Luận văn thạc sỹ cao cấp về tôn giáo tại Việt Nam - Nghiên cứu và phân tích

Chuyên khảo phân tích Luận văn thạc sỹ cao cấp llct về lĩnh vực tôn giáo, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

• Trường học: Học Viện Chính Trị Khu Vực I
• Chuyên ngành: Tôn Giáo
• Đề tài: Luận Văn Thạc Sỹ Về Tôn Giáo Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận Văn
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: NHẬN DẠNG SỰ XUẤT HIỆN “ĐẠO LẠ” Ở VIỆT NAM TRONG NHỮNG NĂM GẦN ĐÂY
• 1.1. Quan niệm về “đạo lạ”
• 1.1.1. Nhận dạng các đạo lạ xuất hiện ở nước ta hiện nay
• 1.1.1.1. Một số đặc điểm về đạo lạ hiện nay ở Việt Nam
• 1.1.1.2. Vài nét về giáo lý của đạo lạ ở Việt Nam hiện nay
• 1.1.1.3. Nguồn gốc xuất hiện đạo lạ ở Việt Nam thời gian qua
• 1.1.1.4. Quá trình đổi mới và phát triển nền kinh tế đất nước và sự xuất hiện các đạo lạ ở nước ta. Nguồn gốc của đạo lạ từ các vấn đề xã hội
• 1.1.1.5. Về vấn hoá tinh thần
• 1.1.2. Tác động của đạo lạ trong đời sống xã hội nước ta và những vấn đề công tác quản lý nhà nước về tôn giáo thời gian qua
• 1.1.2.1. Tác động của đạo lạ đối với đời sống xã hội nước ta trong thời gian qua
• 1.1.2.2. Công tác quản lý nhà nước và kinh nghiệm giải quyết vấn đề đạo lạ ở một số địa phương thời gian qua
• 1.2. Tình hình diễn biến của đạo lạ ở nước ta trong những năm gần đây
• 1.3. Một số giải pháp và khuyến nghị
• 1.3.1. Quan điểm và chủ trương
• 1.3.2. Một số giải pháp
• 1.3.3. Tăng cường công tác quản lý nhà nước về tôn giáo
• 1.3.4. Đẩy mạnh cuộc vận động xây dựng nếp sống văn minh, gia đình văn hoá, xây dựng môi trường văn hoá, tôn giáo lành mạnh. Đẩy mạnh công tác vận động quần chúng với những hình thức và phương pháp phù hợp
• 1.3.5. Một số kiến nghị
• 2. CHƯƠNG 2: TÁC ĐỘNG CỦA ĐẠO LẠ ĐỐI VỚI ĐỜI SỐNG XÃ HỘI VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ TRONG CÔNG TÁC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ TÔN GIÁO THỜI GIAN QUA
• 3. CHƯƠNG 3: DỰ BÁO TÌNH HÌNH, NHỮNG GIẢI PHÁP VÀ KHUYẾN NGHỊ GIẢI QUYẾT ĐẠO LẠ Ở NƯỚC TA TRONG THỜI GIAN TỚI

Tóm tắt

I. Tổng quan về luận văn thạc sỹ về tôn giáo tại Việt Nam

Luận văn thạc sỹ về tôn giáo tại Việt Nam là một lĩnh vực nghiên cứu quan trọng, phản ánh sự phát triển và biến đổi của các tôn giáo truyền thống và tôn giáo hiện đại trong bối cảnh xã hội Việt Nam. Nghiên cứu này không chỉ giúp hiểu rõ hơn về các tôn giáo và văn hóa Việt Nam, mà còn cung cấp cái nhìn sâu sắc về mối quan hệ giữa tôn giáo và xã hội. Các luận văn thường tập trung vào việc phân tích các hiện tượng tôn giáo mới xuất hiện, cũng như vai trò của tôn giáo trong đời sống xã hội và chính trị.

