CHƯƠNG 1 ĐẶC ĐIỂM LAO ĐỘNG -TIỀN LƯƠNG VÀ QUẢN LÝ LAO ĐỘNG, TIỀN LƯƠNG TẠI CÔNG TY TRÁCH NHIỆM HỮU HẠN DỊCH VỤ THƯƠNG MẠI VÀ XUẤT - NHẬP KHẨU LINH ANH 1. Đặc điểm lao động của Công ty có ảnh hưởng đến kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương 1. Đặc điểm ngành nghề kinh doanh của Công ty có ảnh hưởng đến lao động Ngành nghề kinh doanh của Công ty là một yếu tố rất quan trọng, nó đóng vai trò tiên quyết trong việc lựa chọn nguồn lao động phù hợp với nhu cầu của Công ty. Do đặc điểm ngành nghề của Công ty là thuộc về lĩnh vực dịch vụ vận tải và chuyển phát nhanh, nó có nhiều bộ phận khác nhau nên yêu cầu về tiêu chuẩn lao động cũng có sự phân biệt khác nhau Ví dụ: Bộ phận khối văn phòng, quản lí như: Giám đốc, Trưởng phòng, Quản lí, Kế toán, Phòng tổ chức hành chính thì yêu cầu những người có trình độ cao, có kinh nghiệm, trung thực, biết quản lí tốt công việc, cẩn trọng và công tâm… Với bộ phận lái xe thì luôn phải chạy trên đường và phải đối mặt với nguy hiểm và phải đảm bảo an toàn, không có thất thoát và hàng hóa không bị hư hỏng gì, chính vì vậy cần yêu cầu những người có sức khỏe tốt, nhiệt tình, năng động, trung thực và đặc biệt là không rượu chè, cờ bạc… Đối với bộ phận lao công, bốc vác thì công việc đơn giản là chỉ dọn dẹp và bê vác hàng hóa, xếp hàng lên xuống xe nhưng với tính chất công việc nặng nhọc và tốn nhiều sức nên bộ phận này chỉ cần những người có trình độ phổ thông, có sức khỏe tốt, nhanh nhẹn và tháo vác.
SVTH: Nguyễn Thị Phương GVHD: GS. Nguyễn Văn Công 3 Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Riêng đối với những bộ phận chăm sóc khách hàng và nhân viên giao dịch thì với tính chất công việc phải thường xuyên giao dịch với khách hàng nên yêu cầu những người có ngoại hình dễ nhìn, giọng nói dễ nghe, giao tiếp tốt và đặc biệt có khả năng xử lí tốt tình huống. Đặc điểm lao động Lao động là điều kiện đầu tiên và cần thiết cho sự tồn tại và phát triển của xã hội loài người. Nó là yếu tố cơ bản có tác dụng quyết định trong quá trình sản xuất để quá trình sản xuất xã hội nói chung và quá trình sản xuất kinh doanh ở các doanh nghiệp nói riêng diễn ra thường xuyên liên tục.
Lao động là yếu tố quan trọng trong Công ty, là một bộ phận hợp thành năng lực sản xuất của doanh nghiệp. Đặc biệt nguồn lao động có tay nghề, kinh nghiệm ngày một tăng, gắn bó tâm huyết với Công ty, năng động trong công việc là tiềm năng và sức mạnh chính tạo nên những thành công cho Công ty. Khi nói đến số lượng lao động người ta không chỉ nói đến tổng số lao động đơn thuần mà còn phải kể đến kết cấu lao động, vì lao động ở mỗi bộ phận khác nhau sẽ ảnh hưởng đến kết quả sản xuất là khác nhau. Cơ cấu tổ chức nhân sự gián tiếp của Công ty bao gồm: Bảng 1.1: Cơ cấu tổ chức nhân sự gián tiếp của Công ty TT PHÒNG BAN, CHỨC DANH SỐ LƯỢNG GHI CHÚ 01 Giám đốc Công ty 01 NGƯỜI 02 Phó giám đốc 02 03 Phòng nhân sự 03 04 Phòng Kế toán 04 05 Phòng chăm sóc khách hàng 02 06 Phòng kinh doanh 04 Tổng cộng: 16 Nguồn: Phòng tổ chức nhân sự Công ty SVTH: Nguyễn Thị Phương GVHD: GS.
