Khóa luận kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh - ĐH Thương Mại

Luận văn phân tích các khoản thanh toán với người lao động tại công ty TNHH Hiệp Hạnh, cung cấp cái nhìn sâu sắc về kế toán và quản lý tài chính.

• Tác giả: Lê Thị Phương Thảo
• Người hướng dẫn: Th.S Nguyễn Thị Minh Giang
• Trường học: Đại học Thương Mại
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Kế Toán Các Khoản Thanh Toán Với Người Lao Động Tại Công Ty TNHH Hiệp Hạnh
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ KẾ TOÁN CÁC KHOẢN THANH TOÁN VỚI NGƯỜI LAO ĐỘNG TRONG DOANH NGHIỆP
• 1.1. Một số khái niệm và lý thuyết về kế toán các khoản thanh toán với người lao động
• 1.1.1. Một số khái niệm cơ bản
• 1.1.1.1. Khái niệm về tiền lương
• 1.1.2. Khái niệm về các khoản trích theo lương
• 1.1.3. Các khoản thanh toán khác
• 1.2. Nhiệm vụ của kế toán các khoản thanh toán với người lao động
• 1.3. Nội dung kế toán các khoản thanh toán với người lao động trong doanh nghiệp theo chế độ kế toán hiện hành (Theo Thông tư số 200/2014/TT-BTC của Bộ tài chính)
• 1.3.1. Chứng từ kế toán
• 1.3.2. Tài khoản sử dụng
• 1.3.3. Trình tự hạch toán
• 1.3.4. Sổ kế toán
• 1.4. Trình bày thông tin trên Báo cáo tài chính
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VỀ KẾ TOÁN CÁC KHOẢN THANH TOÁN VỚI NGƯỜI LAO ĐỘNG TẠI CÔNG TY TNHH HIỆP HẠNH
• 2.1. Tổng quan tình hình và ảnh hưởng nhân tố môi trường đến kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh
• 2.1.1. Tổng quan về Công ty TNHH Hiệp Hạnh
• 2.1.2. Ảnh hưởng của nhân tố môi trường tới kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh
• 2.2. Thực trạng về kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh
• 2.2.1. Đặc điểm các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh
• 2.2.2. Kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh
• 3. CHƯƠNG 3: CÁC KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT NHẰM HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CÁC KHOẢN THANH TOÁN VỚI NGƯỜI LAO ĐỘNG TẠI CÔNG TY TNHH HIỆP HẠNH
• 3.1. Các kết luận về kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh
• 3.1.1. Những kết quả đã đạt được
• 3.2. Những mặt hạn chế, tồn tại trong công tác kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty
• 3.3. Một số ý kiến đề xuất về kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh
• 3.3.1. Về hình thức tiền lương và phương pháp tính lương
• 3.3.2. Về việc chứng từ và luân chuyển chứng từ
• 3.3.3. Về tài khoản sử dụng và phương pháp hạch toán
• 3.3.4. Công tác tính tiền thưởng. Điều kiện thực hiện
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Kế Toán Các Khoản Thanh Toán Với Người Lao Động

Kế toán các khoản thanh toán với người lao động là một phần quan trọng trong quản lý tài chính của doanh nghiệp. Việc hạch toán chính xác các khoản thanh toán không chỉ đảm bảo quyền lợi cho người lao động mà còn giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí. Tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh, việc này càng trở nên cần thiết khi mà sự phát triển của doanh nghiệp phụ thuộc vào sự hài lòng của nhân viên.

1.1. Khái Niệm Về Kế Toán Các Khoản Thanh Toán

Kế toán các khoản thanh toán với người lao động bao gồm tiền lương, các khoản trích theo lương và các khoản thanh toán khác. Đây là những yếu tố quyết định đến sự ổn định và phát triển của người lao động trong doanh nghiệp.

1.2. Vai Trò Của Người Lao Động Trong Doanh Nghiệp

Người lao động là tài sản quý giá nhất của doanh nghiệp. Họ không chỉ tạo ra giá trị vật chất mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của công ty. Do đó, việc đảm bảo quyền lợi cho họ thông qua kế toán các khoản thanh toán là rất quan trọng.

II. Thách Thức Trong Kế Toán Các Khoản Thanh Toán Tại Công Ty TNHH Hiệp Hạnh

Công ty TNHH Hiệp Hạnh đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc hạch toán các khoản thanh toán với người lao động. Những khó khăn này không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả công việc mà còn tác động đến tâm lý của nhân viên.

2.1. Khó Khăn Trong Việc Áp Dụng Quy Định

Việc áp dụng các quy định về kế toán vào thực tế tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh gặp nhiều khó khăn do đặc thù ngành nghề. Điều này dẫn đến việc hạch toán không chính xác và gây ra sự không hài lòng từ phía người lao động.

2.2. Thiếu Sót Trong Quản Lý Chứng Từ

Quản lý chứng từ liên quan đến các khoản thanh toán chưa được thực hiện một cách khoa học. Điều này dẫn đến việc khó khăn trong việc kiểm tra và đối chiếu các khoản thanh toán, ảnh hưởng đến tính minh bạch trong kế toán.