1.1. Định nghĩa và ý nghĩa của tôn giáo trong xã hội Việt Nam

Tôn giáo được hiểu là một hệ thống niềm tin và thực hành liên quan đến các vấn đề siêu nhiên. Ở Việt Nam, tôn giáo truyền thống như Phật giáo, Đạo giáo, và Thiên Chúa giáo đã có mặt từ lâu đời. Sự hiện diện của các tôn giáo dân gian cũng đóng vai trò quan trọng trong đời sống tâm linh của người dân. Nghiên cứu về tôn giáo giúp làm rõ hơn về sự đa dạng văn hóa và tâm linh của người Việt.

1.2. Tình hình tôn giáo hiện nay tại Việt Nam

Trong những năm gần đây, tình hình tôn giáo tại Việt Nam đã có nhiều biến đổi. Sự xuất hiện của các tôn giáo mới và các phong trào tôn giáo đã tạo ra một bức tranh đa dạng hơn về tôn giáo trong xã hội. Các nghiên cứu cho thấy rằng, bên cạnh các tôn giáo truyền thống, nhiều người trẻ đang tìm kiếm các hình thức tôn giáo mới, điều này phản ánh sự thay đổi trong nhu cầu tâm linh của xã hội hiện đại.

II. Vấn đề và thách thức trong nghiên cứu tôn giáo tại Việt Nam

Nghiên cứu tôn giáo tại Việt Nam đối mặt với nhiều thách thức, bao gồm sự thiếu hụt tài liệu, sự nhạy cảm của các vấn đề tôn giáo trong xã hội, và sự phân hóa trong quan điểm nghiên cứu. Các nhà nghiên cứu cần phải cân nhắc kỹ lưỡng khi tiếp cận các vấn đề liên quan đến tôn giáo và chính trị. Hơn nữa, việc nghiên cứu các tôn giáo dân gian cũng gặp khó khăn do thiếu thông tin và tài liệu chính thức.

2.1. Những khó khăn trong việc thu thập dữ liệu

Việc thu thập dữ liệu về các tôn giáo hiện đại và tôn giáo truyền thống gặp nhiều khó khăn do sự nhạy cảm của các vấn đề tôn giáo. Nhiều người không muốn chia sẻ thông tin về niềm tin tôn giáo của họ, dẫn đến việc thiếu hụt dữ liệu đáng tin cậy cho các nghiên cứu.

2.2. Sự phân hóa trong quan điểm nghiên cứu

Sự phân hóa trong quan điểm nghiên cứu về tôn giáo cũng là một thách thức lớn. Các nhà nghiên cứu có thể có những quan điểm khác nhau về vai trò của tôn giáo trong xã hội, điều này có thể dẫn đến những tranh cãi và khó khăn trong việc đạt được sự đồng thuận trong các nghiên cứu.

III. Phương pháp nghiên cứu tôn giáo hiệu quả tại Việt Nam

Để nghiên cứu tôn giáo tại Việt Nam một cách hiệu quả, các nhà nghiên cứu cần áp dụng nhiều phương pháp khác nhau. Các phương pháp này bao gồm khảo sát, phỏng vấn, và phân tích tài liệu. Việc kết hợp các phương pháp này sẽ giúp tạo ra một cái nhìn toàn diện hơn về các hiện tượng tôn giáo trong xã hội.

3.1. Khảo sát và phỏng vấn

Khảo sát và phỏng vấn là hai phương pháp quan trọng trong nghiên cứu tôn giáo. Các nhà nghiên cứu có thể thu thập thông tin từ những người theo các tôn giáo truyền thống và tôn giáo mới để hiểu rõ hơn về niềm tin và thực hành của họ.

3.2. Phân tích tài liệu

Phân tích tài liệu là một phương pháp quan trọng khác trong nghiên cứu tôn giáo. Các nhà nghiên cứu có thể sử dụng tài liệu từ các nguồn khác nhau, bao gồm sách, bài báo, và tài liệu chính thức để thu thập thông tin và phân tích các xu hướng tôn giáo trong xã hội.

