Mở đầu hưởng của từng cặp yếu tố đó. Trải qua hơn 30 năm đôi mới Phân tích phân rã cộng về tác động của thay đối về quy mô lao và hội nhập quốc tế, Việt Nam động và năng suất lao động nội ngành lên tăng trưởng GDP được xác đã đạt nhiều thành tựu to lớn định theo công thức: trong phát triển kinh tế - xã hội. Nền kinh tế liên tục duy trì tốc GDP=SW,*L, (1) Trong đó: W7 là năng suất lao động ngành i, độ tăng trưởng khá, từ một quốc L,là lượng lao động của ngành ¡ gia thuộc nhóm các nước nghèo Thay đổi GDP được xác định theo công thức: nhất thế giới, Việt Nam đã ra GDP:- BDP' = X(W‡ ~ W2)* lì + X1 — 1) * WỆ + S(M — W9) * (lì — 11) 2) Trong đó, E( — W¿). LỆ là hiệu ứng đóng góp của thay đổi năng * Học viện Chinh sách và Phát triển suât lao động của các ngành tới thay đôi GDP qua các năm; 6 TAP CHÍ NGÂN HÃNG | SO 10 | THANG 5/2019 — NHUNG VAN DE KINH Té Vi > X({ - 1).
w° là hiệu ứng đóng góp của thay đổi quy mô lao động của 3. Thực trạng tăng trưởng kinh các ngành tới thay đổi GDP qua các năm; tế, vốn và năng suất lao động ở @w/ -W2).(14— 1)là hiệu ứng ảnh hưởng kết hợp của thay đổi Việt Nam năng suất lao động của các ngành và thay đổi quy mô lao động của Tăng trưởng bình quân trong giai đoạn 2006-2008 đạt khoảng các ngành tới thay đổi GDP qua các năm. 6,59%, và giai đoạn 2011-2013, Phân tích phân rã cộng từ tác động của thay đổi về năng suất lao con số này là 5,64%. Trong giai động nội ngành và chuyên địch cơ cầu ngành đến năng suất lao động đoạn 2016-2018, tăng trưởng của nền kinh tế được xác định theo công thức: bình quân đạt khoảng 6,62%/ W=YW.S, (3) năm, tăng gần I điểm % so với Trong đó: W là năng suất lao động i; giai đoạn 2011-2013, và là mức = la ty trong lao dong nganh i cao nhất so với cùng kỳ của 2 kỳ Thay đổi năng suất lao động qua các năm được xác định theo công kế hoạch 5 năm gần đây.
thức: Xét theo thành phần kinh tế, mr~ §é = X(W‡ ~ Wj)* SẼ + X(Sf — SP) * WP + LOWE— WP)» (Si- SP) năm 2017, khu vực FDI tăng Trong đó, L(ws— W¿)* S? là hiệu ứng đóng góp của thay đổi năng 12,67% trong khi tăng trưởng suất lao đông nôi ngành tới thay đổi năng suất lao động qua các năm; ở khu vực kinh tế tư nhân đạt (Sĩ — S) * W° là hiệu ứng đóng góp của chuyển dịch cơ cầu kinh 6,23%. Riêng khu vực kinh tế tế tới thay đổi năng suất lao động qua các năm; nhà nước, tăng trưởng đã giảm 3(/~ W;) + (Sf— S?) là hiệu ứng ảnh hưởng kết hợp của thay đổi từ 5,2% năm 2016 xuống 423% năng suất lao động nội ngành và chuyền dịch cơ cầu kinh tế tới thay trong năm 2017. Số liệu cho đổi năng suất lao động qua các năm. thấy (Hình 1), tang trưởng khu Phân tích phân rã nhân: Tương tự xét trong điều kiện như phân rã vực FDI liên tục bứt phá với tốc cộng, tuy nhiên, sẽ phân tích đồng thời tất cả các yếu tố cầu thành độ gần như gấp đôi so với khu quan hệ kinh tế của các thành phần kinh tế.
