Kiểm Soát Chi Thường Xuyên Ngân Sách Phường Qua Kho Bạc Nhà Nước Trên Địa Bàn Thành Phố Bắc Kạn

Tài liệu nghiên cứu Luận văn quản lý kinh tế kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua kho bạc nhà nước trên địa, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Tác giả: Vũ Thị Bích Hà
• Người hướng dẫn: TS. Bùi Thị Minh Hằng
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Kiểm Soát Chi Ngân Sách Phường Qua Kho Bạc Nhà Nước Tại Bắc Kạn
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH PHƯỜNG
• 1.1. Cơ sở lý luận về chi thường xuyên ngân sách phường
• 1.1.1. Khái quát về ngân sách Nhà nước
• 1.1.1.1. Khái niệm
• 1.1.2. Chi ngân sách nhà nước
• 1.1.3. Chi thường xuyên ngân sách phường
• 1.2. Cơ sở lý luận về kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường
• 1.2.1. Khái niệm kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường
• 1.2.2. Vai trò của kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường
• 1.2.3. Đặc điểm của kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường
• 1.2.4. Nguyên tắc kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua KBNN
• 1.2.5. Nội dung kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường tại KBNN
• 1.2.6. Các nhân tố ảnh hưởng đến kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua KBNN
• 1.3. Cơ sở thực tiễn về công tác kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường
• 1.3.1. Thực tiễn kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường của một số địa phương
• 1.3.2. Bài học kinh nghiệm về kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua Kho bạc Nhà nước trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Câu hỏi nghiên cứu
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.3. Phương pháp thu thập thông tin, tài liệu
• 2.4. Phương pháp tổng hợp số liệu
• 2.5. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu đề tài
• 2.5.1. Nhóm chỉ tiêu về phản ánh tình hình chi NSNN
• 2.5.2. Nhóm chỉ tiêu để đánh giá kiểm soát chi NSNN
• 2.5.3. Nhóm chỉ tiêu để đánh giá công tác quản lý chi NSNN
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH PHƯỜNG QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ BẮC KẠN
• 3.1. Khái quát tình hình kinh tế - xã hội trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn
• 3.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 3.1.2. Tình hình kinh tế - xã hội năm vừa qua
• 3.2. Thực trạng kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua Kho bạc Nhà nước trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn
• 3.2.1. Thực trạng xây dựng hệ thống định mức phân bổ dự toán chi thường xuyên ngân sách hàng năm
• 3.2.2. Quản lý lập, phân bổ và giao dự toán chi thường xuyên ngân sách phường
• 3.2.3. Quản lý công tác điều hành, chấp hành dự toán chi thường xuyên ngân sách phường
• 3.2.4. Quản lý quyết toán và kiểm tra, kiểm toán các khoản chi thường xuyên ngân sách phường
• 3.2.5. Các yếu tố ảnh hưởng tới kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua Kho bạc Nhà nước trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn
• 3.2.5.1. Nhân tố chủ quan
• 3.2.5.2. Nhân tố khách quan
• 3.2.6. Đánh giá kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua Kho bạc Nhà nước trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn
• 3.2.6.1. Những kết quả đạt được
• 3.2.6.2. Những hạn chế và nguyên nhân
• 4. CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH PHƯỜNG QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ BẮC KẠN
• 4.1. Quan điểm, định hướng, mục tiêu hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua Kho bạc Nhà nước trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn trong giai đoạn tới
• 4.1.1. Quan điểm phát triển kinh tế xã hội giai đoạn 2018 – 2020, định hướng đến năm 2025
• 4.1.2. Mục tiêu hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua Kho bạc Nhà nước trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn
• 4.2. Giải pháp hoàn thiện công tác kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn qua Kho bạc Nhà nước trong giai đoạn tới
• 4.2.1. Hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, định mức sử dụng ngân sách thường xuyên
• 4.2.2. Kiểm tra, kiểm soát chứng từ chi ngân sách thường xuyên đối với chi thanh toán cho cá nhân, chi hàng hóa, dịch vụ
• 4.2.3. Hiện đại hóa ứng dụng hệ thống thông tin vào kiểm soát chi ngân sách thường xuyên
• 4.2.4. Phối hợp với các cơ quan hữu quan tại địa phương, đặc biệt là Thuế, Tài chính trong việc thực hiện kiểm soát chi NS phường qua KBNN Thành phố Bắc Kạn
• 4.2.5. Nâng cao năng lực chuyên môn của cán bộ quản lý chi thường xuyên NS và phát triển công nghệ thông tin trong quản lý chi thường xuyên ngân sách cấp phường
• 4.2.6. Tăng cường tự kiểm tra công tác kiểm soát chi thường xuyên
• 4.2.7. Tăng cường sự phối hợp nhằm tuyên truyền, giáo dục để nâng cao tính tự giác và trách nhiệm của đơn vị sử dụng ngân sách
• 4.2.8. Một số kiến nghị
• 4.2.8.1. Kiến nghị đối với Chính phủ
• 4.2.8.2. Kiến nghị đối với Bộ Tài Chính
• 4.2.8.3. Kiến nghị đối với Ủy ban Nhân dân tỉnh Bắc Kạn
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Kiểm Soát Chi Ngân Sách Phường Bắc Kạn

Trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội hiện nay, việc kiểm soát chi ngân sách phường trở nên vô cùng quan trọng. Ngân sách phường, một bộ phận của ngân sách nhà nước, đóng vai trò then chốt trong việc duy trì hoạt động của bộ máy quản lý nhà nước cấp cơ sở, đồng thời đảm bảo an sinh xã hội và phát triển kinh tế địa phương. Quản lý và sử dụng hiệu quả nguồn lực ngân sách phường Bắc Kạn không chỉ giúp nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền địa phương mà còn góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của toàn tỉnh. Việc kiểm soát chi ngân sách một cách chặt chẽ, minh bạch là yếu tố then chốt để đạt được mục tiêu này. Bài viết này sẽ đi sâu vào phân tích các khía cạnh liên quan đến kiểm soát chi ngân sách phường qua kho bạc nhà nước tại Bắc Kạn.

1.1. Ngân Sách Phường Vai Trò và Đặc Điểm

Ngân sách phường là nguồn lực tài chính quan trọng để chính quyền địa phương thực hiện các chức năng, nhiệm vụ được giao. Nó bao gồm các khoản thu từ thuế, phí, lệ phí và các nguồn thu khác, cũng như các khoản chi cho hoạt động quản lý hành chính, phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh trật tự. Đặc điểm của ngân sách phường là quy mô nhỏ, phạm vi hoạt động hẹp, nhưng lại có tác động trực tiếp đến đời sống của người dân. Do đó, việc quản lý và sử dụng ngân sách một cách hiệu quả, minh bạch là vô cùng quan trọng. Theo Luật Ngân sách nhà nước Việt Nam năm 2015, ngân sách nhà nước là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định.

1.2. Kiểm Soát Chi Ngân Sách Tại Sao Lại Quan Trọng

Kiểm soát chi ngân sách là quá trình giám sát, đánh giá việc sử dụng ngân sách của các đơn vị, tổ chức nhằm đảm bảo tuân thủ đúng quy định của pháp luật, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả và đúng mục đích. Kiểm soát chi ngân sách giúp ngăn ngừa các hành vi lãng phí, tham nhũng, thất thoát ngân sách, đồng thời nâng cao trách nhiệm giải trình của các đơn vị sử dụng ngân sách. Đặc biệt, trong bối cảnh nguồn lực ngân sách còn hạn hẹp, việc kiểm soát chi càng trở nên cấp thiết. Việc quản lý chi tiêu, sử dụng NSNN tiết kiệm và hiệu quả là trách nhiệm của các cấp, các ngành, các đơn vị sử dụng NSNN trong đó có hệ thống Kho bạc nhà nước.

II. Thách Thức Trong Kiểm Soát Chi Ngân Sách Phường Hiện Nay

Mặc dù công tác kiểm soát chi ngân sách phường đã đạt được những kết quả nhất định, song vẫn còn tồn tại nhiều thách thức. Trình độ quản lý ngân sách của một số cán bộ còn hạn chế, dẫn đến việc lập dự toán chưa sát thực tế, phân bổ ngân sách chưa hợp lý. Bên cạnh đó, công tác thanh tra, kiểm tra còn chưa được thực hiện thường xuyên, hiệu quả, khiến cho việc phát hiện và xử lý các sai phạm còn chậm trễ. Tình trạng lãng phí, sử dụng ngân sách sai mục đích vẫn còn xảy ra ở một số địa phương. Những điểm yếu và tồn tại trong kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường nếu không sớm được nhận diện và khắc phục sẽ ảnh hưởng tiêu cực và dài lâu tới quá trình phát triển kinh tế, phường hội của tỉnh, thậm chí tiềm ẩn cả những nguy cơ về mất ổn định an ninh, chính trị trên địa bàn.

2.1. Yếu Kém Trong Lập Dự Toán và Phân Bổ Ngân Sách

Một trong những thách thức lớn nhất trong kiểm soát chi ngân sách phường là việc lập dự toán và phân bổ ngân sách chưa sát thực tế. Nhiều đơn vị lập dự toán còn mang tính hình thức, chưa dựa trên cơ sở khoa học, dẫn đến tình trạng dự toán quá cao hoặc quá thấp so với nhu cầu thực tế. Việc phân bổ ngân sách cũng chưa thực sự công bằng, hợp lý, ưu tiên cho các nhiệm vụ trọng tâm, trọng điểm. Trình độ xây dựng dự toán của các đơn vị sử dụng ngân sách (NS) còn yếu; việc phân bổ dự toán của một số đơn vị sử dụng NS chưa thực hiện tốt.