Nguyễn Văn Công 4 Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Do đặc điểm ngành nghề của Công ty thuộc lĩnh vực dịch vụ vận tải nên cần số lượng lao động lớn. Hiện tại, tuy quy mô Công ty còn nhỏ nhưng số lượng lao động đã lên tới con số là 50 nhân viên, trong đó chưa tính tới những người thuộc dịch vụ thuê ngoài không thuộc nhân viên của Công ty cũng lên tới gần 10 người nhưng trong đó chiếm tới 2 phần là những người lao động có trình độ phổ thông. Lực lượng lao động chính của Công ty có tính chất ổn định không theo thời vụ, còn những dịch vụ thuê ngoài chỉ sử dụng khi số lượng nhân viên trong Công ty không thể đáp ứng được nhu cầu công việc quá nhiều, thường chỉ thuê thêm đội ngũ xe lam và xe ôm để trả hàng tận nơi cho khách hàng hoặc khi công việc những tháng cuối năm quá nhiều. Vì tính chất công việc của Công ty đa phần sử dụng lao động phổ thông với tính chất công việc nặng, cần sức khỏe nên lực lượng lao động chủ yếu là nam giới, nữ giới chỉ chiếm 1/3 thuộc khối văn phòng và có trình độ chuyên môn từ Cao đẳng trở lên.
Các hình thức trả lương và các khoản trích theo lương tại Công ty 1. Các hình thức trả lương Trả lương theo thời gian: Áp dụng đối với toàn bộ nhân viên trong Công ty, tùy cấp bậc, vị trí và năng lực làm việc của mỗi nhân viên mà có mức lương khác nhau. Phương pháp tính lương theo thời gian: Tổng tiền lương = Lương cơ bản + BHXH được hưởng + Các khoản phụ cấp – Các khoản giảm trừ. - BHXH được hưởng = (Lương cơ bản / 26) * 75% * số ngày nghỉ ốm.
- Các khoản phụ cấp được hưởng + Phó giám đốc được hưởng 30% mức lương cơ bản + Trưởng phòng, phó phòng hưởng 20% mức lương cơ bản + Nhân viên được hưởng : 500.000 đồng tiền ăn trưa và mức thưởng SVTH: Nguyễn Thị Phương GVHD: GS. Nguyễn Văn Công 5 Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Chuyên đề thực tập tốt nghiệp xếp loại hàng tháng. - Các khoản khấu trừ vào lương được tính dựa vào mức lương cơ bản mà Công ty quy định đóng bảo hiểm + BHXH = Mức lương cơ bản * 8% + BHYT = Mức lương cơ bản * 1,5% + BHTN = Mức lương cơ bản * 1% Các khoản trích theo lương trên tổng lương: + BHXH = Mức lương cơ bản * 26% + BHYT = Mức lương cơ bản * 4,5% + BHTN = Mức lương cơ bản * 2% + KPCĐ = Mức lương cơ bản * 2% - Cơ sở lập: Căn cứ bảng chấm công nhân viên hàng ngày căn cứ vào giấy nghỉ ốm, nghỉ phép, số ngày làm việc thực tế của nhân viên, người phụ trách sẽ chấm công cho từng người của từng bộ phận, bảng chấm công được lập cho từng tháng. - Phương pháp lập bảng chấm công: Bảng chấm công được ghi hàng ngày phản ánh chính xác, trung thực số ngày làm việc thực tế của từng nhân viên Mỗi một bộ phận lập một bảng chấm công và mỗi người được ghi trên một dòng theo từng cột tương ứng.
+ Bảng chấm công là tư liệu ban đầu rất quan trọng trong công tác hạch toán tiền lương, là cơ sở để tính kết quả lao động hàng ngày, hàng tháng để tính lương cho từng bộ phận. + Cơ sở lập bảng thanh toán tiền lương là dựa vào bảng chấm công của các bộ phận + Phương pháp lập: Mỗi người được ghi trên một dòng trên bảng thanh toán lương. SVTH: Nguyễn Thị Phương GVHD: GS. Nguyễn Văn Công 6 Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Chuyên đề thực tập tốt nghiệp * Thời gian trả lương Để đảm bảo đời sống sinh hoạt cho nhân viên, cứ vào ngày 20 hàng tháng Công ty cho nhân viên tạm ứng lương kì I.
