BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI -------- BÀI THẢO LUẬN HỌC PHẦN PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC Tên đề tài: Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến việc tự học của sinh viên trường Đại học Thương Mại Giảng viên giảng dạy: Vũ Thị Thùy Linh Nhóm thực hiện: 03 Mã lớp: H2101SCRE0111 Hà Nội – Năm 2021 1 ST Họ và tên Nội dung công việc Đánh giá T 21 Nguyễn Thị Song Hà (NT) Phần mở đầu, phụ lục, tổng hợp word 22 Trần Đình Hiệp Phần mở đầu, lập phiếu khảo sát 23 Ngô Thị Huệ Chương II, III 24 Nguyễn Việt Hưng Chương II, phỏng vấn sâu 25 Lê Khắc Quang Huy Chương II, gỡ băng 26 Nguyễn Thị Huyền Chương I, làm slide 27 Nguyễn Thu Huyền Chương I, thuyết trình, lập phiếu khảo sát 28 Phan Văn Khải Chương III, thuyết trình 29 Hà Ngọc Khánh Chương II, IV, phụ lục 30 Hoàng Hà Tùng Lâm Chương III 2 MỤC LỤC MỞ ĐẦU.2Xác lập vấn đề nghiên cứu.1 Mục đích nghiên cứu:.2 Mục tiêu nghiên cứu:.3 Câu hỏi nghiên cứu.3Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.1 Đối tượng và khách thể nghiên cứu.2 Phạm vi nghiên cứu:. CHƯƠNG I: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU.1Các công trình nghiên cứu trong nước.2Các công trình nghiên cứu nước ngoài.CHƯƠNG II: KHUNG LÝ THUYẾT VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:.1 Lý thuyết có liên quan đến vấn đề nghiên cứu.2 Khái niệm tự học.2Giả thuyết và mô hình nghiên cứu.1 Giả thuyết nghiên cứu.2 Mô hình nghiên cứu.4Phương pháp nghiên cứu:. CHƯƠNG III: KẾT QUẢ PHÂN TÍCH SỐ LIỆU NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN.1Thống kê tần suất.2Thống kê mô tả.1 Kiểm định độ tin cậy Cronbach’s Alpha cho biến độc lập và biến phụ thuộc.2 Phân tích nhân tố efa. CHƯƠNG IV: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ.42 TÀI LIỆU THAM KHẢO.1 Đặt vấn đề Ở nước ngoài, tự học và các kỹ năng tự học là một trong những vấn đề mang tính lịch sử được nhiều nhà giáo dục trên thế giới quan tâm dưới nhiều góc độ khác nhau ngay từ khi giáo dục chưa trở thành một khoa học. Tại Việt Nam, trong 5 năm trở lại đây, các trường đại học, cao đẳng dần thay đổi phương thức dạy học từ niên chế sang tín chỉ. Các triết lý làm nền tảng cho đào tạo theo tín chỉ là cá thể hóa việc học tập nhằm phát huy tối đa khả năng tự học, chủ động lĩnh hội kiến thức và tư duy sáng tạo của sinh viên. Việc tự học này không chỉ giúp nâng cao kết quả học tập mà còn có ý nghĩa trong công việc sau khi sinh viên ra trường. Tuy nhiên, thực tế cho thấy hiện nay, sinh viên vẫn rất bối rối trong việc tìm ra phương pháp tự học cho mình hay thậm chí là không mặn mà gì với việc “tự học” mà thay vào đó là “tự chơi” nhiều hơn. Đứng trước thực trạng trên, nhóm 3 chọn đề tài: “Nghiên cứu yếu tố ảnh hưởng đến việc tự học của sinh viên trường Đại học Thương Mại” với mong muốn chỉ rõ nguyên nhân chủ yếu ảnh hưởng đến việc tự học của sinh viên trường Đại học Thương Mại, từ đó có những đề xuất thiết thực, góp phần nâng cao chất lượng dạy và học của sinh viên.2 Xác lập vấn đề nghiên cứu 1.1 Mục đích nghiên cứu: Đề tài nghiên cứu nhằm giúp nhà trường nắm bắt được khả năng, các yếu tố ảnh hưởng đến việc tự học của sinh viên