phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung của luận văn gồm 4 chƣơng: 3 Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về hoạt động huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu và thiết kế nghiên cứu đề tài Chƣơng 3: Thực trạng huy động vốn ở ngân hàng thƣơng mại cổ phần Việt Nam Thịnh Vƣợng CN Liễu Giai Chƣơng 4: Những giải pháp tăng cƣờng hoạt động huy động vốn tại ngân hàng thƣơng mại cổ phần Việt Nam Thịnh Vƣợng CN Liễu Giai. 4 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu đề tài Việc huy động các khoản tiền nhàn rỗi trong nền kinh tế đã góp phần không nhỏ trong việc thu hút lƣợng vốn lớn để cho các doanh nghiệp vay, thực hiện tái đầu tƣ thúc đẩy nền kinh tế phát triển. Đây chính là hoạt động truyền thống, chủ yếu của Ngân hàng.
Nguồn vốn huy động chiếm tỷ trọng lớn trong tổng nguồn vốn và giữ vị trí quan trọng trong hoạt dộng kinh doanh của ngân hàng vì nó là nguồn vốn chủ yếu đáp ứng nhu cầu cho vay của nền kinh tế. Do vậy hoạt động huy động vốn góp phần mang lại nguồn vốn cho ngân hàng thực hiện các nghiệp vụ kinh doanh khác, và cung cấp cho khách hàng một kênh tiết kiệm đầu tƣ sinh lời,quản lý lƣợng tiền lƣu thông trong xã hội và điều hòa giữa khách hàng thừa vốn và khách hàng thiếu vốn. Chính vì tầm quan trọng này nên hoạt động huy động vốn là đề tài đƣợc khá nhiều đối tƣợng tham gia tìm hiểu. Đã có rất nhiều tác giả thực hiện công trình nghiên cứu về huy động vốn theo nhiều góc độ khác nhau.
Có thể kể đến một số công trình luận văn thạc sỹ cụ thể nhƣ sau: - Phạm Đình Dƣơng- Luận văn Thạc sĩ 2010- Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh - "Vốn huy động tại Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn để phát triển kinh tế- xã hội ở huyện Tiên Phƣớc, tỉnh Quảng Nam ". Tác giả đã đƣa ra các giải pháp nhằm đẩy mạnh hoạt động huy động vốn nhƣng chƣa thực sự đi sâu vào tìm hiểu vấn đề, chƣa nghiên cứu đƣợc một cách đầy đủ và toàn diện cả về lý luận và thực tiễn khiến cho bài viết còn nhiều vƣớng mắc trong nghiên cứu và ứng dụng. 5 - Nguyễn Ngọc Hiền – Luận văn Thạc sỹ 2012- Học viện Tài chính "Huy động vốn tại ngân hàng thƣơng mại Sài Gòn- Hà Nội chi nhánh Đống Đa ”: Luận văn chỉ đề cập sơ qua về các hình thức huy động vốn, không đi sâu vào lĩnh vực này và cũng không có tính cập nhật trong giai đoạn hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay. - Trần Phú Cƣờng- Luận văn Thạc sĩ 2013- Học viện ngân hàng "Giải pháp tăng cƣờng huy động vốn tại Ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam" (MHB).
Luận văn đã chỉ ra đƣợc các giải pháp nhằm tăng cƣờng công tác huy động vốn tại ngân hàng. Tuy nhiên các giải pháp đƣa ra cũng chƣa` thật phù hợp với tình hình nghiên cứu cũng nhƣ chƣa đánh giá đƣợc giải pháp nào là tốt nhất trong hoạt động huy động vốn hoặc giải pháp nào là giảm chi phí mà huy động vốn vẫn đạt hiệu quả cao. - Nguyễn Thị Hải - Luận văn thạc sĩ 2012 – Đại học Kinh tế Quốc dân- "Nâng cao hiệu quả huy động vốn tại Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam Chi nhánh Hoàn Kiếm ". Luận văn đã hệ thống những vấn đề lý luận cơ bản về tình hình huy động vốn tại ngân hàng.