III. Phương Pháp Hoàn Thiện Kế Toán Các Khoản Thanh Toán

Để cải thiện tình hình kế toán các khoản thanh toán với người lao động, Công ty TNHH Hiệp Hạnh cần áp dụng một số phương pháp hiệu quả. Những giải pháp này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả công việc mà còn đảm bảo quyền lợi cho người lao động.

3.1. Cải Tiến Quy Trình Hạch Toán

Cần xây dựng quy trình hạch toán rõ ràng và minh bạch hơn. Việc này sẽ giúp giảm thiểu sai sót và đảm bảo tính chính xác trong các khoản thanh toán với người lao động.

3.2. Đào Tạo Nhân Sự Về Kế Toán

Đào tạo nhân sự trong lĩnh vực kế toán là cần thiết để nâng cao năng lực chuyên môn. Nhân viên kế toán cần nắm vững các quy định và quy trình để thực hiện công việc một cách hiệu quả.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Kế Toán Tại Công Ty TNHH Hiệp Hạnh

Việc áp dụng các phương pháp kế toán hiệu quả tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Những cải tiến này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả công việc mà còn tạo ra môi trường làm việc tốt hơn cho người lao động.

4.1. Kết Quả Đạt Được Sau Khi Cải Tiến

Sau khi áp dụng các phương pháp mới, Công ty đã ghi nhận sự cải thiện rõ rệt trong việc quản lý các khoản thanh toán. Người lao động cảm thấy hài lòng hơn với chế độ đãi ngộ của công ty.

4.2. Phản Hồi Từ Người Lao Động

Người lao động đã có những phản hồi tích cực về sự thay đổi trong quy trình kế toán. Họ cảm thấy được tôn trọng và đánh giá cao hơn trong công việc của mình.

V. Kết Luận Về Kế Toán Các Khoản Thanh Toán Tại Công Ty TNHH Hiệp Hạnh

Kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh cần được thực hiện một cách khoa học và hiệu quả. Việc này không chỉ đảm bảo quyền lợi cho người lao động mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.

5.1. Tầm Quan Trọng Của Kế Toán Chính Xác

Kế toán chính xác các khoản thanh toán giúp doanh nghiệp duy trì sự ổn định và phát triển. Điều này cũng tạo ra niềm tin từ phía người lao động đối với công ty.

5.2. Hướng Đi Tương Lai Của Kế Toán Tại Công Ty

Công ty cần tiếp tục cải tiến quy trình kế toán và áp dụng công nghệ mới để nâng cao hiệu quả công việc. Điều này sẽ giúp Công ty TNHH Hiệp Hạnh phát triển bền vững trong tương lai.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong quản trị doanh nghiệp, lao động giữ vai trò then chốt trong việc duy trì chu trình sản xuất kinh doanh và tái tạo giá trị kinh tế. Vấn đề thanh toán cho người lao động chứa đựng mâu thuẫn nội tại giữa mục tiêu tối ưu hóa chi phí sản xuất của đơn vị sử dụng lao động và nhu cầu gia tăng thu nhập, ổn định đời sống của người lao động. Một hệ thống kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương minh bạch, chuẩn xác là công cụ để hài hòa hai mục tiêu trên, đồng thời bảo đảm tuân thủ nghĩa vụ pháp lý với Nhà nước.

Thực tế tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh – một doanh nghiệp hoạt động hơn 18 năm trong lĩnh vực kinh doanh nông sản và thức ăn chăn nuôi (thành lập từ năm 2000 tại huyện Chương Mỹ, Hà Nội) – công tác kế toán các khoản thanh toán với người lao động còn gặp nhiều khó khăn. Do đặc thù hoạt động thương mại phân tán, cách tính toán chế độ cho từng bộ phận lao động (văn phòng, kinh doanh, giao nhận) có sự khác biệt lớn, trong khi việc vận dụng các chế độ kế toán vào điều kiện cụ thể của công ty chưa nhận được sự quan tâm đúng mức. Xuất phát từ bối cảnh đó, đề tài "Kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh" được thực hiện nhằm giải quyết các yêu cầu quản lý thực tế.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của khóa luận được phân định cụ thể:

1. Về lý luận: Hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản về các khoản thanh toán với người lao động và phương pháp hạch toán theo quy định hiện hành của chế độ kế toán Việt Nam.
2. Về thực tiễn: Khảo sát và phân tích thực trạng công tác kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh trên các mặt: hệ thống chứng từ và quy trình luân chuyển chứng từ; hệ thống tài khoản và phương pháp hạch toán; hệ thống sổ sách kế toán. Trên cơ sở đó, đánh giá ưu điểm, hạn chế, xác định nguyên nhân và đề xuất các giải pháp hoàn thiện.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh.
• Phạm vi không gian: Công ty TNHH Hiệp Hạnh (Thôn Nhật Tiến, Xã Trường Yên, Huyện Chương Mỹ, Hà Nội).
• Phạm vi thời gian: Khóa luận sử dụng dữ liệu thực tế phát sinh tại tháng 06 năm 2018, đồng thời đối chiếu tình hình lao động từ năm 2017 đến tháng 06 năm 2018.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập nền tảng lý thuyết dựa trên các chuẩn mực và văn bản quy phạm pháp luật của Nhà nước Việt Nam:

