Đánh giá tính bền vững mô hình phòng ngừa sức khỏe tâm thần “Let’s Talk”

Nghiên cứu về tính bền vững của mô hình 'Let's Talk' trong phòng ngừa sức khỏe tâm thần. Luận văn phân tích yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp.

• Tác giả: Nguyễn Thu Trang
• Người hướng dẫn: Pgs. Lê Thị Thanh Xuân
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội, Khoa Các Khoa học Liên ngành
• Chuyên ngành: Khoa học Bền vững
• Đề tài: Đánh giá tính bền vững của mô hình phòng ngừa các vấn đề về sức khỏe tâm thần “Let’s Talk”
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• MỞ ĐẦU
• Lý do chọn đề tài
• Mục tiêu nghiên cứu
• Nhiệm vụ nghiên cứu
• Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu
• Cấu trúc luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. Các khái niệm liên quan đến hỗ trợ sức khỏe tâm thần
• 1.1.1. Khái niệm “sức khỏe tâm thần”
• 1.1.2. Khái niệm “Sơ cứu tâm lý”
• 1.1.3. Khái niệm “Hỗ trợ sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội” (MHPSS)
• 1.1.4. Hỗ trợ sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội dựa vào cộng đồng
• 1.2. Tổng quan về hỗ trợ tâm lý đồng đẳng
• 1.2.1. Trên thế giới
• 1.2.2. Tại Việt Nam
• 1.3. Vài nét về thực trạng chăm sóc và phòng ngừa sức khỏe tâm thần ở Việt Nam hiện nay
• 1.4. Mô hình phòng ngừa sức khỏe tâm thần
• 1.4.1. Khái niệm và đặc trưng của “Mô hình”
• 1.4.2. Phòng ngừa bệnh tật và nâng cao sức khỏe
• 1.5. Tính bền vững và các khía cạnh của tính bền vững
• 1.5.1. Khái niệm tính bền vững
• 1.5.2. Các tiêu chí đánh giá tính bền vững
• 2. CHƯƠNG 2: ĐẶC ĐIỂM ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU, NỘI DUNG, PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ CÁCH TIẾP CẬN
• 2.1. Giới thiệu chung về đơn vị tổ chức và vận hành của mô hình “Let’s Talk” – Trung tâm Tham vấn, Nghiên cứu và Phát triển cộng đồng (CoRE)
• 2.2. Giới thiệu chung về mô hình “Let’s Talk”
• 2.2.1. Tên gọi, mục đích và hoàn cảnh ra đời
• 2.2.2. Khái quát mô hình Let’s Talk
• 2.3. Cách tiếp cận
• 2.3.1. Cách tiếp cận phát triển bền vững
• 2.3.2. Tiếp cận khoa học bền vững
• 2.3.3. Tiếp cận liên ngành
• 2.4. Phương pháp nghiên cứu
• 2.4.1. Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi
• 2.4.2. Phương pháp kế thừa, tổng hợp tài liệu
• 2.4.3. Phương pháp đánh giá tính bền vững mô hình “Let’s Talk”
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN
• 3.1. Kết quả đánh giá định lượng mức độ bền vững của việc duy trì và mở rộng mô hình phòng ngừa các vấn đề sức khỏe tâm thần “Let’s Talk”
• 3.2. Những yếu tố ảnh hưởng đến tính bền vững của mô hình hình phòng ngừa các vấn đề về sức khỏe tâm thần “Let’s Talk”
• 3.2.1. Let’s Talk góp phần đáp ứng nhu cầu phòng ngừa các vấn đề về sức khỏe tâm thần
• 3.2.2. Let’s Talk và vấn đề tổ chức vận hành
• 3.2.3. Let’s Talk và Nhận thức về sức khỏe
• 3.3. Đề xuất một số giải pháp xây dựng mô hình “Let’s Talk” theo hướng phát triển bền vững
• 3.4. Hạn chế của nghiên cứu
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• Khuyến nghị với CoRE
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• PHỤ LỤC 1: PHIẾU THAM VẤN Ý KIẾN ĐÁNH GIÁ TÍNH BỀN VỮNG CỦA MÔ HÌNH PHÒNG NGỪA CÁC VẤN ĐỀ VỀ SỨC KHỎE TÂM THẦN “LET’S TALK”
• PHỤ LỤC 2: PHIẾU KHẢO SÁT KIẾN THỨC SAU KHÓA HỌC “LET’S TALK”
• PHỤ LỤC 3: KHẢO SÁT KIẾN THỨC CHUNG VỀ SỨC KHỎE TÂM THẦN VÀ SƠ CỨU TÂM LÝ
• PHỤ LỤC 4: SƠ ĐỒ LOGIC CỦA MÔ HÌNH “LET’S TALK” (2022)
• PHỤ LỤC 5: CÁC BẢNG SỬ DỤNG TRONG CHƯƠNG 3
• PHỤ LỤC 6: CÁC HÌNH SỬ DỤNG TRONG CHƯƠNG 3