2.2. Thanh Tra Kiểm Tra Chưa Hiệu Quả và Kịp Thời

Công tác thanh tra, kiểm tra đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát chi ngân sách, giúp phát hiện và xử lý các sai phạm. Tuy nhiên, trên thực tế, công tác này còn chưa được thực hiện thường xuyên, hiệu quả. Số lượng các cuộc thanh tra, kiểm tra còn ít, phạm vi thanh tra còn hẹp, chưa bao quát được hết các lĩnh vực, đơn vị. Việc xử lý các sai phạm cũng còn chậm trễ, chưa đủ sức răn đe. Báo cáo quyết toán của các đơn vị sử dụng NS thường chưa đảm bảo đúng tiêu chuẩn, quy định, chất lượng công tác thẩm định, xét duyệt báo cáo quyết toán chưa cao; Công tác thanh tra, kiểm tra chưa mang lại hiệu quả cao.

2.3. Lãng Phí và Sử Dụng Ngân Sách Sai Mục Đích

Tình trạng lãng phí, sử dụng ngân sách sai mục đích vẫn còn xảy ra ở một số địa phương, gây thất thoát nguồn lực ngân sách và làm giảm hiệu quả đầu tư. Các biểu hiện của tình trạng này rất đa dạng, từ việc mua sắm trang thiết bị không cần thiết, tổ chức các sự kiện lãng phí, đến việc chi tiêu cho các hoạt động không đúng quy định. Việc quản lý chi tiêu, sử dụng NSNN tiết kiệm và hiệu quả là trách nhiệm của các cấp, các ngành, các đơn vị sử dụng NSNN trong đó có hệ thống Kho bạc nhà nước.

III. Giải Pháp Kiểm Soát Chi Ngân Sách Phường Qua Kho Bạc

Để nâng cao hiệu quả kiểm soát chi ngân sách phường, cần có các giải pháp đồng bộ, toàn diện. Trong đó, vai trò của Kho bạc Nhà nước là vô cùng quan trọng. Kho bạc Nhà nước có trách nhiệm kiểm soát các khoản chi ngân sách trước khi thực hiện thanh toán, đảm bảo tuân thủ đúng quy định của pháp luật. Đồng thời, cần tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các sai phạm, nâng cao năng lực quản lý ngân sách cho cán bộ. Với chức năng quản lý quỹ ngân sách tại địa phương, Kho bạc nhà nước thành phố Bắc Kạn có nhiệm vụ tăng cường kiểm soát chi ngân sách các cấp, đóng vai trò là “ mắt xích” quan trọng trong việc kiểm soát mọi khoản chi NSNN để cấp phát thanh toán cho các đối tượng thụ hưởng theo đúng luật NSNN.

3.1. Nâng Cao Năng Lực Cán Bộ Quản Lý Ngân Sách

Để nâng cao hiệu quả kiểm soát chi ngân sách, cần chú trọng nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ quản lý ngân sách. Cán bộ cần được đào tạo, bồi dưỡng về kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ, cũng như các quy định của pháp luật về ngân sách. Đồng thời, cần có cơ chế khuyến khích cán bộ học tập, nâng cao trình độ, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công việc. Nâng cao năng lực chuyên môn của cán bộ quản lý chi thường xuyên NS và phát triển công nghệ thông tin trong quản lý chi thường xuyên ngân sách cấp phường.

3.2. Tăng Cường Thanh Tra Kiểm Tra và Xử Lý Vi Phạm

Cần tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra việc sử dụng ngân sách của các đơn vị, tổ chức. Thanh tra, kiểm tra cần được thực hiện thường xuyên, định kỳ và đột xuất, với phạm vi rộng, bao quát được hết các lĩnh vực, đơn vị. Khi phát hiện sai phạm, cần xử lý nghiêm minh, kịp thời, đảm bảo tính răn đe. Tăng cường tự kiểm tra công tác kiểm soát chi thường xuyên.

3.3. Ứng Dụng Công Nghệ Thông Tin Vào Quản Lý Ngân Sách

Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý ngân sách sẽ giúp nâng cao tính minh bạch, hiệu quả và giảm thiểu sai sót. Cần xây dựng hệ thống thông tin ngân sách đồng bộ, kết nối giữa các đơn vị, tổ chức, cho phép theo dõi, giám sát việc sử dụng ngân sách một cách trực tuyến. Hiện đại hóa ứng dụng hệ thống thông tin vào kiểm soát chi ngân sách thường xuyên.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Kiểm Soát Chi Tại Thành Phố Bắc Kạn

Thành phố Bắc Kạn, với vai trò là trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa của tỉnh, đã có nhiều nỗ lực trong công tác kiểm soát chi ngân sách phường. Các cấp chính quyền đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, điều hành, tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều tồn tại, hạn chế cần khắc phục. Xuất phát từ tình hình thực tế tại địa phương, để góp phần tìm kiếm giải pháp để đảm bảo các khoản chi tiêu ngân sách phường trên địa bàn thành phố Bắc Kạn được thực hiện hợp lý, minh bạch, hiệu quả, tác giả đã lựa chọn đề tài “Kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua Kho bạc Nhà nước trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn" làm đề tài nghiên cứu.

