Nghiên cứu những khó khăn của sinh viên Khoa Kỹ thuật Phát thanh - Truyền hình trong học tiếng ...

• Tác giả: Hoang Thi Hai Hanh
• Người hướng dẫn: Duong Thi Nu, D.r
• Trường học: Vietnam National University - Hanoi, College of Foreign Languages
• Chuyên ngành: Methodology
• Đề tài: Khó khăn học tiếng Anh chuyên ngành tại Khoa Phát Thanh
• Loại tài liệu: M.A Minor Programme Thesis
• Năm xuất bản: 2009
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• Certificate of originality
• Acknowledgement
• Abstract
• List of Abbreviations
• List of tables, figures and charts
• 1. PART I: INTRODUCTION
• 1.1. Aims of the study
• 1.2. Scope of the study
• 1.3. Methods of the study
• 1.4. Design of the study
• 2. PART II: DEVELOPMENT
• 2.1. Chapter 1: Theoretical background
• 2.1.1. Reading and reading comprehension
• 2.1.1.1. The nature of reading and reading comprehension
• 2.1.1.2. Reading process
• 2.1.1.3. Classification of reading according to the purposes of reading
• 2.1.1.3.1. Extensive reading
• 2.1.1.3.2. Intensive reading
• 2.2. Chapter 2: The current situation of teaching and learning ESP reading at College of Broadcasting I
• 2.2.1. Introduction about CB-I learners
• 2.2.2. The objectives of teaching and learning reading English in CB-I
• 2.2.3. Teachers and method of teaching
• 2.2.4. The ESP program at CB-I
• 2.2.5. Summary
• 2.3. Chapter 3: Research Methodology
• 2.3.1. The data collection methods
• 2.3.2. Students’ attitudes towards ESP reading
• 2.3.3. The purpose of reading ESP in the views of the students
• 2.3.4. Students’ perception of ESP reading difficulties
• 2.3.4.1. In term of grammar
• 2.3.4.2. In term of vocabulary
• 2.3.4.3. In term of discourse
• 2.3.4.4. In term of reading skills
• 2.3.4.5. Rank order of ESP reading difficulties
• 2.3.5. The causes of difficulties
• 2.3.5.1. The reading materials
• 2.3.5.2. The teachers
• 2.3.5.3. The learners
• 2.3.6. Students’ expectations in term of material
• 2.3.7. Students’ expectations in term of methodology
• 2.3.8. Summary
• 2.4. Chapter 4: Some suggestions to improve learning ESP reading in CB-I
• 2.4.1. Improving teachers’ classroom techniques for teaching Broadcasting Technology reading
• 2.4.2. Applying different approaches to teach vocabulary
• 2.4.3. Supplying more grammar structures
• 2.4.4. Increasing students’ reading interest and motivation
• 2.4.5. Training students to become efficient readers
• 2.4.5.1. Teaching students different reading strategies
• 2.4.5.2. Assigning and checking students’ completion of homework
• 2.4.6. Improving Broadcasting Technology background knowledge for teachers of English
• 2.4.7. Improving teaching methodology
• 2.4.8. Developing ESP reading materials
• 2.4.8.1. Adapting reading practice exercises
• 2.4.8.2. Simplifying highly specialized texts
• 2.4.9. Summary
• 3. Part III: Conclusion
• 3.1. Summary of the findings
• 3.2. Limitations of the study and suggestion for further study
• References
• Appendices
• I. Appendix 1: Some pictures about mixing desk and recording studio
• II. Appendix 2: Unit 6- Making a recording
• III. Appendix 3: Bảng câu hỏi dành cho sinh viên
• IV. Appendix 4: Translated version of the questionnaire for students

Tóm tắt

I. Giới thiệu tổng quan về khó khăn học tiếng Anh chuyên ngành tại Khoa Phát Thanh

Trong bối cảnh hội nhập toàn cầu, nhu cầu học tiếng Anh chuyên ngành ngày càng tăng cao, đặc biệt tại các ngành kỹ thuật như phát thanh truyền hình. Việc học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh không chỉ giúp sinh viên tiếp cận tài liệu chuyên môn mà còn hỗ trợ trong công việc tương lai. Tuy nhiên, sinh viên Khoa Phát Thanh tại Trường Cao đẳng Phát thanh - Truyền hình I gặp nhiều khó khăn trong việc học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh. Những khó khăn này xuất phát từ nhiều nguyên nhân như trình độ tiếng Anh chưa đồng đều, thiếu tài liệu phù hợp, phương pháp giảng dạy chưa hiệu quả và thiếu kiến thức chuyên môn của giáo viên. Nghiên cứu này nhằm phân tích chi tiết các khó khăn trong học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh, từ đó đề xuất các giải pháp cải thiện hiệu quả học tập và giảng dạy.

