Luận Văn Thạc Sĩ Về Quản Lý Chi Thường Xuyên Từ Ngân Sách Nhà Nước Của Sở Tài Chính Tỉnh Cao Bằng

• Tác giả: Phạm Đức Ân
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Hồng Tâm
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Quản lý Chi Thường Xuyên Từ Ngân Sách Nhà Nước Của Sở Tài Chính Tỉnh Cao Bằng
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN TỪ NSNN CỦA SỞ TÀI CHÍNH
• 1.1. Cơ sở lý luận về Ngân sách Nhà nước và quản lý chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước của Sở Tài chính
• 1.2. Khái niệm, đặc điểm, phân loại và vai trò của NSNN
• 1.3. Chi Ngân sách Nhà nước
• 1.4. Chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 1.5. Quản lý chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước của Sở Tài chính
• 1.6. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước của Sở Tài chính
• 1.7. Kinh nghiệm thực tiễn về quản lý chi thường xuyên NSNN
• 1.8. Kinh nghiệm trong quản lý chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước tại một số địa phương
• 1.9. Bài học kinh nghiệm cho Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Câu hỏi nghiên cứu
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.3. Phương pháp thu thập số liệu
• 2.4. Phương pháp tổng hợp số liệu
• 2.5. Phương pháp phân tích
• 2.6. Các chỉ tiêu đánh giá kết quả hoạt động quản lý chi thường xuyên từ NSNN
• 2.7. Nhóm chỉ tiêu đánh giá kết quả chi thường xuyên từ ngân sách
• 2.8. Các chỉ tiêu đánh giá về kết quả công tác quản lý chi NSNN cấp tỉnh
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN TỪ NSNN CỦA SỞ TÀI CHÍNH TỈNH CAO BẰNG
• 3.1. Khái quát chung về Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng
• 3.2. Cơ cấu tổ chức của Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng
• 3.3. Nhiệm vụ, quyền hạn của Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng
• 3.4. Tổng quan tình hình chi Ngân sách tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2017 - 2019
• 3.5. Thực trạng quản lý chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2017 - 2019
• 3.6. Hoạt động tham mưu cho cấp trên trong quản lý chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước
• 3.7. Quản lý lập, phân bổ dự toán chi thường xuyên từ NSNN
• 3.8. Quản lý công tác điều hành, chấp hành dự toán chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước của Sở Tài chính
• 3.9. Quản lý quyết toán và kiểm tra, kiểm toán chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 3.10. Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác quản lý chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng
• 3.10.1. Nhân tố chủ quan
• 3.10.2. Nhân tố khách quan
• 3.11. Đánh giá chung về công tác quản lý chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng
• 3.11.1. Kết quả đạt được
• 3.11.2. Những hạn chế, khó khăn. Nguyên nhân hạn chế
• 4. CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN TỪ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC CỦA SỞ TÀI CHÍNH, TỈNH CAO BẰNG
• 4.1. Mục tiêu và phương hướng của công tác quản lý chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng trong giai đoạn 2021 - 2025
• 4.2. Giải pháp hoàn thiện công tác quản lý chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng trong giai đoạn tới
• 4.3. Nhóm giải pháp cho công tác lập dự toán chi thường xuyên từ NSNN
• 4.4. Nhóm giải pháp cho công tác triển khai chấp hành chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước
• 4.5. Nhóm giải pháp cho công tác quyết toán chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước
• 4.6. Nhóm giải pháp cho công tác thanh tra quyết toán chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước
• 4.7. Nhóm giải pháp khác
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Quản Lý Chi Ngân Sách Nhà Nước Sở Tài Chính

Quản lý chi ngân sách nhà nước là một lĩnh vực phức tạp, đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về lý thuyết và thực tiễn. Sở Tài chính đóng vai trò then chốt trong việc quản lý và điều hành ngân sách nhà nước, đảm bảo nguồn lực tài chính được sử dụng hiệu quả và minh bạch. Theo Luật Ngân sách Nhà nước năm 2015, Ngân sách Nhà nước bao gồm toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định. Việc quản lý hiệu quả chi thường xuyên ngân sách nhà nước là yếu tố quan trọng để đảm bảo sự ổn định và phát triển kinh tế - xã hội.