Đại học Thương Mại đồng thời giúp sinh viên có thể nhận thức ý nghĩa và tầm quan trọng của việc học.2 Mục tiêu nghiên cứu: Nhóm nghiên cứu chúng tôi đã xác định mục tiêu chính là phải đánh giá được thực trạng về việc tự học của sinh viên Đại học Thương Mại và các yếu tố ảnh hưởng đến việc tự học của sinh viên. Từ đó nhóm sẽ rút ra các kết luận và giải pháp nhằm tạo điều kiện, khai thác thời gian tự học của sinh viên. Cụ thể, nghiên cứu này gồm: 5 - Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến việc tự học của sinh viên Đại học Thương Mại. - Liệt kê và phân tích mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố ảnh hưởng đến việc tự học của sinh viên Đại học Thương Mại. - Đưa ra các kết luận và nêu ra một số giải pháp nhằm giúp nâng cao chất lượng của việc tự học của sinh viên Đại học Thương Mại.3 Câu hỏi nghiên cứu Đề tài này tập trung trả lời cho 3 câu hỏi: - Những yếu tố nào ảnh hưởng đến việc tự học của sinh viên Đại học Thương Mại? - Mức độ ảnh hưởng của các yếu tố đến việc tự học của sinh viên Đại học Thương Mại? - Giải pháp giúp nâng cao chất lượng việc tự học của sinh viên Đại học Thương Mại là gì? 1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 1.1 Đối tượng và khách thể nghiên cứu - Đối tượng: các yếu tố ảnh hưởng đến việc tự học của sinh viên. - Khách thể: Sinh viên trường Đại học Thương Mại.2 Phạm vi nghiên cứu: - Không gian: Nghiên cứu được tiến hành trong phạm vi trường Đại học Thương Mại. - Thời gian: Từ ngày 28/06/ 2021 đến ngày 5/7 /2021. - Nội dung: Nghiên cứu đề cập tới thực trạng hoạt động tự học của sinh viên và chủ yếu quan tâm tới sự ảnh hưởng của các yếu tố đến việc tự học. 6 1 CHƯƠNG I: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 1.4 Các công trình nghiên cứu trong nước Tại Việt Nam, tự học đã trải qua một giai đoạn phát triển nghiên cứu lâu dài cả về lý luận và thực tiễn, những thành quả nghiên cứu về hoạt động tự học cũng rất phong phú: Vấn đề tự học được chủ tịch Hồ Chí Minh rất quan tâm. Trong các tác phẩm của Người đã đề cập sâu sắc đến vấn đề tự học, đặc biệt là việc tự học của sinh viên, cán bộ cách mạng. Tư tưởng giáo dục của Hồ Chí Minh được Đảng ta vận dụng trong chương trình Giáo dục - Đào tạo, đặc biệt Nghị quyết TW 4 (khoá VIII) (năm 1996) chỉ rõ: “Phải khuyến khích tự học, phải áp dụng những phương pháp giáo dục hiện đại để bồi dưỡng cho học sinh năng lực tư duy sáng tạo, năng lực giải quyết vấn đề”. Từ những năm 1960, nhà nghiên cứu Nguyễn Hiến Lê đã xuất bản cuốn sách Tự học để thành công (sau đổi tựa thành Tự học, một nhu cầu của thời đại) bàn luận sâu sắc, thấu đáo về ý nghĩa của việc tự học, làm thế nào để tự học tốt và đồng thời khẳng định không có động cơ và phương pháp học tập thì không thể thành công. Tác giả Trần Thị Minh Hằng (2011) đã dày công tập hợp cơ sở lý luận về tự học trong cuốn sách “tự học và yếu tố tâm lý cơ bản trong tự học”. Tác giả đã phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến sự hình thành kĩ năng tự học của sinh viên sư phạm và mô tả cụ thể cách tiến hành các kỹ năng tự học cơ bản gồm: Xây dựng kế hoạch tự học, đọc sách kèm theo ghi chép, tự kiểm tra - đánh giá