1.1. Tổng quan về học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh và vai trò quan trọng

Học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh là quá trình trang bị kiến thức ngôn ngữ chuyên sâu phục vụ cho lĩnh vực phát thanh truyền hình. Đây là kỹ năng thiết yếu giúp sinh viên đọc hiểu tài liệu kỹ thuật, hướng dẫn sử dụng thiết bị và cập nhật công nghệ mới. Theo Munby (1978), tiếng Anh chuyên ngành giúp người học tiếp cận tri thức chuyên môn có sẵn chủ yếu bằng tiếng Anh. Do đó, việc học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh không chỉ là yêu cầu học thuật mà còn là chìa khóa mở ra cơ hội nghề nghiệp rộng lớn.

1.2. Đặc điểm sinh viên Khoa Phát Thanh và ảnh hưởng đến việc học tiếng Anh chuyên ngành

Sinh viên Khoa Phát Thanh đa phần có trình độ tiếng Anh khác nhau, đến từ nhiều vùng miền với nền tảng học tập không đồng đều. Nhiều sinh viên có trình độ tiếng Anh sơ cấp hoặc trung cấp, chưa đủ khả năng tiếp cận các tài liệu chuyên ngành phức tạp. Ngoài ra, tiếng Anh không phải là môn học chính, nên sinh viên thường thiếu động lực học tập. Những yếu tố này tạo ra thách thức lớn trong việc giảng dạy và học tập tiếng Anh chuyên ngành phát thanh.

II. Phân tích các khó khăn trong học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh tại Khoa Phát Thanh

Khó khăn trong học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh được sinh viên nhận diện qua bốn lĩnh vực chính: ngữ pháp, từ vựng, diễn ngôn và kỹ năng đọc hiểu. Trong đó, từ vựng chuyên ngành và ngữ pháp là hai lĩnh vực gây khó khăn lớn nhất. Sinh viên gặp khó khăn trong việc nhận biết cấu trúc câu phức tạp, sử dụng đúng thì và giới từ, cũng như hiểu và ghi nhớ các thuật ngữ chuyên ngành. Ngoài ra, kỹ năng đọc như đoán nghĩa từ ngữ cảnh, tóm tắt ý chính, và suy luận cũng còn hạn chế. Các nguyên nhân chính bao gồm tài liệu học quá dài, chứa nhiều từ mới và cấu trúc phức tạp, phương pháp giảng dạy chưa phù hợp, thiếu chiến lược học tập và kiến thức chuyên môn của giáo viên còn hạn chế.

2.1. Khó khăn về từ vựng tiếng Anh chuyên ngành phát thanh và ảnh hưởng đến hiểu bài

Từ vựng chuyên ngành phát thanh bao gồm nhiều thuật ngữ kỹ thuật, thành ngữ và cụm từ khó nhớ. Sinh viên thường gặp khó khăn trong việc phát âm, ghi nhớ và hiểu nghĩa chính xác của các từ này. Theo khảo sát, 65% sinh viên đánh giá việc hiểu và ghi nhớ thành ngữ, cụm từ động từ và danh từ là rất khó. Việc thiếu vốn từ vựng chuyên ngành làm giảm khả năng đọc hiểu và tiếp thu kiến thức chuyên môn.

2.2. Khó khăn về ngữ pháp và cấu trúc câu trong tiếng Anh chuyên ngành phát thanh

Ngữ pháp là một trong những thách thức lớn đối với sinh viên. Các cấu trúc câu phức tạp, mệnh đề chính và phụ, cũng như việc sử dụng đúng thì và giới từ thường gây nhầm lẫn. Sinh viên khó nhận biết các thành phần câu và mối quan hệ giữa các mệnh đề, dẫn đến hiểu sai hoặc không hiểu nội dung bài đọc. Kết quả khảo sát cho thấy 49% sinh viên gặp khó khăn với cấu trúc cú pháp lạ và 39% khó khăn với giới từ.

2.3. Thách thức về kỹ năng nghe nói tiếng Anh phát thanh trong môi trường học tập hiện tại

Ngoài kỹ năng đọc, kỹ năng nghe nói cũng là một thách thức do thiếu môi trường thực hành và giao tiếp. Sinh viên chủ yếu học thụ động, ít có cơ hội luyện tập kỹ năng nghe nói chuyên ngành. Điều này ảnh hưởng đến khả năng sử dụng tiếng Anh trong thực tế công việc phát thanh, gây khó khăn trong giao tiếp và trình bày nội dung chuyên môn.