4.1. Đánh Giá Thực Trạng Kiểm Soát Chi Tại Bắc Kạn

Cần đánh giá một cách khách quan, toàn diện thực trạng kiểm soát chi ngân sách phường tại thành phố Bắc Kạn, chỉ ra những kết quả đạt được, những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân. Trên cơ sở đó, đề xuất các giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Đánh giá kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua Kho bạc Nhà nước trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn. Những kết quả đạt được .2 Những hạn chế và nguyên nhân.

4.2. Bài Học Kinh Nghiệm và Giải Pháp Cụ Thể

Rút ra những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn kiểm soát chi ngân sách phường tại thành phố Bắc Kạn, cả thành công và thất bại. Đề xuất các giải pháp cụ thể, khả thi, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương, nhằm nâng cao hiệu quả kiểm soát chi ngân sách phường trong thời gian tới. Bài học kinh nghiệm về kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua Kho bạc Nhà nước trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn.

V. Kết Luận Tăng Cường Kiểm Soát Chi Vì Sự Phát Triển

Kiểm soát chi ngân sách phường là một nhiệm vụ quan trọng, góp phần đảm bảo sự phát triển bền vững của địa phương. Để thực hiện tốt nhiệm vụ này, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp, các ngành, các đơn vị, tổ chức, cũng như sự tham gia giám sát của cộng đồng. Việc quản lý chi tiêu, sử dụng NSNN tiết kiệm và hiệu quả là trách nhiệm của các cấp, các ngành, các đơn vị sử dụng NSNN trong đó có hệ thống Kho bạc nhà nước.

5.1. Vai Trò Của Kho Bạc Nhà Nước Trong Tương Lai

Kho bạc Nhà nước cần tiếp tục phát huy vai trò là cơ quan kiểm soát chi ngân sách chủ lực, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, nâng cao năng lực cán bộ, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan, đảm bảo ngân sách được sử dụng đúng mục đích, tiết kiệm, hiệu quả. Phối hợp với các cơ quan hữu quan tại địa phương, đặc biệt là Thuế, Tài chính trong việc thực hiện kiểm soát chi NS phường qua KBNN Thành phố Bắc Kạn.

5.2. Hướng Tới Một Nền Tài Chính Công Minh Bạch

Mục tiêu cuối cùng của công tác kiểm soát chi ngân sách là xây dựng một nền tài chính công minh bạch, hiệu quả, phục vụ tốt nhất cho sự phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao đời sống của người dân. Tăng cường sự phối hợp nhằm tuyên truyền, giáo dục để nâng cao tính tự giác và trách nhiệm của đơn vị sử dụng ngân sách.

Nội dung chính

## Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn 2016-2018, chi thường xuyên ngân sách nhà nước (NSNN) qua Kho bạc Nhà nước (KBNN) trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn có sự biến động đáng chú ý, phản ánh thực trạng quản lý và kiểm soát chi ngân sách phường. Thành phố Bắc Kạn, trung tâm hành chính, kinh tế, chính trị của tỉnh Bắc Kạn, với nhiều tiềm năng phát triển du lịch và dịch vụ, đang đối mặt với những thách thức trong công tác kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường. Các tồn tại như trình độ xây dựng dự toán còn yếu, phân bổ dự toán chưa hiệu quả, báo cáo quyết toán chưa đảm bảo tiêu chuẩn và công tác thanh tra, kiểm tra chưa đạt hiệu quả cao đã ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng ngân sách.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm phân tích thực trạng kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua KBNN trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác này trong giai đoạn tới. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các phường trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn, với số liệu thu thập từ năm 2016 đến 2018 và khảo sát thực tế trong tháng 9-10/2019. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách địa phương, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững, đồng thời cung cấp tài liệu tham khảo cho các cơ quan quản lý và các địa phương khác.

## Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

### Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình quản lý tài chính công, trong đó:

- **Lý thuyết ngân sách nhà nước**: Ngân sách nhà nước là công cụ chính sách kinh tế, pháp lý và chính trị, phản ánh kế hoạch thu chi của nhà nước nhằm thực hiện các chức năng quản lý và phát triển kinh tế - xã hội.
- **Lý thuyết kiểm soát chi ngân sách**: Kiểm soát chi là quá trình đảm bảo các khoản chi ngân sách được thực hiện đúng đối tượng, chế độ, tiêu chuẩn, định mức và theo quy định pháp luật nhằm sử dụng hiệu quả nguồn lực tài chính công.
- **Khái niệm chi thường xuyên ngân sách phường**: Bao gồm các khoản chi duy trì hoạt động bộ máy nhà nước, các tổ chức chính trị - xã hội, chi sự nghiệp giáo dục, y tế, quốc phòng, an ninh, văn hóa, kinh tế địa phương.
- **Nguyên tắc kiểm soát chi thường xuyên qua KBNN**: Kiểm soát theo dự toán, tiết kiệm hiệu quả, chi trả trực tiếp qua KBNN, đảm bảo tự chủ tài chính và quyết toán đúng quy định.
- **Các công cụ kiểm soát chi**: Mục lục ngân sách, dự toán chi, định mức chi, hóa đơn chứng từ, hồ sơ thanh toán, cam kết chi, kế toán nhà nước và hệ thống thông tin hiện đại.