Tóm tắt

I. Khái niệm và tầm quan trọng của mô hình Let s Talk

Mô hình Let's Talk là một chương trình phòng ngừa các vấn đề về sức khỏe tâm thần bền vững, được phát triển bởi Trung tâm Tham vấn, Nghiên cứu và Phát triển cộng đồng (CoRE). Mô hình này ra đời nhằm đáp ứng nhu cầu cấp thiết trong việc nâng cao nhận thức và cung cấp hỗ trợ tâm lý đồng đẳng cho cộng đồng. Sức khỏe tâm thần không chỉ là sự vắng mặt của bệnh tật mà còn là trạng thái hoàn toàn khỏe mạnh về mặt tâm lý, xã hội và thể chất. Mô hình Let's Talk áp dụng tiếp cận liên ngành và phát triển bền vững, kết hợp giữa nâng cao nhận thức cộng đồng, sơ cứu tâm lý và hỗ trợ tâm lý xã hội dựa vào cộng đồng. Tầm quan trọng của mô hình này nằm ở khả năng tạo ra những thay đổi lâu dài về thái độ và hành vi của cộng đồng đối với sức khỏe tâm thần.

1.1. Định nghĩa sức khỏe tâm thần

Sức khỏe tâm thần là tình trạng mà trong đó cá nhân có thể phát triển các khả năng của mình, ứng phó với những căng thẳng bình thường của cuộc sống, làm việc có năng suất và có khả năng đóng góp cho cộng đồng. Đây không phải chỉ là sự vắng mặt của rối loạn tâm thần mà là một khía cạnh thiết yếu của sức khỏe toàn diện. Sức khỏe tâm thần ảnh hưởng đến mọi khía cạnh của cuộc sống, từ mối quan hệ xã hội, hiệu suất công việc cho đến chất lượng cuộc sống nói chung.

1.2. Vai trò của sơ cứu tâm lý trong phòng ngừa

Sơ cứu tâm lý là những can thiệp kỹ năng mà người bình thường có thể cung cấp cho những người đang gặp khó khăn tâm lý trước khi họ nhận được sự hỗ trợ chuyên môn. Mô hình Let's Talk tập trung vào việc đào tạo những người hỗ trợ đồng đẳng để sơ cứu tâm lý hiệu quả, giúp phát hiện sớm các vấn đề và giảm gánh nặng trên hệ thống y tế.

II. Cấu trúc và hoạt động của mô hình Let s Talk

Mô hình Let's Talk được vận hành bởi Trung tâm CoRE với cấu trúc rõ ràng, bao gồm các thành phần chính như đội ngũ quản lý, những người tuyên truyền, và mạng lưới hỗ trợ cộng đồng. Hoạt động của mô hình xoay quanh ba trụ cột chính: nâng cao nhận thức, đào tạo kỹ năng hỗ trợ và xây dựng mạng lưới hỗ trợ bền vững. Các khóa học Let's Talk được thiết kế dưới dạng hội thảo tương tác, kéo dài từ 1-2 ngày với nội dung bao gồm thông tin cơ bản về sức khỏe tâm thần, nhận diện các dấu hiệu cảnh báo và kỹ năng lắng nghe tích cực. Mô hình này sử dụng phương pháp tiếp cận dựa vào cộng đồng để đảm bảo tính phù hợp với bối cảnh địa phương và tính bền vững lâu dài.