• Căn cứ pháp lý và chế độ kế toán: Điều 55 Bộ luật Lao động Việt Nam quy định về tiền lương theo thỏa thuận và năng suất lao động; Thông tư số 200/2014/TT-BTC ngày 22/12/2014 của Bộ Tài chính hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp; các văn bản pháp luật về Bảo hiểm xã hội (BHXH), Bảo hiểm y tế (BHYT), Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), Kinh phí công đoàn (KPCĐ) và Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) quy định mức giảm trừ gia cảnh 9.000.000 đồng/tháng đối với bản thân và 3.600.000 đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc (áp dụng tại thời điểm nghiên cứu năm 2018).
• Cơ sở lý luận về quỹ lương và hình thức trả lương: Tiền lương được tiếp cận dưới góc độ kinh tế chính trị Mác và kinh tế học hiện đại; phân loại thành tiền lương chính và tiền lương phụ; công thức lập quỹ lương kế hoạch: $$V_{kh} = T_{min} \times (H_{scbcvbq} + H_{spc}) \times ĐBLĐ \times 12$$ (trong đó: $V_{kh}$ là quỹ lương kế hoạch, $T_{min}$ là mức lương tối thiểu, $H_{scbcvbq}$ là hệ số cấp bậc công việc bình quân, $H_{spc}$ là hệ số phụ cấp, $ĐBLĐ$ là định biên lao động). Nghiên cứu làm rõ các hình thức trả lương thời gian (giản đơn, có thưởng), trả lương theo sản phẩm (trực tiếp, gián tiếp, có thưởng, lũy tiến) và hình thức trả lương hỗn hợp.

Về phương pháp nghiên cứu thực tế, tác giả kết hợp các phương pháp thu thập và phân tích dữ liệu:

• Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi: Thiết kế phiếu khảo sát trắc nghiệm gồm các nội dung về thực trạng hạch toán tiền lương, trích nộp bảo hiểm. Phiếu được nhân bản 4 bản, phát ngày 02/10/2018 tới 4 đối tượng trọng yếu: Giám đốc, Kế toán trưởng, Kế toán viên, Thủ quỹ và thu hồi ngày 06/10/2018.
• Phương pháp phỏng vấn chuyên sâu: Thực hiện phỏng vấn trực tiếp Giám đốc công ty và Trưởng phòng Kế toán vào ngày 09/10/2018 theo lịch hẹn trước để làm rõ các vướng mắc thực tiễn phát sinh từ bảng hỏi.
• Phương pháp quan sát: Trực tiếp theo dõi quy trình thu nhận, xử lý chứng từ và ghi chép tài khoản tại phòng Hành chính - Kế toán.
• Phương pháp thu thập tài liệu: Khai thác tài liệu bên ngoài (giáo trình, văn bản pháp luật, luận văn chuyên ngành) và tài liệu nội bộ (chứng từ gốc, bảng thanh toán lương, bảng chấm công, sổ kế toán chi tiết và tổng hợp tháng 06/2018).
• Phương pháp xử lý, phân tích: Sử dụng phương pháp so sánh đối chiếu giữa lý luận quy chuẩn và thực tế thực hiện; sử dụng bảng biểu, sơ đồ phân tích và phương pháp toán học để tính toán số liệu tiền lương, bảo hiểm, thuế.

Nội dung chính theo từng chương

CHƯƠNG 1: Lý luận cơ bản về kế toán các khoản thanh toán với người lao động trong doanh nghiệp

Chương này tổng kết toàn diện các khái niệm về tiền lương, các khoản trích theo lương (BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ) và các khoản thanh toán khác (thuế TNCN, quỹ tiền thưởng, quỹ phụ cấp, quỹ phúc lợi, bồi thường vật chất, tạm ứng). Tác giả trình bày chi tiết quy định kế toán theo Thông tư số 200/2014/TT-BTC:

• Chứng từ kế toán: Hệ thống mẫu biểu quy chuẩn từ Mẫu số 01-LĐTL đến Mẫu số 11-LĐTL (Bảng chấm công, Bảng thanh toán lương, Bảng thanh toán tiền thưởng, Giấy đi đường, Phiếu xác nhận sản phẩm hoặc công việc hoàn thành, Bảng thanh toán tiền làm thêm giờ, Bảng phân bổ tiền lương và bảo hiểm xã hội...).
• Tài khoản kế toán: Kết cấu, nội dung phản ánh của TK 334 (chi tiết TK 3341 - Phải trả công nhân viên, TK 3348 - Phải trả người lao động khác) và TK 338 (chi tiết TK 3382 - KPCĐ, TK 3383 - BHXH, TK 3384 - BHYT, TK 3386 - BHTN...), đối ứng với các tài khoản chi phí (TK 622, TK 623, TK 627, TK 641, TK 642) và tài khoản thanh toán (TK 111, TK 112, TK 3335, TK 335, TK 3531).
• Sổ kế toán và Báo cáo tài chính: Quy trình ghi sổ theo 5 hình thức (Nhật ký chung, Nhật ký - Sổ cái, Chứng từ ghi sổ, Nhật ký chứng từ, Kế toán trên máy vi tính); chỉ tiêu hiển thị trên Báo cáo tài chính gồm mã số 314 ("Phải trả người lao động") và mã số 319 ("Phải trả ngắn hạn khác") trên Bảng cân đối kế toán; mã số 03 ("Tiền chi trả cho người lao động") trên Báo cáo lưu chuyển tiền tệ; thuyết minh chi tiết tại phần VI Thuyết minh Báo cáo tài chính.

