NGAN HANG NHA NUGC VIET NAM TRUONG DAI HOC NGAN HANG THANH PHO HO CHi MINH ĐÊ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC: NANG CAO HIEU QUA HOAT DONG THANH TRA TRONG TIEN TRINH HOI NHAP QU6C TE CUA HE THONG NGAN HANG VIET NAM Chủ nhiệm đề tài: TS. LÊ THỊ MẬN. Thành viên tham gia: TS. Lê Thị Tuyết Hoa.
ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG _ TP. HO CHI MINH = 7hS. Nguyén Van Nghién. | THU VI + N zs.
Nguyễn Thị Thanh Phuong | ThS. Lé Manh Hung THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH - 2006 L61 MO DAU Hoạt động của hệ thống ngân hàng đóng một vai trò vô cùng quan trọng trong nền kinh tế thị trường hiện nay. Cũng có thể nói hoạt động ngân hàng là chiếc xương sống của nến kinh tế, giúp cho tất cả các hoạt động khác trong xã hội được thông suốt, bởi hoạt động của ngân hàng thương mại có sự liên quan đến hết thảy mọi ngành, mọi giới, mọi tầng lớp dân cư, mọi hoạt động kinh tế - xã hội. Hoạt động kinh doanh của ngân hàng thương mại lại là một trong những hoạt động chứa đựng nhiều rủi ro nhất.
Trong điểu kiện nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần có điều tiết của Nhà nước, có rất nhiều các ngân hàng thương mại cùng tổn tại và phát triển. Các ngân hàng thương mại lại được phép tự do cạnh tranh nhau. Điểu này là động lực thúc đẩy khiến cho ngành ngân hàng ngày càng phát triển cả về chiều rộng lẫn chiều sâu. Tuy nhiên, khi ngân hàng nào cũng muốn tối đa hóa lợi nhuận và hạn chế rủi ro đến mức tấp nhất thì vi phạm luật pháp là điều khó tránh khỏi.
Do vậy việc thực hiện chức năng quản lý Nhà nước về tiền tệ và các hoạt động ngân hàng của Ngân hàng Trung ương thông qua hoạt động thanh tra có ý nghĩa quan trọng không kém. Đứng trên vai trò là người giám sát, Thanh tra Ngân hàng giúp cho các chủ thể kinh tế kiểm soát được hoạt động kinh doanh của các ngân hàng thương mại và của các định chế tài chính trung gian phí ngân hàng, để có kế hoạch phòng ngừa và hạn chế rủi ro, nhằm đảm bảo quyền lợi của khách hàng đặc biệt là khách hàng tiển gửi cũng như đảm bảo quyển lợi của các ngân hàng thương mại kinh doanh tiền tệ. Thanh tra Ngân hàng Việt Nam đã có lịch sử 50 năm tổn tại và phát triển với nhiều cố gắng và những cải tiến đáng kể nhằm hoàn thành tốt nhiệm vụ cũng như kịp thời đáp ứng xu thế mới của nền kinh tế thị trường nói chung và xu hướng hội nhập quốc tế của hệ thống ngân hàng nói riêng. Tuy nhiên, với sự thâm nhập ngày càng mạnh mẽ của các nền kinh tế đến từ khắp nơi trên thế giới như hiện nay, ngoài những cơ hội mở ra, ngành ngân hàng còn đứng trước sức ép cạnh tranh gay gắt hơn bao giờ hết.
Do đó, trách nhiệm đặt lên vai Thanh tra Ngân hàng ngày càng nặng nể và khó khăn. Thanh tra Ngân hàng phải luôn xứng đáng là người giám sát công tâm, sâu sát và thấu hiểu những khó khăn, thuận lợi của ngành ngân hàng, luôn là người uốn nắn, hướng dẫn chuẩn xác, kịp thời. để các ngân hàng thương mại luôn “đi đúng đường ray”, thực hiện tốt vai trò “đầu tàu” kinh tế của mình. Với tâm huyết đó, tập thể tác giả đã nghiên cứu và thực hiện để tài: “NANG CAO HIEU QUA HOAT DONG THANH TRA TRONG TIEN TRINH HỘI NHẬP QUỐC TẾ CỦA HE THONG NGAN HANG VIỆT NAM” Các tác giả đã có rất nhiều cố gắng nghiên cứu và hoàn thiện để tài cũng như tìm tòi, đào sâu ý tưởng để đưa ra những giải pháp thiết thực và cấp bách.
