CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CÔNG NGHỆ DỊCH VỤ KHÁCH SẠN.1 Các khái niệm về khách sạn và đặc điểm kinh doanh khách sạn.1 Các khái niệm khách sạn và kinh doanh khách sạn 1.1 Khái niệm khách sạn: Ngành khách sạn gắn liền với hoạt động du lịch, hoạt động kinh doanh trên toàn cầu của con người và có thể nói đó là những hoạt động di chuyển của con người từ nơi này đến nơi khác với nhiều mục đích khác nhau. “Xảy nhà ra thất nghiệp” khi con người rời khỏi nơi cư trú thường xuyên của mình đến một địa phương khác họ cần có nơi ăn, chốn ở, có nơi để nghỉ chân trong hành trình của mình. Chính nhu cầu đó của con người đã hình thành nên ngành công nghiệp dịch vụ khách sạn. Lúc đầu có thể chỉ là những cơ sở nghỉ chân đơn giản thậm chí không kinh doanh mà cho ở nhờ.
Cùng với sự phát triển ngày càng phong phú và đa dạng của hoạt động du lịch, các hoạt động kinh doanh, buôn bán, giao thương với hệ thống toàn cầu, ngành công nghiệp dịch vụ khách sạn đã phát triển nhanh chóng theo một tiến trình lịch sử của riêng mình. Để nghiên cứu về khách sạn và nâng cao hoạt động quản trị kinh doanh khách sạn thì trước hết và quan trọng là cần phải hiểu rõ khái niệm khách sạn. Theo Wikipedia: “khách sạn là một công trình kiến trúc kiên cố, có nhiều tầng, nhiều phòng ngủ được trang bị các thiết bị, tiện nghi, đồ đạc chuyên dùng nhằm mục đích kinh doanh các dịch vụ lưu trú, phục vụ ăn uống và các dịch vụ bổ sung khác. Tùy theo nội dung và đối tượng sử dụng mà phân loại khách sạn tạm trú, du lịch, nghỉ dưỡng, hội nghị, v.
Theo mức độ tiện nghi phục vụ, khách sạn được phân hạng theo số lượng sao từ 1 đến 5 sao. Khách sạn là cơ sở kinh doanh lưu trú phổ biến trên Thế giới, đảm bảo chất lượng và tiện nghi cần thiết phục vụ kinh doanh lưu trú, đáp ứng một số yêu cầu về nghỉ ngơi, ăn uống, vui chơi giải trí và các dịch vụ khác trong suốt thời gian khách lưu trú tại khách sạn, phù hợp với động cơ, mục đích chuyến 14 z đi. Khách sạn được hiểu là một loại hình doanh nghiệp được thành lập, đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích sinh lời”[35]. Kinh doanh khách sạn: Vào thời điểm sơ khai, kinh doanh khách sạn chỉ là hoạt động kinh doanh dịch vụ nhằm đảm bảo chỗ ngủ qua đêm cho khách.
Sau đó nhu cầu của khách đòi hỏi thỏa mãn nhiều nhu cầu hơn và với mức độ cao hơn và mong muốn đáp ứng toàn bộ nhu cầu của khách của các chủ khách sạn dẫn đến các khách sạn còn tổ chức thêm hoạt động kinh doanh ăn uống. Từ đó các chuyên gia trong lĩnh vực khách sạn đưa ra khái niệm kinh doanh khách sạn theo nghĩa rộng và nghĩa hẹp. Theo nghĩa rộng: Kinh doanh khách sạn là hoạt động cung cấp dịch vụ phục vụ nhu cầu nghỉ ngơi và ăn uống cho khách. [8,19] Theo nghĩa hẹp: Kinh doanh khách sạn chỉ đảm bảo phục vụ nhu cầu ngủ, nghỉ cho khách.