CHƯƠNG 2: Thực trạng về kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh

Chương 2 mô tả đặc điểm tổ chức hoạt động kinh doanh và thực tế hạch toán tại doanh nghiệp:

• Tổng quan đơn vị: Công ty TNHH Hiệp Hạnh do ông Trần Văn Hiệp làm Giám đốc; mã số thuế 0500373384; hoạt động bán buôn gạo, thực phẩm, thức ăn chăn nuôi. Bộ máy quản lý gồm: Ban Giám đốc, Phòng Kinh doanh (gồm bộ phận mua hàng và bộ phận bán hàng), Bộ phận Giao hàng và Phòng Kế toán. Bộ máy kế toán tổ chức theo mô hình tập trung, gồm Kế toán trưởng, Kế toán công nợ (chịu trách nhiệm tính lương), Kế toán bán hàng, Kế toán kho và Thủ quỹ. Chính sách kế toán áp dụng: Thông tư 200/2014/TT-BTC, đơn vị tiền tệ VND, tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ, hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên, tính giá kho bình quân gia quyền cả kỳ dự trữ, khấu hao tài sản cố định theo phương pháp đường thẳng.
• Đặc điểm lao động: Quy mô nhân sự tính đến tháng 06/2018 là 100 người (tăng 6 người so với 94 người năm 2017). Trong đó, nam giới chiếm 77%, nữ giới chiếm 23%; trình độ đại học chiếm 31%, cao đẳng 42%, trung cấp và sơ cấp 27%; độ tuổi từ 18-35 tuổi chiếm 43%, từ 36-45 tuổi chiếm 35%, từ 46-60 tuổi chiếm 22%; lao động trực tiếp chiếm 65%, lao động gián tiếp chiếm 35%. Thu nhập bình quân tăng từ 6.560.000 đồng/tháng (năm 2017) lên 6.890.000 đồng/tháng (tháng 06/2018), tương đương mức tăng 5,03%.
• Quy chế tiền lương, phụ cấp: Công ty quy định làm việc 26 ngày/tháng, 8 giờ/ngày. Bộ phận văn phòng hưởng lương theo thời gian dựa trên mức lương cơ bản (từ 5.200.000 đồng đối với nhân viên dưới 2 năm đến 10.500.000 đồng đối với Giám đốc) cộng phụ cấp ăn trưa 600.000 đồng/tháng và phụ cấp xăng xe, điện thoại (từ 0 đến 900.000 đồng/tháng). Bộ phận kinh doanh hưởng lương cơ bản 5.500.000 đồng/tháng, phụ cấp ăn trưa 600.000 đồng/tháng và tỷ lệ % doanh thu khoán (ví dụ: đạt mức khoán 150.000.000 đồng/tháng được hưởng 5%). Các khoản phụ cấp không tính vào thu nhập đóng BHXH.
• Trích nộp theo lương và thực tế tính lương tháng 06/2018: Áp dụng tỷ lệ đóng từ 01/01/2018 gồm: BHXH 25% (DN 17%, NLĐ 8%), BHYT 4,5% (DN 3%, NLĐ 1,5%), BHTN 2% (DN 1%, NLĐ 1%), Bảo hiểm tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp 0,5% (DN đóng), KPCĐ 2% (DN đóng). Tổng cộng trích vào chi phí DN là 23,5%, trừ vào lương NLĐ là 10,5%. Văn bản minh chứng số liệu chi tiết qua 2 nhân sự bộ phận văn phòng trong tháng 06/2018:
  1. Bà Mạc Lệ Dương (Trưởng phòng): Lương cơ bản đóng bảo hiểm 8.400.000 đồng (ngày công 26 ngày, lương ngày công 323.077 đồng), phụ cấp 1.200.000 đồng. Tổng thu nhập: 9.600.000 đồng. Trừ lương: BHXH 672.000 đồng, BHYT 126.000 đồng, BHTN 84.000 đồng (tổng trừ bảo hiểm 882.000 đồng). Trích chi phí DN: BHXH 1.428.000 đồng, TNLĐ-BNN 42.000 đồng, BHYT 252.000 đồng, BHTN 84.000 đồng, KPCĐ 168.000 đồng. Giảm trừ gia cảnh gồm bản thân 9.000.000 đồng, 1 con nhỏ 3.600.000 đồng và bảo hiểm 882.000 đồng (tổng giảm trừ 13.482.000 đồng > 9.600.000 đồng nên thuế TNCN = 0). Lương thực lĩnh: 8.718.000 đồng.
  2. Bà Lê Thị Mai Anh (Nhân viên trên 4 năm): Lương cơ bản 6.500.000 đồng (ngày công 26 ngày, lương ngày công 250.000 đồng), phụ cấp 800.000 đồng. Tổng thu nhập: 7.300.000 đồng. Trừ lương: BHXH 520.000 đồng, BHYT 97.500 đồng, BHTN 65.000 đồng (tổng trừ bảo hiểm 682.500 đồng). Trích chi phí DN: BHXH 1.105.000 đồng, TNLĐ-BNN 32.500 đồng, BHYT 195.000 đồng, BHTN 65.000 đồng, KPCĐ 130.000 đồng. Giảm trừ bản thân 9.000.000 đồng + bảo hiểm 682.500 đồng = 9.682.000 đồng > 7.300.000 đồng nên thuế TNCN = 0. Lương thực lĩnh: 6.617.500 đồng.