III. Phương pháp học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh hiệu quả tại Khoa Phát Thanh

Để khắc phục các khó khăn trong học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh, cần áp dụng các phương pháp học tập và giảng dạy phù hợp. Việc cải thiện kỹ năng từ vựng bằng cách sử dụng các kỹ thuật đoán nghĩa từ ngữ cảnh, học từ vựng theo chủ đề và lặp lại từ mới liên tục là rất cần thiết. Bên cạnh đó, việc cung cấp kiến thức ngữ pháp cơ bản và nâng cao thông qua các bài tập đa dạng giúp sinh viên hiểu sâu hơn về cấu trúc câu. Ngoài ra, việc rèn luyện kỹ năng đọc bằng các chiến lược như skimming, scanning, dự đoán nội dung và suy luận giúp sinh viên đọc hiểu hiệu quả hơn. Phương pháp giảng dạy nên chuyển từ truyền thống sang hướng dẫn học sinh chủ động, kết hợp làm việc nhóm và sử dụng các thiết bị thực tế để tăng hứng thú học tập.

3.1. Phương pháp học từ vựng tiếng Anh chuyên ngành phát thanh hiệu quả

Phương pháp học từ vựng nên tập trung vào việc đoán nghĩa từ ngữ cảnh, phân tích cấu tạo từ (tiền tố, hậu tố) và sử dụng các công cụ hỗ trợ như hình ảnh, đồ vật thực tế. Việc lặp lại từ vựng qua nhiều bài học giúp tăng khả năng ghi nhớ. Giáo viên có thể tổ chức các trò chơi từ vựng, bài tập nhóm để sinh viên hứng thú và chủ động học tập.

3.2. Cách cải thiện kỹ năng đọc tiếng Anh chuyên ngành phát thanh cho sinh viên

Kỹ năng đọc được nâng cao thông qua việc dạy các chiến lược đọc như skimming để lấy ý chính, scanning để tìm thông tin cụ thể, dự đoán nội dung và suy luận ý nghĩa. Giáo viên nên thiết kế các bài tập đa dạng, từ dễ đến khó, kết hợp thảo luận nhóm và kiểm tra bài tập về nhà để sinh viên luyện tập thường xuyên và có phản hồi kịp thời.

3.3. Hướng dẫn phát triển kỹ năng nghe nói tiếng Anh phát thanh trong môi trường học tập

Để cải thiện kỹ năng nghe nói, cần tạo môi trường giao tiếp tiếng Anh chuyên ngành qua các hoạt động thảo luận nhóm, thuyết trình và mô phỏng tình huống thực tế. Sử dụng các thiết bị phát thanh, video chuyên ngành giúp sinh viên làm quen với ngôn ngữ chuyên môn và phát triển kỹ năng nghe hiểu. Giáo viên cũng nên khuyến khích sinh viên luyện tập thường xuyên và phản hồi tích cực để tăng sự tự tin.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về khó khăn học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh

Nghiên cứu tại Khoa Phát Thanh, Trường Cao đẳng Phát thanh - Truyền hình I cho thấy sinh viên nhận thức rõ tầm quan trọng của tiếng Anh chuyên ngành phát thanh đối với công việc tương lai. Tuy nhiên, phần lớn sinh viên gặp khó khăn trong việc đọc hiểu tài liệu chuyên ngành do hạn chế về từ vựng, ngữ pháp và kỹ năng đọc. Kết quả khảo sát cũng chỉ ra rằng tài liệu học hiện tại chưa phù hợp với trình độ sinh viên, phương pháp giảng dạy còn mang tính truyền thống, thiếu sự tương tác và ứng dụng công nghệ. Qua đó, nghiên cứu đề xuất các giải pháp cải tiến phương pháp giảng dạy, phát triển tài liệu phù hợp và tăng cường đào tạo giáo viên để nâng cao hiệu quả học tập.

4.1. Kết quả khảo sát sinh viên về khó khăn trong học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh

Khảo sát 100 sinh viên năm hai tại Khoa Phát Thanh cho thấy 60% sinh viên đánh giá kỹ năng đọc tiếng Anh chuyên ngành rất quan trọng, nhưng 68% lại không thích học môn này do gặp nhiều khó khăn. Từ vựng chuyên ngành và ngữ pháp được đánh giá là hai lĩnh vực khó nhất. Sinh viên cũng cho biết tài liệu học quá dài, nhiều từ mới và cấu trúc phức tạp khiến họ mất động lực học tập.