### Phương pháp nghiên cứu

- **Nguồn dữ liệu**: Số liệu thống kê chi thường xuyên NSNN phường trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn giai đoạn 2016-2018; khảo sát thực tế tại các phường trong tháng 9-10/2019; tài liệu pháp luật liên quan; báo cáo, văn bản quản lý ngân sách.
- **Phương pháp thu thập**: Thu thập số liệu thứ cấp từ KBNN, UBND phường, Phòng Tài chính - Kế hoạch; khảo sát, phỏng vấn cán bộ quản lý ngân sách và KBNN.
- **Phương pháp phân tích**: Phân tích định lượng số liệu chi ngân sách, so sánh dự toán và thực hiện; phân tích định tính các yếu tố ảnh hưởng, đánh giá hiệu quả kiểm soát chi; sử dụng biểu đồ, bảng biểu minh họa.
- **Cỡ mẫu và chọn mẫu**: Lựa chọn các phường đại diện trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn, đảm bảo tính đại diện cho nghiên cứu.
- **Timeline nghiên cứu**: Thu thập số liệu giai đoạn 2016-2018, khảo sát thực tế tháng 9-10/2019, phân tích và đề xuất giải pháp trong năm 2020.

## Kết quả nghiên cứu và thảo luận

### Những phát hiện chính

- **Phát hiện 1**: Quy mô chi thường xuyên NSNN phường tăng trưởng ổn định, với tổng chi thường xuyên đạt khoảng 64,2 tỷ đồng năm 2018, hoàn thành kế hoạch được giao. Tuy nhiên, tỷ lệ chi vượt dự toán vẫn tồn tại ở một số phường.
- **Phát hiện 2**: Trình độ xây dựng dự toán của các đơn vị sử dụng ngân sách còn yếu, dẫn đến việc phân bổ dự toán chưa hợp lý, ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng ngân sách.
- **Phát hiện 3**: Báo cáo quyết toán của các đơn vị thường chưa đảm bảo đúng tiêu chuẩn, quy định; chất lượng thẩm định, xét duyệt báo cáo quyết toán còn thấp, gây khó khăn cho công tác kiểm soát.
- **Phát hiện 4**: Công tác thanh tra, kiểm tra chưa đạt hiệu quả cao, số hồ sơ bị trả lại do không đủ điều kiện thanh toán chiếm tỷ lệ đáng kể trong giai đoạn 2016-2018.
- **Phát hiện 5**: Các nhân tố chủ quan như năng lực cán bộ, quy trình nghiệp vụ, phối hợp giữa các cơ quan và ý thức chấp hành của đơn vị sử dụng ngân sách ảnh hưởng lớn đến hiệu quả kiểm soát chi.
- **Phát hiện 6**: Nhân tố khách quan như điều kiện kinh tế - xã hội, hệ thống văn bản pháp luật, chế độ định mức chi và dự toán ngân sách cũng tác động mạnh đến công tác kiểm soát chi.

### Thảo luận kết quả

Nguyên nhân các tồn tại chủ yếu do hạn chế về năng lực chuyên môn của cán bộ quản lý ngân sách, quy trình kiểm soát chi chưa đồng bộ và thiếu sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan liên quan. So với các địa phương như Thái Nguyên, Cao Bằng và Đà Nẵng, Thành phố Bắc Kạn còn nhiều điểm cần cải thiện trong việc áp dụng quy trình giao dịch một cửa, hiện đại hóa công tác kiểm soát và nâng cao chất lượng báo cáo quyết toán. Việc sử dụng các công cụ như cam kết chi, hệ thống thông tin hiện đại và kế toán nhà nước chưa được khai thác tối đa. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ so sánh dự toán và thực hiện chi thường xuyên, bảng thống kê số hồ sơ trả lại và biểu đồ phân tích các nhân tố ảnh hưởng.

## Đề xuất và khuyến nghị

- **Hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, định mức chi thường xuyên**: Xây dựng định mức chi chi tiết, phù hợp với đặc thù từng phường, đảm bảo tính khoa học và thực tiễn, hoàn thành trong vòng 1 năm, do Sở Tài chính chủ trì phối hợp với UBND các phường.
- **Hiện đại hóa ứng dụng công nghệ thông tin trong kiểm soát chi**: Triển khai hệ thống phần mềm quản lý chi ngân sách trực tuyến, tăng cường kiểm soát tự động, giảm thời gian xử lý hồ sơ, hoàn thành trong 2 năm, do KBNN Thành phố Bắc Kạn thực hiện.
- **Nâng cao năng lực chuyên môn cho cán bộ quản lý chi ngân sách**: Tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ kiểm soát chi, cập nhật chính sách mới, định kỳ hàng năm, do Sở Nội vụ phối hợp với KBNN tổ chức.
- **Tăng cường phối hợp liên ngành trong kiểm soát chi**: Thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa KBNN, Thuế, Tài chính và các đơn vị sử dụng ngân sách nhằm nâng cao hiệu quả kiểm soát, thực hiện ngay và duy trì thường xuyên.
- **Tăng cường tự kiểm tra và tuyên truyền nâng cao ý thức chấp hành**: Đẩy mạnh công tác tự kiểm tra nội bộ tại các đơn vị sử dụng ngân sách, đồng thời tổ chức các chương trình tuyên truyền về quản lý tài chính công, nâng cao trách nhiệm của các bên liên quan, thực hiện liên tục.