IV. Ứng dụng thực tiễn của nghiên cứu tôn giáo tại Việt Nam

Nghiên cứu tôn giáo không chỉ có giá trị lý thuyết mà còn có nhiều ứng dụng thực tiễn. Các kết quả nghiên cứu có thể giúp các nhà hoạch định chính sách hiểu rõ hơn về vai trò của tôn giáo trong xã hội, từ đó đưa ra các quyết định phù hợp. Hơn nữa, nghiên cứu tôn giáo cũng có thể giúp nâng cao nhận thức của cộng đồng về sự đa dạng văn hóa và tôn giáo.

4.1. Định hướng chính sách tôn giáo

Các nghiên cứu về tôn giáo có thể cung cấp thông tin quan trọng cho các nhà hoạch định chính sách trong việc xây dựng các chính sách liên quan đến tôn giáo. Điều này giúp đảm bảo rằng các chính sách này phù hợp với nhu cầu và thực tế của xã hội.

4.2. Nâng cao nhận thức cộng đồng

Nghiên cứu tôn giáo cũng có thể giúp nâng cao nhận thức của cộng đồng về sự đa dạng văn hóa và tôn giáo. Điều này có thể góp phần vào việc xây dựng một xã hội hòa bình và đoàn kết hơn, nơi mọi người tôn trọng lẫn nhau bất kể niềm tin tôn giáo.

V. Kết luận và tương lai của nghiên cứu tôn giáo tại Việt Nam

Nghiên cứu tôn giáo tại Việt Nam đang ngày càng trở nên quan trọng trong bối cảnh xã hội hiện đại. Các nhà nghiên cứu cần tiếp tục khám phá và phân tích các hiện tượng tôn giáo mới, đồng thời tìm kiếm các phương pháp nghiên cứu hiệu quả hơn. Tương lai của nghiên cứu tôn giáo sẽ phụ thuộc vào khả năng của các nhà nghiên cứu trong việc thích ứng với những thay đổi trong xã hội và nhu cầu của cộng đồng.

5.1. Xu hướng nghiên cứu tôn giáo trong tương lai

Trong tương lai, nghiên cứu tôn giáo có thể sẽ tập trung nhiều hơn vào các tôn giáo mới và các phong trào tôn giáo đang nổi lên. Điều này sẽ giúp hiểu rõ hơn về sự phát triển của tôn giáo trong bối cảnh toàn cầu hóa.

5.2. Vai trò của công nghệ trong nghiên cứu tôn giáo

Công nghệ sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc thu thập và phân tích dữ liệu về tôn giáo. Các nhà nghiên cứu có thể sử dụng các công cụ công nghệ mới để tiếp cận và phân tích thông tin một cách hiệu quả hơn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Môc lôc Tran g Më ®Çu 1.TÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tµi: 2. Môc tiªu cña ®Ò tµi: 3. NhiÖm vô cña ®Ò tµi: 4. §èi tîng vµ ph¹m vi nghiªn cøu 5.

Ph¬ng ph¸p nghiªn cøu 6. ý nghÜa thùc tiÔn cña ®Ò tµi: 7. KÕt cÊu cña ®Ò tµi: Ch¬ng 1: NhËn d¹ng sù xuÊt hiÖn “§¹o l¹” ë ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y 1.Quan niÖm vÒ “§ao l¹” 1. NhËn d¹ng c¸c ®¹o l¹ xuÊt hiÖn ë níc ta hiÖn nay: 1.

Mét sè ®Æc ®iÓm vÒ ®¹o l¹ hiÖn nay ë ViÖt Nam: 1. Vµi nÐt vÒ gi¸o lý cña §ao l¹ ë ViÖt Nam hiÖn nay: 1. Nguån gèc xuÊt hiÖn ®¹o l¹ ë ViÖt Nam thêi gian qua: 1. Qu¸ tr×nh ®æi míi vµ ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ ®Êt níc vµ sù xuÊt hiÖn c¸c ®¹o l¹ ë níc ta.