ThS Nguyễn Hữu Dũng (2015) đã chỉ ra khái niệm của “tự học” cũng như vai trò của tự học trong đào tạo theo chế tín chỉ ở bậc đại học. Nghiên cứu cũng chỉ ra các yếu tố ảnh hưởng đến tính tự học của sinh viên bao gồm: Môi trường học tập; Điều kiện học tập; Động cơ học tập của sinh viên; Phương pháp giảng dạy của giảng viên; Hình thức kiểm tra, đánh giá trên lớp. Bên cạnh đó, công trình nghiên cứu của các tác giả Nguyễn Hữu Đặng, Lê Tín, Bùi Diên Giàu, Nguyễn Hồng Thoa, Hà Mỹ Trang, Lê Trần Phước Huy, Đặng Thị Ánh Dương và Hồ Hữu Phương Chi (2014) cho thấy, các yếu tố như điểm đầu vào đại 7 học, điểm trung bình tích lũy trong thời gian học đại học, bài tập nhóm có ảnh hưởng tích cực đến việc sử dụng thời gian tự học của sinh viên; trong khi đó, các yếu tố như số lượng tín chỉ đăng ký học, đi làm thêm, học vượt tiến độ làm cho thời gian tự học của sinh viên sẽ ít đi. Bên cạnh đó, nghiên cứu cũng phát hiện, sinh viên chưa khai thác tốt các thiết bị hỗ trợ cho việc tự học. Kết quả nghiên cứu của Phạm Văn Tuân (2013) cho thấy các yếu tố chủ quan ảnh hưởng nhiều hơn các yếu tố khách quan đến tính tích cực tự học của sinh, trong đó “hứng thú học tập, hứng thú nghề nghiệp”, “động cơ học tập” là các yếu tố có ảnh hưởng nhiều nhất. Còn tại Đại học An Giang, tác giả Nguyễn Kỳ (2012) đã viết các biến số của việc tự học như: Môi trường học và cơ sở vật chất, Sự khen thưởng và khuyến khích tinh thần tự học, Giáo trình và tài liệu tự nghiên cứu, Thời gian rảnh rỗi. Kết quả sau cuộc phỏng vấn cho thấy chỉ có yếu tố Giáo trình và tài liệu tự nghiên cứu gây ảnh hưởng lớn đến phương pháp học của sinh viên. Ngoài ra, biến số “Thời gian rảnh rỗi” cũng có ảnh hưởng, tuy nhiên mức độ không cao nên sẽ không quá quan trọng việc quyết định tự học của sinh viên.5 Các công trình nghiên cứu nước ngoài Sharma R. (1982) đã khẳng định: Người ta có thể dạy phương pháp cho sinh viên bằng nhiều hình thức khác nhau tùy theo điều kiện, hoàn cảnh, tùy theo tính chất đặc thù môn học và nội dung yêu cầu của bài học. Dạy phương pháp cho sinh viên phải thực hiện theo 3 giai đoạn sau: (1) GV thiết kế bài tập, chỉ dẫn cụ thể những gì sinh viên phải làm để hoàn thành bài tập. (2) GV tổ chức cho sinh viên tự nghiên cứu với sự hỗ trợ của những thông tin có sẵn. (3) GV làm việc với sinh viên trên lớp theo hình thức cá nhân hay tập thể. (1982), ông đã nghiên cứu những mức độ của hoạt động học như: Mức độ nhận thức của việc học, mức độ trí tuệ của việc học, tính chất nhiều mức độ của việc học. Từ những mức độ của việc học cho thấy hoạt động học đòi hỏi phải có tính tự giác độc lập cao, để hoạt động học đạt kết quả thì học sinh phải tự học. 8 Theo Weiner (1983), việc học tập rèn luyện của người học bị phụ thuộc vào những điều kiện như: Nguồn tri thức vốn có; tạo tình huống học tập, rèn luyện; làm xuất hiện, phát huy yếu tố chủ động, tự giác, tích cực trong học tập, rèn luyện. Tính hiệu quả (của việc học tập) hầu như phụ thuộc vào người học và sự khác biệt cá nhân của họ. Ngoài ra, Ôkôn V. (1976) khẳng định rằng: “Để tự học có hiệu quả thì người học phải biết kế hoạch hóa hoạt động tự học, tức là phải có kế hoạch tự học” .