CHƯƠNG 3: Các kết luận và đề xuất nhằm hoàn thiện kế toán các khoản thanh toán với người lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh

Dựa trên cấu trúc chương và mục lục văn bản, tác giả đưa ra các nhóm kết luận và giải pháp:

• Đánh giá thực trạng: Đánh giá kết quả đạt được trong việc bảo đảm thu nhập và trích nộp bảo hiểm; phân tích những mặt hạn chế, tồn tại trong công tác kế toán thanh toán như sự kiêm nhiệm công việc của kế toán công nợ khi phải tính lương, việc quản lý quỹ thưởng chưa phát huy vai trò đòn bẩy kinh tế, hạn chế trong luân chuyển chứng từ và vận dụng hệ thống tài khoản chi tiết.
• Đề xuất hoàn thiện: Đưa ra 4 nhóm ý kiến đề xuất gồm: hoàn thiện hình thức tiền lương và phương pháp tính lương; hoàn thiện công tác chứng từ và luân chuyển chứng từ; hoàn thiện việc vận dụng tài khoản sử dụng và phương pháp hạch toán kế toán; đổi mới công tác tính tiền thưởng và xác định các điều kiện thực hiện tại công ty.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã phản ánh trung thực tình hình hạch toán lương và lao động tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh thông qua các bảng tổng hợp số liệu thực tế:

Chỉ tiêu lao động & tiền lương	Năm 2017	Tháng 06/2018	So sánh (+/-)	Tỷ lệ tăng trưởng
Tổng số lao động (người)	94	100	+6	+6,38%
- Lao động nam	72	77	+5	+6,94%
- Lao động nữ	22	23	+1	+4,55%
- Trình độ đại học, sau đại học	30	31	+1	+3,33%
- Trình độ cao đẳng	39	42	+3	+7,69%
- Trình độ trung cấp, sơ học	25	27	+2	+8,00%
- Lao động trực tiếp	58	65	+7	+12,07%
- Lao động gián tiếp	36	35	-1	-2,78%
Thu nhập bình quân (đồng/tháng)	6.560.000	6.890.000	+330.000	+5,03%

Tỷ lệ trích các khoản theo lương (từ 01/01/2018)	Trích vào chi phí DN (%)	Trừ vào lương NLĐ (%)	Tổng tỷ lệ trích nộp (%)
Bảo hiểm xã hội (BHXH)	17,0%	8,0%	25,0%
Bảo hiểm y tế (BHYT)	3,0%	1,5%	4,5%
Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN)	1,0%	1,0%	2,0%
Bảo hiểm TNLĐ - BNN	0,5%	0,0%	0,5%
Tổng cộng các khoản bảo hiểm	21,5%	10,5%	32,0%
Kinh phí công đoàn (KPCĐ)	2,0%	0,0%	2,0%

Về mặt giải pháp, tác giả hệ thống hóa các kiến nghị giải quyết các tồn tại phát hiện trong quá trình thực tập:

• Đổi mới phương pháp tính lương, phối hợp giữa tiền lương thời gian và năng suất lao động thực tế.
• Khắc phục sự chậm trễ trong luân chuyển chứng từ thanh toán tiền lương và phụ cấp giữa các bộ phận giao nhận, kinh doanh và phòng kế toán.
• Hoàn thiện việc mở tài khoản chi tiết và phân bổ chi phí tiền lương vào đúng đối tượng sử dụng lao động theo quy chuẩn Thông tư 200/2014/TT-BTC.
• Tái cơ cấu quỹ khen thưởng, xây dựng tiêu chí thi đua minh bạch để tạo động lực gia tăng năng suất làm việc.

