Chương 1: Tổng quan về vấn đề nghiên cứu 4 Chương 2: Cơ sở lý luận về năng lực cung ứng dịch vụ logistics bằng đường hàng không của doanh nghiệp Chương 3: Thực trạng năng lực cung ứng dịch vụ logistics đường hàng không của chi nhánh Công ty TNHH M&R Forwarding tại Hà Nội Chương 4: Định hướng phát triển và đề xuất giải pháp nâng cao năng lực cung ứng dịch vụ logistics đường hàng không của chi nhánh Công ty TNHH M&R Forwarding tại Hà Nội 5 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC CUNG ỨNG DỊCH VỤ LOGISTICS BẰNG ĐƯỜNG HÀNG KHÔNG CỦA DOANH NGHIỆP 2. Khái quát về năng lực cung ứng dịch vụ logistics đường hàng không 2. Các khái niệm cơ bản 2. Năng lực cung ứng dịch vụ Hiện tại đã có xuất hiện nhiều khái niệm liên quan đến năng lực cũng như là cung ứng dịch vụ.
Dưới đây là một số khái niệm tiêu biểu mà sinh viên đã tổng hợp được từ các đề tài nghiên cứu cũng như bộ luật của Việt Nam: Thứ nhất là về khái niệm “Năng lực”. Theo Sanchez và Heene (1995, 2004), “Năng lực là khả năng duy trì, triển khai, phối hợp các nguồn lực theo phương thức phù hợp để công ty đạt được mục tiêu trong bối cảnh cạnh tranh". Năng lực sẽ bao hàm về nguồn lực và khả năng của doanh nghiệp, doanh nghiệp sẽ sử dụng kiến thức và kinh nghiệm để tổ chức, kết hợp các nguồn lực nhằm đạt đến mục tiêu. Thứ hai là về khái niệm “Cung ứng dịch vụ”.
Theo Luật Thương mại (2005), “Cung ứng dịch vụ là hoạt động thương mại, theo đó một bên (sau đây gọi là bên cung ứng dịch vụ) có nghĩa vụ thực hiện dịch vụ cho một bên khác và nhận thanh toán; bên sử dụng dịch vụ (sau đây gọi là khách hàng) có nghĩa vụ thanh toán cho bên cung ứng dịch vụ và sử dụng dịch vụ theo thỏa thuận” (khoản 9, điều 3). Ngoài ra theo Mai Thanh Lan (2012), “Cung ứng dịch vụ được xem là một trong những hoạt động nền tảng, góp phần tạo yếu tố đầu vào đảm bảo mục tiêu chiến lược trong các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp hướng tới những dịch vụ có hiệu quả tốt hơn nhằm thỏa mãn nhu cầu của người tiêu dùng”. Qua việc kết hợp nội hàm của các khái niệm trên, sinh viên đã đúc kết về năng lực cung ứng dịch vụ như sau: Năng lực cung ứng dịch vụ là khả năng sử dụng các nguồn lực để có thể cung cấp các sản phẩm, dịch vụ đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Dịch vụ logistics đường hàng không Dịch vụ logistics Theo luật thương mại 2005, tại điều 233 đã quy định: ”Dịch vụ logistics là hoạt động thương mại, theo đó thương nhân tổ chức thực hiện một hoặc nhiều công việc bao gồm nhận hàng, vận chuyển, lưu kho, lưu bãi, làm thủ tục hải quan, các thủ tục giấy tờ khác, tư vấn khách hàng, đóng gói bao bì, ghi ký mã hiệu, giao hàng hoặc các dịch vụ khác có liên quan đến hàng hoá theo thoả thuận với khách hàng để hưởng thù lao.” Điều 3 Nghị định 163/2017/NĐ-CP cũng quy định các loại hình dịch vụ logistics bao gồm: - Dịch vụ xếp dỡ container, trừ dịch vụ cung cấp tại các sân bay.
- Dịch vụ kho bãi container thuộc dịch vụ hỗ trợ vận tải biển. - Dịch vụ kho bãi thuộc dịch vụ hỗ trợ mọi phương thức vận tải. - Dịch vụ chuyển phát. 6 - Dịch vụ đại lý vận tải hàng hóa.
