CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI 1.1 Tính cấp thiết của đề tài Doanh nghiệp là những đơn vị kinh tế phải luôn sáng tạo để đứng vững trên thị trường. Muốn vậy, các doanh nghiệp phải biết sử dụng các công cụ quản lý tài chính sao cho phù hợp cho từng công đoạn sản xuất kinh doanh để đạt hiệu quả cao nhất. Nền kinh tế nước ta đang trên đà phát triển mạnh mẽ và đạt được nhiều thành công rực rỡ. Sản phẩm hàng hóa của nước ta ngày càng đa dạng, phong phú và đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng.
Việc gia nhập WTO cùng với xu thế quốc tế hoá toàn bộ đời sống chính trị, kinh tế, xã hội để hoà nhập vào thế giới đã làm cho thị trường nước ta ngày một phong phú về hàng hoá, sản phẩm trong và ngoài nước, điều này đã gắn nền kinh tế nước ta với những khó khăn và thách thức mới. Hiện nay trong cơ chế thị trường, các doanh nghiệp sản xuất đang ra sức cạnh tranh, ra sức tìm chỗ đứng trên thị trường bằng các sản phẩm và hàng hoá của mình với những ưu thế riêng của như: Chất lượng sản phẩm, giá cả, mẫu mã, tính tiện dụng… Để có được các ưu thế trên, ngoài yếu tố khoa học kỹ thuật, công nghệ và trình độ quản lý kinh doanh thì điều kiện tối cần thiết để doanh nghiệp đứng vững và có uy tín trên thị trường chính là việc quản lý nguyên vật liệu hiệu quả. Nguyên vật liệu được đảm bảo đầy đủ, đồng bộ, đúng chất lượng là điều kiện quyết định khả năng tái sản xuất mở rộng và góp phần đảm bảo tiến độ sản xuất trong doanh nghiệp. Trong quá trình sản xuất, nguyên vật liệu là bộ phận trực tiếp tạo nên sản phẩm.
Do đó, nguyên vật liệu có vai trò quan trọng trong việc giảm chi phí sản xuất kinh doanh và giá thành sản phẩm. Mục đích của doanh nghiệp nào cũng là tối đa hoá lợi nhuận nghĩa là hoạt động sản xuất kinh doanh phải có hiệu quả, hơn thế nữa phải là hiệu quả cao, lãi càng nhiều càng tốt. Mà lợi nhuận lại tỷ lệ nghịch với chi phí vì thế các doanh nghiệp đều ra sức tìm con đường giảm chi phí sản xuất, hạ giá thành sản phẩm. Do vậy với tỷ trọng khoảng 60 – 70% tổng chi phí, nguyên vật liệu cần phải quản lý thật tốt.
Nếu doanh ĐàoThị Hoa Khoa: Kế toán - Kiểm toán Lớp: KH1B – K4 Luan van Trường Đại học Thương Mại 2 Chuyên đề tôt nghiệp nghiệp biết sử dụng nguyên vật liệu một cách tiết kiệm, hợp lý thì sản phẩm làm ra càng có chất lượng tốt mà giá thành lại hạ tạo ra mối tương quan có lợi cho doanh nghiệp trên thị trường. Quản lý nguyên vật liệu càng khoa học thì hiệu quả kinh tế càng cao. Với vai trò quan trọng như vậy thì yêu cầu quản lý nguyên vật liệu cần chặt chẽ trong tất cả các khâu từ khâu thu mua, dự trữ, bảo quản và sử dụng. Để quản lý nguyên vật liệu một cách tiết kiệm và hiệu quả hơn thì công tác kế toán nguyên vật liệu phải được tổ chức một cách khoa học hợp lý vừa tuân thủ những quy định, chế độ của nhà nước vừa phải phù hợp với đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Cũng như nhiều công ty khác, kế toán nguyên vật liệu tại công ty TNHH sản xuất công nghiệp PP còn một số vấn đề tồn tại cần được hoàn thiện và làm rõ hơn như: Công ty không xây dựng định mức tiêu hao NVL, định mức chi phí NVL cũng như định mức dự trữ NVL, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toán NVL còn gặp khó khăn…Những vấn đề nêu trên thể hiện tính cấp thiết của đề tài kế toán NVL tồn kho tại công ty TNHH sản xuất công nghiệp PP. Việc giải quyết và làm rõ được vấn đề cấp thiết đó sẽ làm cho công tác kế toán NVL hoàn thiện hơn.2 Xác lập và tuyên bố đề tài: Nguyên vật liệu là đối tượng lao động, một trong 3 yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất, là cơ sở vật chất để hình thành nên sản phẩm mới. Trong quá trình sản xuất NVL thường chiếm một tỷ trọng lớn trong giá thành sản phẩm, NVL không chỉ quyết định đến mặt số lượng của sản phẩm mà nó còn ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cũng như giá thành sản phẩm tạo ra. Sử dụng NVL cũng như kế toán nguyên vật liệu sao cho hiệu quả, hợp lý luôn là mối quan tâm của các doanh nghiệp sản xuất.
Nhận biết được vấn đề này nên em đã chọn đề tài nghiên cứu là: “Kế toán nguyên vật liệu tồn kho tại công ty TNHH sản xuất và công nghiệp PP” làm chuyên đề tốt nghiệp. ĐàoThị Hoa Khoa: Kế toán - Kiểm toán Lớp: KH1B – K4 Luan van Trường Đại học Thương Mại 3 Chuyên đề tôt nghiệp 1.3 Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là làm rõ công tác kế toán NVL tồn kho từ việc tập hợp chứng từ ban đầu, tính toán cho đến việc ghi chép theo dõi trên các sổ chi tiết, tổng hợp và từ đó có một số đề xuất nhằm hoàn thiện công tác kế toán NVL tồn kho tại công ty TNHH sản xuất và công nghiệp PP. Báo cáo sẽ giúp người đọc có thể hiểu rõ toàn bộ các khâu công việc của kế toán NVL.