4.2. Ứng dụng các giải pháp cải thiện học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh tại Khoa Phát Thanh

Dựa trên kết quả nghiên cứu, các giải pháp được áp dụng bao gồm: cải tiến phương pháp giảng dạy theo hướng tương tác, tăng cường sử dụng thiết bị thực tế và công nghệ; phát triển tài liệu học phù hợp với trình độ và nhu cầu sinh viên; tổ chức các khóa đào tạo nâng cao kiến thức chuyên môn và kỹ năng giảng dạy cho giáo viên. Các biện pháp này đã góp phần nâng cao hiệu quả học tập và sự hứng thú của sinh viên.

V. Kết luận và triển vọng phát triển học tiếng Anh chuyên ngành tại Khoa Phát Thanh

Học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh tại Khoa Phát Thanh là một quá trình đầy thách thức nhưng rất cần thiết để đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp trong thời đại công nghệ phát triển. Nghiên cứu đã chỉ ra các khó khăn chính về từ vựng, ngữ pháp, kỹ năng đọc và nguyên nhân từ tài liệu, phương pháp giảng dạy và trình độ sinh viên. Việc áp dụng các phương pháp giảng dạy hiện đại, phát triển tài liệu phù hợp và nâng cao năng lực giáo viên sẽ giúp cải thiện hiệu quả học tập. Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến việc học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh, đồng thời ứng dụng công nghệ số và môi trường học tập đa phương tiện để nâng cao chất lượng đào tạo.

5.1. Tóm tắt những phát hiện chính về khó khăn học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh

Sinh viên Khoa Phát Thanh nhận thức được tầm quan trọng của tiếng Anh chuyên ngành nhưng gặp nhiều khó khăn về từ vựng chuyên ngành, ngữ pháp phức tạp và kỹ năng đọc hiểu. Tài liệu học chưa phù hợp và phương pháp giảng dạy truyền thống làm giảm hiệu quả học tập. Động lực học tập của sinh viên còn thấp do thiếu môi trường thực hành và tài liệu hấp dẫn.

5.2. Triển vọng và đề xuất nghiên cứu tiếp theo về học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh

Cần mở rộng nghiên cứu về các yếu tố tâm lý, thái độ, môi trường học tập và công nghệ hỗ trợ trong việc học tiếng Anh chuyên ngành phát thanh. Đồng thời, phát triển các chương trình đào tạo giáo viên chuyên sâu và xây dựng tài liệu số tương tác sẽ góp phần nâng cao chất lượng đào tạo. Việc áp dụng các mô hình học tập kết hợp (blended learning) và học tập dựa trên dự án cũng là hướng đi tiềm năng trong tương lai.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập khu vực và toàn cầu ngày càng sâu rộng tại Việt Nam, việc học tiếng Anh trở thành nhu cầu cấp thiết, đặc biệt là tiếng Anh chuyên ngành nhằm đáp ứng yêu cầu công việc và học tập nâng cao. Tại Trường Cao đẳng Phát thanh - Truyền hình I (CB-I), tiếng Anh chuyên ngành (ESP) được đưa vào giảng dạy là môn học bắt buộc từ năm 1993, nhằm giúp sinh viên có khả năng đọc hiểu tài liệu chuyên ngành phục vụ học tập và công việc sau này. Tuy nhiên, sinh viên Khoa Kỹ thuật Phát thanh - Truyền hình (FBT) vẫn gặp nhiều khó khăn trong việc học tiếng Anh chuyên ngành, đặc biệt ở kỹ năng đọc hiểu.