- Dịch vụ đại lý làm thủ tục hải quan (bao gồm cả dịch vụ thông quan). - Dịch vụ khác, bao gồm các hoạt động sau: Kiểm tra vận đơn, dịch vụ môi giới vận tải hàng hóa, kiểm định hàng hóa, dịch vụ lấy mẫu và xác định trọng lượng; dịch vụ nhận và chấp nhận hàng; dịch vụ chuẩn bị chứng từ vận tải. - Dịch vụ hỗ trợ bán buôn, hỗ trợ bán lẻ bao gồm cả hoạt động quản lý hàng lưu kho, thu gom, tập hợp, phân loại hàng hóa và giao hàng. - Dịch vụ vận tải hàng hóa thuộc dịch vụ vận tải biển.
- Dịch vụ vận tải hàng hóa thuộc dịch vụ vận tải đường thủy nội địa. - Dịch vụ vận tải hàng hóa thuộc dịch vụ vận tải đường sắt. - Dịch vụ vận tải hàng hóa thuộc dịch vụ vận tải đường bộ. - Dịch vụ vận tải hàng không.
- Dịch vụ vận tải đa phương thức. - Dịch vụ phân tích và kiểm định kỹ thuật. - Các dịch vụ hỗ trợ vận tải khác. - Các dịch vụ khác do thương nhân kinh doanh dịch vụ logistics và khách hàng thỏa thuận phù hợp với nguyên tắc cơ bản của Luật Thương mại.
Dịch vụ logistics đường hàng không Theo Vũ Ngọc Ánh (2021), dịch vụ logistics đường hàng không là dịch vụ mà trong đó người vận tải thực hiện yêu cầu của của khách hàng theo sự thỏa thuận để vận tải hàng hóa từ nơi này đến nơi khác qua đường hàng không nhằm thu được lợi nhuận kinh tế. Bên cạnh việc vận chuyển hàng hóa còn cung cấp các dịch vụ đi kèm như tư vấn xuất nhập khẩu, khai hải quan, làm CO, mua bảo hiểm hàng hóa,.hướng tới dịch vụ giao nhận trọn gói, đáp ứng nhu cầu khách hàng. Việc vận chuyển bằng đường hàng không có thể được thực hiện bằng máy bay chở hàng chuyên dụng hoặc buồng chứa hàng của máy bay dân dụng. Hàng hóa phải được chất xếp và đóng gói theo tiêu chuẩn của ngành hàng không.
Như vậy có thể hiểu rằng: Dịch vụ logistics đường hàng không là tất cả các hoạt động dịch vụ thương mại mà doanh nghiệp có thể cung cấp cho khách hàng như nhận hàng, vận chuyển, lưu kho, lưu bãi, làm thủ tục hải quan, các thủ tục giấy tờ khác, tư vấn khách hàng, đóng gói bao bì, ghi ký mã hiệu, ghi ký mã hiệu, giao hàng hoặc các dịch vụ khác có liên quan đến hàng hóa được vận chuyển bằng đường hàng không một cách có tổ chức và đảm bảo quá trình vận chuyển diễn ra hiệu quả. Phạm vi dịch vụ logistics đường hàng không Dịch vụ logistics hiện nay có đa dạng các hình thức khác nhau như logistics đường biển, logistics đường bộ, logistics đường sắt, và đặc biệt là logistics đường hàng không. Logistics đường hàng không đóng một vai trò quan trọng trong việc vận tải hàng hóa cũng như kết hợp với các hình thức khác một các có hiệu quả. Cụ thể dịch vụ logistics đường hàng không bao gồm một số nội dung dịch vụ sau: 7 - Nhận hàng từ người gửi để vận chuyển: đóng gói bao bì, ghi ký mã hiệu, chuyển hàng từ kho của người gửi tới cảng, bến tàu, bến xe, sân bay.theo thỏa thuận giữa người vận chuyển với người thuê vận chuyển.
- Làm các thủ tục giấy tờ, xử lý giấy tờ cần thiết: thủ tục hải quan, vận đơn vận chuyển, làm thủ tục gửi giữ hàng hóa. để gửi hàng hóa hoặc nhận hàng hóa được vận chuyển đến. - Giao hàng hóa cho người vận chuyển, xếp hàng hóa lên phương tiện vận chuyển theo quy định, nhận hàng hóa được vận chuyển đến. - Tổ chức nhận hàng, lưu kho, lưu bãi, bảo quản hàng hóa hoặc thực hiện giao hàng hóa được vận chuyển đến cho người có quyền nhận hàng.