1.1. Khái niệm và đặc điểm của Ngân sách Nhà nước

Ngân sách Nhà nước (NSNN) là kế hoạch tài chính toàn diện của quốc gia, bao gồm các khoản thu và chi được dự toán và thực hiện trong một năm tài chính. Đặc điểm của NSNN là hoạt động thu chi gắn liền với quyền lực kinh tế - chính trị của Nhà nước, thể hiện sự phân phối lại các nguồn tài chính và luôn gắn chặt với sở hữu Nhà nước. NSNN cũng có những đặc điểm như các quỹ tiền tệ khác, nó được chia thành nhiều quỹ nhỏ có tác dụng riêng, sau đó mới được chi dùng cho những mục đích đã định.

1.2. Vai trò của Ngân sách Nhà nước trong nền kinh tế

NSNN đóng vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh vĩ mô nền kinh tế, định hướng phát triển sản xuất, điều tiết thị trường, bình ổn giá cả và điều chỉnh đời sống xã hội. NSNN là công cụ tài chính của Nhà nước, góp phần thúc đẩy sự tăng trưởng của nền kinh tế, điều chỉnh kinh tế vĩ mô. Nhà nước sử dụng NSNN như là công cụ tài chính để kiềm chế lạm phát, ổn định thị trường, giá cả cũng như giải quyết các nguy cơ tiềm ẩn về bất ổn chính trị.

1.3. Phân loại chi Ngân sách Nhà nước

Chi NSNN được phân loại thành chi đầu tư phát triển và chi thường xuyên. Chi đầu tư phát triển bao gồm các khoản chi xây dựng cơ sở hạ tầng, hỗ trợ doanh nghiệp và bổ sung dự trữ nhà nước. Chi thường xuyên bao gồm các khoản chi cho hoạt động sự nghiệp (giáo dục, y tế, văn hóa...), hoạt động của cơ quan nhà nước và các tổ chức chính trị - xã hội. Việc phân loại này giúp quản lý và kiểm soát chi tiêu công một cách hiệu quả hơn.

II. Chi Thường Xuyên Ngân Sách Vai Trò Quản Lý Hiệu Quả

Chi thường xuyên là một bộ phận quan trọng của chi ngân sách nhà nước, chiếm tỷ trọng lớn và có vai trò quyết định trong việc duy trì hoạt động của bộ máy nhà nước, cung cấp dịch vụ công và đảm bảo an sinh xã hội. Quản lý chi thường xuyên ngân sách nhà nước hiệu quả là yếu tố then chốt để nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Theo tài liệu nghiên cứu, quá trình thực hiện công tác, quản lý chi TX NSNN vẫn còn những tồn tại, hạn chế, bất cập như: Sử dụng NSNN vẫn kém hiệu quả, lãng phí, thất thoát, dễ phát sinh tiêu cực.

2.1. Khái niệm và đặc điểm của chi thường xuyên

Chi thường xuyên là các khoản chi nhằm duy trì hoạt động thường xuyên của các cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập và các tổ chức chính trị - xã hội. Đặc điểm của chi thường xuyên là tính ổn định, thường xuyên và có tính chất lặp lại. Các khoản chi thường xuyên bao gồm chi lương, chi hoạt động, chi mua sắm thường xuyên và các khoản chi khác.

