Khóa luận kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam

Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là một phần quan trọng trong quản lý tài chính của doanh nghiệp. 105 trang · Học viện Ngân hàng · 2023.

• Tác giả: Nguyễn Thị Tuyến
• Người hướng dẫn: ThS. Ngô Thị Ngọc Hoa
• Trường học: Học viện Ngân hàng
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Kế Toán Chi Phí Sản Xuất và Tính Giá Thành Sản Phẩm tại Công Ty TNHH Taesan Việt Nam
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Bắc Ninh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP
• 1.1. Những vấn đề cơ bản về chi phí sản xuất và tính giá thành
• 1.2. Chi phí sản xuất
• 1.3. Giá thành sản phẩm
• 1.4. Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm
• 1.5. Vai trò và nhiệm vụ của kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 1.6. Kế toán chi phí sản xuất
• 1.6.1. Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất
• 1.6.2. Phương pháp tập hợp chi phí sản xuất
• 1.6.3. Kế toán tập hợp chi phí sản xuất
• 1.6.4. Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất
• 1.7. Kiểm kê và đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ
• 1.8. Kế toán tính giá thành sản phẩm
• 1.8.1. Đối tượng tính giá thành
• 1.8.2. Kỳ tính giá thành
• 1.8.3. Phương pháp tính giá thành
• 1.9. Hình thức sổ kế toán
• 1.9.1. Hình thức kế toán Nhật ký chung
• 1.9.2. Hình thức kế toán trên máy vi tính
• 1.9.3. Hình thức kế toán Nhật ký - Sổ Cái (phụ lục 01)
• 1.9.4. Hình thức kế toán Chứng từ ghi sổ (phụ lục 02)
• 1.9.5. Hình thức kế toán Nhật ký – Chứng từ (phụ lục 03)
• 1.10. TỔNG KẾT CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY TNHH TAESAN VIỆT NAM
• 2.1. Giới thiệu về Công ty TNHH Taesan Việt Nam
• 2.2. Quá trình hình thành và phát triển Công ty TNHH Taesan Việt Nam
• 2.3. Đặc điểm bộ máy quản lý của Công ty TNHH Taesan Việt Nam
• 2.4. Quy trình sản xuất sản phẩm của Công ty TNHH Taesan Việt Nam
• 2.5. Đặc điểm bộ máy kế toán của Công ty TNHH Taesan Việt Nam
• 2.6. Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam
• 2.7. Kế toán tập hợp chi phí sản xuất tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam
• 2.8. Kế toán tính giá thành sản phẩm tại công ty TNHH Taesan Việt Nam
• 2.9. Đánh giá thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam
• 2.10. TỔNG KẾT CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: HOÀN THIỆN KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY TNHH TAESAN VIỆT NAM
• 3.1. Định hướng phát triển của công ty trong thời gian tới
• 3.2. Sự cần thiết hoàn thiện kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 3.3. Yêu cầu của hoàn thiện kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 3.4. Giải pháp hoàn thiện kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 3.4.1. Hoàn thiện bộ máy quản lý
• 3.4.2. Hoàn thiện phương pháp tính khấu hao
• 3.4.3. Hoàn thiện các khoản mục chi phí sản xuất
• 3.4.4. Hoàn thiện phương pháp tính giá thành
• 3.4.5. Hoàn thiện kế toán quản trị trong bộ máy kế toán
• 3.4.5.1. Với Nhà nước
• 3.4.5.2. Với Bộ Tài chính
• 3.4.5.3. Với Công ty
• 3.5. TỔNG KẾT CHƯƠNG 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Kế Toán Chi Phí Sản Xuất và Tính Giá Thành Sản Phẩm

Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là một phần quan trọng trong quản lý tài chính của doanh nghiệp. Tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam, việc hạch toán chi phí sản xuất không chỉ giúp kiểm soát chi phí mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định giá bán sản phẩm. Việc hiểu rõ về chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm sẽ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa lợi nhuận và nâng cao hiệu quả sản xuất.

1.1. Khái niệm và vai trò của Kế Toán Chi Phí Sản Xuất

Kế toán chi phí sản xuất là quá trình ghi chép, phân loại và tổng hợp các chi phí liên quan đến sản xuất hàng hóa. Vai trò của nó là cung cấp thông tin chính xác về chi phí để hỗ trợ quyết định quản lý và chiến lược kinh doanh.

1.2. Tầm quan trọng của Tính Giá Thành Sản Phẩm

Tính giá thành sản phẩm giúp doanh nghiệp xác định giá bán hợp lý, từ đó tối đa hóa lợi nhuận. Việc tính toán chính xác giá thành cũng giúp doanh nghiệp đánh giá hiệu quả sản xuất và điều chỉnh chiến lược kinh doanh.

II. Những Thách Thức trong Kế Toán Chi Phí Sản Xuất tại Công Ty TNHH Taesan Việt Nam

Công ty TNHH Taesan Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc quản lý chi phí sản xuất. Sự cạnh tranh gay gắt trong ngành công nghiệp yêu cầu công ty phải tối ưu hóa quy trình sản xuất và kiểm soát chi phí hiệu quả hơn. Việc thiếu thông tin chính xác về chi phí có thể dẫn đến quyết định sai lầm trong quản lý.

