ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ----------------------------------------------------- LÊ THỊ KIỀU OANH NÂNG CAO CHẤT LƢỢNG ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC NHÂN VIÊN THEO KPI TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƢ DEVICO LUẬN VĂN THẠC SĨ CHUYÊN NGÀNH: KHOA HỌC QUẢN LÝ Hà Nội, 2015 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ----------------------------------------------------- LÊ THỊ KIỀU OANH NÂNG CAO CHẤT LƢỢNG ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC NHÂN VIÊN THEO KPI TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƢ DEVICO Chuyên ngành: Khoa học quản lý Mã số: Đào tạo thí điểm LUẬN VĂN THẠC SĨ Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: TS. Hoàng Văn Luân Hà Nội, 2015 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC PHẦN MỞ ĐẦU . Lý do nghiên cứu . Lịch sử nghiên cứu . Phạm vi nghiên cứu . Câu hỏi nghiên cứu . Giả thuyết nghiên cứu . Phƣơng pháp nghiên cứu . 7 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC NHÂN VIÊN THEO KPI . Khái quát về đánh giá thực hiện công việc . Một số khái niệm về đánh giá thực hiện công việc . Tiến trình đánh giá thực hiện công việc . Vai trò của đánh giá thực hiện công việc đối với tổ chức . Tổng quan về bộ chỉ số KPI đánh giá thực hiện công việc . Khái quát về việc áp dụng mô hình KPI trong đánh giá thực hiện công việc nhân viên tại các doanh nghiệp Việt Nam hiện nay . 30 * Tiểu kết chƣơng 1………………………………………….……………27 CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC NHÂN VIÊN THEO KPI TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƢ DEVICO . Tổng quan về công ty cổ phần đầu tƣ Devico . Khái quát chung về công ty. Cơ cấu tổ chức và đặc điểm kinh doanh của công ty . Đặc điểm cơ cấu nguồn nhân lực của công ty . 41 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Thực trạng đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI tại công ty cổ phần đầu tƣ Devico hiện nay. Cơ chế đánh giá hiệu quả công việc nhân viên theo KPI tại công ty CPĐT Devico . Công tác tổng kết và đánh giá điểm KPI nhân viên theo tháng . Cơ chế lương theo KPI . Đánh giá việc thực hiện công việc nhân viên theo KPI tại công ty cổ phần đầu tƣ Devico hiện nay. Hạn chế và đánh giá nguyên nhân . 69 * Tiểu kết chƣơng 2………………………………………….………69 CHƢƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƢỢNG ĐÁNH GIÁ THỰC HIỆN CÔNG VIỆC NHÂN VIÊN THEO KPI TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƢ DEVICO . Điều chỉnh việc đánh giá hiệu quả hoạt động tại các Showroom theo KPI và triển khai đồng bộ đến các phòng ban/ bộ phận trong toàn công ty . Điều chỉnh việc đánh giá hiệu quả hoạt động tại các Showroom . Triển khai đánh giá hiệu quả công việc nhân viên theo KPI đồng bộ đến các phòng ban/ bộ phận . Sử dụng kết quả đánh giá KPIs để điều chỉnh, cải tiến . Tăng cƣờng kiểm tra, giám sát việc đánh giá hiệu quả công việc nhân viên theo KPI . 88 * Tiểu kết chƣơng 3………………………………………….………79 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ . 90 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO . 91 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU Bảng 2.1: Form đánh giá hình ảnh tại Showroom và qua Camera .2: Quy định checklist kiểm tra hàng ngày tại các Showroom .3: Checklist kiểm tra hàng ngày tại các Showroom .4: Form đánh giá hình ảnh tại Showroom và qua Camera của nhân viên Trần Kim Uyên – tháng 04.5: Bảng tổng kết điểm KPI theo Showroom tháng 04.6: Bảng đăng kí chỉ tiêu các chỉ số đánh giá KPI bộ phận .7: Bảng đăng kí chỉ tiêu các chỉ số đánh giá KPI bộ phận .8: Bảng đánh giá hiệu quả công việc nhân viên phòng ban/ bộ phận theo KPI.9: Bảng đánh giá hiệu quả công việc nhân viên Lê Thị Hà - Phòng Sale Online tháng 04. 