2.2. Nội dung quản lý chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước

Quản lý chi thường xuyên bao gồm các hoạt động lập dự toán, phân bổ dự toán, chấp hành dự toán và quyết toán chi ngân sách. Lập dự toán phải dựa trên cơ sở định mức, tiêu chuẩn và chế độ hiện hành. Phân bổ dự toán phải đảm bảo công khai, minh bạch và hiệu quả. Chấp hành dự toán phải tuân thủ đúng quy trình, thủ tục và đảm bảo tiết kiệm, hiệu quả. Quyết toán phải chính xác, đầy đủ và kịp thời.

2.3. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý chi thường xuyên

Quản lý chi thường xuyên chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, bao gồm yếu tố kinh tế, yếu tố chính trị - xã hội, yếu tố pháp lý và yếu tố tổ chức. Yếu tố kinh tế ảnh hưởng đến quy mô và cơ cấu chi ngân sách. Yếu tố chính trị - xã hội ảnh hưởng đến ưu tiên chi tiêu công. Yếu tố pháp lý ảnh hưởng đến quy trình và thủ tục chi ngân sách. Yếu tố tổ chức ảnh hưởng đến năng lực quản lý và điều hành chi ngân sách.

III. Thực Trạng Quản Lý Chi Thường Xuyên tại Sở Tài Chính

Thực tế cho thấy, công tác quản lý chi thường xuyên tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng vẫn còn nhiều hạn chế. Theo tài liệu, tình hình kinh tế xã hội của tỉnh Cao Bằng còn gặp nhiều khó khăn và vẫn đang là một tỉnh hưởng trợ cấp cân đối từ ngân sách trung ương, trong khi nhu cầu chi thường xuyên ngân sách địa phương không ngừng tăng nhưng công tác quản lý chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước tỉnh thời gian qua còn bộc lộ những hạn chế, yếu kém. Cần có những giải pháp đồng bộ để khắc phục những tồn tại này và nâng cao hiệu quả quản lý chi tiêu công.

3.1. Tổng quan về Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng

Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng là cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh, có chức năng tham mưu, giúp UBND tỉnh quản lý nhà nước về tài chính, ngân sách, thuế, phí, lệ phí và các khoản thu khác của ngân sách nhà nước; quản lý vốn nhà nước đầu tư vào doanh nghiệp; quản lý tài sản công; thực hiện công tác kế toán nhà nước và các hoạt động dịch vụ tài chính theo quy định của pháp luật.

3.2. Thực trạng quản lý chi thường xuyên giai đoạn 2017 2019

Giai đoạn 2017-2019, công tác quản lý chi thường xuyên tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng đã đạt được một số kết quả nhất định, tuy nhiên vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế. Cụ thể, công tác lập dự toán còn thiếu chính xác, phân bổ dự toán chưa hợp lý, chấp hành dự toán còn nhiều sai sót và quyết toán còn chậm trễ. Tình trạng chi sai chế độ, vượt mức quy định, không đúng mục đích, sử dụng lãng phí vẫn còn xảy ra.

3.3. Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý chi thường xuyên

Công tác quản lý chi thường xuyên tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng chịu ảnh hưởng bởi nhiều nhân tố, bao gồm nhân tố chủ quan và nhân tố khách quan. Nhân tố chủ quan bao gồm năng lực cán bộ, quy trình quản lý và hệ thống thông tin. Nhân tố khách quan bao gồm tình hình kinh tế - xã hội, cơ chế chính sách và sự phối hợp giữa các cơ quan.

IV. Giải Pháp Hoàn Thiện Quản Lý Chi Thường Xuyên Cao Bằng

Để nâng cao hiệu quả quản lý chi thường xuyên tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện. Các giải pháp này phải tập trung vào việc hoàn thiện quy trình lập dự toán, phân bổ dự toán, chấp hành dự toán và quyết toán. Đồng thời, cần tăng cường kiểm tra, giám sát và nâng cao năng lực cán bộ. Theo tài liệu, để góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu kinh tế - xã hội mà Đảng bộ và chính quyền địa phương đã đặt ra trong bối cảnh nguồn lực tài chính hạn hẹp, công tác quản lý chi thường xuyên từ ngân sách Ngân sách Nhà nước tỉnh cần phải quản lý hết sức chặt chẽ, linh hoạt, tiết kiệm và có hiệu quả.