Nhƣng tác giả lại chƣa phân tích so sánh tƣơng quan ngành, so sánh giữa ngân hàng đang nghiên cứu với ngân hàng khác hay với mức trung bình của ngành. - Nguyễn Thị Ngọc Lan (2013) - Luận văn thạc sỹ - Trƣờng Học Viện Ngân Hàng, với đề tài về “Giải pháp mở rộng và nâng cao chất lượng huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn - Chi nhánh Thăng Long” -Luận văn: Trần Xuân Hòa (2011) – Luận văn thạc sỹ - Trƣờng Học Viện Tài Chính, với đề tài “Giải pháp mở rộng huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn – Chi nhánh Thanh Xuân” Luận văn tập trung nghiên cứu về hoạt động huy động vốn và chất lƣợng huy động vốn, lấy số liệu từ năm 2009- 2011 làm cơ sở minh chứng. Kết hợp các 6 phƣơng pháp nghiên cứu nhƣ: phƣơng pháp duy vật biện chứng, duy vật lịch sử với các phƣơng pháp phân tích nghiên cứu lý luận, thực tiễn, so sánh… Từ đó tìm ra đƣợc nguyên nhân và rút ra đƣợc những hạn chế vẫn còn tồn tại cho vay tiêu dùng tại Chi nhánh. Đƣa ra những giải pháp mở rộng cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn – Chi nhánh Thanh Xuân - Luận văn: Nguyễn Xuân Huỳnh (2011) – Luận văn thạc sỹ - Trƣờng Học Viện Tài Chính, với đề tài “Giải pháp nâng cao hiệu quả huy động tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn – Chi nhánh Nam Hà Nội” Luận văn khái quát hoạt động huy động vốn của NHTM, những vấn đề lý luận cơ bản, chỉ ra đƣợc thực trạng huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn – Chi nhánh Nam Hà Nội.
Từ đó đƣa ra giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn – Chi nhánh Nam Hà Nội. Nhìn chung, các nghiên cứu trên đều đã đề cập đến lý luận chung về huy động vốn , chỉ ra đƣợc thực trạng và đƣa ra các giải pháp cho các ngân hàng hiện nay. Tuy nhiên, do thời gian ngắn, phạm vi đề tài rộng nên các tác giả chƣa đề cập một cách có hệ thống về hoạt động huy động vốn và các yếu tố tác động đến khả năng huy động vốn, từ đó có những giải pháp để nâng cao nguồn vốn huy động. Vì vậy, việc nghiên cứu và phân tích hoạt động huy động vốn tại ngân hàng Thƣơng mại cổ phần Việt Nam Thịnh Vƣợng Chi nhánh Liễu Giai để đánh giá thực trạng huy động vốn và tìm giải pháp nâng cao hiệu quả chất lƣợng huy động vốn của ngân hàng là hết sức cần thiết, nhất là đối với một ngân hàng cấp II, hoạt động huy động vốn còn nhiều hạn chế.2 Cơ sở lý luận về hoạt động huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại 1.1 Khái niệm vốn huy động và kết cấu vốn của ngân hàng Vốn là phạm trù kinh tế, đƣợc các nhà kinh tế học đề cập từ lâu với nhiều quan niệm thể hiện trong các học thuyết kinh tế khác nhau.
Nhìn chung, vốn đƣợc hiểu là của cải vật chất do con ngƣời tạo ra và tích lũy lại. Nó có thề tồn tại dƣới dạng vật thể hoặc vốn tài chính. Vốn có vai trò to lớn đối với phát triển sản xuất và tăng trƣởng kinh tế, vốn trở thành nhân tố cơ bản của quá trình tăng trƣởng và phát triển kinh tế- xã hội. Sự gia tăng về vốn làm tăng năng lực sản xuất trong nƣớc, thúc đẩy gia tăng sản lƣợng và năng suất lao động, chất lƣợng hàng hóa sản xuất ra, tạo khả năng thu hút và sử dụng có hiệu quả các nhân tố tài nguyên và lao động.
