày 15/01/2015 bán 1 bộ máy vi tính cho Bệnh viện Đa khoa Thuận Thành theo Hóa đơn GTGT số 0000647, doanh thu chưa thuế là 13.455.000 VNĐ, thuế GTGT 10% là 1.345.500 VNĐ, tổng tiền thanh toán là 14.800.000 VNĐ. Trong tháng 01/2015, công ty không phát sinh các khoản giảm trừ doanh thu. Tổng doanh thu thuần kết chuyển sang TK 911 cuối tháng là 929.994.000 VNĐ.
• Thực trạng kế toán chi phí: Công ty không sử dụng TK 641 (Chi phí bán hàng) mà tập hợp toàn bộ chi phí bán hàng vào TK 642 (Chi phí quản lý doanh nghiệp). Tổng chi phí QLDN tháng 01/2015 là 145.500.000 VNĐ (gồm tiền lương nhân viên 92.400.000 VNĐ, trích bảo hiểm 21.312.000 VNĐ, chi phí tiền điện theo Phiếu chi PC16 là 2.268.636 VNĐ, chi phí xăng xe theo PC20 là 2.050.268 VNĐ, chi phí thu mua máy tính Vaio là 1.000.000 VNĐ...). Toàn bộ số tiền 145.500.000 VNĐ được kết chuyển sang TK 911 vào ngày 31/01/2015.
• Kế toán hoạt động tài chính, thu nhập khác và chi phí khác:
  • Doanh thu tài chính (TK 515): Đạt 1.482.000 VNĐ (lãi tiền gửi ngân hàng ACB theo Giấy báo có BC01 ngày 27/01/2015), kết chuyển Có TK 911.
  • Chi phí tài chính (TK 635): Đạt 9.150.000 VNĐ (lãi vay ngân hàng thương mại cổ phần Đông Nam Á theo Giấy báo nợ BN01 ngày 30/01/2015), kết chuyển Nợ TK 911.
  • Thu nhập khác (TK 711): 2.000.000 VNĐ thu từ thanh lý máy tính cũ ngày 25/01/2015 theo Phiếu thu PT35 (nguyên giá 8.000.000 VNĐ đã khấu hao hết).
  • Chi phí khác (TK 811): 220.000 VNĐ là chi phí tháo dỡ thanh lý theo Phiếu chi PC17 ngày 25/01/2015.
• Kế toán xác định kết quả kinh doanh và thuế TNDN tháng 01/2015:
  • Lợi nhuận từ HĐKD: 929.994.000 - 735.341.000 - 145.500.000 = 49.153.000 VNĐ (trên sổ tính toán nội bộ ghi nhận chênh lệch doanh thu và chi phí; trên Báo cáo kết quả HĐKD phản ánh lợi nhuận thuần từ HĐKD là 41.485.000 VNĐ do đã trừ thêm CPTC thuần).
  • Lợi nhuận từ hoạt động tài chính: 1.482.000 - 9.150.000 = -7.668.000 VNĐ.
  • Lợi nhuận khác: 2.000.000 - 220.000 = 1.780.000 VNĐ.
  • Chi phí thuế TNDN hiện hành (TK 821) hạch toán trong tháng là 8.897.000 VNĐ.
  • Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối kết chuyển vào TK 421 là 34.588.000 VNĐ.

