Chương 1 trình bày các lý do tổng quát dẫn đến lựa chọn đề tài, xác định mục tiêu nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu, đối tượng và phương pháp nghiên cứu. Ngoài ra, tác giả cũng đề cập đến những đóng góp mới về mặt lí thuyết và thực tiễn, giúp tổng quan và nắm bắt được nội dung của đề tài, cũng như nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tìm hiểu các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi mua sắm thời trang trực tuyến. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU 2. Một số khái niệm nghiên cứu 2.
Mua sắm trực tuyến Mua sắm trực tuyến, hay còn gọi là mua hàng qua mạng, đã trở thành một phần quan trọng trong đời sống hiện đại nhờ vào sự phát triển không ngừng của công nghệ và Internet. Để hiểu rõ hơn về khái niệm này, có thể xem xét nhiều định nghĩa khác nhau từ các nghiên cứu trên thế giới. Trước hết, Turban et al. (2020) định nghĩa “Mua sắm trực tuyến là quá trình mà người tiêu dùng trực tiếp mua hàng hóa hoặc dịch vụ từ người bán trong thời gian thực thông qua Internet.
Định nghĩa này nhấn mạnh tính tức thời và sự tham gia trực tiếp của cả người bán và người mua trong môi trường ảo”. Theo Laudon và Traver (2020), “Mua sắm trực tuyến là hình thức mua hàng thông qua các nền tảng thương mại điện tử, nơi mà quá trình lựa chọn, thanh toán và giao nhận hàng đều được thực hiện qua mạng. Định nghĩa này không chỉ bao gồm việc mua hàng mà còn đề cập đến toàn bộ quy trình mua sắm từ khi chọn sản phẩm cho đến khi nhận được hàng”. Chaffey và Ellis-Chadwick (2019) cho rằng “Mua sắm trực tuyến là việc sử dụng công nghệ điện tử để mua và bán các sản phẩm, dịch vụ giữa người tiêu dùng và doanh nghiệp.
Định nghĩa này mở rộng hơn khi bao gồm cả yếu tố công nghệ điện tử, nhấn mạnh vai trò của các thiết bị và phần mềm trong quá trình mua sắm”. Ngược lại, Kotler và Armstrong (2018) tập trung vào hành vi của người tiêu dùng khi định nghĩa “Mua sắm trực tuyến là hành vi mua hàng của người tiêu dùng thông qua các trang web bán hàng hoặc ứng dụng di động. Đây là một cách tiếp cận từ góc nhìn của người mua, nhấn mạnh vào trải nghiệm và hành động của người tiêu dùng trên nền tảng trực tuyến”. Theo nghiên cứu của Pavlou (2003), “Mua sắm trực tuyến là một phần của thương mại điện tử, nơi người tiêu dùng có thể tìm kiếm, chọn mua và thanh toán các sản phẩm hoặc dịch vụ thông qua các kênh điện tử”.
Pavlou nhấn mạnh sự tích hợp của các bước trong quá trình mua sắm vào một hệ thống thương mại điện tử toàn diện. 10 Một định nghĩa khác từ nghiên cứu của Dennis và cộng sự (2004) cho rằng “Mua sắm trực tuyến là quá trình giao dịch mua bán giữa người mua và người bán thông qua các phương tiện truyền thông số. Định nghĩa này bao hàm cả yếu tố truyền thông số, cho thấy vai trò của các phương tiện kỹ thuật số trong việc thúc đẩy quá trình mua sắm”. Trong khi đó, Peterson et al.
(1997) xem “Mua sắm trực tuyến là quá trình mà người tiêu dùng sử dụng Internet để tìm kiếm thông tin, so sánh sản phẩm, và đưa ra quyết định mua hàng. Định nghĩa này nhấn mạnh vai trò của Internet như một công cụ hỗ trợ thông tin và ra quyết định cho người tiêu dùng”. Theo nghiên cứu của Forsythe et al. (2006), “Mua sắm trực tuyến là hành vi mua sắm của người tiêu dùng thông qua các trang web thương mại, nơi họ có thể duyệt qua các danh mục sản phẩm, đọc đánh giá, và thực hiện giao dịch mua hàng.