Khái niệm về vốn huy động của Ngân hàng thƣơng mại Vốn huy động của Ngân hàng thƣơng mại ( sau đây xin đƣợc viết tắt là NHTM ) là giá trị tiền tệ mà các NHTM huy động đƣợc trên thị trƣờng thông qua nghiệp vụ tiền gửi, tiền vay và một số nguồn vốn khác. Bộ phận vốn huy động có ý nghĩa quyết định khả năng hoạt động của mỗi NHTM. Các khoản tiền gửi tạm thời nhàn rỗi chẳng hạn nhƣ: tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi tiết kiệm, tiền gửi dƣới hình thức phát hành kỳ phiếu ngân hàng… không thuộc quyền sở hữu của NHTM, nhƣng NHTM có quyền sử dụng chúng. Đây là nguồn vốn lớn nhất, chủ yếu nhất trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng, thƣờng chiếm khoảng trên 80 % trong tổng cơ cấu hoạt động của ngân hàng.
NHTM dùng nguồn vốn này để cấp tín dụng hay đầu tƣ vào các nghiệp vụ sinh lợi trong hoạt động kinh doanh ngân hàng. Trong quá trình hoạt động kinh doanh, các NHTM có thể thiếu vốn trong thanh toán hoặc thiếu vốn đáp ứng các nhu cầu tín dụng thì có thể đi vay. Nguồn vốn đi vay đƣợc hình thành bởi: + Vay các tổ chức tín dụng trong nƣớc 8 + Vay các ngân hàng nƣớc ngoài + Vay Ngân hàng Nhà nƣớc Khi vay vốn các NHTM phải thực hiện quy định của chế độ tín dụng hiện hành và hợp đồng tín dụng với cƣơng vị ngƣời đi vay. Các nguồn vốn khác: Ngoài các nguồn vốn chủ yếu trên, NHTM còn có thể có những khoản vốn khác nhƣ vốn trong thanh toán, vốn phát sinh từ nghiệp vụ đại lý, nghiệp vụ ủy nhiệm…, NHTM có thể sử dụng tạm thời các khoản vốn này vào hoạt động kinh doanh của mình.
Kết cấu vốn của ngân hàng Mỗi loại vốn đều có một tính chất và vai trò riêng trong tổng nguồn vốn hoạt động của ngân hàng thƣơng mại. Vai trò của vốn huy động là đối tƣợng chính, đƣợc tác giả tập trung phân tích trong luận văn. Vốn của ngân hàng bao gồm: vốn chủ sở hữu, vốn huy động, vốn đi vay và vốn khác. - Vốn chủ sở hữu Vốn chủ sở hữu của NHTM là nguồn vốn chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng nguồn vốn của NHTM, song lại là điều kiện pháp lý bắt buộc phải có khi thành lập ngân hàng.
Vốn chủ sở hữu chiếm một vai trò quan trọng trong việc quyết định quy mô, sự tăng trƣởng và sự phát triển của NH. Trong nền kinh tế thị trƣờng, với sự tham gia của các loại hình NH khác nhau thì vốn điều lệ cũng đƣợc hình thành theo nhiều con đƣờng khác nhau tùy thuộc vào đặc trƣng từng hình thức sở hữu. Theo một cách hiểu đơn giản, vốn chủ sở hữu của NHTM bao gồm giá trị thực có của nguồn vốn điều lệ, các quỹ dự trữ và một số tài sản nợ khác của NH theo quy định của ngân hàng trung ƣơng. Vốn chủ sở hữu là điều kiện bắt buộc để NHTM có đƣợc giấy phép tổ chức và hoạt động trƣớc khi nó có thể huy động đƣợc những khoản tiền gửi đầu tiên.