2.1. Khó khăn trong việc thu thập và phân tích dữ liệu chi phí

Việc thu thập dữ liệu chi phí sản xuất gặp khó khăn do quy trình không đồng bộ và thiếu hệ thống. Điều này ảnh hưởng đến khả năng phân tích và đưa ra quyết định kịp thời.

2.2. Sự biến động của chi phí nguyên vật liệu

Giá nguyên vật liệu thường xuyên biến động, ảnh hưởng đến giá thành sản phẩm. Công ty cần có biện pháp dự báo và quản lý rủi ro liên quan đến chi phí nguyên vật liệu.

III. Phương Pháp Tính Giá Thành Sản Phẩm Hiệu Quả tại Công Ty TNHH Taesan Việt Nam

Để cải thiện quy trình tính giá thành sản phẩm, Công ty TNHH Taesan Việt Nam đã áp dụng nhiều phương pháp khác nhau. Việc lựa chọn phương pháp phù hợp sẽ giúp công ty tối ưu hóa chi phí và nâng cao hiệu quả sản xuất.

3.1. Phương pháp tính giá thành theo định mức

Phương pháp này giúp công ty xác định giá thành sản phẩm dựa trên các định mức chi phí đã được thiết lập. Điều này giúp kiểm soát chi phí và đảm bảo tính chính xác trong hạch toán.

3.2. Phương pháp tính giá thành theo thực tế

Tính giá thành theo thực tế giúp công ty phản ánh chính xác chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất. Phương pháp này yêu cầu công ty phải có hệ thống ghi chép chi tiết và chính xác.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Kế Toán Chi Phí Sản Xuất tại Công Ty TNHH Taesan Việt Nam

Việc áp dụng kế toán chi phí sản xuất tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam đã mang lại nhiều lợi ích. Công ty đã có thể kiểm soát chi phí hiệu quả hơn và đưa ra quyết định kinh doanh chính xác hơn.

4.1. Kết quả đạt được từ việc kiểm soát chi phí

Công ty đã giảm thiểu được chi phí sản xuất nhờ vào việc áp dụng các phương pháp kế toán hiệu quả. Điều này giúp tăng cường khả năng cạnh tranh trên thị trường.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Công ty đã rút ra nhiều bài học kinh nghiệm trong việc quản lý chi phí sản xuất. Việc thường xuyên đánh giá và điều chỉnh quy trình kế toán là rất cần thiết.

V. Kết Luận và Tương Lai của Kế Toán Chi Phí Sản Xuất tại Công Ty TNHH Taesan Việt Nam

Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả sản xuất. Tương lai của kế toán chi phí sẽ phụ thuộc vào khả năng áp dụng công nghệ và cải tiến quy trình làm việc.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

Công ty sẽ tiếp tục đầu tư vào công nghệ thông tin để cải thiện quy trình kế toán. Việc áp dụng phần mềm kế toán hiện đại sẽ giúp nâng cao hiệu quả công việc.

5.2. Tầm quan trọng của việc cải tiến quy trình kế toán

Cải tiến quy trình kế toán sẽ giúp công ty tối ưu hóa chi phí và nâng cao khả năng cạnh tranh. Việc này cần được thực hiện liên tục để đáp ứng yêu cầu của thị trường.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá và thu hút đầu tư nước ngoài, các doanh nghiệp sản xuất đối mặt với áp lực cạnh tranh ngày càng gay gắt. Mục tiêu tối thiểu hoá chi phí và tối đa hoá lợi nhuận đặt ra yêu cầu cao đối với công tác kế toán chi phí sản xuất (CPSX) và tính giá thành sản phẩm — khâu then chốt ảnh hưởng trực tiếp đến giá bán, kết quả kinh doanh và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.

Tác giả xác định khoảng trống nghiên cứu qua việc tổng quan các công trình liên quan: luận văn của Nguyễn Ngọc Anh (2015, Đại học Thương mại) về Công ty Cổ phần May II Hải Dương; luận văn của Trần Thị Thanh Loan (2014, Đại học Kinh tế Quốc dân) về Công ty Cổ phần Giầy Hải Dương; khóa luận của Vương Thị Ngọc Ánh (2018, Học viện Ngân hàng) về Công ty Cổ phần Cà phê Thương Phú. Các công trình này đều có những hạn chế nhất định: chưa phân biệt rõ kế toán tài chính và kế toán quản trị, giải pháp thiếu tính khả thi hoặc chưa đủ chi tiết. Quan trọng hơn, tác giả nhận thấy chưa có nghiên cứu nào tập trung vào lĩnh vực sản xuất linh kiện điện tử, đặc biệt là CPSX và tính giá thành đồ gá (Jigs) dùng trong sản xuất vỏ điện thoại di động.