Đóng góp của nghiên cứu là cung cấp một nghiên cứu tình huống cụ thể về công tác kế toán tiền lương tại doanh nghiệp phân phối nông sản quy mô vừa, phản ánh đúng các thông số điều chỉnh bảo hiểm xã hội và thuế TNCN theo pháp luật lao động giai đoạn 2018.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận có một số giới hạn xuất phát từ phạm vi nghiên cứu thực tế tại đơn vị:

• Hạn chế về dữ liệu và thời gian: Số liệu hạch toán thực tế mới chỉ tập trung phân tích chuyên sâu tại một kỳ kế toán cụ thể (tháng 06 năm 2018), chưa bao quát sự biến động qua các mùa vụ nông sản trong toàn niên độ kế toán. Mẫu khảo sát điều tra trắc nghiệm chỉ giới hạn ở 4 cá nhân đại diện quản lý (Giám đốc, Kế toán trưởng, Kế toán viên, Thủ quỹ), chưa thực hiện khảo sát diện rộng về sự hài lòng tiền lương đối với toàn thể 100 nhân viên trong công ty.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng nghiên cứu dữ liệu chuỗi thời gian nhiều năm để đánh giá biến động quỹ lương theo doanh thu; nghiên cứu khảo sát ý kiến toàn diện của các khối lao động trực tiếp; xây dựng mô hình kế toán tự động hóa hoàn toàn trên phần mềm kế toán chuyên dụng phù hợp với đặc thù giao vận nông sản.

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo thiết thực cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán, Quản trị nhân lực khi thực hiện khóa luận tốt nghiệp về phần hành kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại doanh nghiệp thương mại.
• Kế toán viên tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ ngành thương mại nông sản tham khảo quy trình phân định bậc lương, định mức phụ cấp, cách tính lương khoán doanh số kết hợp lương thời gian, và quy trình xử lý giảm trừ gia cảnh thuế TNCN.
• Các phần có giá trị tham khảo cao nhất: Bảng định mức phụ cấp cho từng chức danh văn phòng; phương pháp xác định lương khoán doanh thu bộ phận kinh doanh; các bước tính toán và hạch toán thực tế của 2 trường hợp minh họa có số liệu đối chiếu chi tiết.

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH Hiệp Hạnh áp dụng chế độ kế toán nào và tổ chức bộ máy kế toán theo mô hình gì?
Công ty áp dụng Chế độ Kế toán Doanh nghiệp ban hành theo Thông tư số 200/2014/TT-BTC ngày 22/12/2014 của Bộ Tài chính. Bộ máy kế toán được tổ chức theo hình thức tập trung tại phòng Kế toán của công ty, đứng đầu là Kế toán trưởng, dưới quyền gồm Kế toán công nợ, Kế toán bán hàng, Kế toán kho và Thủ quỹ.

2. Bộ phận nào chịu trách nhiệm tính tiền lương cho nhân viên tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh?
Theo bảng phân công chức năng nhiệm vụ của bộ máy kế toán công ty, Kế toán công nợ là người chịu trách nhiệm trực tiếp lập chứng từ, ghi sổ và thực hiện tính lương cho nhân viên bên cạnh nhiệm vụ theo dõi công nợ, thanh toán.

3. Cơ chế trả lương và phụ cấp cho bộ phận kinh doanh có gì khác so với bộ phận văn phòng?
Bộ phận văn phòng hưởng lương thời gian thuần túy theo cấp bậc công việc (từ 5,2 triệu đến 10,5 triệu đồng) cộng phụ cấp ăn trưa (600.000 đồng) và phụ cấp xăng xe, điện thoại (từ 200.000 đến 900.000 đồng). Ngược lại, bộ phận kinh doanh hưởng lương cơ bản cố định là 5.500.000 đồng/tháng, chỉ có phụ cấp ăn trưa 600.000 đồng/tháng (không có phụ cấp xăng xe điện thoại), nhưng được hưởng thêm phần trăm hoa hồng theo doanh số bán hàng đạt mức khoán (từ mức khoán 150 triệu đồng/tháng hưởng 5%).

4. Vì sao trong ví dụ tính lương tháng 06/2018 của Trưởng phòng Mạc Lệ Dương và Nhân viên Lê Thị Mai Anh, số thuế TNCN phải nộp đều bằng 0 đồng?
Do tổng mức giảm trừ gia cảnh theo quy định tại thời điểm nghiên cứu lớn hơn tổng thu nhập chịu thuế của nhân sự. Cụ thể, bà Mạc Lệ Dương có tổng thu nhập 9.600.000 đồng nhưng được giảm trừ 13.482.000 đồng (bản thân 9.000.000 đồng, 1 người phụ thuộc 3.600.000 đồng, bảo hiểm 882.000 đồng). Bà Lê Thị Mai Anh có tổng thu nhập 7.300.000 đồng nhưng được giảm trừ 9.682.000 đồng (bản thân 9.000.000 đồng, bảo hiểm 682.500 đồng). Vì thu nhập tính thuế âm nên thuế TNCN phát sinh bằng 0 đồng.