vực kinh tế tư nhan va gap 3 lần Tác giả sử dụng số liệu của Tổng cục Thống kê trong giai đoạn so với khu vực nhà nước. góp quan trọng nhất cho tăng trưởng kinh tế ở Việt Nam với tỷ trọng chiếm gan 1/5 trong cơ Hình 1: Tăng trưởng BDP theo thành phần kinh tế cầu GDP, khu vực FDI đóng góp 14/00 2,23 điểm phần tram vao ting 12,00 trưởng chung. 1000 Hiệu quả đầu tư trong thời 800 gian qua có sự cải thiện, chỉ số 600 ICOR có xu hướng giảm dần, 4,00 cụ thể: trong giai đoạn 2006- 2010, ICOR là 6,96; trong giai 2,00 đoạn 2011-2015, giảm xuống 0,00 còn 6,91 và năm 2016, con 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 Ước 2018 6,41; 6,27 năm 2017 và 6,3 năm mmm Tong sé —®—Kinh té Nha nuoc 2018. Tuy nhiên, xét ở mặt bằng —e—Kinh té ngoai Nhà nước —®— Khu vực có vốn đầu tư nước ngoai trung các nước trong khu vực và CC (Nguồn: Tổng cục Thống kẻ) khuyến cáo của Ngân hàng Thế doi SA: Chương trình kích hoạt thẻ ghi nợ quốc tế Vietcornbank 2019 Chỉ tiêu thẻ ngay - Nhận quà hấp dẫn Gì: 100100215) )00000 VNĐ.
PC 411, TẠP CHÍ NGÂN HÀNG | SỐ 10 | THÁNG 5/2019 8 BE CC—) NHŨNG VẤN OE Kine TE vi mo giới, thì ICOR của Việt Nam vẫn Trong năm 2000 và 2001, có thê còn ở mức cao. thấy việc thay đổi quy mô lao nghĩa là các ngành tiếp n Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu động của các ngành ở mức cao, động không có đủ phát trién dé cho rằng [7], thu hút và thực nhưng hiệu quả thay đôi năng bảo toàn và nâng cao năng suất hiện vốn FDI ở Việt Nam đang suất lao động nội ngành lại giảm khi số lao động tăng. tồn tại nhiều hạn chế, như: tính mạnh ở mức âm. Điều này cho Nếu như trong giai đoạn 1996 liên kết giữa khu vực có v đầu thấy, năm 2000 và 2001, thay - 1999, sản lượng chung của tư trực tiếp nước ngoài với các đôi quy mô lao động ngành đã cá nền kinh tế Việt Nam tăng khu vực trong nước chưa cao; tác động tiêu cực đến năng suất lên là do cả hai yếu tô gia tăng khu vực FDI chưa tạo hiệu ứng lao động nội ngành, làm giảm ô lượng lao động và gia tăng lan tỏa về năng suất, công nghệ lượng chung của cả nền kinh năng suất lao động.
thì giai như mục tiêu ban đâu: tình trạng tê. đoạn 2000-2009, gia tăng GDP chưa chấp hành quy định quản Ở khía cạnh ảnh hướng kết là do ảnh hưởng của cả yeu tố lý của nhà nước về thuế, lao hợp cả âm và đương cho thấy, số lượng lao động và năng suất động, môi trường. các năm có ảnh hưởng kết hợp lao động nhưng trong giai đoạn Về năng suất lao động, theo dương là những ngành có lao này, các ngành tập trung chủ đánh giá của NCIF (2018) [6]. động tăng lên và cũng là các yếu vào gia tăng lượng lao tốc độ tăng năng suất lao động ngành có năng suất lao động động.
Trong giai đoạn 2010- của Việt Nam giai đoạn 1991- tăng. thay đôi GDP phân rã chủ hợp âm hàm ý những ngành có yếu do gia tăng năng suất lao 2017 bình quân đạt 4,8%/nam, cao hơn Singapore (2. số lượng lao động tăng lên lại bị động, số lượng lao động của các Indonesia (3,2%). Tuy nhiên, xét về số tuyệt đối thì rất thấp, trong Hình 2: Cac yếu tố đóng góp vào tăng trưởng GDP Việt Nam từ thay đôi quy mô khu vực, Việt Nam chỉ nhỉnh hơn va nang suat lao dong nganh, 1996-2017 Bangladesh hay Camphuchia.