Nghiên cứu này nhằm khảo sát những khó khăn trong việc học đọc tiếng Anh chuyên ngành của sinh viên năm thứ hai FBT tại CB-I, tập trung vào các khía cạnh ngữ pháp, từ vựng, diễn ngôn và kỹ năng đọc. Qua đó, nghiên cứu đặt mục tiêu xác định thái độ học tập, nguyên nhân gây khó khăn cũng như đưa ra các giải pháp cải thiện chất lượng giảng dạy và học tập ESP đọc. Phạm vi nghiên cứu giới hạn trong vòng năm học thực hiện khảo sát và tập trung vào sinh viên Khoa Kỹ thuật Phát thanh - Truyền hình, với 100 sinh viên tuổi từ 19 đến 22 đến từ nhiều khu vực khác nhau trên cả nước.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả đào tạo tiếng Anh chuyên ngành, góp phần giúp sinh viên phát triển kỹ năng đọc hiểu phục vụ công việc kỹ thuật phát thanh, truyền hình và hội nhập quốc tế. Qua các số liệu khảo sát, hơn 90% sinh viên công nhận tầm quan trọng của kỹ năng đọc trong ESP nhưng chỉ khoảng 32% thực sự hứng thú với môn học, cho thấy sự mâu thuẫn cần được giải quyết.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết đọc hiểu và phương pháp giảng dạy tiếng Anh chuyên ngành. Trước hết, định nghĩa về đọc được xem là quá trình tạo dựng ý nghĩa từ văn bản (Anderson et al., 1985; Goodman, 1971), bao gồm tương tác giữa người đọc và văn bản theo mô hình tương tác kết hợp giữa top-down (dựa vào hiểu biết, dự đoán của người đọc) và bottom-up (dựa vào phân tích cấu trúc văn bản). Đọc được phân loại theo mục đích gồm đọc mở rộng (extensive), đọc kỹ (intensive), đọc lướt (skimming), và đọc tìm kiếm thông tin cụ thể (scanning).

Tiếng Anh chuyên ngành (ESP) được định nghĩa là phương pháp giảng dạy dựa trên nhu cầu cụ thể của người học, với nội dung và phương pháp phù hợp đặc thù lĩnh vực chuyên môn (Hutchinson & Waters, 1993). Nghiên cứu tập trung vào kỹ năng đọc hiểu trong ESP, bao gồm các kỹ năng như xác định ý chính, đoán nghĩa từ ngữ, sử dụng các dấu hiệu ngôn ngữ và diễn ngôn, xử lý các dạng văn bản chuyên ngành.

Các khó khăn trong học tiếng Anh chuyên ngành được phân loại gồm: khó khăn về kỹ năng đọc, về kiến thức ngôn ngữ và nền tảng văn hóa chuyên ngành. Các khó khăn cụ thể về ngữ pháp, từ vựng, diễn ngôn, kỹ năng đọc được làm rõ qua khảo sát. Nghiên cứu cũng tham khảo các nghiên cứu tiền đề trong lĩnh vực ESP tại các trường đại học kỹ thuật ở Việt Nam.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp khảo sát (survey) chủ đạo kết hợp với phỏng vấn và trò chuyện không chính thức với giáo viên và sinh viên nhằm thu thập dữ liệu toàn diện. Đối tượng nghiên cứu gồm 100 sinh viên năm hai Khoa Kỹ thuật Phát thanh - Truyền hình tại CB-I, gồm 68 nam, 32 nữ, với trình độ tiếng Anh khác nhau, được chọn mẫu ngẫu nhiên từ hai lớp học.

Công cụ chính là bảng câu hỏi (gồm 15 câu hỏi chính) được thiết kế và viết bằng tiếng Việt để đảm bảo sinh viên hiểu chính xác nội dung, tập trung vào thái độ học tập, khó khăn gặp phải, nguyên nhân và kỳ vọng về tài liệu và phương pháp giảng dạy. Bài khảo sát diễn ra trong năm học tương ứng với học kỳ thứ ba của sinh viên, sau khi họ hoàn thành hai học kỳ tiếng Anh tổng quát (GE).

Dữ liệu thu thập được phân tích theo phương pháp thống kê mô tả đơn giản, biểu diễn qua bảng số liệu và đồ thị về tỉ lệ phần trăm sinh viên đồng thuận hay gặp khó khăn với các yếu tố được khảo sát. Kết quả được đối chiếu với các quan điểm thu thập từ phỏng vấn để có cái nhìn đa chiều, chính xác về tình hình khó khăn trong học tiếng Anh chuyên ngành.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Thái độ học tập và nhận thức tầm quan trọng của kỹ năng đọc ESP
   Khoảng 92% sinh viên cho biết kỹ năng đọc tiếng Anh chuyên ngành rất quan trọng hoặc quan trọng trong học tập và công việc tương lai. Cụ thể, 60% đánh giá là rất quan trọng, 32% thấy quan trọng. Đồng thời, 70% nhận định kỹ năng đọc là rất cần thiết cho công việc bản thân sau này. Tuy nhiên, chỉ 32% sinh viên thực sự hứng thú học ESP đọc, trong khi 68% còn lại thể hiện mức độ quan tâm thấp hoặc không thích.

2. Mục đích học ESP đọc
   Sinh viên chủ yếu học nhằm mở rộng kiến thức tiếng Anh tổng quát và chuyên ngành (39%), học thuật ngữ chuyên ngành (10%), đọc tài liệu chuyên môn (18%), và chuẩn bị cho công việc tương lai (26%). Một tỷ lệ nhỏ học để đạt điểm tốt trong kỳ thi tiếng Anh (6%).