Năng lực cung ứng dịch vụ logistics đường hàng không Qua quá trình tìm hiểu về các đề tài có liên quan, sinh viên thấy rằng chưa có một khái niệm chính thức cho năng lực cung ứng dịch vụ logistics đường hàng không. Vậy nên, sinh viên đã tổng hợp các khái niệm có liên quan để có thể kết hợp nội hàm của các khái niệm này. Theo Phan Đình Quyết (2021), năng lực cung ứng dịch vụ của doanh nghiệp logistics được hiểu là “tích hợp các năng lực thành phần trong quá trình khai thác, chuyển hóa, phối hợp các hoạt động cung ứng dịch vụ logistics nhằm tạo lập lợi thế cạnh tranh của các doanh nghiệp trên thị trường mục tiêu” Theo Daugherty và Pittman (1995), “trong một số trường hợp cụ thể năng lực cung ứng dịch vụ logistics được công nhận là rất quan trọng, quyết định sự thành bại của các chiến lược kinh doanh có sự cạnh tranh dựa trên yếu tố thời gian, ví dụ như chiến lược JIT (Just-in-time)”. Qua các khái niệm mà sinh viên đã phân tích và tổng hợp về năng lực cung ứng dịch vụ, dịch vụ logistics đường hàng không và năng lực cung ứng dịch vụ của doanh nghiệp logistics thì có thể hiểu rằng: Năng lực cung ứng dịch vụ logistics đường hàng không khả năng sử dụng nguồn lực và phối hợp, tích hợp các hoạt động logistics cho hàng hóa được giao nhận vận chuyển qua đường hàng không thuận lợi, hiệu quả nhằm tạo lập lợi thế cạnh tranh cho doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên thị trường.
Vị trí và vai trò của doanh nghiệp logistics trong chuỗi cung ứng Trong dòng chảy của hàng hóa toàn cầu, các doanh nghiệp logistics đóng vai trò như mắt xích kết nối giữa nhà cung cấp và nhà phân phối. Không chỉ là việc vận chuyển hàng hóa các doanh nghiệp logistics có thể giúp khách hàng của mình tối ưu hoạt động cung ứng dựa vào những kinh nghiệm và năng lực của họ. Một số vai trò điển hình của doanh nghiệp logistics có thể kể đến như là: Giúp các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng hàng hóa có thể tập trung phát triển các năng lực cốt lõi mang tính chuyên môn như đầu tư máy móc, đầu tư phát triển sản phẩm,.; Giúp việc mở rộng thị trường kinh doanh trở nên nhanh chóng hơn do cách doanh nghiệp logistics sẽ có kinh nghiệm trong việc vận chuyển và cung ứng hàng hóa trên nhiều quốc gia khác nhau; Giúp giảm chi phí phải đầu tư cho logistics cũng như các tài sản logistics, từ đó giúp giảm thiểu chi phí và rủi ro trong kinh doanh; Giúp hỗ trợ doanh 8 nghiệp trong chuỗi cung ứng có thể tăng tốc độ cung ứng hàng hóa, nâng cao trải nghiệm khách hàng. Ưu điểm và hạn chế của dịch vụ logistics đường hàng không Dịch vụ logistics bằng đường hàng không ngày càng trở nên quan trọng trong chuỗi cung ứng, là một phương thức vận chuyển cực kỳ hiện đại và có tốc độ phát triển rất nhanh trong những năm trở lại đây Ưu điểm: Dịch vụ logistics bằng đường hàng không có tốc độ rất nhanh và độ an toàn đảm bảo.
Rất phù hợp vận chuyển các mặt hàng có giá trị cao, có tính thời vụ hoặc hàng hóa cần vận chuyển gấp ví dụ hàng cứu trợ, hàng cho triển lãm,. Dịch vụ logistics bằng đường hàng không có có tính linh hoạt và cơ động tốt, đáp ứng nhanh chóng được nhu cầu chuyên chở hàng hóa.