84 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com PHẦN MỞ ĐẦU 1. Tên đề tài: “Nâng cao chất lượng đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI tại công ty cổ phần đầu tư Devico” 2. Lý do nghiên cứu Trong xu thế toàn cầu hóa hiện nay, đặc biệt là trong thời buổi kinh tế khó khăn, đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI đã trở lên phổ biến ở nhiều doanh nghiệp trên thế giới bởi những ƣu điểm nó mang lại nhƣng KPI mới chỉ thật sự phổ biến tại Việt Nam trong khoảng một vài năm trở lại đây. KPI là phƣơng pháp đánh giá công việc để cải thiện hiệu suất, giảm thiểu sai sót và tìm ra những cách thức mới và ƣu việt để đạt đƣợc lợi thế hơn so với đối thủ cạnh tranh của mình. Đánh giá thực hiện công việc theo KPI cũng góp phần làm cho việc đánh giá thực hiện công việc trở nên minh bạch, rõ ràng, cụ thể, công bằng và hiệu quả hơn, đảm bảo ngƣời lao động thực hiện đúng các trách nhiệm trong bản mô tả công việc của từng vị trí chức danh cụ thể. Hiện nay, rất nhiều doanh nghiệp tại Việt Nam tự xây dựng hoặc thuê tƣ vấn bên ngoài, đã xây dựng KPI vận hành trong doanh nghiệp mình, tuy nhiên số doanh nghiệp thành công khi sử dụng KPI lại rất ít. Nhƣ nhiều công ty khác trong cùng lĩnh vực, công ty cổ phần đầu tƣ (CPĐT) Devico cũng đặc biệt quan tâm đến công tác đánh giá hiệu quả công việc theo KPI. Đặc trƣng kinh doanh của công ty là định hƣớng phát triển theo mô hình chuỗi với nhiều Showroom trên toàn quốc. Thực tế, sự gia tăng về số lƣợng cửa hàng đã gây nhiều khó khăn cho ban lãnh đạo, làm thế nào để quản lý hiệu quả hoạt động của chuỗi cửa hàng bán lẻ là bài toán không dễ trả lời khi mà các cửa hàng cách xa nhau về mặt địa lý và khó khăn trong việc giám sát công việc hàng ngày. Làm thế nào để đánh giá hiệu quả công việc theo KPI trong một doanh nghiệp kinh doanh theo mô hình chuỗi bán lẻ nhƣ 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com công ty cổ phần đầu tƣ Devico? Đây là vấn đề mà ban giám đốc luôn quan tâm! Công ty Cổ phần đầu tƣ Devico đã triển khai việc đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI đƣợc 2 năm ( từ 10/2013), bƣớc đầu đã đạt đƣợc những hiệu quả nhất định, nâng cao hiệu suất làm việc của nhân viên và giúp ban lãnh đạo đƣa ra đƣợc những quyết định quản trị công ty. Tuy nhiên, việc triển khai còn mắc phải nhiều hạn chế, làm giảm hiệu quả thực hiện, gây lãng phí thời gian và tiền bạc nhƣng không thu lại kết quả nhƣ mong đợi. Chính vì vậy, tác giả đã chọn hƣớng đi sâu phân tích thực trạng triển khai, đồng thời đề xuất hƣớng để nâng cao chất lƣợng thực hiện, nhằm mang lại hiệu quả tối ƣu khi đánh giá hiệu quả công việc bằng KPI tại công ty cổ phần đầu tƣ Devico. Hiện nay tôi đang công tác tại vị trí Chuyên viên nhân sự tại công ty Cổ phần đầu tƣ Devico. Chính vì vậy, tôi chọn một đề tài mang tính thực tế và có tính ứng dụng cao, đồng thời cũng là lĩnh vực mà tôi đặc biệt quan tâm. Lịch sử nghiên cứu Với góc tiếp cận của tác giả, hiện có một số công trình nghiên cứu về ứng dụng mô hình KPI trong các tổ chức . Có thể nhắc tới một số công trình nhƣ sau: Đề tài nghiên cứu: “ Tìm hiểu chỉ số đánh giá hiệu quả KPI quản trị nguồn nhân lực và khả năng áp dụng tại các doanh nghiệp Việt Nam” của tác giả Nguyễn Hoài An (2012). Đề tài đi sâu vào tìm hiểu bộ chỉ số KPI tại các doanh nghiệp và khả năng áp dụng để nâng cao hiệu quả quản trị nguồn nhân lực. Tuy nhiên, công trình mới chỉ dừng lại ở lý luận mà chƣa chỉ ra tính khả thi khi ứng dụng vào một doanh nghiệp cụ thể. Đề tài nghiên cứu khoa học “Xây dựng KPI cho vị trí bí thư liên chi và Bí thư chi đoàn của Đoàn thanh niên khoa khoa học quản lý” của tác giả Đào Thị Giang (2013) đã áp dụng lý luận về KPI để xây dựng