a LƯU THU THUỶ (Tổng Chủ biên kiêm Chủ biên) - NGUYỄN THỊ VIỆT HÀ CanhDiéy ASQ / NGO VOTHU HANG - NGUYEN THI VAN HUONG - TRẦN THỊ TỔ OANH NHA XUAT BAN DAI HOC SU PHAM TP HO CHi MINH LƯU THU THUỶ (Tổng Chủ biên kiêm Chủ biên) - NGUYEN THI VIET HA NGO VU THU HANG - NGUYEN THỊ VÂN HƯƠNG - TRÀN THỊ TỐ OANH DAO DUC SACH GIAO VIEN (GD NHÀ XUẤT BẢN (SP) DAI HOC SU PHAM TP H6 CHi MINH | \ AGH | y ` | \Canh Dieu %2 PHAN THU NHAT MOT SO VAN DE CHUNG VE DAY HOC MÔN ĐẠO ĐỨC LỚP 1 I. MỤC TIÊU MÔN ĐẠO ĐỨC VÀ YÊU CÀU CÀN ĐẠT VÈ PHÁM CHÁT, NĂNG LỰC 1. Mục tiêu môn Đạo đức cấp Tiểu học Trong Chương trình Giáo dục phổ thông mới 2018, môn Đạo đức là một bộ phận của môn Giáo dục công dân, được dạy từ lớp 1 đến lớp 5 của các trường tiểu học, với mục tiêu nhằm: a) Bước đầu hình thành, phát triển ở học sinh (HS) những hiểu biết ban đầu về chuẩn mực hành vi đạo đức, pháp luật và sự cần thiết thực hiện theo các chuẩn mực đó trong quan hệ với bản thân và người khác, với công việc, cộng đồng, đất nước, nhân loại và môi trường tự nhiên; thái độ tự trọng, tự tin; những tình cảm và hành vi tích cực: yêu gia đình, quê hương, đất nước; yêu thương, tôn trọng con người; đồng tình với cái thiện, cái đúng, cái tốt, không đồng tình với cái ác, cái sai, cái xấu; chăm học, chăm làm; trung thực; có trách nhiệm với thái độ, hành vi của bản thân. b) Giúp HS bước đầu nhận biết và điều chinh được cảm xúc, thái độ, hành vi của bản thân; biết quan sát, tìm hiểu về gia đình, quê hương, đất nước và về các hành vi ứng xử; biết lập kế hoạch và thực hiện kế hoạch cá nhân, hình thành thói quen, nền nếp cơ bản, cần thiết trong học tập, sinh hoạt.
Yêu cầu cần đạt về phẩm chất và năng lực 2. Môn Đạo đức nhằm góp phần hình thành và phát triển cho HS năm phẩm chất chủ yếu, được quy định trong Chương trình Giáo dục phổ thông tổng thẻ, đó là: yêu nước, nhân ái, chăm chỉ, trung thực, trách nhiệm; ở mức độ phù hợp với lứa tuổi HS từng lớp. Môn Giáo dục công dân nói chung, môn Đạo đức nói riêng có ba năng lực đặc thù là: năng lực điều chỉnh hành vi, năng lực phát triển bản thân, năng lực tìm hiểu và tham gia hoạt động kinh tế - xã hội. Việc hình thành và phát triển các năng lực đặc thù này cho HS cũng chính là đã góp phần hình thành và phát triển các năng lực chung được quy định trong Chương trình Giáo dục phổ thông tổng thể cho các em.
Chương trình môn Đạo đức quy định yêu cầu cần đạt về các năng lực đặc thù này đối với HS tiểu học như sau: a) Nang luc diéu chinh hanh vi © Nhén thitc chudn muc hanh vi ~— Nhận biết được một số chuẩn mực hành vi đạo đức và pháp luật thường gặp phù hợp với lứa tuôi và sự cân thiệt của việc thực hiện theo các chuân mực đó. ~ Có kiến thức cần thiết, phù hợp đẻ nhận thức, quản lí, tự bảo vệ bản thân và duy trì môi quan hệ hoà hợp với bạn bè. ~— Nhận biết được sự cần thiết của giao tiếp và hợp tác; trách nhiệm của bản thân và của nhóm trong hợp tác nhăm đáp ứng các nhu câu của bản thân và giải quyêt các vân đê trong học tập, sinh hoạt hăng ngày. ® Đánh giá hành vì của bản thân và người khác ~— Nhận xét được tính chất đúng — sai, tốt xấu, thiện — ác của một số thái độ, hành vi đạo đức và pháp luật của bản thân và bạn bè trong học tập và sinh hoạt.