## Đối tượng nên tham khảo luận văn

- **Lãnh đạo và cán bộ quản lý ngân sách địa phương**: Nắm bắt thực trạng và giải pháp kiểm soát chi ngân sách phường, áp dụng vào quản lý tài chính địa phương.
- **Cán bộ Kho bạc Nhà nước và các cơ quan tài chính**: Cải tiến quy trình nghiệp vụ, nâng cao hiệu quả kiểm soát chi ngân sách thường xuyên.
- **Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành quản lý kinh tế, tài chính công**: Tài liệu tham khảo về lý luận và thực tiễn quản lý ngân sách địa phương.
- **Các tổ chức chính trị - xã hội và đơn vị sử dụng ngân sách phường**: Hiểu rõ quy trình, nguyên tắc kiểm soát chi, nâng cao ý thức chấp hành và phối hợp quản lý tài chính.

## Câu hỏi thường gặp

1. **Kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường là gì?**  
Là quá trình KBNN kiểm tra, giám sát các khoản chi thường xuyên của các đơn vị sử dụng ngân sách phường nhằm đảm bảo chi đúng đối tượng, tiêu chuẩn, định mức và quy định pháp luật.

2. **Tại sao kiểm soát chi thường xuyên qua KBNN lại quan trọng?**  
Nó giúp đảm bảo sử dụng ngân sách hiệu quả, minh bạch, ngăn ngừa tham nhũng, đồng thời hỗ trợ ổn định kinh tế - xã hội địa phương.

3. **Những khó khăn chính trong kiểm soát chi thường xuyên tại Bắc Kạn là gì?**  
Bao gồm trình độ xây dựng dự toán còn yếu, báo cáo quyết toán chưa đạt chuẩn, công tác thanh tra kiểm tra chưa hiệu quả và hạn chế về năng lực cán bộ.

4. **Các công cụ kiểm soát chi ngân sách thường xuyên gồm những gì?**  
Mục lục ngân sách, dự toán chi, định mức chi, hóa đơn chứng từ, hồ sơ thanh toán, cam kết chi, kế toán nhà nước và hệ thống thông tin hiện đại.

5. **Làm thế nào để nâng cao hiệu quả kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường?**  
Thông qua hoàn thiện định mức chi, ứng dụng công nghệ thông tin, đào tạo cán bộ, tăng cường phối hợp liên ngành và nâng cao ý thức chấp hành của các đơn vị sử dụng ngân sách.

## Kết luận

- Kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường qua KBNN tại Thành phố Bắc Kạn đã đạt được những kết quả nhất định nhưng còn nhiều hạn chế cần khắc phục.  
- Các nhân tố chủ quan và khách quan đều ảnh hưởng lớn đến hiệu quả kiểm soát chi, đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa các bên liên quan.  
- Việc hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, ứng dụng công nghệ, nâng cao năng lực cán bộ và tăng cường phối hợp là những giải pháp then chốt.  
- Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn để cải thiện công tác quản lý ngân sách địa phương, góp phần phát triển kinh tế - xã hội bền vững.  
- Đề nghị các cơ quan chức năng sớm triển khai các giải pháp đề xuất nhằm nâng cao hiệu quả kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường trong giai đoạn tới.  

Các cơ quan quản lý ngân sách và KBNN cần phối hợp xây dựng kế hoạch triển khai các giải pháp trong vòng 1-2 năm tới, đồng thời tổ chức đánh giá định kỳ để điều chỉnh phù hợp.  

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu của một chu trình NSNN. Những khoản chi thường xuyên đã được ghi vào trong dự toán và được cơ quan quyền lực nhà nước xem xét duyệt được coi là chỉ tiêu pháp lệnh. Xét trên góc độ quản lý, số chi thường xuyên đã được ghi trong dự toán thể hiện sự cam kết của các cơ 13 quan chức năng về quản lý tài chính công với các đơn vị thụ hưởng NSNN. Kiểm soát chi thường xuyên theo dự toán là cơ sở để đảm bảo cân đối NSNN, tạo điều kiện chấp hành NSNN, hạn chế tuỳ tiện của các đơn vị sử dụng NSNN.