4.1. Mục tiêu và phương hướng giai đoạn 2021 2025

Mục tiêu của công tác quản lý chi thường xuyên giai đoạn 2021-2025 là nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước, đảm bảo đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Cao Bằng. Phương hướng là tăng cường tính công khai, minh bạch, tiết kiệm và hiệu quả trong quản lý chi tiêu công.

4.2. Giải pháp hoàn thiện công tác lập dự toán chi thường xuyên

Để hoàn thiện công tác lập dự toán chi thường xuyên, cần tăng cường khảo sát, dự báo tình hình thực tế của địa phương trước khi lập dự toán. Đồng thời, cần xây dựng định mức, tiêu chuẩn và chế độ chi tiêu hợp lý, phù hợp với điều kiện thực tế của tỉnh Cao Bằng. Cần có cơ chế quy trách nhiệm trong thực hiện một số nghiệp vụ chi cụ thể.

4.3. Giải pháp hoàn thiện công tác chấp hành và quyết toán chi

Để hoàn thiện công tác chấp hành và quyết toán chi thường xuyên, cần tăng cường kiểm tra, giám sát việc chấp hành dự toán. Đồng thời, cần đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho các đơn vị sử dụng ngân sách. Cần có cơ chế tổng thể và thống nhất để kiểm soát giá mua sắm một số hàng hóa dịch vụ một cách chặt chẽ và có hiệu quả nhất.

V. Ứng Dụng CNTT Cải Cách Thủ Tục Quản Lý Chi TX

Việc ứng dụng công nghệ thông tin và cải cách thủ tục hành chính đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả quản lý chi thường xuyên. Việc áp dụng các phần mềm quản lý ngân sách và dịch vụ công trực tuyến giúp tăng cường tính minh bạch, giảm thiểu sai sót và tiết kiệm thời gian, chi phí. Theo tài liệu, thực hiện công tác quản lý chi TX NSNN chưa đáp ứng yêu cầu quản lý và cải cách thủ tục hành chính trong xu thế đẩy mạnh mở cửa và hội nhập quốc tế.

5.1. Ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý ngân sách

Việc ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý ngân sách giúp tăng cường tính minh bạch, giảm thiểu sai sót và tiết kiệm thời gian, chi phí. Các phần mềm quản lý ngân sách cho phép theo dõi, kiểm soát và báo cáo tình hình thu chi một cách chính xác và kịp thời.

5.2. Cải cách thủ tục hành chính trong chi tiêu công

Việc cải cách thủ tục hành chính trong chi tiêu công giúp giảm thiểu phiền hà, tạo điều kiện thuận lợi cho các đơn vị sử dụng ngân sách. Cần đơn giản hóa quy trình, thủ tục và tăng cường tính công khai, minh bạch trong chi tiêu công.

5.3. Xây dựng chính phủ điện tử và dịch vụ công trực tuyến

Việc xây dựng chính phủ điện tử và dịch vụ công trực tuyến giúp tăng cường tính minh bạch, giảm thiểu chi phí và nâng cao chất lượng dịch vụ công. Các dịch vụ công trực tuyến cho phép người dân và doanh nghiệp tiếp cận thông tin và thực hiện các thủ tục hành chính một cách dễ dàng và thuận tiện.

VI. Đánh Giá Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Chi Ngân Sách

Đánh giá hiệu quả quản lý chi thường xuyên là một bước quan trọng để xác định những điểm mạnh, điểm yếu và đề xuất các giải pháp cải thiện. Cần có những tiêu chí đánh giá rõ ràng, khách quan và toàn diện để đảm bảo tính chính xác và tin cậy. Theo tài liệu, cần phải có sự cân bằng trong thu chi ngân sách. Chi Ngân sách Nhà nước là việc phân phối và sử dụng quỹ NSNN nhằm đảm bảo thực hiện chức năng của Nhà nước theo những nguyên tắc nhất định.

