phần mở đầu và kết luận, luận văn có kết cấu gồm 3 chƣơng: Chƣơng 1: Lý luận chung về sản xuất, hoạch định trong doanh nghiệp. Chƣơng 2: Thực trạng hoạch định sản xuất sản phẩm giấy xeo cuộn tại Công ty cổ phần Giấy Sài Gòn miền Trung. Chƣơng 3: Lập kế hoạch sản xuất theo đơn hàng đối với sản phẩm giấy xeo tại Công ty cổ phần Giấy Sài Gòn miền Trung. Tổng quan tài liệu nghiên cứu Để thực hiện đề tài nghiên cứu này, tác giả đã tham khảo nhiều tài liệu nghiên cứu về lập kế hoạch sản xuất.
Điển hình nhƣ các công trình dƣới đây: 6.1 Tài liệu nước ngoài - Tác giả Margaretha Gansterer với bài báo “Aggregate planning and forecasting in make – to – order” Nội dung của bài báo trình bày về hoạch định tổng hợp và dự báo sản xuất theo đơn hàng. Hoạch định tổng hợp là bƣớc cơ bản tạo nền tảng trong quy trình lập kế hoạch sản xuất. Yếu tố đầu vào cơ bản cho hoạch định tổng hợp là dự báo thị trƣờng. Bài báo trình bày các kỹ thuật dự báo khác nhau trong hoạch định tổng hợp ở các tình huống khác nhau.
Bài báo đƣa ra một số kết luận nhƣ trong bối cảnh doanh nghiệp sử dụng công suất thấp, các kế hoạch tổng hợp là sẽ kém hiệu quả. Trong tình huống nhu cầu có tính bất ổn cao hoặc nguồn lực khan hiếm thì 4 sử dụng kỹ thuật dự báo chuỗi thời gian sẽ mang lại hiệu quả tốt. - Nhóm tác giả Philipp Baumann, Salome Forrer, Norbert Trautman với bài báo“Planning of a make-to-order production process in the printing indusstry”. Đây là nghiên cứu chuyên sâu về lập kế hoạch sản xuất theo đơn hàng trong ngành in.
Nghiên cứu sử dụng phƣơng trình tuyến tính nhị phân hỗn hợp trong quá trình lập kế hoạch. Ngoài ra bài báo còn trình bày quy trình tự thử nghiệm các phƣơng án chiến lƣợc khác nhau để tìm ra phƣơng án tối ƣu.2 Tài liệu trong nước - Tác giả Lê Thị Nhƣ Sƣơng với luận văn Hoàn thiện công tác lập kế hoạch sản xuất tại Nhà máy An Hải – Công ty Cổ phần Thủy sản Bình Định, bảo vệ luận văn thạc sỹ tại Đại học Đà Nẵng vào năm 2013. Tác giả đã trình bày quy trình lập kế hoạch sản xuất năm khá chặt chẽ và hợp lý. Các giải pháp mà luận văn đƣa ra tập trung vào hoàn thiện các vấn đề nhƣ công tác nghiên cứu thị trƣờng, lập kế hoạch nhu cầu nguyên vật liệu, nâng cao chất lƣợng dự báo nhu cầu, hoàn thiện hệ thống định mức xây dựng kế hoạch sản xuất, nâng cao trình độ đội ngũ cán bộ làm công tác kế hoạch.
Nhìn chung luận văn đã giải quyết đƣợc các yêu cầu đặt ra. - Tác giả Ngô Thái Hiếu với đề tài luận văn thạc sỹ Một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác lập kế hoạch sản xuất tại công ty cổ phần sữa TH, Bảo vệ thành công tại Đại học bách khoa Hà Nội vào năm 2013. Luận văn đã trình bày quá trình lập kế hoạch sản xuất theo các bƣớc Soạn lập kế hoạch, tổ chức thực hiện kế hoạch, tổ chức công tác theo dõi, giám sát thực hiện kế hoạch, đánh giá chất lƣợng kế hoạch và điều chỉnh. Giải pháp của luận văn giải quyết các vấn đề Hoàn thiện quy trình triển khai, theo dõi và điều chỉnh kế hoạch sản xuất; Nâng cao độ chính xác của công tác dự báo sản lƣợng sữa và dự báo nhu cầu từ thị trƣờng; Hoàn thiện đội ngũ lập 5 KHSX và bộ máy kiểm soát sản xuất; Hoàn thiện hệ thống quản lý theo mục tiêu cho công ty.