Thứ hai, kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường tiết kiệm, hiệu quả: Đây là nguyên tắc quan trọng hàng đầu của kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường và cần phải thực hiện nội dung sau: Xây dựng định mức, tiêu chuẩn chi phù hợp với từng đối tượng hay tính chất công việc, đồng thời lại phải có tính thực tiễn cao. Có như vậy các định mức, tiêu chuẩn chi của NSNN mới trở thành căn cứ pháp lý xác đáng phục vụ cho quá trình quản lý chi. Thiết lập hình thức cấp phát đa dạng và lựa chọn hình thức cấp phát phù hợp với mỗi cơ quan, đơn vị hoặc phù hợp với yêu cầu quản lý của từng nhóm mục chi. Lựa chọn thứ tự ưu tiên cho các loại hoạt động hoặc theo các nhóm mục chi sao cho với tổng số chi có hạn nhưng khối lượng công việc vẫn hoàn thành và đạt chất lượng cao.

Khi đánh giá tính hiệu quả của chi thường xuyên ngân sách phường phải xem xét mức độ ảnh hưởng của mỗi khoản chi tới các mỗi quan hệ kinh tế, chính trị, xã hội phải tính đến khoảng thời gian phát huy tác dụng của nó. Thứ ba, kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường chi trả trực tiếp qua KBNN: Một trong chức năng quan trọng của KBNN là kiểm soát chi quỹ NSNN. KBNN vừa có quyền, vừa có trách nhiệm kiểm soát chặt chẽ mọi khoản chi NSNN, đặc biệt là các khoản chi thường xuyên Thứ tư, kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường đảm bảo sự tự chủ về tài chính của các đơn vị sử dụng NSNN. Đây là nguyên tắc được bắt nguồn từ nguyên tắc hiệu quả thể hiện qua việc các cơ quan, đơn vị chủ động xây dựng dự toán chi phù hợp với nhu cầu 14 và nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị.

Đối với các cơ quan hành chính nhà nước thực hiện khoán biên chế và kinh phí quản lý hành chính và các đơn vị sự nghiệp thực hiện tự chủ tài chính thì cơ quan, đơn vị chủ động xây dựng quy chế chi tiêu nội bộ theo hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền và áp dụng quy chế trong việc sử dụng kinh phí và nguồn thu của đơn vị mình. Thứ năm, quyết toán chi thường xuyên ngân sách phường. Theo chế độ quyết toán kinh phí đã quy định các ngành, các cấp, các đơn vị khi phân tích đánh giá kết quả thực hiện của kỳ báo cáo phải lấy dự toán làm căn cứ đối chiếu so sánh. Chính vì vậy, dự toán chi đã được xác lập theo chỉ tiêu nào, theo khoản, mục nào thì quyết toán chi cũng phải được lập như vậy.

Cơ quan Tài chính các cấp sau khi nhận được báo cáo quyết toán của các đơn vị phải có trách nhiệm thẩm định các báo cáo quyết toán đó để tổng hợp số liệu vào quyết toán chi NSNN. Nội dung kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường tại KBNN Kiểm soát chi thường xuyên là nội dung trong quản lý chi ngân sách nhà nước hàng năm và tuân thủ theo nguyên tắc kiểm soát chi NSNN. Kiểm soát chi NSNN là sự tác động của cơ quan kiểm soát nhà nước có thẩm quyền đến các hoạt động chi NSNN, làm cho quỹ NSNN được phân bổ, sử dụng đúng mục đích, tiết kiệm, hiệu quả, nhằm phục vụ tốt nhất cho việc thực hiện các chức năng, nhiệm vụ do cơ quan quản lý nhà nước đảm nhận. Quy trình kiểm soát chi thường xuyên ngân sách phường tại KBNN Về quy trình nghiệp vụ, kiểm soát chi ngân sách thường xuyên qua KBNN là quá trình KBNN kiểm tra, kiểm soát các khoản chi ngân sách thường xuyên đã được thủ trưởng đơn vị sử dụng kinh phí thường xuyên từ NSNN quyết định chi, gửi đến cơ quan KBNN để thực hiện thanh toán cho các đối tượng thu hưởng, nhằm đảm bảo các khoản chi phù hợp với các chính sách, chế độ, đúng tiêu chuẩn, định mức chi tiêu do nhà nước quy định, kịp thời phát hiện, ngăn chặn và phòng ngừa các vi phạm trong quá trình thực hiện dự 15 toán chi ngân sách thường xuyên.

Hiện nay, cơ bản các khoản chi ngân sách thường xuyên đều được quy định cụ thể về chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi và hồ sơ chứng từ đối với từng khoản chi. làm cơ sở cho các đơn vị sử dụng ngân sách chấp hành và làm căn cứ cho KBNN thực hiện kiểm soát chi. Quy trình kiểm soát chi ngân sách thường xuyên qua KBNN thường bao gồm các nội dung kiểm soát cơ bản sau: a) Quản lý lập, phân bổ và giao dự toán chi thường xuyên ngân sách phường tại KBNN Mục đích cơ bản của việc lập dự toán chi ngân sách là đảm bảo tính đúng đắn ngân sách trong kỳ kế hoạch, có căn cứ khoa học và căn cứ thực tiễn các chỉ tiêu thu, chi của ngân sách trong kì kế hoạch. Yêu cầu trong quá trình lập dự toán ngân sách phải đảm bảo: - Lập dự toán ngân sách phường phải căn cứ vào các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh và trật tự an toàn xã hội của phường; Chính sách, chế độ thu ngân sách nhà nước, cơ chế phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi ngân sách phường và tỷ lệ phần trăm (%) phân chia nguồn thu do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quy định; Chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi ngân sách do cơ quan có thẩm quyền ban hành.