Chương 4: Một số ý kiến đề xuất góp phần hoàn thiện công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Đại Thành

Chương 4 đưa ra các nhận xét và giải pháp cụ thể:

• Nhận xét ưu điểm: Bộ máy kế toán gọn nhẹ; bước đầu ứng dụng phần mềm kế toán trên máy vi tính; áp dụng hình thức sổ Nhật ký chung và phương pháp kê khai thường xuyên phù hợp với doanh nghiệp thương mại; có thực hiện trích lập dự phòng phải thu khó đòi (TK 139) và dự phòng giảm giá hàng tồn kho (TK 159).
• Nhược điểm còn tồn tại:
  1. Chưa áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC, vẫn sử dụng hệ thống chứng từ và tài khoản theo Quyết định 15/2006/QĐ-BTC.
  2. Nhân sự kiêm nhiệm nhiều khâu, công việc bị dồn ứ vào thời điểm cuối tháng.
  3. Chi phí thu mua hàng hóa hạch toán toàn bộ vào TK 642 thay vì phân bổ vào giá vốn (TK 1562 / TK 632), làm sai lệch bản chất giá vốn hàng xuất bán.
  4. Không mở TK 641 để hạch toán chi phí bán hàng mà gộp chung vào TK 642, làm khó khăn cho công tác kiểm soát chi phí bán hàng.
  5. Không mở tài khoản giảm trừ doanh thu (TK 521) khi phát sinh chính sách bán hàng.
  6. Chưa mở sổ chi tiết doanh thu và giá vốn cho từng mặt hàng trên TK 511 và TK 632, chỉ ghi sổ tổng hợp, gây cản trở phân tích lợi nhuận gộp theo từng ngành hàng.
  7. Sổ Nhật ký chung và Sổ Cái chưa thực hiện chuẩn hóa đầy đủ theo đúng mẫu quy định của Bộ Tài chính.
• Các đề xuất hoàn thiện:
  1. Cập nhật và áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC; tổ chức bồi dưỡng chính sách mới cho kế toán viên.
  2. Tuyển dụng thêm nhân sự kế toán để chuyên môn hóa các phần hành.
  3. Mở TK 1562 để tập hợp chi phí thu mua hàng hóa và phân bổ cho hàng tiêu thụ theo công thức: Chi phí thu mua phân bổ cho hàng xuất bán = (Chi phí thu mua đầu kỳ + Chi phí thu mua phát sinh trong kỳ) / (Trị giá mua hàng tồn đầu kỳ + Trị giá mua hàng nhập trong kỳ) x Trị giá mua hàng xuất bán trong kỳ. Định khoản cuối kỳ: Nợ TK 632 / Có TK 1562.
  4. Mở tài khoản giảm trừ doanh thu TK 521 (TK 5211 - Chiết khấu thương mại, TK 5212 - Giảm giá hàng bán, TK 5213 - Hàng bán bị trả lại) theo Thông tư 200; cuối kỳ kết chuyển: Nợ TK 511 / Có TK 521.
  5. Mở và sử dụng riêng TK 641 - Chi phí bán hàng để theo dõi chi phí nhân viên bán hàng, khấu hao và chi phí phục vụ bán hàng; cuối kỳ kết chuyển: Nợ TK 911 / Có TK 641.
  6. Mở hệ thống sổ kế toán chi tiết TK 511 và TK 632 cho từng nhóm mặt hàng (máy tính, linh kiện, máy photocopy, máy fax...) nhằm quản lý doanh thu, giá vốn và tỷ suất lợi nhuận gộp của từng chủng loại sản phẩm.
  7. Chuẩn hóa hình thức ghi sổ Nhật ký chung và Sổ Cái theo đúng quy định biểu mẫu của Bộ Tài chính ban hành.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã hệ thống hóa các chỉ tiêu tài chính và phản ánh bức tranh hạch toán thực tế của công ty:

• Phản ánh trung thực tình hình tăng trưởng kinh doanh của Công ty Đại Thành qua 3 năm (2012 - 2014) với doanh thu tăng trưởng bình quân 110,34%/năm và lợi nhuận sau thuế tăng 118,17%/năm.
• Chỉ rõ thực trạng hạch toán tháng 01/2015: Doanh thu thuần đạt 929.994.000 VNĐ; Giá vốn hàng bán đạt 735.341.000 VNĐ; Chi phí QLDN đạt 145.500.000 VNĐ; Lợi nhuận sau thuế đạt 34.588.000 VNĐ.