3. Các khó khăn trong ESP đọc

   • Ngữ pháp: 49% sinh viên gặp khó khăn lớn trong việc hiểu và sử dụng các cấu trúc cú pháp lạ, 39% khó khăn với giới từ, 37% gặp khó khăn trong việc xác định trật tự từ đúng. Những khía cạnh như nhận biết loại câu và mối quan hệ giữa các mệnh đề cũng được điểm cao về độ khó.
   • Từ vựng: 65% gặp khó khăn với các thành ngữ, cụm động từ, cụm danh từ chuyên ngành; 45% và 42% khó khăn với nghĩa nhiều tầng của từ (poly-semantics) và từ đồng âm (homonyms); 25% khó khăn trong việc phát âm và ghi nhớ từ dài.
   • Diễn ngôn: 88% thấy việc nhận diện cấu trúc diễn ngôn rộng (ví dụ: mô hình trả lời-câu hỏi, vấn đề-giải pháp) rất khó; 90% khó khăn trong việc nhận diện phép lặp, thay thế; các khía cạnh như hiểu liên kết câu, đoạn, biểu đồ được đánh giá ít khó hơn (từ 45-56%).
   • Kỹ năng đọc: 90% sinh viên gặp khó khăn trong suy luận, kết luận; 86% khó khăn trong việc đoán nghĩa từ dựa vào ngữ cảnh; các kỹ năng lướt và tìm kiếm thông tin cụ thể có điểm trung bình thấp hơn, nghĩa là ít khó hơn.

   Trung bình điểm khó khăn trong từng lĩnh vực cho thấy:

   • Từ vựng là lĩnh vực khó nhất (324 điểm),
   • Ngữ pháp đứng thứ hai (313 điểm),
   • Diễn ngôn đứng thứ ba (303 điểm),
   • Kỹ năng đọc được đánh giá là khó nhất nhẹ nhất (299 điểm).

4. Nguyên nhân gây khó khăn
   Qua khảo sát, sinh viên cho rằng khó khăn chủ yếu xuất phát từ:

   • Tài liệu học tập quá dài và chứa nhiều từ mới, cấu trúc ngữ pháp phức tạp (85% và 84%).
   • Phương pháp giảng dạy chưa hiệu quả, giáo viên không truyền đạt đủ chiến thuật đọc, không cung cấp đủ luyện tập ngữ pháp và từ vựng (85% và 82%).
   • Bản thân học viên còn thiếu tự tin, động lực và kiến thức chuyên ngành (93% thiếu từ vựng ESP, 84% thiếu kiến thức chuyên ngành).
   • Các yếu tố khác như đề tài không hấp dẫn (51%) và thái độ nghiêm khắc của giáo viên ít bị phàn nàn (20%).

5. Kỳ vọng của sinh viên về tài liệu và phương pháp dạy

   • 96% hy vọng tài liệu đọc phù hợp hơn với công việc tương lai; 99% muốn văn bản ngắn gọn, hấp dẫn, không có quá nhiều từ mới đồng thời được dạy từ mới lặp lại giữa các bài học.
   • 90-95% sinh viên chờ đợi giáo viên giảng giải kỹ hơn các cấu trúc ngữ pháp lạ, cung cấp nghĩa tương đương tiếng Việt của từ chuyên ngành, cung cấp kiến thức nền liên quan, hướng dẫn các chiến thuật đọc phù hợp, và sử dụng song ngữ trong lớp học.
   • Sinh viên cũng mong muốn có thêm các bài tập giao tiếp để ghi nhớ từ vựng, và làm việc nhóm nhiều hơn.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy mặc dù sinh viên nhận thức rõ tầm quan trọng của kỹ năng đọc ESP nhưng vẫn gặp nhiều rào cản dẫn đến thiếu động lực học tập. Khó khăn chính tập trung vào ngữ pháp và từ vựng, nhất là khi tài liệu chứa nhiều thuật ngữ chuyên ngành và các cấu trúc phức tạp. Tương quan giữa nhận thức khó khăn và nguyên nhân như tài liệu chưa phù hợp, giáo viên thiếu chiến thuật giảng dạy, và sinh viên thiếu nguồn lực về kiến thức chuyên môn được củng cố bởi các nghiên cứu tương tự tại các trường kỹ thuật khác ở Việt Nam.