[8,19] Khi xã hội phát triển, đời sống vật chất của con người được cải thiện, con người có điều kiện chăm lo đến đời sống tính thần nhiều hơn, số người đi du lịch càng gia tăng, xuất hiện nhiều hình thức du lịch khác nhau. Do đó các khách sạn mở rộng kinh doanh thêm nhiều dịch vụ khác như dịch vụ giải trí, thể thao, y tế, dịch vụ chăm sóc sắc đẹp, dịch vụ giặt là. Hoạt động kinh doanh khách sạn không chỉ dừng lại ở chỗ cung cấp các dịch vụ do mình tạo ra mà còn kinh doanh các sản phẩm của các ngành, các lĩnh vực khác trong nền kinh tế quốc dân như: nông nghiệp, công nghiệp chế biến, công nghiệp nhẹ, dịch vụ ngân hàng, dịch vụ bưu chính viễn thông, dịch vụ vận chuyển, điện, nước. Do đó, hoạt động kinh doanh khách sạn không chỉ là cung cấp cho khách những dịch vụ của mình mà còn là trung gian thực hiện tiêu thụ sản phẩm của các ngành khác trong nền kinh tế quốc dân.
Khái niệm kinh doanh khách sạn lúc đầu dùng để chỉ hoạt động cung cấp chỗ ngủ cho khách trong khách sạn và quán trọ. Khi nhu cầu lưu trú và ăn 15 z uống và các nhu cầu khác của khách phát triển ngày càng đa dạng, kinh doanh khách sạn đã mở rộng với nhiều loại hình khác nhau bao gồm cả các khu cắm trại, làng du lịch, motel. Mặc dù vậy khách sạn vẫn chiếm tỷ trọng ưu thế và là cơ sở chính với các đặc trưng cơ bản nhất của hoạt động kinh doanh lưu trú cho khách. Vì vậy lại hình kinh doanh lưu trú có tên gọi là “Kinh doanh khách sạn”.
Tóm lại, theo sự phát triển của nhu cầu của con người kinh doanh khách sạn ngày càng được mở rộng, phong phú đa dạng với nhiều loại hình kinh doanh khác nhau và nhiều loại hình dịch vụ khác nhau. Khái niệm kinh doanh khách sạn có thể được nhìn nhận theo nghĩa rộng hoặc nghĩa hẹp. Tuy nhiên, trên phương diện chung nhất, có thể định nghĩa về kinh doanh khách sạn như sau: Kinh doanh khách sạn là hoạt động kinh doanh trên cơ sở cung cấp các dịch vụ lưu trú, ăn uống và các dịch vụ bổ sung cho khách nhằm đáp ứng các nhu cầu ăn, nghỉ và giải trí của họ trong thời gian lưu trú tạm thời tại địa phương với mục đích lợi nhuận.[8,20] Qua cách định nghĩa chúng ta dễ dàng nhận thấy kinh doanh khách sạn bao gồm ba nhóm hoạt động kinh doanh chủ yếu, đó là: Thứ nhất là kinh doanh lưu trú là hoạt động kinh doanh ngoài lĩnh vực sẳn xuất, cung cấp các dịch vụ cho thuê buồng ngủ và các dịch vụ bổ sung liên quan đến dịch vụ buồng ngủ cho khách trong thời gian khách lưu trú tạm thời tại địa phương nhằm mục đích lợi nhuận. Thứ hai là hoạt động kinh doanh ăn uống trong du lịch bao gồm các hoạt động chế biến, bán và phục vụ nhu cầu tiêu dùng thức ăn, đồ uống và cung cấp các dịch vụ khác thỏa mãn các nhu cầu về ăn uống và giải trí nhằm mục đích lợi nhuận.
Như vậy nội dung kinh doanh ăn uống du lịch bao gồm ba nhóm hoạt động: - Hoạt động sản xuất vật chất: chế biến thức ăn, đồ uống. - Hoạt động lưu thông: bán thức ăn, đồ uống cho khách hàng. 16 z - Hoạt động tổ chức phục vụ: tạo điều kiện để khách hàng tiêu thụ thức ăn, đồ uống tại chỗ và cung cấp các điều kiện nghỉ ngơi, thư giãn cho khách hàng. Thứ ba là hoạt động kinh doanh dịch vụ bổ sung bao gồm các hoạt động cung cấp các dịch vụ khác ngoài dịch vụ lưu trú và ăn uống nhằm đáp ứng nhu cầu phong phú và đa dạng của khách du lịch với mục đích thu lợi nhuận.