5. Tác giả đã sử dụng những phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp nào để thực hiện đề tài?
Tác giả đã dùng phương pháp điều tra trắc nghiệm bằng bảng hỏi (phát 4 phiếu ngày 02/10/2018 cho Giám đốc, Kế toán trưởng, Kế toán viên, Thủ quỹ và thu ngày 06/10/2018), phương pháp phỏng vấn trực tiếp Giám đốc và Trưởng phòng Kế toán vào ngày 09/10/2018, cùng phương pháp quan sát trực tiếp các hoạt động chuyên môn tại phòng Hành chính - Kế toán.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lê Thị Phương Thảo đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán các khoản thanh toán với người lao động dựa trên chế độ kế toán Thông tư 200/2014/TT-BTC và pháp luật lao động hiện hành. Qua khảo sát thực tế tại Công ty TNHH Hiệp Hạnh, công trình phản ánh chi tiết cơ cấu nhân sự 100 lao động, hệ thống thang bảng lương, cơ chế phụ cấp và quy trình trích nộp các quỹ bảo hiểm với số liệu minh chứng cụ thể tại tháng 06/2018. Những hạn chế về công tác chứng từ, sự kiêm nhiệm nhân sự kế toán và cơ chế khen thưởng được tác giả nhận diện chính xác, làm căn cứ đề xuất các giải pháp hoàn thiện có tính khả thi cho doanh nghiệp thương mại nông sản.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ KẾ TOÁN CÁC KHOẢN THANH TOÁN VỚI NGƯỜI LAO ĐỘNG TRONG DOANH NGHIỆP 1. Một số khái niệm và lý thuyết về kế toán các khoản thanh toán với người lao động 1. Một số khái niệm cơ bản 1.1 Khái niệm về tiền lương Tiền lương là một phạm trù kinh tế, chính trị xã hội. Nó không chỉ phản ánh thu nhập thuần tuý quyết định sự ổn định và phát triển của người lao động mà nó chính là động lực thúc đẩy sự phát triển của doanh nghiệp, của xã hội.

Theo quan niệm của Mác: Tiền lương là biểu hiện sống bằng tiền của giá trị sức lao động. Theo quan niệm của các nhà kinh tế học hiện đại: Tiền lương là giá cả của lao động, được xác định bởi quan hệ cung cầu trên thị trường lao động. Theo quan điểm kinh tế: “Tiền lương (hay tiền công) là số tiền thù lao mà doanh nghiệp trả cho người lao động theo số lượng và chất lượng lao động mà họ đóng góp cho doanh nghiệp, để tái sản xuất sức lao động, bù đắp hao phí lao động của họ trong quá trình sản xuất kinh doanh”. Ở Việt nam trong thời kỳ kế hoạch hoá tập trung, tiền lương được hiểu là một bộ phận thu nhập quốc dân dùng để bù đắp hao phí lao động tất yếu do Nhà nước phân phối cho công nhân viên chức bằng hình thức tiền tệ, phù hợp với quy luật phân phối theo lao động.

Hiện nay theo Điều 55 – Bộ Luật Lao Động Việt Nam quy định tiền lương của người lao động là do hai bên thoả thuận trong hợp đồng lao động và được trả theo năng suất lao động, chất lượng và hiệu quả công việc. Nói tóm lại, tiền lương (hay tiền công) là số tiền thù lao mà người sử dụng lao động phải trả cho người lao động theo số lượng và chất lượng lao động mà họ đóng góp để tái sản xuất sức lao động, bù đắp hao phí lao động của họ trong quá trình sản xuất kinh doanh. Tiền lương có thể biểu hiện bằng tiền hoặc bằng sản phẩm. Tiền lương có chức năng vô cùng quan trọng nó là đòn bẩy kinh tế vừa khuyến khích người GVHD: Th.S Nguyễn Thị Minh Giang 6 SVTH: Lê Thị Phương Thảo Luan van Khóa luận tốt nghiệp Đại học Thương Mại lao động chấp hành kỷ luật lao động, đảm bảo ngày công, giờ công, năng suất lao động, vừa tiết kiệm chi phí về lao động, hạ giá thành sản phẩm tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp.2 Khái niệm về các khoản trích theo lương Ngoài tiền lương người lao động còn được hưởng các khoản trợ cấp thuộc phúc lợi xã hội, trong đó có trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), kinh phí công đoàn (KPCĐ).

Bảo hiểm xã hội: Là sự bảo đảm thay thế hay bù đắp một phần thu nhập cho người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, tuổi già, tử tuất…Dựa trên cơ sở một quỹ tài chính do sự đóng góp của các bên tham gia BHXH mà chủ yếu là từ người sử dụng lao động, người lao động và một phần sự bảo hộ của Nhà nước theo pháp luật, nhằm đảm bảo an toàn đời sống cho người lao động và gia đình họ, đồng thời góp phần đảm bảo an toàn xã hội. Bảo hiểm y tế: Là hình thức bảo hiểm được áp dụng trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe nhằm đảm bảo chi trả một phần hay toàn bộ chi phí khám chữa bệnh cho người tham gia vào quỹ BHYT khi có ốm đau, bệnh tật bằng nguồn quỹ BHYT do sự đóng góp theo chu kỳ của người sử dụng lao động, người lao động, tổ chức, cá nhân. Bảo hiểm thất nghiệp: là khoản hỗ trợ tài chính tạm thời dành cho những người bị mất việc mà đáp ứng đủ yêu cầu theo Luật định. Đối tượng được nhận bảo hiểm thất nghiệp là những người bị mất việc không do lỗi của cá nhân họ.