Chỉ tiêu kết chuyển sang TK 911	Bên Nợ TK 911 (VNĐ)	Bên Có TK 911 (VNĐ)
Doanh thu thuần bán hàng và CCDV (TK 511)	-	929.994.000
Doanh thu hoạt động tài chính (TK 515)	-	1.482.000
Thu nhập khác (TK 711)	-	2.000.000
Giá vốn hàng bán (TK 632)	735.341.000	-
Chi phí quản lý doanh nghiệp (TK 642)	145.500.000	-
Chi phí tài chính (TK 635)	9.150.000	-
Chi phí khác (TK 811)	220.000	-
Chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp (TK 821)	8.897.000	-
Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối (TK 421)	34.588.000	-
Tổng số phát sinh trên TK 911	933.696.000	933.476.000

Về mặt đóng góp ứng dụng:

• Tác giả đã phát hiện các điểm chưa phù hợp với nguyên tắc kế toán tại doanh nghiệp (không hạch toán TK 1562, không dùng TK 641, chưa theo dõi sổ chi tiết doanh thu và giá vốn theo mặt hàng).
• Đưa ra 7 nhóm giải pháp cụ thể gắn với định khoản và quy trình luân chuyển chứng từ, giúp doanh nghiệp chuẩn bị lộ trình chuyển đổi từ Quyết định 15/2006/QĐ-BTC sang Thông tư 200/2014/TT-BTC.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tự chỉ ra một số điểm hạn chế dựa trên phạm vi và điều kiện nghiên cứu thực tế:

• Hạn chế về thời gian khảo sát: Do thời gian thực tập có hạn, phần phân tích chứng từ và số liệu sổ sách kế toán chuyên sâu chỉ được khảo sát giới hạn trong 01 tháng (tháng 01 năm 2015), chưa bao quát hết tính mùa vụ và các biến động doanh thu trong cả năm tài chính.
• Hạn chế về mặt dữ liệu: Doanh nghiệp vừa chuyển đổi loại hình sở hữu từ TNHH hai thành viên sang TNHH một thành viên vào cuối năm 2014 nên một số quy chế nội bộ và dữ liệu kế toán chi tiết chưa được kiện toàn đầy đủ.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Nghiên cứu mở rộng việc áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC trong trọn vẹn một niên độ tài chính tại công ty.
  • Nghiên cứu sâu hơn mối liên hệ giữa kế toán tài chính và kế toán quản trị trong việc phân tích giá thành, quản trị chi phí bán hàng và định giá bán cho từng mặt hàng thiết bị công nghệ.

Giá trị tham khảo

Khóa luận có giá trị tham khảo thực tiễn đối với:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán, Tài chính doanh nghiệp đang thực hiện khóa luận tốt nghiệp hoặc chuyên đề thực tập về đề tài kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh trong các doanh nghiệp thương mại vừa và nhỏ.
• Cán bộ kế toán tại các doanh nghiệp thương mại có quy mô tương tự, cần tư liệu đối chiếu về phương pháp hạch toán thực tế, quy trình luân chuyển chứng từ (Phiếu xuất kho, Hóa đơn GTGT, Phiếu thu, Phiếu chi) và kỹ thuật lập sổ Nhật ký chung, Sổ Cái.
• Phần đáng tham khảo nhất: Hệ thống minh chứng chứng từ và sổ sách trích lục thực tế tại doanh nghiệp (từ Mẫu số 3.1 đến 3.16) cùng phương pháp phân bổ chi phí thu mua hàng hóa và bài toán mở sổ chi tiết theo dõi lợi nhuận gộp theo từng ngành hàng.

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Đại Thành áp dụng chế độ kế toán nào trong tháng 01/2015?
Trong tháng 01/2015, công ty vẫn áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp ban hành theo Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/03/2006 của Bộ Tài chính, chưa kịp thời chuyển đổi sang áp dụng Thông tư số 200/2014/TT-BTC (vốn có hiệu lực từ ngày 01/01/2015).