Đối với năm đầu thời kỳ ổn định ngân sách địa phương, là định mức phân bổ chi ngân sách do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định; Số kiểm tra về dự toán ngân sách phường do Ủy ban nhân dân cấp huyện thông báo; Tình hình thực hiện dự toán ngân sách phường năm hiện hành và năm trước; Báo cáo dự toán ngân sách của các cơ quan, đơn vị sử dụng ngân sách phường - Lập dự toán chi thường xuyên ngân sách phường phải đảm bảo tuân thủ đúng trình tự lập, quyết định dự toán ngân sách phường như sau: 16 + Các đơn vị, tổ chức thuộc Ủy ban nhân dân xã căn cứ vào chức năng nhiệm vụ được giao và chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi lập dự toán chi của đơn vị, tổ chức mình; + Bộ phận tài chính, kế toán phường lập dự toán thu, chi và cân đối ngân sách phường trình Ủy ban nhân dân phường báo cáo Thường trực Hội đồng nhân dân phường xem xét, cho ý kiến trước khi gửi Ủy ban nhân dân cấp huyện và Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện tổng hợp. Thời gian báo cáo dự toán ngân sách phường do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định; + Sau khi nhận được quyết định giao nhiệm vụ thu, chi ngân sách của Ủy ban nhân dân cấp huyện, Ủy ban nhân dân phường hoàn chỉnh dự toán thu ngân sách nhà nước trên địa bàn được giao quản lý; dự toán thu, chi ngân sách phường và phương án phân bổ ngân sách phường báo cáo Ban Kinh tế - Xã hội phường thẩm tra, Thường trực Hội đồng nhân dân phường xem xét, cho ý kiến, trình Hội đồng nhân dân phường quyết định theo thời hạn do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định. Sau khi dự toán ngân sách phường được Hội đồng nhân dân phường quyết định, Ủy ban nhân dân phường báo cáo Ủy ban nhân dân cấp huyện, Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện và cơ quan Kho bạc Nhà nước nơi giao dịch để tổ chức thực hiện; + Ngân sách phường được bố trí mức dự phòng ngân sách hàng năm tương ứng từ 2% đến 4% tổng dự toán chi để đảm bảo các nhiệm vụ phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, thảm họa, dịch bệnh, cứu đói; nhiệm vụ quan trọng về trật tự an toàn xã hội và nhiệm vụ cần thiết khác thuộc nhiệm vụ chi của ngân sách phường mà chưa được dự toán, Ủy ban nhân dân phường quyết định sử dụng dự phòng ngân sách phường, kết thúc mỗi quý báo cáo Thường trực Hội đồng nhân dân phường và báo cáo Hội đồng nhân dân phường tại kỳ họp gần nhất. b) Quản lý công tác điều hành, chấp hành dự toán chi thường xuyên ngân sách phường 17 Chấp hành dự toán chi ngân sách nhà nước là thực hiện dự toán ngân sách nhà nước đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định hay nói cách khác là thực hiện các chỉ tiêu tài chính trong dự toán ngân sách nhà nước.

Chấp hành dự toán ngân sách phường góp phần thực hiện các chỉ tiêu của kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của phường. Cũng qua việc chấp hành ngân sách sẽ đảm bảo kiểm tra việc thực hiện các chính sách chế độ, tiêu chuẩn, định mức về kinh tế, tài chính của nhà nước, đánh giá sự phù hợp giữa chính sách và thực tiễn. Yêu cầu trong quá trình chấp hành dự toán chi ngân sách phường phải đảm bảo: - Nhu cầu chi nào đã được ghi trong dự toán chi và được duyệt phải cố gắng cấp đủ và đúng tiến độ đã xác định trong dự toán chi tháng, quý. - Tích cực kiểm tra, giám sát quá trình sử dụng vốn ngân sách phường sao cho mỗi đồng vốn cấp ra đều được sử dụng đúng mục đích và tiết kiệm - Tôn trọng quyền kiểm soát chi ngân sách phường của KBNN.

Từng bước mở rộng phạm vi thanh toán các khoản chi ngân sách phường trực tiếp qua KBNN. Tổ chức chấp hành chi ngân sách phường phải chi tiết đến từng mục, tiểu mục. Trong trường hợp cần điều chỉnh lại một số mục tiểu mục chi nào đó phải được phép của cơ quan nhà nước có thẩm quyền. - Mọi nghiệp vụ chi ngân sách phường đều phải được ghi nhận trên các chứng từ hợp lệ (đúng các mẫu chứng từ do Bộ Tài chính phát hành, đã được ghi đầy đủ các tiêu thức, đã có đầy đủ chữ ký của những người có liên quan và dấu của UBND phường).