Mục tiêu nghiên cứu:

1. Hệ thống lý luận về kế toán CPSX và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp sản xuất.
2. Nghiên cứu thực trạng kế toán CPSX và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam.
3. Đánh giá ưu điểm và nhược điểm trong công tác kế toán tại công ty.
4. Đề xuất giải pháp hoàn thiện kế toán CPSX và tính giá thành sản phẩm cho công ty.

Câu hỏi nghiên cứu:

1. Những lý luận chung của kế toán CPSX và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp sản xuất là gì?
2. Thực trạng kế toán CPSX và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam như thế nào? Ưu nhược điểm?
3. Giải pháp và kiến nghị gì để hoàn thiện kế toán CPSX và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam?

Đối tượng nghiên cứu: Kế toán CPSX và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam.

Phạm vi nghiên cứu:

• Nội dung: Thực trạng kế toán CPSX và tính giá thành sản xuất tại công ty.
• Không gian: Công ty TNHH Taesan Việt Nam, Khu công nghiệp Quế Võ, Bắc Ninh.
• Thời gian: Kỳ kế toán năm 2022 (dữ liệu minh hoạ chủ yếu từ tháng 12/2022).

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và khái niệm

Khóa luận xây dựng cơ sở lý luận dựa trên định nghĩa của PGS.TS Lê Văn Luyện (biên soạn, 2019): chi phí sản xuất là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ hao phí lao động sống, lao động vật hoá và các chi phí cần thiết khác phát sinh trong quá trình sản xuất kinh doanh; giá thành sản phẩm là biểu hiện bằng tiền toàn bộ hao phí lao động sống và lao động vật hoá được tính trên một khối lượng sản phẩm hoàn thành nhất định.

Hệ thống tài khoản và hình thức sổ kế toán áp dụng theo Thông tư 200/2014/TT-BTC của Bộ Tài chính. Các tài khoản trọng tâm gồm: TK 621 (Chi phí NVL trực tiếp), TK 622 (Chi phí nhân công trực tiếp), TK 627 (Chi phí sản xuất chung), TK 154 (Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang), TK 155 (Thành phẩm).

Các phân loại chi phí được xem xét theo bốn tiêu thức: theo mục đích và công dụng (chi phí NVL trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp, chi phí sản xuất chung); theo nội dung kinh tế; theo phương pháp tập hợp (trực tiếp và gián tiếp); theo mối quan hệ với mức độ hoạt động (biến phí, định phí, chi phí hỗn hợp). Phân loại theo hệ số biến động được nhấn mạnh về vai trò với kế toán quản trị và phân tích điểm hoà vốn.

Các phương pháp tính giá thành được trình bày gồm: phương pháp giản đơn, phương pháp theo đơn đặt hàng, phương pháp theo hệ số, phương pháp phân bước có tính giá thành nửa thành phẩm, phương pháp phân bước không tính giá thành nửa thành phẩm.

Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp	Nội dung áp dụng
Thu thập tài liệu	Thu thập chứng từ, sổ sách tại phòng kế toán Công ty TNHH Taesan Việt Nam liên quan đến CPSX và tính giá thành
Phân tích và tổng hợp	Phân tích số liệu từ chứng từ, sổ cái, bảng tính giá thành tháng 12/2022 để đánh giá thực trạng
Quan sát	Quan sát hoạt động thực tế tại công ty
Phỏng vấn	Phỏng vấn trực tiếp nhân viên về các vấn đề CPSX và tính giá thành

Nguồn dữ liệu: Dữ liệu sơ cấp từ phòng kế toán công ty (chứng từ kế toán, sổ cái, bảng lương, bảng chấm công, phiếu xuất nhập kho, bảng phân bổ khấu hao, hoá đơn GTGT). Dữ liệu thứ cấp từ giáo trình Kế toán tài chính của Học viện Ngân hàng và các công trình nghiên cứu trước.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp sản xuất

Chương 1 xây dựng nền tảng lý luận toàn diện bao gồm khái niệm, phân loại CPSX theo bốn tiêu thức; khái niệm, phân loại giá thành theo hai tiêu thức (theo cơ sở số liệu và thời điểm tính toán; theo phạm vi chi phí cấu thành); mối quan hệ giữa CPSX và giá thành sản phẩm thông qua công thức tổng quát:

Giá thành sản phẩm = Chi phí SPDD đầu kỳ + Chi phí sản xuất phát sinh trong kỳ − Chi phí SPDD cuối kỳ

Chương trình bày đầy đủ quy trình kế toán tập hợp CPSX theo từng khoản mục (TK 621, TK 622, TK 627), kế toán tổng hợp CPSX theo cả hai phương pháp hàng tồn kho (kê khai thường xuyên dùng TK 154; kiểm kê định kỳ dùng TK 631). Ba phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang được giải thích: theo chi phí NVL chính trực tiếp, theo khối lượng sản phẩm hoàn thành tương đương, theo chi phí sản xuất định mức. Năm phương pháp tính giá thành và năm hình thức sổ kế toán theo Thông tư 200/2014/TT-BTC cũng được hệ thống trong chương này.