6.1. Tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý chi thường xuyên

Các tiêu chí đánh giá hiệu quả quản lý chi thường xuyên bao gồm tính kinh tế, tính hiệu lực và tính hiệu quả. Tính kinh tế thể hiện ở việc sử dụng ngân sách một cách tiết kiệm và hiệu quả. Tính hiệu lực thể hiện ở việc đạt được các mục tiêu đề ra. Tính hiệu quả thể hiện ở việc tạo ra giá trị gia tăng cho xã hội.

6.2. Giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước

Để nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước, cần tăng cường kiểm tra, giám sát việc sử dụng ngân sách. Đồng thời, cần có cơ chế khuyến khích các đơn vị sử dụng ngân sách một cách tiết kiệm và hiệu quả. Cần có cơ chế quy trách nhiệm rõ ràng đối với các trường hợp sử dụng ngân sách sai mục đích, lãng phí.

6.3. Tăng cường công khai minh bạch trong quản lý ngân sách

Việc tăng cường công khai, minh bạch trong quản lý ngân sách giúp tăng cường trách nhiệm giải trình của các cơ quan nhà nước và tạo điều kiện cho người dân tham gia giám sát. Cần công khai thông tin về dự toán, phân bổ, chấp hành và quyết toán ngân sách một cách đầy đủ, kịp thời và dễ hiểu.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn 2017-2019, công tác quản lý chi thường xuyên từ Ngân sách Nhà nước (NSNN) tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng đã trở thành một vấn đề cấp thiết, khi chi thường xuyên chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tổng chi ngân sách và có vai trò quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội. Tỉnh Cao Bằng, với đặc thù là một tỉnh miền núi còn nhiều khó khăn, phụ thuộc vào nguồn trợ cấp cân đối từ ngân sách trung ương, đã chứng kiến nhu cầu chi thường xuyên ngày càng tăng trong khi công tác quản lý còn nhiều hạn chế như chi sai chế độ, vượt mức quy định, lãng phí và chưa có cơ chế kiểm soát chặt chẽ. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là đánh giá thực trạng công tác quản lý chi thường xuyên từ NSNN tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng trong giai đoạn 2017-2019, từ đó đề xuất các giải pháp tăng cường hiệu quả quản lý trong giai đoạn 2021-2025. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào hoạt động quản lý chi thường xuyên của Sở Tài chính trên địa bàn tỉnh Cao Bằng, sử dụng dữ liệu thứ cấp và sơ cấp thu thập trong năm 2020. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng kế hoạch quản lý chi thường xuyên, hỗ trợ công tác quản lý tài chính công, đồng thời làm tài liệu tham khảo cho các cơ quan chức năng và các trường đại học trong lĩnh vực quản lý ngân sách nhà nước.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình quản lý ngân sách nhà nước, tập trung vào:

• Khái niệm và vai trò Ngân sách Nhà nước (NSNN): NSNN là kế hoạch thu chi của Nhà nước nhằm thực hiện các chức năng quản lý kinh tế - xã hội, có đặc điểm phân phối lại nguồn lực tài chính và không hoàn trả trực tiếp. NSNN đóng vai trò huy động tài chính, điều chỉnh kinh tế vĩ mô, đảm bảo công bằng xã hội và phát triển bền vững.

• Chi thường xuyên từ NSNN: Là khoản chi tiêu ổn định, mang tính chu kỳ, phục vụ các nhiệm vụ thường xuyên của Nhà nước như quản lý hành chính, sự nghiệp giáo dục, y tế, quốc phòng, an ninh và các chính sách xã hội. Chi thường xuyên không tạo ra tài sản hữu hình nhưng có vai trò quan trọng trong duy trì hoạt động bộ máy nhà nước và ổn định xã hội.