Nguån gèc cña §¹o l¹ tõ c¸c vÊn ®Ò x· héi: 1. VÒ v¨n ho¸ tinh thÇn: 1. Trong lÜnh vùc tÝn ngìng, t«n gi¸o truyÒn thèng cã xu híng ph©n ly, ph¸t triÓn ®a d¹ng c¸c hÖ ph¸i míi. T¸c ®éng cña ®¹o l¹ trong ®êi sèng x· héi níc ta vµ nh÷ng vÊn ®Ò vÒ c«ng t¸c qu¶n lý nhµ níc vÒ t«n gi¸o thêi gian qua.

T¸c ®éng cña ®¹o l¹ ®èi víi ®êi sèng x· héi níc ta trong thêi gian qua: 2.2 C«ng t¸c qu¶n lý nhµ níc vµ kinh nghiÖm gi¶i quyÕt vÊn ®Ò ®¹o l¹ ë mét sè ®Þa ph¬ngthêi gian qua. Dù b¸o vÒ t×nh h×nh ®¹o l¹ ë níc ta trong nh÷ng n¨m tíi 1.1 T×nh h×nh diÔn biÕn cña ®¹o l¹ ë níc ta trong nh÷ng n¨m tíi nh sau: II. Mét sè gi¶i ph¸p vµ khuyÕn nghÞ 1. Quan ®iÓm vµ chñ tr¬ng 2.

Mét sè gi¶i ph¸p: 2.3 T¨ng cêng c«ng t¸c qu¶n lý nhµ níc vÒ t«n gi¸o 2. §Èy m¹nh cuéc vËn ®éng x©y dùng nÕp sèng v¨n minh, gia ®×nh v¨n ho¸, x©y dùng m«I trêng v¨n ho¸, tÝn ngìng lµnh m¹nh. §Èy m¹nh c«ng t¸c vËn ®éng quÇn chóng víi nh÷ng h×nh thøc vµ ph¬ng ph¸p phï hîp: 2.Mét sè kiÕn nghÞ KÕt luËn 2 Më ®Çu 1.TÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tµi: Bíc vµo thËp kû 90 nh÷ng n¨m cuèi cña thÕ kû XX vµ nh÷ng n¨m ®Çu cña thÕ kû XXI. C¸c ho¹t ®éng t«n gi¸o trë nªn s«i ®éng h¬n, kh«ng chØ ë ViÖt Nam mµ c¶ trªn thÕ giíi.

Ngoµi sù khuyÕch ch¬ng thanh thÕ, ®Èy m¹nh ho¹t ®éng cña c¸c t«n gi¸o truyÒn thèng. Cã mét xu híng vÒ “hiÖn tîng t«n gi¸o míi” xuÊt hiÖn ë nhiÒu quèc gia trªn thÕ giíi. ë ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y cã mét sè §¹o l¹ còng xuÊt hiÖn l«i kÐo mét bé phËn quÇn chóng tin theo. Trong khi ®ã chóng ta nhËn thøc cha râ, ®ång thêi cha cã chñ tr¬ng cô thÓ vÒ vÊn ®Ò nµy.