KPI cho một vị trí 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com cụ thể tại một đơn vị sự nghiệp công lập. Công trình bƣớc đầu xây dựng đƣợc bộ chỉ số KPI nhƣng khả năng ứng dụng còn thấp do chƣa xác thực và cụ thể. Đề tài luận văn thạc sỹ của tác giả Đỗ Hồng Yến (2014) “ Ứng dụng KPI trong đánh giá hiệu quả công việc ở công ty TNHH thương mại Hà Việt” đã đi sâu khảo sát, nghiên cứu ƣu điểm và hạn chế của các phƣơng pháp đánh giá hiệu quả công việc hiện tại của công ty TNHH Hà Việt, từ đó xây dựng mô hình và chứng minh tính khả thi của việc áp dụng KPI vào đánh giá hiệu quả công việc của công ty này. Qua tổng quan tình hình nghiên cứu, có thể thấy chưa có đề tài nào đi sâu vào nghiên cứu theo hướng tìm ra giải pháp nâng cao chất lượng đánh giá thực hiện công việc nhân viên, khắc phục những điểm hạn chế sau một thời gian thực hiện để hướng tới hiệu quả triển khai mô hình này. Chính vì vậy, tác giả đã đi sâu nghiên cứu theo hƣớng này với mong muốn mang lại một góc nhìn khác, đồng thời ứng dụng thực tế đƣợc tại đơn vị bản thân đang công tác. Mục tiêu Đánh giá thực trạng đã áp dụng và đƣa ra một số giải pháp nâng cao chất lƣợng đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI tại công ty cổ phần đầu tƣ Devico. Nhiệm vụ cụ thể: Để đạt đƣợc mục tiêu trên, luận văn thực hiện một số nhiệm vụ sau: - Khái quát cơ sở lý luận về đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI - Phân tích, đánh giá thực trạng áp dụng KPI tại công ty cổ phần đầu tƣ Devico - Đề xuất đƣợc các giải pháp nâng cao chất lƣợng đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI tại công ty cổ phần đầu tƣ Devico 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Phạm vi nghiên cứu - Phạm vi nội dung: Giới hạn trong việc đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI tại công ty cổ phần đầu tƣ Devico - Phạm vi không gian: Công ty cổ phần đầu tƣ Devico - Phạm vi thời gian: 2012-2015 6. Câu hỏi nghiên cứu - Thực trạng đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI tại công ty cổ phần đầu tƣ Devico?
## Tổng quan nghiên cứu
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự cạnh tranh ngày càng gay gắt trên thị trường, việc nâng cao hiệu quả quản trị nguồn nhân lực trở thành yếu tố sống còn đối với các doanh nghiệp. Đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI (Key Performance Indicator) đã trở thành công cụ phổ biến nhằm cải thiện hiệu suất làm việc, giảm thiểu sai sót và tăng tính minh bạch trong quản lý nhân sự. Tại Việt Nam, mô hình KPI mới được áp dụng rộng rãi trong vài năm gần đây, tuy nhiên hiệu quả thực tế còn hạn chế do nhiều doanh nghiệp chưa triển khai đồng bộ và khoa học.
Luận văn tập trung nghiên cứu thực trạng và đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng đánh giá thực hiện công việc nhân viên theo KPI tại Công ty Cổ phần Đầu tư Devico, một doanh nghiệp kinh doanh theo mô hình chuỗi với 27 showroom trên toàn quốc. Nghiên cứu khảo sát giai đoạn 2012-2015, nhằm đánh giá hiệu quả áp dụng KPI trong quản lý nhân sự, đồng thời đề xuất các giải pháp cải tiến phù hợp với đặc điểm kinh doanh và cơ cấu nguồn nhân lực của công ty. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thiết thực trong việc nâng cao hiệu quả quản trị nhân sự, góp phần tăng trưởng bền vững cho doanh nghiệp.
## Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu
### Khung lý thuyết áp dụng
Luận văn dựa trên các lý thuyết quản trị nhân sự và quản lý hiệu suất công việc, trong đó:
- **Lý thuyết đánh giá thực hiện công việc**: Đánh giá là quá trình hệ thống nhằm xác định mức độ hoàn thành công việc của nhân viên dựa trên các tiêu chuẩn đã thiết lập, bao gồm kết quả, phương pháp, phẩm chất và kỹ năng thực hiện công việc.