2. Công ty xử lý chi phí thu mua hàng hóa như thế nào và tác giả nhận xét ra sao?
Công ty không mở TK 1562 để tập hợp và phân bổ chi phí thu mua hàng hóa cho hàng bán ra mà đưa thẳng toàn bộ chi phí này vào TK 642 (Chi phí quản lý doanh nghiệp) với lý do công ty tự vận chuyển hàng bằng xe nội bộ. Tác giả khẳng định cách làm này là không đúng nguyên tắc kế toán và đề xuất mở TK 1562 để phân bổ chi phí thu mua vào TK 632 cuối kỳ.

3. Tại sao trên sổ kế toán của công ty không có tài khoản 641 (Chi phí bán hàng)?
Do đặc thù bộ máy kế toán gọn nhẹ, công ty hạch toán chung toàn bộ chi phí phát sinh ở khâu bán hàng (tiền lương nhân viên bán hàng, chi phí xăng xe, điện thoại, vận chuyển) vào TK 642. Tác giả kiến nghị công ty cần tách riêng và mở TK 641 để quản lý chính xác chi phí bán hàng và phục vụ quản trị doanh nghiệp.

4. Nghiệp vụ bán hàng xuất kho ngày 15/01/2015 cho Bệnh viện Đa khoa Thuận Thành được ghi nhận với doanh thu và giá vốn bao nhiêu?
Theo Phiếu xuất kho PX17 và Hóa đơn GTGT số 0000647 ngày 15/01/2015, lô hàng 1 bộ máy vi tính Đông Nam Á xuất bán có giá vốn ghi nhận trên TK 632 là 13.463.000 VNĐ; doanh thu bán hàng chưa thuế ghi nhận trên TK 511 là 13.455.000 VNĐ, thuế GTGT 10% là 1.345.500 VNĐ, tổng giá trị thanh toán bằng tiền mặt là 14.800.000 VNĐ.

5. Lợi nhuận sau thuế của công ty trong tháng 01/2015 đạt bao nhiêu và được kết chuyển vào tài khoản nào?
Kết thúc tháng 01/2015, sau khi bù trừ các khoản doanh thu thuần (929.994.000 VNĐ), doanh thu tài chính (1.482.000 VNĐ), thu nhập khác (2.000.000 VNĐ) với giá vốn hàng bán (735.341.000 VNĐ), chi phí QLDN (145.500.000 VNĐ), chi phí tài chính (9.150.000 VNĐ), chi phí khác (220.000 VNĐ) và chi phí thuế TNDN (8.897.000 VNĐ), lợi nhuận sau thuế đạt 34.588.000 VNĐ và được kết chuyển vào bên Có của TK 421 (Lợi nhuận chưa phân phối).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Đỗ Thị Ngọc Anh đã phản ánh toàn diện bức tranh tổ chức công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Đại Thành trong giai đoạn 2012 - 2014 và tháng 01/2015. Công trình cung cấp đầy đủ hệ thống dữ liệu thực tế, mẫu biểu chứng từ và các bút toán định khoản đối ứng tại một doanh nghiệp thương mại hoạt động theo hình thức sổ Nhật ký chung và phương pháp kê khai thường xuyên. Các hạn chế được tác giả chỉ rõ như việc gộp chi phí bán hàng vào chi phí quản lý doanh nghiệp, chưa phân bổ chi phí thu mua hàng hóa và chậm áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC là những luận cứ có giá trị thực tiễn cao cho việc hoàn thiện công tác kế toán tại đơn vị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương 1 dựa trên thông tư 200/2014/TT- BTC ban hành ngày 22/12/2014 có hiệu lực áp dụng sau 45 ngày kế từ ngày ký và áp dụng cho năm tài chính bắt đầu hoặc sau ngày 1/1/2015. Những vấn đề chung về kế toán bán hàng trong doanh nghiệp kinh doanh thương mại 1. Khái niệm và đặc điểm hoạt động kinh doanh thương mại - Khái niệm: Hoạt động kinh doanh thương mại là việc thực hiện một hay nhiều hành vi thương mại của thương/nhân làm phát›sinh quyền và nghĩa vụ giữa các thương nhân với nhau hoặc giữa các thương nhân có liên quan bao gồm việc mua bán hàng hoá, cúng ứng dịch vụ, các hoạt động xúc tiến thương mại nhằm mục đích lợi nhuận hoặc thực hiện chính sách kinh tế xã hội. - Đặc điểm : + Về hoạt động: Hoạt động kinh tế cơ bản là lưu chuyển hàng hoá (Lưu chuyển hàng hoá là sự tổng hợp các hoạt động thuộc quá trình mua bán trao đôi và dự ang hod).