V× vËy, g©y nªn sù lóng tóng trong c«ng t¸c qu¶n lý cña chÝnh quyÒn ®Þa ph¬ng, c¬ së n¬i cã ®¹o l¹ xuÊt hiÖn, cã kh«ng Ýt ®¹o l¹ mµ c¸ch thøc hµnh ®¹o mang tÝnh ph¶n v¨n ho¸, phi ®¹o 3 ®øc, ¶nh hëng tíi ®êi sèng, søc khoÎ vµ nh©n phÈm con ngêi, t¸c ®éng xÊu tíi t×nh h×nh kinh tÕ, v¨n ho¸, x· héi… ë mét sè ®Þa ph¬ng. Qua thùc tÕ c«ng t¸c vµ qu¸ tr×nh häc tËp nghiªn cøu lý luËn chÝnh trÞ t¹i Häc ViÖn ChÝnh TrÞ khu vùc I t«i chän ®Ò tµi nghiªn cøu “NhËn d¹ng mét sè ®¹o l¹ ë níc ta trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y vµ nh÷ng vÊn ®Ò ®Æt ra trong c«ng t¸c qu¶n lý nhµ níc vÒ t«n gi¸o lµm luËn v¨n tèt nghiªp”. V× vËy víi mong muèn ®Ó chóng ta nhËn biÕt râ h¬n vÒ ®¹o l¹, phôc vô cho c«ng t¸c cña b¶n th©n ë ®¬n vÞ vµ gãp phÇn ®Ò xuÊt chñ tr¬ng vµ c¸c gi¶i ph¸p cô thÓ ®Ó c¸c cÊp, c¸c ngµnh gi¶i quyÕt tèt vÊn ®Ò ®¹o l¹ ë ®Þa ph¬ng nh»m n©ng cao nhËn thøc vÒ t«n gi¸o vµ thùc hiÖn tèt c«ng t¸c t«n gi¸o trong t×nh h×nh míi. Môc tiªu cña ®Ò tµi: - Trªn c¬ së nghiªn cøu, ph©n tÝch lµm râ thùc tr¹ng t×nh h×nh, ®Æc ®iÓm ®¹o l¹ ë níc ta hiÖn nay.

- X¸c ®Þnh râ c¬ së x· héi xuÊt hiÖn mét sè ®¹o l¹ ë níc ta nh÷ng n¨m gÇn ®©y t¸c ®éng ¶nh hëng cña nã tíi ®êi sèng x· héi vµ con ngêi. - Nªu nh÷ng khuyÕn nghÞ vµ gi¶i ph¸p cô thÓ gi¶i quyÕt hiÖn tîng ®¹o l¹ hiÖn nay. - Trªn c¬ së ®ã ®Ò xuÊt c¸c chñ tr¬ng cña §¶ng ®èi víi c«ng t¸c t«n gi¸o nãi chung vµ vÊn ®Ò ®¹o l¹ nãi riªng. NhiÖm vô cña ®Ò tµi: 4 - Lµm râ mét sè kh¸i niÖm vµ nhËn thøc vÒ vÊn ®Ò ®¹o l¹.

- Kh¶o s¸t, ®¸nh gi¸ thùc tr¹ng mét sè ®¹o l¹ ë níc ta hiÖn nay, ph©n tÝch c¬ së kinh tÕ, x· héi lµm xuÊt hiÖn ®¹o l¹. - Nh÷ng ¶nh hëng vÒ ®êi sèng kinh tÕ, x· héi, v¨n ho¸. - Nh÷ng kinh nghiÖm gi¶i quyÕt vÊn ®Ò ®¹o l¹, t¹p gi¸o ë mét sè ®Þa ph¬ng. - Dù b¸o t×nh h×nh vÊn ®Ò ®¹o l¹ trong nh÷ng n¨m tíi.

- KhuyÕn nghÞ chñ tr¬ng vµ gi¶i ph¸p ®èi víi vÊn ®Ò ®¹o l¹ ë níc ta hiÖn nay. §èi tîng vµ ph¹m vi nghiªn cøu Lµ c¸c ®ao l¹ xuÊt hiÖn vµ ®ang tån t¹i ë níc ta nh: “Long Hoa Di LÆc”, “Kinh Hoa §ao”, “Thiªn Linh C¸i”, “§¹o Quang Minh”, “V« uy thÇn bÝ”, “Thanh H¶i V« Thîng S”, “C« non”, “§¹o Cöu Trïng Thiªn”, “§oµn 18 Phó Thä”, “§¹o Ch©n Kh«ng”, “Ngo¹i C¶m Tè D- ¬ng”,… - VÒ kh«ng gian: Lùa chän mét sè ®¹o l¹ xuÊt hiÖn ë c¸c tØnh thuéc c¸c vïng miÒn kh¸c nhau cña níc ta ®Ó nghiªn cøu. - VÒ thêi gian: Tõ n¨m 1990 ®Õn nay. - Ph¹m vi nghiªn cøu trong tõng ®èi tîng: TËp trung lµm râ thùc tr¹ng, c¬ së kinh tÕ, x· héi xuÊt hiÖn vµ tån t¹i, ¶nh hëng cña c¸c ®¹o l¹ tíi ®êi sèng x· héi vµ con ngêi.