Luận văn này có nhƣợc điểm là kế cấu chƣa thật logic, các giải pháp chỉ thể hiện ở các biện pháp rời rạc chƣa giải quyết triệt để vấn đề và phần phân tích thực trạng chỉ ra. Quy trình lập kế hoạch sản xuất mà luận văn trình bày chƣa thật chặt chẽ. 6 CHƢƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ SẢN XUẤT, HOẠCH ĐỊNH TRONG DOANH NGHIỆP 1. KHÁT QUÁT VỀ SẢN XUẤT 1.
Khái niệm về sản xuất Hiện nay theo quan niệm phổ biến trên thế giới thì sản xuất (Production) đƣợc hiểu là một quá trình (Process) tạo ra sản phẩm (Goods) hoặc dịch vụ (Services). Hoạt động sản xuất là một phần của doanh nghiệp, liên quan đến việc chuyển đổi một loạt các yếu tố đầu vào thành sản phẩm đầu ra đáp ứng đƣợc mức chất lƣợng cần thiết. Theo Anil (1958), sản xuất đƣợc định nghĩa là một quá trình từng bƣớc chuyển hóa các nguyên liệu đầu vào thành các hình thức khác dƣới sự tác động của hóa học hoặc cơ học để gia tăng các giá trị của các sản phẩm đầu ra. Vì thế ở mỗi công đoạn, giá trị của sản phẩm sẽ đƣợc tích lũy thêm.
Vai trò, ý nghĩa của sản xuất Sản xuất là một trong ba chức năng cơ bản của quản trị doanh nghiệp (sản xuất, marketing, tài chính), quyết định sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp. Trong phạm vi kinh tế, chức năng sản xuất của doanh nghiệp đóng vai trò quyết định trong việc cung cấp hàng hóa và dịch vụ nhằm nâng cao đời sống của xã hội. Chức năng sản xuất giữ vai trò quan trọng trong việc sáng tạo giá trị cho khách hàng. Số lƣợng sản phẩm hay dịch vụ, chất lƣợng của các sản phẩm hay dịch vụ đó, cách thức đáp ứng nhu cầu về căn bản phụ thuộc hoạt động của hệ thống sản xuất.
Trong doanh nghiệp, chức năng sản xuất thƣờng sử dụng nhiều nhất 7 các nguồn lực và các tài sản có khả năng kiểm soát của nó. Qua đó, hệ thống sản xuất cũng làm phát sinh phần lớn các chi phí. Hiệu quả hoạt động sản xuất có ý nghĩa quyết định đến khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp. Ở phạm vi nền kinh tế, chức năng sản xuất của doanh nghiệp đóng vai trò quyết định trong việc cung cấp hàng hóa và dịch vụ phong phú để nâng cao mức sống toàn xã hội.
Ở phạm vi thế giới, khả năng sản xuất sẽ là chìa khóa thành công của mỗi nƣớc. HỆ THỐNG SẢN XUẤT 1. Khái niệm Hệ thống sản xuất là nơi tạo ra sản phẩm hoàn chỉnh của một doanh nghiệp. Đây là nơi các nguồn tài nguyên đƣợc tập hợp, đƣa vào một hệ thống hoàn chỉnh để kết hợp [7].
Tất cả hệ thống sản xuất đều có một số đặc tính chung đó là: - Hệ thống sản xuất chịu trách nhiệm cung cấp hàng hóa hay dịch vụ mà doanh nghiệp sẽ cung cấp cho xã hội. - Hệ thống sản xuất chuyển hóa các đầu vào thành các đầu ra là các sản phẩm hay dịch vụ. Hệ thống sản xuất của doanh nghiệp đƣợc mô tả nhƣ hình dƣới đây. Đầu vào: Quá trình chuyển đổi: - Nhân lực - Thiết kế Đầu ra: - Nguyên vật liệu - Lập kế hoạch - Sản phẩm - Trang thiết bị - Điều hành sản xuất - Dịch vụ - Thông tin - Bảo trì - Nguồn vốn Các hoạt động kiểm tra, Phản hồi đánh giá, quản lý: Phản hồi - Chất lƣợng - Chi phí - Kho bãi, tồn,.