Dù vậy, không thể tránh khỏi một số sai sót. Rất mong nhận được sự thông cảm, quan tâm và ý kiến đóng góp của đồng nghiệp cùng tất cả những ai quan tâm đến để tài để vấn để nêu ra được giải quyết triệt để hơn. Xin chân thành cảm ơn. Lỡi nối đầu Trang Chương l: NHUNG VAN BE CHUNG VE THANH TRA NGÂN HANG VÀ XU HƯỚNG HỘI NHẬP QUỐC TẾ CỦA HỆ THÔNG NGAN HANG VIET NAM.
NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ THANH TRA NGÂN HÀNG 1 1. Thanh tra chuyên ngành ngân hàng 1 1. Mục đích của Thanh tra Ngân hàng 2 1. Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Thanh tra Ngân hàng 3 1.
Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 4 1. Lịch sử phát triển của Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 4 1. Vai trò của Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 5 1. Đối tượng của thanh tra Ngân hàng 7 1.
Nội dung hoạt động của Thanh tra ngân hàng 8 1. HỘI NHẬP QUỐC TẾ CỦA HỆ THỐNG NGÂN HÀNG VIỆT NAM VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA THANH TRA NGAN HÀNG 9 1. Xu hướng hội nhập quốc tế của hệ thống Ngân hàng Việt Nam 9 1. Lộ trình cam kết của Ngân hàng Việt Nam với các tổ chức quốc tế trong tiến trình hội nhập ngân hàng 9 1.
Cơ cấu lại hệ thống Ngân hàng 12 1. Hoạt động của Thanh tra Ngân hàng Việt Nam trước, trong và sau hội nhập WTO 15 1. Củng cố vai trò, chức năng, nhiệm vụ của Thanh tra Ngân hàng 15 1. Áp dụng các nội dung và chuẩn mực quốc tế về Thanh tra Ngân hàng 18 1.
Tăng cường các hoạt động kiểm soát, kiểm toán ngân hàng 22 1. KINH NGHIEM HOAT DONG THANH TRA NGAN HÀNG MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI VÀ BÀI HỌC CHO HOẠT ĐỘNG THANH TRA NGAN HANG VIET NAM 26 1. Kinh nghiém vé thanh tra ngan hang 26 1.1, Những vấn dé chung 26 1. Bài học kinh nghiệm về tổ chức và hoạt động thanh tra, giám sát của ngân hàng một số nước trên thế giới 29 1.
Kinh nghiệm kiểm soát, kiểm toán ngân hàng ở một số nước trên thế giới 33 1. Bài học cho Việt Nam 35 1. Bài học về tổ chức 36 1. Bài học về phương thức hoạt động 36 1.3 Bài học về nội dung hoạt động 36 1.
Bài học về việc tăng cường tổ chức hoạt động kiểm soát và kiểm toán nội bộ các Tổ chức Tín dụng 36 Kết luận chương | 37 Chuang Ii: THUC TRANG VE HOAT DONG CUA THANH TRA NGAN HANG NHA NUGC VIET NAM 2. TỔ CHỨC THANH TRA NGÂN HÀNG VIỆT NAM 38 2. Mô hình tổ chức cúa Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ảnh hưởng đến cơ cấu, tổ chức của Thanh tra Ngân hàng 38 2.1 Mô hình tổ chức của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam thời kỳ chưa có pháp lệnh ngân hàng và Luật ngân hàng 38 2. Mô hình tổ chức của Thanh tra Ngân hàng Việt Nam 40 2.
Nhận xét về mô hình tổ chức của Thanh tra ngân hàng Việt Nam 44 ` 44 2. Nhược điểm 45 2. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG THỨC HOẠT ĐỘNG CỦA THANH TRA NGAN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM 46 2. Nội dung hoạt động của Thanh tra ngân hàng 47 2.
Thanh tra việc chấp hành pháp luật về tiền tệ và hoạt động ngân hàng 47 2. Thanh tra việc chấp hành pháp luật về việc thực hiện các quy định trong giấy phép hoạt động ngân hàng 47 2. Phát hiện, ngăn chặn xử lý theo thẩm quyên; kiến nghị các cơ quan có thẩm quyền xử lý vi phạm pháp luật về tiện tệ và hoạt động ngân hàng 47 2. Phương pháp thanh tra 48 2.