Mô hình đọc tích hợp (kết hợp top-down và bottom-up) có thể giúp sinh viên nâng cao khả năng đoán nghĩa và phân tích văn bản chuyên ngành nếu được hướng dẫn bài bản các chiến thuật đọc. Nhu cầu về bài giảng sinh động, thân thiện với trình độ sinh viên và phù hợp với đối tượng cũng được nhấn mạnh, nhằm tạo động lực và tăng hứng thú học tập. Việc áp dụng đa dạng phương pháp giảng dạy, bao gồm truyền đạt kiến thức chuyên ngành cho giáo viên, phát triển tài liệu theo hướng đơn giản hóa và bài tập tương tác là cần thiết để khắc phục những khó khăn hiện tại.

Trong phần trình bày dữ liệu, các biểu đồ sẽ thể hiện tỷ lệ sinh viên đánh giá mức độ khó với từng kỹ năng, giúp so sánh trực quan tình trạng báo cáo của người học. Các bảng thống kê điểm trung bình khó khăn theo từng mô-đun cũng dễ dàng cho việc phân tích điểm nghẽn cốt lõi trong giảng dạy và học tập.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Cải thiện kỹ thuật giảng dạy của giáo viên

   • Áp dụng đa dạng phương pháp dạy từ vựng, như đoán nghĩa từ ngữ dựa vào ngữ cảnh, tìm hiểu cấu trúc từ (tiền tố, hậu tố), dùng đồ vật, trò chơi, mô hình thực tế để tăng khả năng ghi nhớ thuật ngữ.
   • Cung cấp thêm bài tập và lặp lại từ mới liên tục giữa các bài học để củng cố vốn từ.
   • Giảng dạy cú pháp ngữ pháp chuyên sâu, giải thích rõ ràng các cấu trúc phức tạp xuất hiện trong các bài đọc chuyên ngành.

2. Tăng cường hứng thú và động lực học tập của sinh viên

   • Lựa chọn tài liệu ngắn gọn hơn, gần gũi với thực tế công việc, có tính tương tác cao và phù hợp trình độ.
   • Sử dụng các hoạt động sinh động như học nhóm, thảo luận, trình bày và thực hành thực tế (tham quan phòng thu, thiết bị phát thanh…) để tăng sự liên kết giữa lý thuyết và thực hành.
   • Xây dựng hệ thống bài tập phong phú ở các giai đoạn trước, trong và sau khi đọc để duy trì sự tập trung và nâng cao kỹ năng đọc.

3. Đào tạo kỹ năng đọc chiến lược cho sinh viên

   • Đào tạo và hướng dẫn học sinh các kỹ thuật đọc như lướt tìm ý chính (skimming), quét thông tin cụ thể (scanning), dự đoán nội dung, và đoán nghĩa từ vựng không dùng từ điển.
   • Giao bài tập về nhà đa dạng và yêu cầu kiểm tra thường xuyên nhằm rèn thói quen học tập độc lập và chủ động.

4. Nâng cao kiến thức chuyên môn phát thanh – truyền hình cho giáo viên

   • Tổ chức các khóa bồi dưỡng chuyên ngành ngắn hạn hoặc mời chuyên gia tập huấn nâng cao kiến thức chuyên môn để giáo viên ESP có thể nắm vững thuật ngữ, nội dung chuyên ngành phục vụ giảng dạy.
   • Dành thời gian hợp lý để giáo viên tự nghiên cứu tài liệu chuyên ngành, cập nhật kiến thức và trao đổi kinh nghiệm phù hợp.

5. Phát triển và điều chỉnh tài liệu giảng dạy ESP hiệu quả

   • Lựa chọn, biên soạn các bài đọc phù hợp trình độ, đa dạng đề tài liên quan chặt chẽ với ngành phát thanh, truyền hình, tránh các bài quá khó hoặc không liên quan gây mất hứng thú.
   • Áp dụng đơn giản hóa các văn bản quá chuyên sâu, tăng cường tài liệu minh họa như biểu đồ, sơ đồ để người học dễ ghi nhớ.
   • Thiết kế các bài tập đọc phong phú, kết hợp hỏi đáp, dịch thuật, thuyết trình nhằm phát triển năng lực toàn diện cho sinh viên.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Giáo viên tiếng Anh chuyên ngành tại các trường nghề, trường đại học kỹ thuật
   Tham khảo để hiểu sâu về khó khăn sinh viên khi học ESP đọc, áp dụng các chiến lược giảng dạy phù hợp, cải thiện phương pháp và tài liệu giảng dạy nhằm nâng cao hiệu quả học tập.