Định nghĩa này tập trung vào trải nghiệm người dùng và các chức năng của trang web thương mại điện tử”. Zhou et al. (2007) định nghĩa “Mua sắm trực tuyến là hoạt động mua bán sản phẩm hoặc dịch vụ qua Internet, bao gồm cả việc tìm kiếm thông tin sản phẩm, đặt hàng và thanh toán trực tuyến. Định nghĩa này nhấn mạnh toàn bộ quá trình mua sắm từ giai đoạn tìm kiếm thông tin đến khi hoàn tất giao dịch”.
Cuối cùng, nghiên cứu của Hassanein và Head (2007) định nghĩa “Mua sắm trực tuyến là một trải nghiệm mua sắm được hỗ trợ bởi các công nghệ thông tin và truyền thông, cho phép người tiêu dùng tiếp cận và mua sắm các sản phẩm, dịch vụ từ xa. Định nghĩa này nhấn mạnh sự hỗ trợ của công nghệ và khả năng mua sắm từ xa của người tiêu dùng”. Từ các định nghĩa trên, có thể thấy mua sắm trực tuyến được hiểu và mô tả từ nhiều góc độ khác nhau. Một số định nghĩa tập trung vào quá trình và công nghệ (Turban et al., 2020; Chaffey & Ellis-Chadwick, 2019), trong khi một số khác nhấn mạnh vào hành vi và trải nghiệm của người tiêu dùng (Kotler & Armstrong, 2018; Dennis et al., 2004; Forsythe et al.
Mỗi định nghĩa đều mang đến một cái nhìn riêng về mua sắm trực tuyến, nhưng tất cả đều thống nhất ở điểm chung là sự tương 11 tác giữa người mua và người bán thông qua các nền tảng điện tử. Sự đa dạng trong các định nghĩa về mua sắm trực tuyến phản ánh sự phức tạp và đa chiều của hoạt động này. Với sự phát triển không ngừng của công nghệ và Internet, mua sắm trực tuyến không chỉ đơn thuần là một hình thức thương mại mà còn là một phần quan trọng của đời sống hiện đại. Nó ảnh hưởng đến cách thức mua sắm, hành vi tiêu dùng và cả mô hình kinh doanh của các doanh nghiệp.
Sự hiểu biết sâu sắc về mua sắm trực tuyến thông qua các định nghĩa khác nhau giúp các nhà nghiên cứu, nhà quản lý và doanh nghiệp có cái nhìn toàn diện hơn về hiện tượng này, từ đó đưa ra các chiến lược phù hợp để tận dụng tối đa lợi ích mà mua sắm trực tuyến mang lại. Sản phẩm thời trang Sản phẩm thời trang, một khái niệm quan trọng trong lĩnh vực thời trang và kinh doanh, được định nghĩa theo nhiều cách khác nhau dựa trên các nghiên cứu và góc nhìn học thuật trên toàn thế giới. Theo Burns và Bryant (2007), “Sản phẩm thời trang là những sản phẩm được thiết kế để phản ánh phong cách cá nhân và văn hóa, thường được sản xuất trong các chu kỳ ngắn để đáp ứng nhu cầu thay đổi liên tục của người tiêu dùng. Định nghĩa này nhấn mạnh tính chất tạm thời và sự thay đổi nhanh chóng của sản phẩm thời trang”.
Simona Segre Reinach (2005) định nghĩa “Sản phẩm thời trang như là một phần của hệ thống văn hóa, nơi các yếu tố như tính thẩm mỹ, xu hướng và ý nghĩa xã hội đóng vai trò quan trọng. Từ góc độ này, sản phẩm thời trang không chỉ là vật dụng tiêu dùng mà còn là biểu tượng văn hóa phản ánh những thay đổi xã hội và xu hướng thẩm mỹ”. Entwistle (2000) lại nhấn mạnh “Sản phẩm thời trang là sự kết hợp giữa chức năng và hình thức, nơi các yếu tố thiết kế như kiểu dáng, màu sắc và chất liệu được xem xét cẩn thận để tạo ra các sản phẩm vừa đẹp mắt vừa tiện dụng. Điều này chỉ ra rằng thời trang không chỉ là về vẻ ngoài mà còn về cách thức phục vụ và tương tác với người sử dụng”.