2.1. Các thành phần chính của mô hình

Mô hình Let's Talk bao gồm: (1) Đội ngũ quản lý cốt lõi của CoRE; (2) Những người tuyên truyền Let's Talk được đào tạo chuyên sâu; (3) Mạng lưới hỗ trợ cộng đồng gồm những người tham gia khóa học; (4) Hệ thống giám sát và đánh giá. Mỗi thành phần đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì và mở rộng mô hình phòng ngừa sức khỏe tâm thần bền vững.

2.2. Phương pháp đào tạo và triển khai

Phương pháp đào tạo của Let's Talk sử dụng kỹ thuật học tương tác, bao gồm các bài tập nhóm, luyện kỹ năng, và các tình huống thực tế. Khóa học được thiết kế để trang bị cho người tham gia những kỹ năng hỗ trợ tâm lý thiết yếu, giúp họ trở thành những người hỗ trợ hiệu quả trong cộng đồng.

III. Đánh giá tính bền vững của mô hình Let s Talk

Tính bền vững của mô hình Let's Talk được đánh giá dựa trên các tiêu chí đa chiều bao gồm: tính bền vững về tài chính, tổ chức, kỹ thuật, xã hội và môi trường. Nghiên cứu luận văn thạc sĩ của Nguyễn Thu Trang tại Đại học Quốc gia Hà Nội đã khảo sát và phân tích mức độ bền vững của mô hình này. Kết quả cho thấy mô hình Let's Talk góp phần đáp ứng nhu cầu phòng ngừa các vấn đề sức khỏe tâm thần ở cộng đồng, tuy nhiên còn tồn tại một số thách thức. Những yếu tố ảnh hưởng đến tính bền vững bao gồm: sự hỗ trợ của chính quyền địa phương, nguồn lực tài chính ổn định, và khả năng duy trì động lực của các người hỗ trợ đồng đẳng. Việc đánh giá tính bền vững này rất quan trọng để xây dựng chiến lược phát triển lâu dài.

3.1. Các tiêu chí đánh giá bền vững

Các tiêu chí chính bao gồm: (1) Bền vững tài chính - khả năng truy cập quỹ; (2) Bền vững tổ chức - sự hỗ trợ từ các cơ quan; (3) Bền vững kỹ thuật - khả năng thực hiện và duy trì hoạt động; (4) Bền vững xã hội - sự chấp nhận và tham gia của cộng đồng. Mỗi tiêu chí được đo lường thông qua các chỉ số cụ thể.

3.2. Kết quả đánh giá và thách thức

Đánh giá cho thấy mô hình Let's Talk có tính bền vững trung bình tốt về mặt xã hội và kỹ thuật. Tuy nhiên, thách thức tài chính và sự phụ thuộc vào nguồn tài trợ ngoài là những điểm yếu chính cần được khắc phục để đạt tính bền vững toàn diện.

IV. Giải pháp phát triển mô hình Let s Talk theo hướng bền vững

Để phát triển mô hình Let's Talk theo hướng phát triển bền vững, cần phải thực hiện một loạt giải pháp toàn diện. Thứ nhất, cần tìm kiếm và diversify nguồn tài chính, bao gồm hỗ trợ từ ngân sách công, các tổ chức phi lợi nhuận, và kỹ lục kinh doanh xã hội. Thứ hai, cần xây dựng mạng lưới hỗ trợ chính sách mạnh mẽ ở cấp địa phương và quốc gia để đảm bảo sự hỗ trợ lâu dài. Thứ ba, cần tiếp tục đào tạo và phát triển năng lực của các người tuyên truyền Let's Talk thông qua các chương trình bồi dưỡng định kỳ. Cuối cùng, cần thiết lập hệ thống giám sát và đánh giá hiệu quả để liên tục cải thiện chất lượng dịch vụ. Những giải pháp này không chỉ đảm bảo tính bền vững của mô hình mà còn góp phần nâng cao hiệu quả phòng ngừa sức khỏe tâm thần ở cộng đồng.