Ph¬ng ph¸p nghiªn cøu 5 - VËn dông ph¬ng ph¸p luËn khoa häc cña chñ nghÜa M¸c lªnin. - VËn dông tæng hîp c¸c ph¬ng ph¸p nghiªn cøu nh: tæng hîp vµ ph©n tÝch, coi träng ph¬ng ph¸p ®iÒu tra, kh¶o s¸t, thèng kª, thùc tÕ t¹i ®Þa ph¬ng c¬ së. - Tæ chøc héi th¶o. ý nghÜa thùc tiÔn cña ®Ò tµi: T«n gi¸o lµ mét hiÖn tîng x· héi phøc t¹p vµ nh¹y c¶m.

Ngoµi c¸c t«n gi¸o truyÒn thèng ë níc ta trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y cã kho¶ng vµi chôc ®¹o l¹ xuÊt hiÖn mang nhiÒu s¾c th¸i kh¸c nhau, lµnh Ýt d÷ nhiÒu, cã ¶nh hëng tíi ®êi sèng vËt chÊt tinh thÇn cña mét bé phËn quÇn chóng nh©n d©n vµ t×nh h×nh kinh tÕ x· héi t¹i ®Þa bµn n¬i c¸c ®¹o l¹ ®ã xuÊt hiÖn. Yªu cÇu ®Æt ra cÇn ph¶i cã sù nghiªn cøu thÊu ®¸o cã chñ tr¬ng vµ c¸ch thøc qu¶n lý thèng nhÊt chØ ®¹o tõ trung ¬ng nh»m gióp c¸c ®Þa ph¬ng, c¬ së gi¶i quyÕt vÊn ®Ò nµy. -ý nghÜa khoa häc: cã thÓ lµm tµi liÖu nghiªn cøu, tham kh¶o, gãp phÇn lµm luËn cø, cho viÖc ®Ò ra c¸c chñ tr¬ng vµ gi¶i ph¸p ®Ó gi¶i quyÕt vÊn ®Ò t«n gi¸o nãi chung vµ ®¹o l¹ nãi riªng ë níc ta. - HiÖu qu¶ kinh tÕ: gãp phÇn h¹n chÕ t¸c ®éng ¶nh hëng xÊu ®Õn s¶n xuÊt vµ ®êi sèng kinh tÕ cña mét bé phËn quÇn chóng ë ®ia ph¬ng, c¬ së n¬i cã c¸c ®ao l¹ xuÊt hiÖn.

6 - HiÖu qu¶ x· héi: gãp phÇn gi¶i quyÕt vÊn ®Ò mª tÝn dÞ ®oan ë níc ta hiÖn nay. - Nh»m ng¨n ngõa, h¹n chÕ nh÷ng t¸c ®éng ¶nh hëng xÊu cña ®¹o l¹ ®èi víi ®êi sèng vËt chÊt tinh thÇn cña nh©n d©n. - Gióp cho chÝnh quyÒn gi¶i quyÕt tèt h¬n viÖc qu¶n lý t×nh h×nh t«n gi¸o ë c¬ së. KÕt cÊu cña ®Ò tµi: Ngoµi phÇn më ®Çu, kÕt luËn, danh môc tµi liÖu tham kh¶o, ®Ò tµi gåm 3 ch¬ng: Ch¬ng 1: NhËn d¹ng sù xuÊt hiÖn cña §¹o l¹ ë ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y.