• Quản lý chi thường xuyên từ NSNN: Quá trình thực hiện các bước lập dự toán, phân bổ, chấp hành, quyết toán và kiểm tra chi thường xuyên nhằm đảm bảo chi đúng mục đích, tiết kiệm và hiệu quả. Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng là cơ quan chuyên môn tham mưu, giúp UBND tỉnh quản lý chi thường xuyên ngân sách địa phương.

• Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý chi thường xuyên: Bao gồm nhân tố chủ quan như năng lực quản lý, trình độ cán bộ, sự phối hợp giữa các cơ quan; nhân tố khách quan như điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội, chính sách pháp luật và nguồn lực tài chính công.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu: Luận văn sử dụng dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo, văn bản pháp luật, tài liệu nghiên cứu liên quan đến quản lý ngân sách và số liệu chi ngân sách tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2017-2019. Dữ liệu sơ cấp được thu thập qua khảo sát, phỏng vấn cán bộ quản lý và các đơn vị sử dụng ngân sách tại tỉnh Cao Bằng trong tháng 5-6/2020.

• Phương pháp chọn mẫu: Toàn bộ 79 cán bộ của Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng được khảo sát, cùng với mẫu 291 cán bộ từ các đơn vị sử dụng ngân sách được xác định theo công thức Slovin với sai số 5%.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng thống kê mô tả để trình bày số liệu tuyệt đối, bình quân; phương pháp so sánh để đánh giá xu hướng biến động dự toán và quyết toán chi theo năm, theo địa bàn; phân tích định tính để đánh giá các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp.

• Timeline nghiên cứu: Thu thập dữ liệu sơ cấp trong tháng 5-6/2020, phân tích và tổng hợp số liệu trong các tháng tiếp theo, hoàn thiện luận văn trong năm 2020.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tình hình chi thường xuyên từ NSNN tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2017-2019:

   • Dự toán chi thường xuyên tăng trung bình khoảng 7% mỗi năm, phản ánh nhu cầu chi tiêu ngày càng cao.
   • Tỷ lệ chi thường xuyên chiếm trên 70% tổng chi ngân sách địa phương, tập trung chủ yếu vào các lĩnh vực giáo dục, y tế và quản lý hành chính.

2. Hiệu quả quản lý chi thường xuyên:

   • Có sự chênh lệch giữa dự toán và thực hiện chi thường xuyên, với tỷ lệ chi vượt dự toán khoảng 5-8% trong một số năm, cho thấy công tác lập dự toán còn chưa sát thực tế.
   • Công tác kiểm tra, thanh tra chi thường xuyên đã phát hiện và xử lý một số trường hợp chi sai chế độ, chi không đúng mục đích, góp phần giảm thất thoát ngân sách.

3. Yếu tố ảnh hưởng đến quản lý chi thường xuyên:

   • Nhân tố chủ quan như năng lực quản lý của lãnh đạo và trình độ chuyên môn của cán bộ được đánh giá ở mức trung bình khá (điểm đồng ý trung bình 3,5 trên thang Likert 5).
   • Nhân tố khách quan như điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn, đặc biệt là điều kiện tự nhiên vùng miền núi, ảnh hưởng đến việc phân bổ và sử dụng ngân sách.