4.1. Chiến lược tài chính bền vững

Cần phát triển mô hình tài chính đa chiều bao gồm: (1) Huy động quỹ từ ngân sách công; (2) Hợp tác với các tổ chức phi lợi nhuận và quốc tế; (3) Phát triển các hoạt động sinh lợi xã hội. Điều này giúp giảm độc lập với một nguồn tài chính duy nhất.

4.2. Nâng cao chất lượng và hiệu quả mô hình

Cần xây dựng hệ thống đánh giá định kỳ để kiểm tra hiệu quả, nâng cao chất lượng đào tạo, và thích ứng nội dung theo nhu cầu thực tế. Đồng thời, cần tổ chức các chương trình trao đổi kinh nghiệm giữa các nhóm Let's Talk để chia sẻ thực tiễn tốt nhất.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1. Các khái niệm liên quan đến hỗ trợ sức khỏe tâm thần 1. Khái niệm “sức khỏe tâm thần” Theo tổ chức Y tế Thế giới WHO, sức khỏe là trạng thái thoải mái toàn diện về thể chất, tâm thần (mental) và xã hội, không phải chỉ bao gồm tình trạng không có bệnh hay thương tật (WHO, 1948).

Như vậy, sức khỏe tâm thần là một bộ phận quan trọng không thể phân lập khỏi khái niệm về sức khỏe. Cũng theo WHO, “sức khỏe tâm thần” là nền tảng cho sự khỏe mạnh và hoạt động hiệu quả của các cá nhân. Sức khỏe tâm thần không chỉ là trạng thái không có rối loạn tâm thần, mà còn bao gồm khả năng suy nghĩ, học hỏi và hiểu được cảm xúc của một người và phản ứng của người khác. Sức khỏe tâm thần là một trạng thái cân bằng, cả bên trong cơ thể và với môi trường.

Các yếu tố thể chất, tâm lý, xã hội, văn hóa, tinh thần và các yếu tố liên quan khác đều tham gia vào việc tạo ra sự cân bằng này. Có mối liên hệ không thể tách rời giữa sức khỏe tâm thần và thể chất (WHO, 1948). Theo Nguyễn Thị Mỹ Lộc và cộng sự (2013), định nghĩa của WHO là một định nghĩa tổng quát nhưng lại mang tính chất chủ quan và tương đối. Hầu hết mỗi cá nhân sẽ tự xem xét được mình mạnh khỏe hay không.

Nhiều người có thể mắc một căn bệnh được y học biết đến, nhưng vẫn có thể tương đối khỏe mạnh. Sức khỏe không chỉ là khái niệm liên quan đến việc không có bệnh hay tật, mà có những cơ quan, bộ phận cơ thể hoạt động tốt, có suy nghĩ tốt. Sức khỏe là thể thống nhất của ba phần: thể chất, tâm thần và xã hội. - Sức khỏe thể chất: Có thể được định nghĩa là trạng thái tất cả các bộ phận của cơ thể vẫn nguyên vẹn về mặt giải phẫu và hoạt động đúng chức năng sinh lý một cách hoàn hảo và hòa hợp.

Nó có thể bao gồm: các bộ phận cơ thể vẫn ở đúng chỗ và vị trí tự nhiên, các bộ phận không có bệnh, các bộ phận làm đúng chức năng sinh lý, chúng phối hợp nhịp nhàng với nhau, và cuối cùng các bộ phận này tạo thành một tổng thể tích hợp vẫn duy trì hoạt động trong trường hợp con người có căng thẳng. - Sức khỏe xã hội: Bao gồm mối quan hệ giữa cá nhân và mọi người, cách thức cá nhân giao tiếp, tương tác, liên kết xã hội với mọi người. Nó liên quan đến cách mọi 5 người kết bạn và hình thành cảm giác thuộc về một nhóm/cộng đồng. Người khỏe mạnh về mặt xã hội là người sống hài hòa và hòa hợp trong chính mình, giữa bản thân và các thành viên khác trong xã hội hay thế giới họ đang sống.