Vì Công ty TNHH Taesan Việt Nam áp dụng hình thức Nhật ký chung trên phần mềm máy tính, chương tập trung trình bày hai hình thức này với sơ đồ luân chuyển chứng từ tương ứng.

Chương 2: Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam

Chương 2 bắt đầu bằng phần giới thiệu công ty. Công ty TNHH Taesan Việt Nam được thành lập ngày 30/08/2014, có 100% vốn đầu tư Hàn Quốc, tọa lạc tại Lô C6-1-1, Khu công nghiệp Quế Võ, Bắc Ninh. Ngành nghề chính là sản xuất khuôn đúc khung vỏ điện thoại di động và đồ gá (Jigs) dùng trong sản xuất vỏ điện thoại di động. Bộ máy kế toán gồm ba nhân sự: kế toán trưởng, kế toán tổng hợp và thủ quỹ. Công ty sử dụng phần mềm MISA kết hợp Excel, áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC, kỳ tính giá thành theo tháng, phương pháp hạch toán hàng tồn kho theo kiểm kê định kỳ, xuất kho theo giá bình quân gia quyền, khấu hao TSCĐ theo phương pháp đường thẳng.

Phần trọng tâm của chương phân tích thực trạng kế toán CPSX tháng 12/2022, minh hoạ bằng hai model sản phẩm Jigs tiêu biểu là A536 (gồm A536 Front TOP và A536 Front BTM) và A546 (gồm A546 Front TOP và A546 Front BTM):

Kế toán chi phí NVL trực tiếp (TK 621): Nguyên liệu chính là hạt nhựa PCBK, nguyên liệu phụ là màng PE 1 lớp. Tác giả phân tích chứng từ gồm hoá đơn GTGT mua màng PE, hoá đơn GTGT mua hạt nhựa PCBK tháng 12/2022; phiếu xuất kho hạt nhựa PCBK và màng PE; bảng định lượng NVL do Giám đốc lập; Sổ Cái TK 621 tháng 12/2022. Chi phí NVL phát sinh liên quan đến nhiều đối tượng nên công ty áp dụng phương pháp tập hợp gián tiếp và phân bổ theo sản lượng.

Kế toán chi phí nhân công trực tiếp (TK 622): Chứng từ bao gồm bảng chấm công NCTT, bảng lương NCTT và bảng thanh toán lương NCTT tháng 12/2022, cùng Sổ Cái TK 622. Chi phí NCTT bao gồm tiền lương và các khoản trích theo lương (BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ).

Kế toán chi phí sản xuất chung (TK 627): Được chia thành các tiểu khoản chi tiết gồm TK 6271 (chi phí nhân viên quản lý sản xuất), TK 6273 (chi phí dụng cụ sản xuất — nhám mút), TK 6274 (chi phí khấu hao TSCĐ — máy ép nhựa), TK 6278 (chi phí dịch vụ mua ngoài — phí kiểm toán năng lượng, phí quản lý và vận hành đường dây trạm biến áp, mua dầu diesel). Tác giả phân tích đầy đủ chứng từ cho từng tiểu khoản bao gồm hoá đơn GTGT, sổ chi tiết và Sổ Cái TK 627 tháng 12/2022.

Kế toán tổng hợp CPSX và tính giá thành: Công ty sử dụng TK 154, phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang theo sản lượng hoàn thành tương đương — thể hiện qua Bảng quy đổi sản lượng thực tế ra tiêu chuẩn tháng 12/2022 (Bảng 1). Kết quả được tổng hợp tại Sổ Cái TK 154, Bảng tính giá thành các loại sản phẩm tháng 12/2022, Bảng tính giá thành model A536 và A546 tháng 12/2022, Sổ Cái TK 155 và phiếu nhập kho thành phẩm.

Cuối chương, tác giả đánh giá thực trạng theo hai chiều:

Ưu điểm: Công ty áp dụng đúng chế độ kế toán theo Thông tư 200/2014/TT-BTC; hệ thống chứng từ, sổ sách tương đối đầy đủ; phần mềm MISA hỗ trợ xử lý dữ liệu nhanh chóng; bộ máy kế toán gọn nhẹ phù hợp quy mô doanh nghiệp.

Nhược điểm: Bộ máy quản lý còn một số bất cập; phương pháp tính khấu hao và phân bổ một số khoản mục chi phí sản xuất cần hoàn thiện; chưa áp dụng kế toán quản trị trong bộ máy kế toán.