Sơ đồ hệ thống sản xuất 8 Các hệ thống sản xuất khác nhau có thể có đầu vào khác nhau, đầu ra khác nhau, các dang chuyển hóa khác nhau, song đặc tính chung của hệ thống sản xuất là chuyển hóa các đầu vào thành đầu ra khả dụng. Loại hình sản xuất Theo TS. Nguyễn Thanh Liêm (2006), loại hình sản xuất thể hiện đặc tính tổ chức – kỹ thuật của nơi sản xuất, đƣợc quy định bởi trình độ chuyên môn hóa, số chủng loại hàng hóa và tính ổn định của đối tƣợng chế biến nơi làm việc. Nói cách khác, loại hình sản xuất là yếu tố biểu hiện trình độ chuyên môn hóa nơi làm việc.
Phân loại loại hình sản xuất a. Phân loại theo số lượng sản xuất và tính chất lặp lại * Sản xuất đơn chiếc Đây là loại hình sản xuất diễn ra trong các doanh nghiệp có số chủng loại sản phẩm đƣợc sản xuất ra rất nhiều nhƣng sản lƣợng mỗi loại đƣợc sản xuất rất nhỏ. Thƣờng mỗi loại sản phẩm ngƣời ta chỉ sản xuất một chiếc hoặc vài chiếc. Quá trình sản xuất không lặp lại, thƣờng đƣợc tiến hành một lần.
* Sản xuất hàng khối Đây là loại hình sản xuất đối lập với loại hình sản xuất đơn chiếc, diễn ra trong các doanh nghiệp có số chủng loại sản phẩm đƣợc sản xuất ra ít thƣờng chỉ có một vài loại sản phẩm với khối lƣợng sản xuất hàng năm rất lớn. Quá trình sản xuất rất ổn định, ít khi có sự thay đổi về kết cấu sản phẩm, yêu cầu kỹ thuật gia công sản phẩm cũng nhƣ nhu cầu sản phẩm trên thị trƣờng. Sản xuất thép, sản xuất giấy, sản xuất điện, xi măng. là những ví dụ tƣơng đối điển hình về loại hình sản xuất này.
* Sản xuất hàng loạt (Sản xuất loại nhỏ và loại trung bình) - Batch Sản xuất hàng loạt là loại hình sản xuất trung gian giữa sản xuất đơn chiếc và sản xuất hàng khối, thƣờng áp dụng đối với các doanh nghiệp có số 9 chủng loại sản phẩm đƣợc sản xuất ra tƣơng đối nhiều nhƣng khối lƣợng sản xuất hàng năm mỗi loại sản phẩm chƣa đủ lớn để mỗi loại sản phẩm có thể đƣợc hình thành một dây chuyền sản xuất độc lập. Mỗi bộ phận sản xuất phải gia công chế biến nhiều loại sản phẩm đƣợc lặp đi lặp lại theo chu kỳ. Với mỗi loại sản phẩm ngƣời ta thƣờng đƣa vào sản xuất theo từng "loạt" nên chúng mang tên "sản xuất hàng loạt". Loại hình sản xuất này rất phổ biến trong ngành công nghiệp cơ khí dụng cụ, máy công cụ, dệt may, điện dân dụng, đồ gỗ nội thất.
Phân loại theo hình thức tổ chức sản xuất * Sản xuất liên tục (Flow shop) Sản xuất liên tục là một quá trình sản xuất mà ở đó ngƣời ta sản xuất và xử lý một khối lƣợng lớn một loại sản phẩm hoặc một nhóm sản phẩm nào đó. Thiết bị đƣợc lắp đặt theo dây chuyền sản xuất làm cho dòng di chuyển của sản phẩm có tính chất thẳng dòng. Vì các xƣởng đƣợc sắp xếp thẳng dòng nên tiếng Anh gọi là Flow shop. Trong dạng sản xuất này, máy móc thiết bị và các tổ hợp sản xuất đƣợc trang bị chỉ để sản xuất một loại sản phẩm vì vậy hệ thống sản xuất không có tính linh hoạt.
Để hạn chế sự tồn ứ chế phẩm và khơi thông dòng chuyển sản phẩm trong nội bộ quá trình sản xuất, cân bằng năng suất trên các thiết bị và các công đoạn sản xuất phải đƣợc tiến hành một cách thận trọng và chu đáo. Dạng sản xuất liên tục thƣờng đi cùng với tự động hoá quá trình vận chuyển nội bộ bằng hệ thống vận chuyển hàng hoá tự động.