~ Thể hiện được thái độ đồng tình với cái thiện, cái đúng, cái tốt; không đồng tình với cái ác, cái sai, cái xâu: ~ Nhận xét được thái độ của đối tượng giao tiếp; một số đặc điểm nỗi bật của các thành viên trong nhóm đê phân công công việc và hợp tác. © Điêu chỉnh hành vi _— Tự làm được những việc của mình ở nhà, ở trường theo sự phân công, hướng dân; không dựa dâm, ỷ lại người khác. — Bước đầu biết điều chỉnh và nhắc nhở bạn bè điều chỉnh cảm xúc, thái độ, hành vi, thói quen của bản thân phù hợp với chuẩn mực hành vi đạo đức, pháp luật và lứa tuôi; không nói hoặc làm những điêu xúc phạm người khác; không mải chơi, làm ảnh hưởng đên việc học hành và Các việc khác; biệt sửa chữa sai sót, khuyết điêm trong học tập và sinh hoạt hắng ngày. ~ Thực hiện được một số hoạt động cần thiết, phù hợp để nhận thức, phát triển, tự bảo vệ bản thân và thiệt lập, duy trì môi quan hệ hoà hợp với bạn bè.
~ Bước đầu biết thực hành tiết kiệm và sử dụng tiền hợp lí. b) Năng lực phát triển bản thân se Tự nhận thức bản thân Nhận biết được một số điểm mạnh, điểm yếu của bản thân theo chỉ dẫn của thây giáo, cô giáo và người thân. e Ldap ké hoach phat trién ban than —Néu duge cac loai ké hoach cá nhân, sự cần thiết phải lập kế hoạch cá nhân, cách lập kế hoạch cá nhân. — Lập được kế hoạch cá nhân của bản thân.
e Thực hiện kế hoạch phát triển bản thân _ Thực hiện được các công việc của bản thân trong học tập và sinh hoạt theo kê hoạch đã đê ra với sự hướng dân của thây giáo, cô giáo và người thân. — Có ý thức học hỏi thầy giáo, cô giáo, bạn bè, người khác và học tập, làm theo những gương tôt đê hoàn thiện, phát triên bản thân. c) Nang lực tìm hiểu và tham gia các hoạt động kinh tế — xã hội e Tìm hiểu các hiện tượng kinh tế - xã hội ~ Bước đầu nhận biết được một số khái niệm cơ bản về xã hội và quan sát xã hội như: cá nhân, gia đình, xã hội, đât nước, tôt — xâu,. ~ Bước đầu biết quan sát, tìm hiểu về gia đình, quê hương, đất nước, các hành vi ứng xử trong đời sông hăng ngày với sự giúp đỡ của thây giáo, cô giáo và người thân.
~ Nhận biết được vai trò của tiền; sự cần thiết phải bảo quản, tiết kiệm, sử dụng hợp lí tiên. e Tham gia hoạt động kinh tế —xã hội ~ Bước đầu nêu được cách giải quyết và tham gia giải quyết được các vấn đề đơn giản, phù hợp với lứa tuôi về đạo đức, pháp luật, kĩ năng sông trong học tập và sinh hoạt hăng ngày. — Có được cách cư xử, thói quen, nền nếp cơ bản, cần thiết trong học tập, sinh hoạt. — Dé xuất được phương án phân công công việc phù hợp; thực hiện được nhiệm vụ của bản thân; biệt trao đôi, giúp đỡ thành viên khác đê cùng nhau hoàn thành nhiệm vụ trong nhóm theo sự phân công, hướng dân.