Trong kinh doanh khách sạn có thể có một số dịc vụ bổ sung như: Tổ chức hội nghị hội thảo, thể thao, giải trí, thông tin liên lạc, chăm sóc sức khỏe, chăm sóc sắc đẹp. Tóm lại, do sự phát triển ngày càng đa dạng, phong phú và phức tạp của nhu cầu của con người làm cho các lĩnh vực hoạt động của kinh doanh khách sạn ngày càng muôn hình muôn vẻ. Tuy nhiên, hoạt động chủ yếu của kinh doanh khách sạn là kinh doanh dịch vụ lưu trú. Nói đến kinh doanh khách sạn không thể không nói đến kinh doanh dịch vụ lưu trú.
Ngoài ra, nhu cầu về ăn uống là nội dung rất quan trọng trong hoạt động kinh doanh khách sạn. Ngoài hai nội dung trên, khách sạn còn kinh doanh nhiều loại dịch vụ khác như tổ chức các dịch vụ vui chơi, giải trí, bán hàng lưu niệm.Ở đây khách sạn không chỉ kinh doanh các dịch vụ hàng hóa do khách sạn trực tiếp sản xuất ra mà còn kinh doanh sản phẩm do các ngành khác trong nền kinh tế quốc dân sản xuất ra như điện thoại, thuê xe, mua vé máy bay. Đặc điểm kinh doanh khách sạn Kinh doanh khách sạn phụ thuộc vào tài nguyên du lịch Hoạt động kinh doanh khách sạn chính là việc sử dụng các yếu tố đầu vào như: lao động, cơ sở vật chất kỹ thuật, tài nguyên du lịch vào quá trình tạo ra sản phẩm dịch vụ đáp ứng nhu cầu của khách hàng để thu lợi nhuận. Trong các yếu tố đầu vào đó tài nguyên du lịch là một yếu tố quan trọng.
Bởi lẽ kinh doanh khách sạn chỉ có thể tiến hành thành công ở những nơi có tài nguyên du lịch. Tài nguyên du lịch là yếu tố thúc đẩy, thôi thúc con người đi du lịch. Nơi nào không có tài nguyên du lịch thì nơi đó không thể có khách du lịch lui tới. Mặt khác, đối tượng mà khách sạn quan tâm chính đó là khách du lịch cho nên tài nguyên du lịch có ảnh hưởng rất mạnh đến kinh doanh khách sạn.
Hơn thế nữa, khả năng tiếp nhận của tài nguyên du lịch ở mỗi điểm du lịch sẽ quyết định đến quy mô của khách sạn trong vùng. Giá trị và sức hấp dẫn của tài nguyên du lịch cũng như khách hàng mục tiêu và khách hàng tiềm năng bị hấp dẫn bởi điểm du lịch để xác định các thông số kĩ thuật của công trình khách sạn khi đầu tư xây dựng và thiết kế. Khi các điều kiện khách quan tác động tới giá trị và sức hấp dẫn của tài nguyên du lịch thay đổi sẽ đòi hỏi sự điều chỉnh về cơ sở vật chất kỹ thuật của khách sạn cho phù hợp. Bên cạnh đó, đặc điểm về kiến trúc, quy hoạch và đặc điểm về cơ sở vật chất kỹ thuật của các khách sạn tại điểm du lịch cũng có ảnh hưởng tới việc làm tăng hay giảm giá trị của tài nguyên du lịch.
Kinh doanh khách sạn đòi hỏi vốn đầu tư lớn: Kinh doanh khách sạn đòi hỏi vốn đầu tư lớn do những nguyên nhân chủ yếu sau: Sản phẩm trong khách sạn đa dạng và đòi hỏi chất lượng cao cho nên cơ sở vật chất đầu tư trong khách sạn phải có quy mô lớn với chất lương cao. Thứ hạng khách sạn càng cao thì đòi hỏi số lượng và chất lượng của cơ sở vật chất càng cao và vốn đầu tư càng lớn. 18 z Các trang thiết bị lắp đặt trong khách sạn thường sang trọng, hiện đại, đắt tiền làm cho chí phí đầu tư ban đầu cũng như chi phí vận hành lớn. Chi phí đầu tư ban đầu cho cơ sở hạ tầng của khách sạn cao, chi phí sử dụng đất đai cho công trình khách sạn lớn.