4. So sánh với kinh nghiệm các địa phương khác:

   • Tỉnh Lạng Sơn và Bắc Ninh có công tác quản lý chi thường xuyên hiệu quả hơn nhờ cải cách hành chính, phân cấp quản lý và nâng cao năng lực cán bộ.
   • Cao Bằng cần học hỏi các bài học về cải tiến quy trình lập dự toán, tăng cường kiểm tra, kiểm soát và minh bạch trong quản lý chi thường xuyên.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những hạn chế trong quản lý chi thường xuyên tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng chủ yếu do năng lực cán bộ còn hạn chế, quy trình lập dự toán chưa sát thực tế, và điều kiện kinh tế xã hội khó khăn. So với các tỉnh như Lạng Sơn và Bắc Ninh, Cao Bằng chưa thực hiện tốt việc phân cấp quản lý và chưa có cơ chế kiểm soát chi tiêu chặt chẽ. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng dự toán chi thường xuyên theo năm, bảng so sánh tỷ lệ chi vượt dự toán và biểu đồ đánh giá mức độ đồng thuận về các yếu tố ảnh hưởng. Kết quả nghiên cứu nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nâng cao năng lực quản lý, cải cách thủ tục hành chính và tăng cường minh bạch trong chi tiêu ngân sách để nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực tài chính công.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Nâng cao năng lực quản lý và đào tạo cán bộ:

   • Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về quản lý ngân sách nhà nước cho cán bộ Sở Tài chính và các đơn vị sử dụng ngân sách.
   • Mục tiêu: tăng điểm đánh giá năng lực quản lý lên trên 4,0 trong thang Likert trong vòng 2 năm.
   • Chủ thể thực hiện: Sở Tài chính phối hợp với các cơ sở đào tạo chuyên ngành.

2. Cải tiến quy trình lập dự toán chi thường xuyên:

   • Áp dụng phương pháp dự báo dựa trên phân tích dữ liệu thực tế và điều kiện kinh tế xã hội địa phương để lập dự toán sát với nhu cầu thực tế.
   • Mục tiêu: giảm tỷ lệ chi vượt dự toán xuống dưới 3% trong giai đoạn 2021-2025.
   • Chủ thể thực hiện: Sở Tài chính phối hợp với các đơn vị sử dụng ngân sách.

3. Tăng cường công tác kiểm tra, thanh tra và minh bạch chi tiêu:

   • Thiết lập hệ thống kiểm soát nội bộ chặt chẽ, tăng cường thanh tra định kỳ và đột xuất các khoản chi thường xuyên.
   • Công khai báo cáo dự toán và quyết toán chi ngân sách trên các phương tiện truyền thông và trang thông tin điện tử.
   • Mục tiêu: nâng cao mức độ công khai minh bạch lên trên 90% các khoản chi.
   • Chủ thể thực hiện: Sở Tài chính phối hợp với Kho bạc Nhà nước và các cơ quan liên quan.

4. Phân cấp quản lý và giao quyền tự chủ cho các đơn vị sử dụng ngân sách:

   • Thực hiện phân cấp quản lý chi thường xuyên theo hướng giao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm cho các đơn vị sự nghiệp công lập.
   • Mục tiêu: tăng tính chủ động và hiệu quả sử dụng ngân sách tại các đơn vị.
   • Chủ thể thực hiện: UBND tỉnh, Sở Tài chính và các đơn vị sử dụng ngân sách.

5. Xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành trong quản lý chi thường xuyên:

   • Tăng cường phối hợp giữa Sở Tài chính, Sở Kế hoạch và Đầu tư, các cơ quan liên quan để đồng bộ trong lập kế hoạch và giám sát chi tiêu.
   • Mục tiêu: nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách toàn diện.
   • Chủ thể thực hiện: các sở, ngành liên quan của tỉnh Cao Bằng.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý ngân sách tại các Sở Tài chính địa phương:

   • Giúp nâng cao hiểu biết về quy trình quản lý chi thường xuyên, áp dụng các giải pháp cải tiến quản lý ngân sách phù hợp với đặc thù địa phương.

2. Lãnh đạo và cán bộ các đơn vị sử dụng ngân sách:

   • Hỗ trợ trong việc lập dự toán, chấp hành và quyết toán chi ngân sách đúng quy định, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực tài chính.

3. Các nhà nghiên cứu và giảng viên trong lĩnh vực quản lý kinh tế và tài chính công:

   • Cung cấp tài liệu tham khảo thực tiễn về quản lý chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại địa phương miền núi, phục vụ công tác giảng dạy và nghiên cứu.