Sức khỏe xã hội có thể được thể hiện qua khả năng giữ cân bằng hoạt động và quyền lợi của cá nhân đặt trong tương tác với hoạt động và quyền lợi của người khác trong môi trường xung quanh (Nguyễn Thị Kim Ngọc và cộng sự, 2019). - Phần cuối cùng nhưng rất quan trọng là sức khỏe tâm thần: Nó bao gồm một loạt các yếu tố có thể trực tiếp hoặc gián tiếp liên quan đến sự lành mạnh về tâm trí. Định nghĩa sức khỏe tâm thần là quan trọng, dù nó không luôn đạt được hoàn toàn thống nhất ở các nền văn hóa, tầng lớp, đất nước khác nhau do nó chịu sự ảnh hưởng của dân gian. Như vậy, cách định nghĩa của các học giả Việt Nam cũng thống nhất với cách định nghĩa của WHO.

Theo nghĩa này, sức khỏe thể chất là nền tảng cho sự lành mạnh và hoạt động chức năng hiệu quả cho cá nhân và cộng đồng. Nó không chỉ là việc vắng những bệnh tâm thần, về trạng thái và khả năng. Sức khỏe tâm thần và sức khỏe thể chất không thể tồn tại một mình (Nguyễn Thị Mỹ Lộc và cộng sự, 2013). Tác giả tổng hợp các khái niệm về sức khỏe bằng sơ đồ sau: Sức khỏe thể chất Sức Sức khỏe khỏe xã tâm hội thần Hình 1.

Khái niệm sức khỏe Tóm lại, sức khỏe tâm thần có mối liên hệ mật thiết và không thể tách rời với sức khỏe thể chất và sức khỏe xã hội. Muốn đạt được sự cân bằng về sức khỏe toàn diện, thì cần đạt được sự khỏe mạnh ở cả ba bình diện trên. Chính vì sự quan hệ mật thiết này, khi một thành tố không “khỏe”, sẽ tác động đến hai thành tố còn lại. Tương tự, để nâng cao sức khỏe tâm thần, ta cũng cần chú ý đến mối quan hệ của sức khỏe tâm thần với sức khỏe thể chất và sức khỏe xã hội.

Xem xét rộng hơn dưới góc độ liên ngành, chất lượng sức khỏe tâm thần sẽ không chỉ giới hạn trong việc chăm sóc y tế, mà còn trải dài 6 ra rất nhiều lĩnh vực khác cộng hưởng từ thành tố khác liên quan đến sức khỏe về thể chất và xã hội. Ví dụ như môi trường, tình trạng kinh tế, tình trạng các quan hệ xã hội… 1. Khái niệm “Sơ cứu tâm lý” “Let’s Talk” có nội dung đào tạo về sơ cứu tâm lý, như một công cụ để hỗ trợ vấn đề sức khỏe tâm thần ở mức cơ bản. Theo WHO (2021), sơ cứu tâm lý (psychological first aid – PFA) là sự trợ giúp nhân đạo tới những người đang gặp khó khăn, đau đớn hoặc cần sự giúp đỡ về sức khỏe tâm thần.

Sơ cứu tâm lý bao gồm những nội dung sau: - Cung cấp chăm sóc và giúp đỡ thực tiễn nhưng không xâm nhập vào đời tư của người cần được giúp đỡ. - Đánh giá mối quan tâm và nhu cầu của họ, giúp người gặp nạn đáp ứng được nhu cầu cơ bản nhất ví dụ như thức ăn, nước uống, và thông tin. - Lắng nghe nhưng không gây áp lực lên người bị nạn, an ủi và giúp đỡ họ bình tĩnh lại. - Giúp người bị nạn kết nối thông tin, phục vụ và trợ giúp xã hội.

- Giúp người bị nạn tránh khỏi những tổn thương sau này. Sơ cứu tâm lý không phải là tư vấn chuyên nghiệp và không chỉ có chuyên gia mới thực hiện sơ cứu tâm lý. Sơ cứu tâm lý thường bao gồm việc có mặt và lắng nghe câu chuyện của người bị nạn nhưng không tạo áp lực bắt buộc họ phải chia sẻ về cảm xúc hay phản ứng của họ. Khái niệm “Hỗ trợ sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội” (MHPSS) Từ khái niệm về sức khỏe tâm thần ở đề cập ở mục trước, ta nhận thấy vai trò của việc nâng cao chất lượng sức khỏe tâm thần cần được cộng hưởng từ việc phát triển sức khỏe về mặt thể chất và xã hội.