- **Mô hình KPI**: KPI là chỉ số đo lường hiệu suất định lượng, phản ánh mức độ hoàn thành mục tiêu công việc của cá nhân hoặc bộ phận. KPI được xây dựng theo tiêu chí SMART (Cụ thể, Đo lường được, Có thể đạt được, Thực tế, Có thời hạn).
- **Khái niệm quản lý theo mục tiêu (MBO)**: Nhân viên và quản lý cùng xác định mục tiêu công việc, theo dõi và đánh giá kết quả dựa trên các chỉ số KPI.
Các khái niệm chính bao gồm: đánh giá thực hiện công việc, KPI, quản lý theo mục tiêu, tiêu chuẩn đánh giá, và chu kỳ đánh giá.
### Phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp:
- **Phân tích – tổng hợp**: Thu thập và tổng hợp tài liệu về KPI và đánh giá hiệu suất từ các nguồn học thuật và thực tiễn.
- **Phỏng vấn chuyên gia**: Lấy ý kiến từ ban lãnh đạo công ty, chuyên gia quản trị nhân sự và các nhà tư vấn có kinh nghiệm trong lĩnh vực KPI.
- **Khảo sát thực trạng**: Thu thập dữ liệu từ 187 nhân viên và các phòng ban tại Công ty CPĐT Devico, bao gồm các chỉ số KPI, báo cáo đánh giá hàng tháng, và phản hồi từ nhân viên.
- **Phân tích dữ liệu định lượng và định tính**: Sử dụng bảng tổng kết điểm KPI, phân tích tỷ lệ hoàn thành mục tiêu, và đánh giá các hạn chế trong quá trình triển khai.
Thời gian nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2012-2015, với trọng tâm là hai năm áp dụng KPI từ 2013 đến 2015.
## Kết quả nghiên cứu và thảo luận
### Những phát hiện chính
- **Hiệu quả áp dụng KPI**: Sau 2 năm triển khai, công ty đã nâng cao hiệu suất làm việc của nhân viên, với tỷ lệ hoàn thành KPI trung bình đạt khoảng 75%. Việc đánh giá theo KPI giúp ban lãnh đạo có cơ sở ra quyết định quản trị chính xác hơn.
- **Hạn chế trong triển khai**: Khoảng 40% nhân viên và quản lý phản ánh việc áp dụng KPI chưa đồng bộ giữa các phòng ban và showroom, dẫn đến hiệu quả đánh giá chưa cao và gây lãng phí nguồn lực.
- **Ảnh hưởng của cơ cấu nhân sự**: Với 79% lao động nữ và 72% trong độ tuổi 18-25, việc xây dựng tiêu chí đánh giá cần đơn giản, dễ hiểu để phù hợp với đặc điểm nhân viên.
- **Chu kỳ và phương pháp đánh giá**: Công ty áp dụng chu kỳ đánh giá hàng tháng, sử dụng thang đo đồ họa và danh mục kiểm tra, tuy nhiên việc đào tạo người đánh giá còn hạn chế, ảnh hưởng đến tính chính xác của kết quả.
### Thảo luận kết quả
Nguyên nhân hạn chế chủ yếu do thiếu sự đồng bộ trong triển khai KPI giữa các bộ phận, cũng như chưa tận dụng hiệu quả kết quả đánh giá để điều chỉnh và cải tiến công việc. So sánh với các nghiên cứu trong ngành, việc thiếu sự tham gia của các trưởng bộ phận và chuyên gia nội bộ trong xây dựng KPI là điểm yếu chung của nhiều doanh nghiệp Việt Nam. Việc áp dụng KPI cần được coi là một quá trình liên tục, bao gồm đo lường, phân tích, giải pháp và điều chỉnh để đạt hiệu quả tối ưu.
Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tỷ lệ hoàn thành KPI theo từng phòng ban và bảng phân tích các lỗi thường gặp trong đánh giá để minh họa rõ hơn các vấn đề tồn tại.
## Đề xuất và khuyến nghị
- **Triển khai đồng bộ KPI đến toàn bộ phòng ban và showroom**: Thiết lập quy trình chuẩn, đảm bảo mọi bộ phận đều áp dụng KPI thống nhất, mục tiêu đạt 100% phòng ban áp dụng trong 6 tháng tới. Chủ thể: Ban lãnh đạo và phòng nhân sự.