2. Sinh viên chuyên ngành phát thanh - truyền hình và các ngành kỹ thuật liên quan
   Hiểu được các thách thức phổ biến trong học tiếng Anh chuyên ngành, qua đó chủ động rèn luyện kỹ năng và tìm kiếm phương pháp học tập hiệu quả hơn.

3. Nhà quản lý giáo dục và các cán bộ xây dựng chương trình đào tạo tiếng Anh
   Dựa vào nghiên cứu để thiết kế chương trình và giáo trình mới phù hợp hơn với đặc thù ngành và nhu cầu thực tế của sinh viên, đảm bảo tính ứng dụng cao và phù hợp trình độ.

4. Các nhà nghiên cứu về phương pháp giảng dạy tiếng Anh chuyên ngành tại Việt Nam
   Cung cấp dữ liệu và phân tích thực tiễn về tình hình đào tạo ESP, làm cơ sở tham khảo cho các nghiên cứu sâu rộng hoặc phát triển các dự án cải tiến giảng dạy.

Câu hỏi thường gặp

1. Sinh viên gặp khó khăn lớn nhất trong kỹ năng đọc ESP là gì?
   Khó khăn chính tập trung vào ngữ pháp phức tạp và từ vựng chuyên ngành, đặc biệt là thành ngữ và cụm từ khó nhớ. Ví dụ, gần 65% cho biết thành ngữ và cụm động từ là thách thức.

2. Làm thế nào để giáo viên giúp sinh viên vượt qua khó khăn về từ vựng?
   Giáo viên nên áp dụng các chiến thuật như đoán nghĩa từ ngữ dựa vào ngữ cảnh, phân tích cấu trúc từ (tiền tố, hậu tố), dùng hình ảnh, đồ vật minh họa và luyện tập lặp lại từ mới qua nhiều bài học liên tục.

3. Vì sao sinh viên nhận thức rõ tầm quan trọng kỹ năng đọc nhưng lại ít hứng thú học?
   Nguyên nhân do tài liệu quá dài, nhiều từ mới khó nhớ, phương pháp giảng dạy truyền thống, thiếu các hoạt động tương tác, cộng với trình độ tiếng Anh tổng quát chưa đủ để tiếp cận dễ dàng.

4. Các kỹ năng đọc nào sinh viên được khuyến khích rèn luyện để nâng cao khả năng đọc hiểu ESP?
   Sinh viên nên học kỹ thuật skimming (lướt ý chính), scanning (tìm thông tin cụ thể), dự đoán nội dung, và đoán nghĩa từ ngữ theo ngữ cảnh nhằm đọc hiệu quả hơn.

5. Làm thế nào để nâng cao kiến thức chuyên ngành phát thanh cho giáo viên dạy ESP?
   Giáo viên nên được tham gia các khóa đào tạo chuyên môn, tự học tài liệu chuyên ngành, trao đổi kinh nghiệm cùng chuyên gia, đồng thời nhà trường cần tạo điều kiện giảm tải để họ có thời gian nghiên cứu.

Kết luận

• Sinh viên FBT tại CB-I nhìn nhận rõ tầm quan trọng của kỹ năng đọc tiếng Anh chuyên ngành, tuy nhiên đa số gặp nhiều khó khăn về ngữ pháp và từ vựng, dẫn đến hiệu quả học tập hạn chế.
• Khó khăn xuất phát từ tài liệu chưa phù hợp, phương pháp giảng dạy truyền thống, thiếu chiến thuật đọc và kiến thức chuyên ngành của giáo viên.
• Sinh viên mong muốn tài liệu ngắn gọn, dễ tiếp cận, gắn liền với thực tế công việc, đồng thời cần đa dạng phương pháp giảng dạy, giảng giải cặn kẽ bằng song ngữ.
• Giải pháp ưu tiên là nâng cao kỹ năng và kiến thức chuyên môn cho giáo viên, phát triển tài liệu phù hợp, đồng thời trang bị các kỹ năng đọc chiến lược cho sinh viên.
• Nghiên cứu đặt nền tảng cho các bước tiếp theo nhằm cải tiến chương trình đào tạo và phương pháp giảng dạy ESP tại CB-I, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo nghề phát thanh truyền hình.

Lời kêu gọi hành động: Các nhà quản lý đào tạo và giảng viên chuyên ngành cần chủ động áp dụng các kiến thức và giải pháp trong nghiên cứu để từng bước đổi mới giảng dạy, giúp sinh viên phát triển kỹ năng đọc tiếng Anh chuyên ngành hiệu quả, đáp ứng yêu cầu hội nhập và phát triển nghề nghiệp.