if é ean) : Gồm ‹ các loại vật tư, sản phẩm có hình thái vật chất và phi vật: chất anh tghiệp mua về với mục dich dé ban. ` + Về phù h lưu chuyển hàng hoá: Có 2 hình thức lưu chuyển chính là bán buôn, bắn lẻ. + Về tổ chức kinh doanh: có thé theo nhiều mô hình khác nhau như tổ chức bán buôn, bán lẻ, công ty kinh doanh tổng hợp, công ty môi giới, công ty xúc tiên thương mại. + Về sự vận động của hàng hoá; sự vận động của hàng hoá không giống nhau, tuỳ thuộc vào nguồn hàng và ngành hàng (hàng lưu chuyên trong nước, hàng xuất nhập khẩu.

Do đó chỉ phí thu mua và thời gian lưu chuyển hàng hoá cũng khác nhau giữa các loại hàng. Khái niệm, nhiệm vụ của bán hàng - Khái niệm : Bán hàng là khâu cuối cùng trong quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thương mại, là quá trình người bán chuyền giao quyền sở hữu hàng hoá cho người mua để nhận quyền sở hữu về tiền tệ hoặc quyền đòi tiền ở người mua. - Nhiệm vụ: + Phản ánh và ghi chép đầy đủ kịp thời, chính xác tình hình hiện có và sự biến động của từng loại thành phẩm, hàng hóa theo chỉ tiêu chất lượng, chủng loại và giá trị. + Phản ánh và ghi chép đầy đủ kịp thời chính xác các khoản doanh thu, các khoản giảm trừ doanh thu và chi phí của từng hoạt động trong doanh nghiệp đồng thời theo dối và đôn đốc ác khoản phải thu của khách hàng.

+ Xác định chính xác giá mua thực tế của lượng hàng hóa đã tiêu thụ đồng thời phân bổ chỉ phi mua cho hăng tiêu thụ nhằm xác định hiệu quả bán hàng. + Cung cấp các thông ti kế toán phục vụ cho việc lập báo cáo tài chính và định kỳ phân tích hoạt động kế toán liên quan đến quá trình bán hàng, xác ối kết quả. - Phải nắm vững nội dung và cách xác định các chỉ tiêu liên quan đến doanh thu, chỉ phí và kết quả tiêu thụ. - Trình bày báo cáo tài chính: Phải nắm vững được doanh thu và thu nhập trên BCTC để có thể kiểm tra tính chính xác của BCTC.

Công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp 1. Các phương thức bán hàng và phương thức thanh toán 1. Các phương thức bán hàng s* Phương thức bán buôn: Là phương thức bán hằng hóa với số lượng lớn cho người kinh doanh trung gian chứ không bán thẳng cho người tiêu ding. e_ Bán buôn qua kho: Là phương thức bán hàng mà hàng hóa mua về được nhập kho rồi từ kho xuất bán ra.

- _ Bán buôn trực tiếp (hình thức.