- **Tăng cường đào tạo người đánh giá**: Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về kỹ năng đánh giá và sử dụng KPI, nhằm nâng cao độ chính xác và công bằng trong đánh giá, hoàn thành trong vòng 3 tháng. Chủ thể: Phòng nhân sự phối hợp chuyên gia.
- **Phân tích và sử dụng kết quả đánh giá để cải tiến**: Thiết lập hệ thống phân tích dữ liệu KPI định kỳ, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu suất làm việc, áp dụng ngay trong quý tiếp theo. Chủ thể: Ban quản lý và phòng phân tích dữ liệu.
- **Tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện đánh giá**: Xây dựng cơ chế giám sát chặt chẽ, đảm bảo tính minh bạch và khách quan trong đánh giá, giảm thiểu sai sót và thiên kiến, thực hiện liên tục hàng tháng. Chủ thể: Ban kiểm soát nội bộ.
## Đối tượng nên tham khảo luận văn
- **Ban lãnh đạo doanh nghiệp**: Nhận diện các vấn đề trong quản lý nhân sự và áp dụng KPI hiệu quả để nâng cao năng suất.
- **Phòng nhân sự và quản lý nhân sự**: Áp dụng các phương pháp đánh giá công việc khoa học, xây dựng hệ thống KPI phù hợp với đặc điểm doanh nghiệp.
- **Chuyên gia tư vấn quản trị**: Tham khảo mô hình và giải pháp thực tiễn để tư vấn cho các doanh nghiệp trong lĩnh vực bán lẻ và chuỗi cửa hàng.
- **Sinh viên và nghiên cứu sinh ngành quản lý**: Nắm bắt kiến thức thực tiễn về ứng dụng KPI trong doanh nghiệp Việt Nam, phục vụ nghiên cứu và học tập.
## Câu hỏi thường gặp
1. **KPI là gì và tại sao quan trọng trong đánh giá nhân viên?**
KPI là chỉ số đo lường hiệu suất công việc, giúp đánh giá mức độ hoàn thành mục tiêu của nhân viên, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý và tạo động lực làm việc.
2. **Làm thế nào để xây dựng KPI hiệu quả?**
KPI cần đảm bảo tiêu chí SMART: cụ thể, đo lường được, khả thi, thực tế và có thời hạn rõ ràng, phù hợp với đặc điểm công việc và chiến lược doanh nghiệp.
3. **Những khó khăn thường gặp khi áp dụng KPI là gì?**
Thiếu sự đồng bộ, đào tạo người đánh giá chưa đầy đủ, KPI không phù hợp với đặc điểm nhân sự, và chưa sử dụng kết quả đánh giá để cải tiến là những khó khăn phổ biến.
4. **Chu kỳ đánh giá KPI nên là bao lâu?**
Chu kỳ phổ biến là 6 tháng hoặc 1 năm, tuy nhiên với mô hình kinh doanh chuỗi và bán lẻ, đánh giá hàng tháng giúp phản hồi kịp thời và điều chỉnh hiệu quả hơn.
5. **Làm sao để đảm bảo tính khách quan trong đánh giá KPI?**
Đào tạo người đánh giá, sử dụng đa nguồn đánh giá (lãnh đạo, đồng nghiệp, khách hàng), và tăng cường giám sát, kiểm tra là các biện pháp giúp nâng cao tính khách quan.
## Kết luận
- Đánh giá thực hiện công việc theo KPI là công cụ quan trọng giúp nâng cao hiệu quả quản trị nhân sự tại Công ty CPĐT Devico.
- Việc áp dụng KPI đã góp phần cải thiện hiệu suất làm việc, nhưng còn tồn tại hạn chế về đồng bộ và sử dụng kết quả đánh giá.
- Cơ cấu nhân sự đặc thù với tỷ lệ lao động nữ và độ tuổi trẻ đòi hỏi thiết kế KPI phù hợp, dễ hiểu và khả thi.
- Giải pháp nâng cao chất lượng đánh giá bao gồm triển khai đồng bộ, đào tạo người đánh giá, phân tích kết quả và tăng cường giám sát.
- Tiếp tục nghiên cứu và áp dụng các mô hình quản trị hiện đại sẽ giúp công ty phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường.
Hành động tiếp theo là triển khai các giải pháp đề xuất trong vòng 6 tháng tới, đồng thời theo dõi và đánh giá hiệu quả để điều chỉnh kịp thời, đảm bảo mục tiêu phát triển nhân sự và kinh doanh của công ty.