Ch¬ng 2: T¸c ®éng cña §¹o l¹ ®èi víi §êi sèng x· héi vµ nh÷ng vÊn ®Ò trong c«ng t¸c qu¶n lý nhµ níc vÒ t«n gi¸o thêi gian qua. Ch¬ng 3: Dù b¸o t×nh h×nh, nh÷ng gi¶i ph¸p vµ khuyÕn nghÞ gi¶i quyÕt ®¹o l¹ ë níc ta trong thêi gian tíi. 7 Ch¬ng 1 NhËn d¹ng sù xuÊt hiÖn “§¹o l¹” ë ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y 1.Quan niÖm vÒ “§ao l¹” Trong ®êi sèng sinh ho¹t tÝn ngìng t«n gi¸o thÕ giíi hiÖn nay, xuÊt hiÖn mét hiÖn tîng t«n gi¸o mµ c¸c nhµ nghiªn cøu trªn thÕ giíi gäi lµ “hiÖn tîng t«n gi¸o míi”. ë níc ta hiÖn tîng nµy ®îc hiÓu víi nhiÒu tªn gäi kh¸c nhau: “gi¸o ph¸i”, ®¹o l¹, “t¹p gi¸o”, “tµ gi¸o”… 8 BiÓu hiÖn cña nh÷ng “hiÖn tîng t«n gi¸o míi” nµy mu«n mµu, mu«n vÎ.

Cã thÓ lµ sù ph©n rÏ tõ mét t«n gi¸o cæ truyÒn, hiÓu gi¸o lý, ®èi tîng thê theo ý riªng, nhiÒu khi ®i qu¸ xa gi¸o lý, cã khi chØ lÊy mét vÊn ®Ò nµo trong ®ã ®îc cho lµ quan träng nhÊt, c¬ b¶n nhÊt ®Ó tu©n theo. Cã thÓ xoay quanh trôc mét t«n gi¸o cã s½n, nhµo nÆn, l¾p ghÐp nh÷ng yÕu tè t«n gi¸o kh¸c, phñ lªn mét vá bäc khoa häc, tÊt c¶ ®îc hiÓu mét c¸ch tÇm thêng ho¸. Cã thÓ dùng lªn tõ mét nhu cÇu trÇn tôc rÌn luyÖn c¬ thÓ, ch÷a bÖnh… g¾n vµo ®ã chót yÕu tè linh thiªng, t¹o nªn mét phong trµo, mét tæ chøc thËm chÝ kho¸c ¸o chÝnh trÞ. Cã thÓ vµ cã phÇn nguy hiÓm lµ vin vµo ngµy tËn thÕ, mét yÕu tè thêng thÊy ë c¸c t«n gi¸o kh¸c nhau, vµo ngµy thiªn niªn kû, phñ nhËn tÊt c¶ c¸i g× trªn trÇn gian, ®Ó ®i vµo mét “cæng trêi”, mét “thiªn ®µng míi”1.

Cã lo¹i mang mÇu s¾c chÝnh trÞ; cã lo¹i trong gi¸o lý vµ nghi lÔ ®Ëm yÕu tè phi nh©n tÝnh, ph¶n v¨n ho¸, kÝch dôc; lo¹i bi quan khuyÕn khÝch tù s¸t; lo¹i kÝch ®éng b¹o lùc; lo¹i mª tÝn dÞ ®oan… 1 §Æng Nghiªm V¹n: Lý luËn vÒ t«n gi¸o vµ t×nh h×nh t«n gi¸o ë ViÖt Nam – NXB CTQG – 2001 Tr198. 9 §Õn nay vÉn cha cã mét sù thèng nhÊt chung vÒ kh¸i niÖm cho nh÷ng hiÖn tîng nµy. Còng chÝnh v× vËy mµ t«i tr¸nh dïng côm tõ “t«n gi¸o míi” vµ còng kh«ng d¸m ®i s©u vµo viÖc tranh luËn lµm râ kh¸i niÖm nµy. Lý gi¶i thuËt ng÷ ®¹o l¹ ®îc dïng trong ®Ò tµi chØ ®Ò khu«n viÖc nghiªn cøu vµo mét ph¹m vi nhÊt ®Þnh.