12 Stone (2008) xác định “Sản phẩm thời trang là những sản phẩm mà tính độc đáo và sự mới mẻ được coi là yếu tố quyết định. Đây là lý do tại sao các nhà thiết kế và các thương hiệu thời trang luôn tìm kiếm và sáng tạo những sản phẩm mới để thu hút người tiêu dùng”. Brannon (2010) xem “Sản phẩm thời trang như là một phần của hệ thống sản xuất hàng loạt, nơi các quy trình sản xuất công nghiệp và phân phối đóng vai trò quan trọng. Sự tiêu chuẩn hóa và quy mô sản xuất lớn giúp đưa các sản phẩm thời trang đến với nhiều người tiêu dùng hơn, đồng thời giảm chi phí sản xuất”.
Kawamura (2005) định nghĩa “Sản phẩm thời trang là một quá trình biểu hiện bản thân thông qua trang phục, nơi người tiêu dùng sử dụng quần áo và phụ kiện để thể hiện cá nhân và phong cách sống của mình. Đây là cách nhìn nhận thời trang như một ngôn ngữ phi ngôn từ”. Barnard (2007) mở rộng khái niệm này khi cho rằng “Sản phẩm thời trang là các đối tượng có khả năng tạo ra và chuyển tải ý nghĩa thông qua các biểu tượng và dấu hiệu văn hóa. Từ góc nhìn này, mỗi sản phẩm thời trang mang trong mình một câu chuyện, một bối cảnh văn hóa mà người tiêu dùng có thể kết nối và giao tiếp”.
Crane (2000) lại tiếp cận sản phẩm thời trang từ khía cạnh xã hội học, cho rằng “Thời trang là một hệ thống xã hội mà qua đó các cá nhân và nhóm thể hiện vị trí xã hội của mình. Thời trang không chỉ phản ánh mà còn tạo dựng và duy trì các cấu trúc xã hội thông qua các biểu tượng và dấu hiệu”. Davis (1992) đề cập đến “Sản phẩm thời trang như một phương tiện để các cá nhân tự nhận dạng và thể hiện sự khác biệt so với người khác. Điều này nhấn mạnh tính cá nhân hóa và sự sáng tạo trong việc sử dụng thời trang như một công cụ để khẳng định bản thân”.
Ngoài ra, Evans (2007) nhấn mạnh tính lịch sử và bối cảnh của sản phẩm thời trang, cho rằng “Mỗi sản phẩm thời trang đều gắn liền với một giai đoạn lịch sử cụ thể và phản ánh các xu hướng và giá trị của thời kỳ đó”. Từ các định nghĩa trên, có thể thấy rằng Sản phẩm thời trang không chỉ là các mặt hàng quần áo và phụ kiện mà còn là một phần của hệ thống văn hóa và xã hội 13 phức tạp. Sản phẩm thời trang vừa là vật phẩm tiêu dùng, vừa là biểu tượng văn hóa, là phương tiện để thể hiện cá nhân và duy trì các cấu trúc xã hội. Sự đa dạng trong cách tiếp cận và định nghĩa về sản phẩm thời trang cho thấy tầm quan trọng và ảnh hưởng sâu rộng của lĩnh vực này đối với đời sống con người.
Qua các góc nhìn này, chúng ta có thể hiểu rõ hơn về cách thức mà thời trang không chỉ phản ánh mà còn định hình văn hóa và xã hội, cũng như cách thức mà người tiêu dùng sử dụng thời trang để thể hiện bản thân và tương tác với thế giới xung quanh. Quyết định mua hàng Quyết định mua hàng là một khái niệm đa chiều và phong phú, được định nghĩa và phân tích từ nhiều góc độ khác nhau trong các nghiên cứu trên thế giới.