Giám sát từ xa 48 2. Thanh tra tại chỗ (thanh tra trực tiếp) 52 2. Xử lý mối quan hệ giữa giám sát từ xa và thanh tra tại chỗ để nâng cao hiệu quả thanh tra ngân hàng 59 2. Két qua đạt được và những tổn tại 60 2.
NGUYENNHAN CUA NHUNG TON TAI VA HAN CHE TRONG HOAT DONG THANH TRA 76 2. Nguyên nhân chủ quan từ chính Thanh tra ngân hàng 76 2. Hạn chế do cơ cấu tổ chức 76 2. Hạn chế do phương thức hoạt động 76 2.
Nguyên nhân từ phía các Tổ chức Tín dụng 77 Kết luận chương II 78 Chuong Ill: GIẢI PHÁP CƠ BẢN NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG THANH TRA TRONG TIEN TRINH HOI NHAP QUOC TE CUA HE THONG NGAN HANG VIET NAM 3. NANG CAO HIEU QUA HOAT DONG THANH TRA NGAN HANG, MỘT YÊU CẦU BỨC THIẾT TRONG TIẾN TRÌNH HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ 79 3. Sự cần thiết phải nâng cao hiệu quá hoạt động thanh tra ngân hàng trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế 79 3. Lam tién dé cho sự tổn tại và phát triển bền vững của các Tổ chức Tín dụng Việt Nam 79 3.
Cũng cố hoạt động kiểm soát, góp phần đưa hoạt động ngân hàng thích nghỉ điều kiện kinh tế thị trường cạnh tranh gay gat 81 3. Xu hướng toàn cầu hóa kinh tế thế giới, nhằm cúng cố và nâng cao uy tín của các ngân hàng trên thị trường quốc tế đòi hỏi phải tăng cường kiểm soát đối với các ngân hàng 82 3. Những thách thức cửa tiến trình hội nhập 84 3. Thách thức của xu hướng toàn cầu hóa 84 3.
Phải đổi mới hoạt động thanh tra Ngân hàng mới có thể đáp ứng được sự phát triển nhanh chóng cả về tổ chức và hoạt động kinh doanh của các Tổ chức Tín dụng trong cơ chế mới 85 3. QUAN ĐIỂM VỀ ĐỔI MỚI THANH TRA NGÂN HÀNG Ở VIỆT NAM 87 3. Quan điểm chung về cải cách thanh tra ở Việt Nam 87 3. Thanh tra là một nội dung, một chức năng thiết yếu của quản lý Nhà nước 87 3.
Thanh tra là một phương thức thực hiện sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam 88 3. Thanh tra là một phương thức đảm bảo quyền dân chủ của nhân dân 89 3. Quan điểm và định hướng đổi mới thanh tra Ngân hàng Việt Nam nhằm đáp ứng tiến trình hội nhập WTO 89 3. Quan điểm cơ bản 89 3.
Định hướng đổi mới 90 3. GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUÁ HOẠT ĐỘNG THANH TRA NGÂN HÀNG TRONG TIẾN TRÌNH HỘI NHẬP QUỐC TẾ CỦA HỆ THONG NGAN HÀNG VIỆT NAM VÀ HẬU WTO 90 3. Tổ chức lại hệ thống Thanh tra ngân hàng 91 3. Xây dựng và hoàn thiện tổ chức của Thanh tra ngân hàng theo mô hình mới thành một hệ thống thống nhất trực thuộc Ngân hàng Nhà nước 92 3.
Tách Thanh tra chỉ nhánh Ngân hàng Nhà nước ra hỏi bộ máy của chỉ nhánh Ngân hàng Nhà nước tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương 94 3. Xây dựng mới một tổ chức Thanh tra nằm ngoài Ngân hàng Trung ương gọi là thanh tra thị trường vốn (2005-2010) 96 3. Đổi mới chức năng, nhiệm vụ của thanh tra ngân hàng cho phù hợp với mô hình tổ chức mới 97 3. Đổi mới và hoàn thiện các nội dung thanh tra 99 3.