4. Cơ quan hoạch định chính sách và các tổ chức kiểm toán, thanh tra:

   • Là cơ sở khoa học để xây dựng chính sách, quy định về quản lý ngân sách, đồng thời nâng cao hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát chi tiêu công.

Việc tham khảo luận văn giúp các đối tượng trên có cái nhìn toàn diện về thực trạng, nguyên nhân và giải pháp quản lý chi thường xuyên từ NSNN, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý tài chính công tại địa phương.

Câu hỏi thường gặp

1. Chi thường xuyên từ ngân sách nhà nước là gì?
   Chi thường xuyên là khoản chi tiêu ổn định, mang tính chu kỳ, phục vụ các nhiệm vụ thường xuyên của Nhà nước như quản lý hành chính, giáo dục, y tế, quốc phòng, an ninh và các chính sách xã hội, không tạo ra tài sản hữu hình nhưng giữ vai trò quan trọng trong duy trì hoạt động bộ máy nhà nước và ổn định xã hội.

2. Tại sao quản lý chi thường xuyên tại Cao Bằng còn nhiều hạn chế?
   Nguyên nhân chính là do năng lực quản lý và trình độ chuyên môn của cán bộ còn hạn chế, quy trình lập dự toán chưa sát thực tế, điều kiện kinh tế xã hội khó khăn và thiếu cơ chế kiểm soát chi tiêu chặt chẽ, dẫn đến tình trạng chi sai chế độ, vượt mức quy định và lãng phí.

3. Các yếu tố nào ảnh hưởng đến công tác quản lý chi thường xuyên?
   Bao gồm nhân tố chủ quan như năng lực quản lý, trình độ cán bộ, sự phối hợp giữa các cơ quan; nhân tố khách quan như điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội, chính sách pháp luật và nguồn lực tài chính công.

4. Giải pháp nào được đề xuất để nâng cao hiệu quả quản lý chi thường xuyên?
   Các giải pháp gồm nâng cao năng lực cán bộ, cải tiến quy trình lập dự toán, tăng cường kiểm tra, thanh tra và minh bạch chi tiêu, phân cấp quản lý và giao quyền tự chủ cho các đơn vị sử dụng ngân sách, xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành.

5. Làm thế nào để đảm bảo tính minh bạch trong quản lý chi thường xuyên?
   Thực hiện công khai báo cáo dự toán và quyết toán chi ngân sách trên các phương tiện truyền thông và trang thông tin điện tử, đồng thời tăng cường thanh tra, kiểm tra định kỳ và đột xuất các khoản chi, đảm bảo các khoản chi đúng mục đích, tiết kiệm và hiệu quả.

Kết luận

• Luận văn đã đánh giá thực trạng quản lý chi thường xuyên từ NSNN tại Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2017-2019, chỉ ra những hạn chế về năng lực quản lý, quy trình lập dự toán và điều kiện kinh tế xã hội.
• Các yếu tố chủ quan và khách quan đều ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả quản lý chi thường xuyên, đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan và nâng cao năng lực cán bộ.
• Đề xuất các giải pháp thiết thực như đào tạo cán bộ, cải tiến quy trình, tăng cường kiểm tra và minh bạch, phân cấp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách.
• Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn cao, hỗ trợ Sở Tài chính tỉnh Cao Bằng trong việc xây dựng kế hoạch quản lý chi thường xuyên giai đoạn 2021-2025.
• Khuyến nghị các cơ quan chức năng và đơn vị liên quan áp dụng các giải pháp đề xuất để nâng cao hiệu quả quản lý tài chính công, góp phần phát triển kinh tế - xã hội địa phương bền vững.

Các đơn vị quản lý ngân sách và các cơ quan liên quan cần phối hợp triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời tiếp tục nghiên cứu, đánh giá định kỳ để điều chỉnh phù hợp với thực tiễn phát triển của tỉnh.