Đồng thời người đọc hiểu được các chế độ, chính sách, các quyết định, các chuẩn mực về kế toán NVL của nhà nước trong thực tế được các doanh nghiệp áp dụng như thế nào. Nghiên cứu này còn giúp cho công ty có thể nhận thấy những điểm mạnh, những hạn chế trong công tác kế toán NVL của công ty mình. Và công ty có thể tham khảo những đề xuất để giải quyết những vấn đề còn tồn tại trong công tác kế toán NVL của công ty từ đó có kế hoạch quản lý tốt hơn NVL cũng như tổ chức một cách khoa học hợp lý công tác kế toán NVL tại công ty mình góp phần hoàn thiện hơn công tác kế toán NVL. Với bản thân mỗi sinh viên, nghiên cứu đề tài giúp chúng em có thêm cơ hội được vận dụng những kiến thức đã được học vào thực tế.4 Phạm vi nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu của đề tài là kế toán NVL tồn kho trong doanh nghiệp sản xuất hạch toán theo phương pháp kê khai thường xuyên và tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ.
Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu trong phạm vi một công ty đó là công ty TNHH sản xuất công nghiệp PP. Và số liệu là những số liệu kế toán của công ty TNHH sản xuất công nghiệp PP năm 2010.5 Một số vấn đề lý luận về kế toán NVL tồn kho trong doanh nghiệp. Kế toán NVL trong DNSX quy định trong chuẩn mực kế toán (VAS) Theo chuẩn mực kế toán Việt Nam số 02- Hàng tồn kho của bộ tài chính thì nguyên liệu, vật liệu là một bộ phận của hàng tồn kho. Do vậy: NVL là một bộ ĐàoThị Hoa Khoa: Kế toán - Kiểm toán Lớp: KH1B – K4 Luan van Trường Đại học Thương Mại 4 Chuyên đề tôt nghiệp phận của tài sản ngắn hạn dự trữ cho sản xuất, lưu thông hoặc đang trong quá trình sản xuất, chế tạo của doanh nghiệp.
Hay NVL là một bộ phận tài sản ngắn hạn và chiếm tỷ trọng lớn có vai trò quan trọng trong quá trình sản xuất của doanh nghiệp. Áp dụng điều 04 trong chuẩn mực kế toán Việt Nam số 02 về hàng tồn kho được ban hành theo quyết định số 149/2001/QĐ – BTC ngày 31/12/2001 của BTC: “ Hàng tồn kho được tính theo giá gốc. Trường hợp giá trị thuần có thể thực hiện được thấp hơn giá gốc thì phải tính theo giá trị thuần có thể thực hiện được”. Trong đó: - Giá gốc hàng tồn kho bao gồm: chi phí thu mua, chi phí chế biến và các chi phí liên quan trực tiếp khác phát sinh để được hàng tồn kho ở địa điểm và trạng thái hiện tại.
- Chi phí mua: bao gồm giá mua, các loại thuế không hoàn lại, chi phí vận chuyển, bốc xếp, bảo quản trong quá trình mua hàng và các chi phí khác có liên quan đến việc mua hàng tồn kho, các khoản chiết khấu thương mại và giảm giá hàng mua do hàng mua không đúng quy cách, phẩm chất được trừ khỏi chi phí mua. - Chi phí có liên quan trực tiếp khác tính vào giá gốc hàng tồn kho bao gồm các khoản chi phí khác ngoài chi phí mua và chi phí chế biến hàng tồn kho. Chi phí không được tính vào giá gốc hàng tồn kho gồm: chi phí bảo quản hàng tồn kho trừ các chi phí bảo quản hàng tồn kho cần thiết cho quá trình sản xuất tiếp theo; chi phí bán hàng; chi phí quản lý doanh nghiệp. - Giá trị thuần có thể thực hiện được: là giá bán ước tính của hàng tồn kho trong kỳ sản xuất kinh doanh bình thường trừ chi phí ước tính để hoàn thành sản phẩm và chi phí ước tính cần thiết cho việc tiêu thụ chúng.
Như vậy phù hợp với chuẩn mực kế toán hàng tồn kho trong công tác hạch toán NVL ở các doanh nghiệp, NVL được tính theo giá thực tế. ĐàoThị Hoa Khoa: Kế toán - Kiểm toán Lớp: KH1B – K4 Luan van Trường Đại học Thương Mại 5 Chuyên đề tôt nghiệp Tính giá NVL nhập kho Tính giá của NVL nhập kho tuân thủ theo nguyên tắc giá phí. NVL nhập kho trong kỳ của doanh nghiệp bao gồm rất nhiều nguồn thu nhập khác nhau. Tuỳ theo từng nguồn thu nhập mà giá trị thực tế của vật liệu nhập kho được xác định khác nhau.
- Đối với vật liệu mua ngoài: Giá thực tế Giá mua Chi phí Các khoản CKTM, của NVL = ghi trên + thu mua + thuế không - giảm giá mua ngoài hoá đơn được hoàn lại hàng mua Trong đó: + Chi phí thu mua: bao gồm chi phí vận chuyển, bốc dỡ, hao hụt trong định mức.