Mọi người có thể ứng lương theo nhu cầu của mình nhưng không được vượt quá ½ tháng lương cơ bản. Cuối tháng căn cứ vào số công làm việc trên bảng chấm công và bảng đánh giá xếp loại nhân viên, kế toán tiền lương tiến hành lập bảng thanh quyết toán lương lần II cho nhân viên. Anh em CBCNV, lái xe phải kiểm tra tiền lương của mình ngay khi nhận, mọi sai sót phải báo ngay cho cán bộ phụ trách tiền lương trong ngày hoặc ngay ngày hôm sau, việc điều chỉnh sẽ được thực hiện vào kỳ lương tháng sau. * Xét nâng lương đối với nhân viên trong Công ty Hàng năm, ban giám đốc Công ty họp xem xét đánh giá CBCNV lao động theo đề nghị của từng đơn vị để xét tăng lương, nâng bậc theo các tiêu chuẩn.
+ Khả năng hoàn thành nhiệm vụ. + Chấp hành nội quy lao động, các quy định của Công ty. + Có phẩm chất, ý thức, tư cách đạo đức tốt. + Thâm niên công tác.
* Chế độ thưởng Khen thưởng và phần thưởng - Công ty thành lập Hội đồng thi đua khen thưởng để xét khen thưởng cho CBCNV lao động trong các trường hợp: + Có nhiều thành tích, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. + Có sáng kiến cải tiến kỹ thuật làm lợi cho Công ty. + Đóng góp cho Xã hội hoặc có những hoạt động, hành động tốt đẹp bên ngoài Công ty mang lại danh tiếng, uy tín cho Công ty. SVTH: Nguyễn Thị Phương GVHD: GS.
Nguyễn Văn Công 7 Trường Đại học Kinh tế Quốc dân Chuyên đề thực tập tốt nghiệp - Phần thưởng có thể bằng tiền, hiện vật hoặc bằng những ngày nghỉ. - Mức tiền thưởng được Giám đốc quyết định tuỳ thuộc từng trường hợp khen thưởng tại từng thời điểm. Các hạng mục thưởng Thưởng cuối năm Căn cứ kết quả bình xét các danh hiệu thi đua của Hội đồng thi đua Công ty để thưởng tiền cho các tập thể, cá nhân theo mức quy định của Nhà nước và quy chế khen thưởng của Công ty. Căn cứ kết quả hoạt động kinh doanh và đánh giá xếp loại A, B, C cuối năm của từng CBCNV - Lao động để thưởng theo các mức tiền tương ứng.
Tiền thưởng cuối năm của nhân viên được tính bằng tổng tiền thưởng hàng tháng của nhân viên trên cơ sở xếp loại A, B,C Mức thưởng hàng tháng được tính như sau: Loại A: 350.000 đồng; Loại C: 0 đồng Nếu nhân viên nào có 12 tháng trong năm đều đạt loại A thì được thưởng thêm 1 triệu đồng. Tiền thưởng cuối năm được phát một lần vào dịp tết âm lịch. Thưởng vào các dịp lễ lớn: Căn cứ vào kết quả SXKD, ngoài tiền thưởng cuối năm vào các ngày lễ lớn trong năm như: Ngày chiến thắng 30/4; Ngày quốc tế lao động 1/5; Ngày quốc khánh 2/9; Tết dương lịch… Công ty thưởng tiền mặt cho tất cả CBCNV lao động nhằm khích lệ tinh thần làm việc của mọi người cũng như thể hiện sự quan tâm của ban lãnh đạo Công ty. Mức thưởng tuy không cao, thường chỉ dao động từ 200.000 đồng nhưng phần nào cũng tạo được động lực cho anh em nhân viên trong Công ty.
SVTH: Nguyễn Thị Phương GVHD: GS.