Nguyên nhân là do trình độ nhân lực còn thấp, trình độ ửng dụng khoa học công nghệ chưa cao, mức độ tỉnh vi trong sản xuất kinh doanh của Việt Nam chỉ xếp thứ 100/137 nước. Đầu tư 000% cho công nghệ chỉ chiếm 0,5% 2.00% doanh thu của doanh nghiệp, so 4.00% với mức bình quân châu Á là mmm Hid (eng do they 65% quy mé lao GOng rganh mmm Hu Ung kat hợp, | 2,5%. Hi ứng 0o trêy đối NŠLĐ nộ, ngành (Nghôn: Tỉnh toản của tác 3. Đánh giá tác động của thay Hình 3: Các yếu tố đóng góp vào tăng trưởng năng suất lao động nhìn từ thay đổi đổi lao động đến tăng trưởng kinh năng suất lao động nội ngành và chuyển dịch co cau nganh, 1996-2017 tế ở Việt Nam | oor 3.
Anh hưởng của lao động, năng suất lao động và dịch 0 chuyển cơ cấu lao động đến 004 tăng trưởng GDP 003 Kết quả tính toán bằng phân 002 rã cộng được mô tả trong hình 2 001 0 cho thấy, ảnh hưởng thay đổi của 41 quy mô lao động ngành dương, 482 nghĩa là việc gia tăng số lượng 488 lao động ngành góp phần tích | Hiệu ứng chuyển dịch cơ cấu ngành ss Hiệu ứng hỗn hợp. | | Hida dang thay đội NSU nội ngành cực vào tăng sản lượng chung của cả nền kinh tế Việt Nam. (Nguồn: Tỉnh tuản của tác giá) O TAP CHi NGAN HANG | SO 10 | THANG 5/2019 NHUNG VAN BE KINH TE Vi 0 HH ngành có sự gia tăng chậm và ít hiệu tốt khi ảnh hưởng kết hợp lao động, tác động tích cực tới hơn so với giai đoạn trước như dương và có sự biến động không sự tăng trưởng của nền kinh tế; năm 2014. lao động ngành chi quá lớn cho đến năm 2017, ánh hưởng của chuyên dịch cơ tăng bằng 1⁄4 của năm 2000.
Anh hương của lao động, câu lao động giữa các ngành 2017 chi bằng 1⁄2 năm 2007. năng suất lao động và dịch dương, trừ năm 2011 cho biết, 3. Tác động của thay đôi về chuyển cơ cấu lao động đến ay đôi tỷ trọng lao động năng suất lao động nội ngành tăng trưởng GDP theo phương giữa các ngành là hợp lý và hiệu và chuyên dịch cơ cấu ngành pháp phân rã nhân quả, đóng góp lớn cho sự tăng đến năng suất lao động của nẻn Khác với phương pháp phân trưởng của nền kinh tế, đặc biệt kinh té rã cộng. phương phap phan ra là năm 2000.
Kết quả tính toán bằng phân nhân nghiên cứu đồng thời sự Trong giai đoạn 1996-2000, ra cộng được mô tả trong hình tác động của ba yếu 16 thay vi ảnh hưởng của thay đôi năng 3 cho thấy, ảnh hưởng thay doi đánh giá rời rạc các biến. suất lao động nội ngành có tác của năng suất nội ngành đương. Kết quả tính toán bằng phân động mạnh đến tăng trưởng kinh trừ năm 2000 và 2001, nghĩa rã nhân được mô tả trong hình tế, đính điểm là năm 1996 va là, thay đôi năng suất lao động 4 cho thấy, ảnh hưởng của lao có xu hưởng giảm dần vào năm trong bản thân các ngành góp động, năng suất lao động và 2000 xuống con số bé hon 1, do phần tích cực vào tăng năng suât chuyên dịch cơ cầu lao động nền kinh tế phải chịu tác động chung của cả nên kinh tế. đến tăng trưởng kinh tế của Việt của cuộc khủng hoảng tài chính Ảnh hưởng của chuyên dịch Nam giai đoạn 1996 — 2017 khu vực Đông Nam Á.
Tốc độ cơ cấu lao động dương.