Chương 3: Hoàn thiện kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam

Chương 3 đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện dựa trên định hướng phát triển của công ty và sự cần thiết phải hoàn thiện công tác kế toán CPSX. Các giải pháp được tổ chức theo ba nhóm đối tượng:

Giải pháp nội bộ cho Công ty:

• Hoàn thiện bộ máy quản lý
• Hoàn thiện phương pháp tính khấu hao TSCĐ
• Hoàn thiện các khoản mục chi phí sản xuất
• Hoàn thiện phương pháp tính giá thành
• Hoàn thiện kế toán quản trị trong bộ máy kế toán

Kiến nghị với Nhà nước và kiến nghị với Bộ Tài chính nhằm hoàn thiện môi trường pháp lý, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp trong công tác kế toán CPSX và tính giá thành.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đạt được các kết quả chính sau:

• Hệ thống toàn diện cơ sở lý luận về kế toán CPSX và tính giá thành theo Thông tư 200/2014/TT-BTC, bao gồm bốn cách phân loại chi phí, ba phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang và năm phương pháp tính giá thành.
• Mô tả chi tiết thực trạng kế toán CPSX tháng 12/2022 tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam thông qua hệ thống chứng từ thực tế (20 bảng số liệu, 20 hình ảnh chứng từ và giao diện phần mềm).
• Phân tích giá thành cụ thể cho bốn loại sản phẩm thuộc hai model A536 và A546 trong tháng 12/2022, có số liệu từ Bảng tính giá thành và Sổ Cái TK 154, TK 155.
• Nhận diện các tồn tại trong công tác kế toán CPSX tại công ty: bộ máy quản lý chưa tối ưu, phương pháp tính khấu hao và phân bổ chi phí cần điều chỉnh, chưa triển khai kế toán quản trị.

Giải pháp tác giả đề xuất:

Nhóm	Nội dung giải pháp
Bộ máy quản lý	Hoàn thiện cơ cấu, phân công trách nhiệm rõ ràng hơn
Khấu hao TSCĐ	Xem xét điều chỉnh phương pháp tính khấu hao phù hợp hơn với thực tế sử dụng
Khoản mục CPSX	Hoàn thiện phân loại và tập hợp các khoản mục chi phí sản xuất
Phương pháp tính giá thành	Điều chỉnh phương pháp tính giá thành phù hợp với đặc điểm sản xuất
Kế toán quản trị	Bổ sung chức năng kế toán quản trị vào bộ máy kế toán hiện tại

Đóng góp so với nghiên cứu trước: Tác giả tự xác định khoảng trống nghiên cứu ở lĩnh vực sản xuất linh kiện điện tử — cụ thể là đồ gá (Jigs) dùng trong sản xuất vỏ điện thoại di động — chưa được các công trình trước đề cập. Khóa luận cung cấp số liệu thực tế chi tiết hơn và đề xuất nhiều giải pháp hoàn thiện hơn so với các nghiên cứu được tổng quan.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Phạm vi nghiên cứu giới hạn ở kỳ kế toán năm 2022, chủ yếu minh hoạ bằng số liệu tháng 12/2022, nên kết quả phản ánh thực trạng tại một thời điểm cụ thể. Nghiên cứu chỉ tập trung vào hai model sản phẩm A536 và A546 trong số nhiều model Jigs mà công ty sản xuất, do đó chưa bao quát toàn bộ danh mục sản phẩm.

Về hướng nghiên cứu tiếp theo, có thể mở rộng phạm vi phân tích nhiều kỳ để đánh giá xu hướng biến động chi phí; nghiên cứu sâu hơn về triển khai kế toán quản trị trong doanh nghiệp sản xuất linh kiện điện tử có vốn đầu tư nước ngoài; hoặc so sánh thực trạng kế toán CPSX giữa các doanh nghiệp cùng ngành trong Khu công nghiệp Quế Võ, Bắc Ninh.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận có giá trị tham khảo cho các nhóm đối tượng sau:

Sinh viên ngành Kế toán – Kiểm toán nghiên cứu về kế toán CPSX và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp sản xuất, đặc biệt phần Chương 1 với hệ thống lý luận được trình bày có hệ thống theo Thông tư 200/2014/TT-BTC, bao gồm sơ đồ hạch toán các tài khoản 621, 622, 627, 154.

Sinh viên thực tập tại doanh nghiệp sản xuất linh kiện điện tử có thể tham khảo Chương 2 để hiểu quy trình thu thập chứng từ, ghi sổ và lập bảng tính giá thành trong môi trường doanh nghiệp FDI áp dụng phần mềm MISA kết hợp Excel.

Người nghiên cứu đề tài tương tự về CPSX và tính giá thành trong ngành sản xuất khuôn nhựa, linh kiện điện tử hoặc doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam có thể tham khảo phần đánh giá thực trạng và hệ thống giải pháp ở Chương 2 và Chương 3.

Phần đáng chú ý nhất là bộ chứng từ minh hoạ thực tế (hoá đơn GTGT, phiếu xuất nhập kho, sổ cái các tài khoản CPSX, bảng lương, bảng chấm công, bảng tính khấu hao, bảng tính giá thành) — giúp người đọc hình dung rõ quy trình kế toán CPSX trong thực tiễn vận hành doanh nghiệp.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH Taesan Việt Nam sản xuất loại sản phẩm gì và áp dụng phương pháp tính giá thành nào? Công ty sản xuất khuôn đúc khung vỏ điện thoại di động và đồ gá (Jigs) bằng nhựa. Do sản xuất hàng loạt số lượng lớn với các sản phẩm có quy cách tương đối giống nhau, đối tượng tập hợp CPSX là toàn bộ quy trình sản xuất. Để tính giá thành cho từng loại sản phẩm trong cùng một model, công ty áp dụng phương pháp quy đổi sản lượng thực tế ra tiêu chuẩn (được thể hiện tại Bảng quy đổi sản lượng thực tế ra tiêu chuẩn tháng 12/2022), phù hợp với phương pháp tính giá thành theo hệ số trong lý luận.

2. Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp của công ty gồm những loại nào và được tập hợp theo phương pháp gì? NVL chính là hạt nhựa PCBK, NVL phụ là màng PE 1 lớp. Do chi phí sản xuất liên quan đến nhiều đối tượng tập hợp, công ty áp dụng phương pháp tập hợp gián tiếp. Giá xuất kho được tính theo phương pháp bình quân gia quyền. Chứng từ cơ sở gồm bảng định lượng NVL do Giám đốc lập, phiếu xuất kho được ký duyệt qua ba cấp (người phụ trách, quản lý, Giám đốc) và hoá đơn GTGT mua hàng.

3. Chi phí sản xuất chung tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam gồm những khoản mục nào được theo dõi riêng? TK 627 được mở chi tiết theo bốn tiểu khoản: TK 6271 (chi phí nhân viên quản lý sản xuất — tiền lương và trích theo lương), TK 6273 (chi phí dụng cụ phân xưởng — nhám mút), TK 6274 (chi phí khấu hao TSCĐ — máy ép nhựa, theo phương pháp đường thẳng), TK 6278 (chi phí dịch vụ mua ngoài — phí dịch vụ kiểm toán năng lượng, phí quản lý và vận hành đường dây trạm biến áp, mua dầu diesel).

4. Công ty áp dụng chế độ kế toán và phần mềm nào, với các chính sách kế toán cụ thể ra sao? Công ty áp dụng Thông tư 200/2014/TT-BTC; niên độ kế toán từ 01/01 đến 31/12; kỳ tính giá thành theo tháng; đơn vị tiền tệ là Việt Nam đồng; hình thức sổ kế toán Nhật ký chung; thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ; hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kiểm kê định kỳ; xuất kho theo giá bình quân gia quyền; khấu hao TSCĐ theo phương pháp đường thẳng. Phần mềm sử dụng là MISA kết hợp Excel.

5. Tác giả đề xuất những giải pháp chính nào để hoàn thiện công tác kế toán CPSX tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam? Tác giả đề xuất năm nhóm giải pháp nội bộ: (1) hoàn thiện bộ máy quản lý; (2) hoàn thiện phương pháp tính khấu hao TSCĐ; (3) hoàn thiện các khoản mục chi phí sản xuất; (4) hoàn thiện phương pháp tính giá thành; (5) bổ sung kế toán quản trị vào bộ máy kế toán. Bên cạnh đó, tác giả có kiến nghị riêng với Nhà nước và Bộ Tài chính để hoàn thiện môi trường pháp lý hỗ trợ doanh nghiệp.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của Nguyễn Thị Tuyến (Học viện Ngân hàng, 2023) trình bày có hệ thống cơ sở lý luận và thực trạng kế toán CPSX và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Taesan Việt Nam — doanh nghiệp FDI Hàn Quốc chuyên sản xuất đồ gá (Jigs) dùng trong sản xuất vỏ điện thoại di động tại Khu công nghiệp Quế Võ, Bắc Ninh. Công trình lấp một khoảng trống nghiên cứu ít được đề cập là kế toán CPSX trong lĩnh vực sản xuất linh kiện điện tử, với số liệu thực tế tháng 12/2022 được minh hoạ chi tiết qua hệ thống chứng từ, sổ cái và bảng tính giá thành của các model sản phẩm A536 và A546. Trên cơ sở đánh giá ưu nhược điểm của thực trạng, tác giả đề xuất năm nhóm giải pháp hoàn thiện nội bộ kết hợp kiến nghị với cơ quan quản lý Nhà nước, nhằm nâng cao hiệu quả công tác kế toán CPSX và tính giá thành, góp phần tăng năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT 1. Những vấn đề cơ bản về chi phí sản xuất và tính giá thành 1. Chi phí sản xuất 1. Khái niệm chi phí sản xuất PGS.TS Lê Văn Luyện (biên soạn, 2019) cho rằng chi phí sản xuất là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ các hao phí về lao động sống, lao động vật hoá và các chi phí cần thiết khác mà doanh nghiệp chi ra trong quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh để đạt mục đích tạo ra sản phẩm, dịch vụ và được tính cho một thời kỳ nhất định.

Phân loại chi phí sản xuất a. Phân loại theo mục đích và công dụng của chi phí * Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: Là toàn bộ chi phí nguyên vật liệu được sử dụng trực tiếp cho quá trình sản xuất sản phẩm, lao vụ dịch vụ. * Chi phí nhân công trực tiếp: Chi phí nhân công trực tiếp bao gồm các khoản phải trả cho công nhân trực tiếp sản xuất sản phẩm và các khoản trích theo lương của công nhân sản xuất như kinh phí công đoàn, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp. * Chi phí sản xuất chung: Là các khoản chi phí liên quan đến việc phục vụ và quản lý sản xuất trong các phân xưởng.