Do đó, một khái niệm khác tác giả muốn bàn luận trong khuôn khổ đề tài này là “hỗ trợ sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội” (Mental health and Psychosocial support - MHPSS). Theo Ủy ban Chữ Thập Đỏ Quốc tế (International Committee of the Red Cross, ICRC) thì MHPSS có mục đích nhằm bảo vệ và thúc đẩy tâm lý xã hội khỏe mạnh, ngăn ngừa rối loạn tâm thần và điều trị các rối loạn đó nếu gặp phải (International Committee of the Red Cross, 2016). 7 Thuật ngữ do UNICEF đưa ra cũng có sự tương tự, khi MHPSS đề cập đến bất kỳ sự hỗ trợ, dịch vụ hoặc hành động nào có mục tiêu bảo vệ hoặc thúc đẩy sức khỏe tâm lý xã hội hoặc ngăn ngừa hoặc điều trị các rối loạn tâm thần. Trong báo cáo này, UNICEF cũng nhấn mạnh sự quan trọng của việc chuyển đổi cách tiếp cận đối với sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội: từ việc tập trung quá nhiều vào việc y tế hóa bệnh tâm thần đến việc đảm bảo sức khỏe tinh thần và tâm lý xã hội cho toàn xã hội và cộng đồng.

UNICEF cũng đề xuất một sự cân đối trong việc tăng cường các dịch vụ lâm sàng chuyên gia cho các rối loạn tâm thần, hướng đến cung cấp một sự kết hợp tối ưu của các dịch vụ và hỗ trợ để thúc đẩy sức khỏe tâm thần ở các lĩnh vực khác nhau. Như vậy, sơ cứu tâm lý – một công cụ mà không chỉ chuyên gia cũng có thể sử dụng ở cấp độ cộng đồng đã được giới thiệu ở tiểu mục trước của luận văn này, cũng có thể được tính vào dịch vụ MHPSS. Bên cạnh đó, báo cáo này của UNICEF đặc biệt nhấn mạnh việc tôn trọng trải nghiệm và quan điểm của người tham gia hưởng lợi, không chỉ để hiểu rõ nhu cầu về sức khỏe tâm thần của các đối tượng này mà còn để xây dựng và củng cố các dịch vụ và hệ thống về sức khỏe tâm thần. Điều này bao gồm việc tích hợp mô hình dựa trên cộng đồng để tăng cường hiểu biết về sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội thông qua sự tham gia chặt chẽ của cộng đồng.

Hỗ trợ sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội dựa vào cộng đồng Hỗ trợ sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội dựa vào cộng đồng được tác giả tạm dịch từ cụm từ nguyên gốc trong tiếng Anh là Community-based Mental Healthand Psychosocial Support (CB-MHPSS). UNICEF đề cập có nhiều định nghĩa về khái niệm can thiệp về hỗ trợ sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội dựa vào cộng đồng, nhưng cốt lõi tập trung ở việc nội hàm chúng là một phần của một chiến lược tiếp cận về sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội. Chiến lược này cần được xây dựng trên các nền tảng nguồn lực, khả năng hiện có của các cá nhân và cộng đồng, ví dụ như: - Tăng cường các hệ thống và hỗ trợ tự nhiên. - Tận dụng kiến thức và năng lực của cộng đồng.

- Thu hút sự tham gia của cộng đồng trong tất cả các giai đoạn xây dựng chương trình. 8 - Bao gồm cả các dịch vụ hỗ trợ sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội chuyên nghiệp và không chính thức. Bổ sung thêm vào khái niệm này, Cơ quan Di trú Liên Hợp quốc (International Organization for Migration – IOM) đưa ra một chiều cạnh khác của trọng tâm các phương pháp tiếp cận dựa vào cộng đồng đối với MHPSS là cần phân tích và hiểu được tác động của các nhóm xã hội và các mối quan hệ đối với hạnh phúc cá nhân và phấn đấu để tăng cường những tác động tích cực và giảm thiểu các tác động tiêu cực.