~ Tham gia các hoạt động phù hợp với lứa tuổi do nhà trường, địa phương tổ chức. NOI DUNG MON DAO DUC LOP 1 VA YEU CAU CAN DAT CU THE Nội dung môn Đạo đức lớp I tập trung vào hai lĩnh vực chính là giáo dục đạo đức và giáo dục kĩ năng sống, với 8 chủ đề và các yêu cầu cần đạt cụ thể như sau: Chủ đề nội dung Yêu cầu cần đạt — Nêu được những biểu hiện của tình yêu thương trong gia đình em. — Nhận biết được sự cần thiết của tình yêu thương gia đình. Yêu thương ~ Thực hiện được những việc làm thẻ hiện tình yêu thương gia đình người thân trong gia đình.
~ Đồng tình với thái độ, hành vi thể hiện tình yêu thương trong gia đình; không đồng tình với thái độ, hành vi không thể hiện tình yêu thương gia đình. — Nhận biết được biều hiện của sự quan tâm, chăm sóc người 2. Quan tâm, thân trong gia đình. chăm sóc người ~ Thể hiện được sự quan tâm, chăm sóc người thân trong thân trong gia đình bằng những hành vi phù hợp với lứa tuổi.
gia đình — Lễ phép, vâng lời ông bà, cha mẹ, anh chị; hiếu thảo với ông bà, cha mẹ; nhường nhịn và giúp đỡ em nhỏ. —= Nêu được những việc cần tự giác làm ở nhà, ở trường. Tự giác làm — Biết vì sao phải tự giác làm việc của mình. việc của mình — Thực hiện được hành động tự giác làm việc của mình ở nhà, ở trường.
— Nêu được một số biểu hiện của tính thật thà. ~ Biết vì sao phải thật thà. ~ Thực hiện được lời nói và việc làm thật thà như: không nói 4. Thật thà dối; nhặt được của rơi trả lại người đánh mat; không lấy đồ dùng của người khác; biết nhận lỗi khi nói hoặc làm sai;.
~ Đồng tình với những thái độ, hành vi thật thà; không đồng tình với những thái độ, hành vi không thật thà. ~ Nêu được một số biểu hiện của sinh hoạt nền nẾp. Sinh hoạt — Biết vì sao phải sinh-hoat nền nếp. nền nếp ~ Bước đầu hình thành được một số nền nếp như: gọn gàng, ngăn nắp; học tập, sinh hoạt đúng giờ;.
—Nêu được những biểu hiện thực hiện đúng nội quy trường, lớp. Thực hiện nội ~ Biết vì sao phải thực hiện đúng nội quy trường, lớp. quy trường, lớp — Thực hiện đúng nội quy của trường, lớp. ~ Nhắc nhở bạn bè thực hiện đúng nội quy trường, lớp.
— Nêu được những việc làm tự chăm Sóc bản thân như: vệ sinh 7. Tự chăm sóc răng, miệng, tóc, cơ thê; ăn mặc chỉnh tê:. bản thân ~ Biết vì sao phải biết tự chăm sóc bản thân. — Tự làm được các việc chăm sóc bản thân vừa sức của mình.
— Nêu được một số tai nan, thương tích trẻ em thường gặp. — Nhận biết được nguyên nhân và hậu quả của tai nạn, §. Phòng, tránh tai thương tích. nạn, thương tích ~ Thực hiện được một số cách đơn giản và phù hợp để phòng, tránh tai nạn, thương tích.
PHUONG PHAP DAY HQC MON DAO DUC LOP 1 Có thể sử dụng nhiều phương pháp dạy học khác nhau trong quá trình dạy học môn Đạo đức ở lớp 1. Dưới đây là một số phương pháp dạy học phổ biến, có tác dụng phát huy tính tích cực học tập, giúp HS phát triển các năng lực chung và năng lực đặc thù của môn học. Phương pháp kể chuyện theo tranh a) Bản chất ~ Kể chuyện theo tranh là phương pháp tổ chức cho HS tự kể lại một câu chuyện dựa trên cơ sở quan sát các tranh minh hoạ và những lời dân, gợi ý dưới mỗi tranh.