Chi phí sản xuất chung bao gồm các yếu tố như: chi phí nhân viên phân xưởng, chi phí dụng cụ phân xưởng, chi phí vật liệu phân xưởng, chi phí khấu hao TSCĐ phân xưởng, chi phí điện, nước, dịch vụ mua ngoài…dùng cho sản xuất ở phân xưởng. Phân loại chi phí sản xuất theo mục đích và công dụng cho phép quản lý chi phí sản xuất theo định mức từ đó hỗ trợ tối đa cho công tác tính giá thành và phân tích tình hình thực hiện các kế hoạch sản phẩm. SVTH: Nguyễn Thị Tuyến 4 Lớp K22KTB-BN Khoá luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Ngô Thị Ngọc Hoa b.

Phân loại theo nội dung, tính chất của chi phí * Chi phí nguyên vật liệu: Bao gồm chi phí nguyên vật liệu chính, chi phí nguyên vật liệu phụ, chi phí nhiên liệu, chi phí công cụ dụng cụ và chi phí nguyên vật liệu khác dùng cho sản xuất kinh doanh. * Chi phí nhân công: Là các khoản chi phí về tiền lương phải trả và các khoản trích theo lương của người lao động. * Chi phí khấu hao TSCĐ: Là toàn bộ số tiền trích khấu hao của tất cả TSCĐ dùng cho hoạt động sản xuất kinh doanh trong kỳ của doanh nghiệp. * Chi phí dịch vụ mua ngoài: Là số tiền phải trả cho các dịch vụ mua ngoài phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh như chi phí về điện, nước, điện thoại, các dịch vụ sửa chữa… * Chi phí khác bằng tiền: Là các khoản chi phí bằng tiền ngoài các yếu tố trên như hội nghị, tiếp khách… Cách phân loại chi phí sản xuất theo nội dung, tính chất của chi phí giúp biết tỷ trọng và kết cấu của từng loại chi phí sản xuất mà doanh nghiệp đã chi ra trong một kỳ nhất định.

Phân loại theo phương pháp tập hợp chi phí và mối quan hệ với đối tượng chịu chi phí * Chi phí trực tiếp: Là những chi phí liên quan trực tiếp sản xuất kinh doanh từng loại sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ và được tập hợp trực tiếp cho từng đối tượng chịu chi phí. * Chi phí gián tiếp: Là những chi phí liên quan tới quá trình sản xuất kinh doanh nhiều loại sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ. Để xác định chi phí gián tiếp cho từng đối tượng chịu chi phí, phải sử dụng phương pháp phân bổ gián tiếp theo từng tiêu thức phù hợp. Cách phân loại này giúp thuận lợi trong việc phân bổ chi phí hợp lý và xác định phương pháp tập hợp chi phí hợp lý.

SVTH: Nguyễn Thị Tuyến 5 Lớp K22KTB-BN Khoá luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Ngô Thị Ngọc Hoa d. Phân loại theo mối quan hệ giữa chi phí và mức độ hoạt động * Chi phí biến đổi (hay còn gọi là biến phí) Là những chi phí thay đổi theo tổng số khi mức độ hoạt động, số lượng sản phẩm sản xuất của doanh nghiệp thay đổi. Xét về tổng số, biến phí thay đổi tỷ lệ thuận với mức độ hoạt động, nhưng xét trên một đơn vị mức độ hoạt động thì biến phí thường không đổi.

Biến phí gồm các chi phí như: chi phí nguyên vật liệu trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp, hoa hồng bán hàng… Biến phí được chia thành hai loại là biến phí tỷ lệ và biến phí không tỷ lệ. Trong đó, biến phí tỷ lệ là loại chi phí có quan hệ tỷ lệ thuận với mức độ hoạt động, biến phí không tỷ lệ là loại biến phí mà sự thay đổi của tổng chi phí không có quan hệ tỷ lệ với sự thay đổi của mức độ. * Chi phí cố định (hay còn gọi là định phí): Là những chi phí mà về tổng số không thay đổi khi có sự thay đổi về mức độ hoạt động của doanh nghiệp. Xét về tổng số thì định phí không đổi, nhưng xét trên một đơn vị mức độ hoạt động thì tỷ lệ nghịch với mức độ hoạt động.

Định phí gồm các chi phí như chi phí khấu hao TSCĐ, chi phí quảng cáo…Định phí tồn tại dưới nhiều hình thức như: định phí tuyệt đối, định phí cấp bậc, định phí bắt buộc, định phí không bắt buộc. * Chi phí hỗn hợp: Là chi phí bao gồm cả yếu tố định phí và biến phí. Ở mức độ hoạt động căn bản, chi phí hỗn hợp thường thể hiện các đặc điểm của chi phí cố định. Ở mức độ hoạt động vượt quá căn bản nó thể hiện đặc điểm của chi phí biến đổi.

Chi phí hỗn hợp gồm các chi phí như: chi phí cước điện thoại, tiền điện, nước… Cách phân loại theo mối quan hệ giữa chi phí và mức độ hoạt động có tác dụng rất lớn trong công tác quản trị của doanh nghiệp. Giúp nhà quản trị phân tích được điểm hòa vốn, căn cứ để đưa ra những quyết định để hạ giá thành sản phẩm, tăng hiệu quả kinh doanh. SVTH: Nguyễn Thị Tuyến 6 Lớp K22KTB-BN Khoá luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Ngô Thị Ngọc Hoa 1.

Giá thành sản phẩm 1. Khái niệm giá thành sản phẩm PGS.TS Lê Văn Luyện (biên soạn, 2019) cho rằng giá thành sản phẩm là biểu hiện bằng tiền toàn bộ những hao phí về lao động sống và lao động vật hoá được tính trên một khối lượng sản phẩm, dịch vụ hoàn thành nhất định. Phân loại giá thành sản phẩm a. Phân loại theo cơ sở số liệu và thời điểm tính toán Theo cách phân loại này, giá thành sản phẩm được chia thành ba loại: * Giá thành kế hoạch: Là loại giá thành được tính trước khi bắt đầu quá trình sản xuất kinh doanh, được xác định trên cơ sở chi phí sản xuất kế hoạch và sản lượng kế hoạch.

Giá thánh kế hoạch là mục tiêu phấn đấu của doanh nghiệp, là căn cứ để đánh giá tình hình thực hiện giá thành. * Giá thành định mức: Là loại giá thành được tính trước khi bắt đầu quá trình sản xuất kinh doanh, được tính trên cơ sở định mức chi phí hiện hành và chi phí tính cho một đơn vị sản phẩm. Giá thành định mức là công cụ quản lý định mức của doanh nghiệp, giúp đánh giá đúng đắn các giải pháp kinh tế kỹ thuật đã thực hiện trong quá trình sản xuất để nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh. * Giá thành thực tế: Là loại giá thành được tính sau khi kết thúc quá trình sản xuất kinh doanh, được xác định trên cơ sở chi phí sản xuất thực tế tập hợp được và số lượng sản phẩm thực tế đã sản xuất và tiêu thụ trong kỳ.

Đây là chỉ tiêu kinh tế tổng hợp, phản ánh kết quả phấn đấu của doanh nghiệp trong việc sản xuất và là cơ sở để xác định kết quả kinh doanh. Phân loại theo phạm vi các chi phí cấu thành Theo cách phân loại này, giá thành sản phẩm được chia thành hai loại: * Giá thành sản xuất: Là giá thành được cấu thành từ các chi phí sản xuất như chi phí nguyên vật liệu trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp và chi phí sản xuất chung tính cho sản phẩm hoàn thành. Giá thành sản xuất được sử dụng để ghi sổ cho sản SVTH: Nguyễn Thị Tuyến 7 Lớp K22KTB-BN Khoá luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Ngô Thị Ngọc Hoa phẩm hoàn thành nhập kho hoặc giao thẳng cho khách hàng, là căn cứ để tính giá vốn hàng bán và lãi gộp của doanh nghiệp.

* Giá thành toàn bộ (giá thành tiêu thụ): Là giá thành được tính bằng giá thành sản xuất tính cho số sản phẩm tiêu thụ cộng với chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp tính cho số sản phẩm tiêu thụ. Giá thành toàn bộ là căn cứ để xác định lợi nhuận trước thuế của doanh nghiệp, có vai trò chủ yếu trong quyết định mang tính chiến lược dài hạn như tiếp tục hay ngừng sản xuất một loại sản phẩm nào đó. Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm Xét về bản chất, chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm là biểu hiện hai mặt của quá trình sản xuất kinh doanh. Chi phí sản xuất phản ánh mặt hao phí sản xuất, giá thành sản phẩm phản ánh mặt kết quả thu được trong sản xuất.

Chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm đều biểu hiện bằng tiền những hao phí về lao động sống và lao động vật hoá bỏ ra, nhưng khác nhau về mặt số lượng. Chi phí sản xuất là nói đến giới hạn chi phí cho một thời kỳ nhất định, không phân biệt cho loại sản phẩm nào và đã hoành thành hay chưa. Giá thành sản phẩm xác định lượng chi phí sản xuất nhất định tính cho một kết quả hoàn thành nhất định. Giá thành sản phẩm hoàn thành kỳ này có thể gồm chi phí sản xuất kỳ này, kỳ trước (chi phí sản xuất dở dang kỳ trước chuyển sang, chi phí trả trước của kỳ trước được phân bổ vào giá thành kỳ này) và kỳ sau (chi phí phải trả sẽ phát sinh ở kỳ sau được tính trước vào giá thành kỳ này).

Giá thành kỳ này có thể không bao gồm một phần chi phí sản xuất kỳ này như chi phí sản xuất dở dang cuối kỳ, chi phí trả trước của kỳ này được phân bổ vào giá thành của kỳ sau, chi phí phải trả phát sinh của kỳ này đã được tính trước vào giá thành các kỳ trước.