Kinh phí công đoàn: Để phục vụ cho hoạt động của tổ chức công đoàn được thành lập theo luật công đoàn, doanh nghiệp phải trích theo tỷ lệ quy định trên tiền lương phải trả và được tính vào chi phí sản xuất kinh doanh trong kỳ. KPCĐ là khoản trích nộp sử dụng với mục đích cho hoạt động của tổ chức công đoàn đảm bảo quyền lợi ích chính đáng cho người lao động.3 Các khoản thanh toán khác a. Thuế thu nhập cá nhân (TNCN): Thuế TNCN là loại thuế trực thu đánh vào thu nhập của mỗi cá nhân trong xã hội, trong khoảng thời gian nhất định (thường là một năm). Thuế TNCN là một sắc thuế có tầm quan trọng lớn trong việc huy động nguồn thu cho ngân sách và thực hiện công GVHD: Th.S Nguyễn Thị Minh Giang 7 SVTH: Lê Thị Phương Thảo Luan van Khóa luận tốt nghiệp Đại học Thương Mại bằng xã hội.

Thuế TNCN đánh vào cả cá nhân kinh doanh và cá nhân không kinh doanh. Thuế này thường được coi là loại thuế đặc biệt vì có lưu ý đến hoàn cảnh của các cá nhân có thu nhập phải nộp thuế thông qua việc xác định miễn, giảm thuế hoặc khoản miễn trừ đặc biệt. Quỹ tiền thưởng: Khái niệm: Là tổng số tiền doanh nghiệp trả cho người lao động nhằm nâng cao năng suất lao động, rút ngắn thời gian làm việc. Tiền thưởng thực chất là khoản tiền bổ sung cho tiền lương nhằm quán triệt hơn nguyên tắc phân phối lao động và nâng cao hiệu quả trong sản xuất kinh doanh và năng suất lao động của các doanh nghiệp.

- Đối tượng xét thưởng: + Lao động có thời gian làm việc tại doanh nghiệp từ một năm trở lên. + Có đóng góp vào kết quả sản xuất kinh doanh của Công ty. - Mức thưởng: Mức thưởng một năm không thấp hơn một tháng theo nguyên tắc sau: + Căn cứ vào kết quả đóng góp của người lao động đối với doanh nghiệp thể hiện qua năng suất lao động, chất lượng công việc. + Căn cứ vào thời gian làm việc tại doanh nghiệp.

- Các loại tiền thưởng: Tiền thưởng bao gồm tiền thưởng thi đua (lấy từ quỹ khen thưởng) và tiền thưởng trong sản xuất kinh doanh (thưởng nâng cao chất lượng sản phẩm, thưởng tiết kiệm vật tư, thưởng phát minh sáng kiến…). + Tiền thưởng trong sản xuất kinh doanh (thường xuyên): Hình thức này có tính chất lương, đây thực chất là một phần của quỹ lương được tách ra để trả cho người lao động dưới hình thức tiền thưởng cho một tiêu chí nhất định. + Tiền thưởng về chất lượng sản phẩm: được tính trên cơ sở tỷ lệ quy định chung (không quá 40%) và sự chênh lệch giá giữa sản phẩm cấp cao và sản phẩm cấp thấp. + Tiền thưởng thi đua (không thường xuyên): Khoản tiền này được trả dưới hình thức phân loại trong một kỳ (quý, nửa năm, năm).

Quỹ phụ cấp: - Phụ cấp trách nhiệm: Nhằm bù đắp cho những người vừa trực tiếp sản xuất hoắc làm công việc chuyên môn nghiệp vụ, vừa kiêm nhiệm công tác quản lý không GVHD: Th.S Nguyễn Thị Minh Giang 8 SVTH: Lê Thị Phương Thảo Luan van Khóa luận tốt nghiệp Đại học Thương Mại thuộc chức vụ lãnh đạo bổ nhiệm hoặc những người làm việc đòi hỏi trách nhiệm cao chưa được xác định trong mức lương. Phụ cấp trách nhiệm được tính và trả cùng lương tháng. - Phụ cấp thu hút: Áp dụng đối với CBCNV đến làm việc tại những vùng kinh tế mới, cơ sở kinh tế và các đảo xa có điều kiện sinh hoạt đặc biệt khó khăn do chưa có cơ sở hạ tầng ảnh hưởng đến đời sống vật chất và tinh thần của người lao động. - Phụ cấp khác: Là số tiền doanh nghiệp trả cho người lao động ngoài tiền lương, thưởng gồm: Phụ cấp làm ngoài giờ, làm thêm, người lao động gặp khó khăn… d.

Quỹ phúc lợi: Là số tiền mà doanh nghiệp trả cho người lao động ngoài lương, thưởng, trợ cấp. Quỹ phú lợi có tác dụng động viên tinh thần của công nhân, làm cho người lao động gắn bó với doanh nghiệp, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần. Các khoản khác: Khoản bồi thường vật chất: Trong quá trình sản xuất, người lao động làm hư hại tới tài sản của Công ty, hoặc làm mất mát, thất thoát tài sản thì phải bồi thường theo quy định của Công ty. Tiền tạm ứng khấu trừ vào lương: Gồm tạm ứng tiền lương vì lý do công việc, mà chưa sử dụng hết hoặc tạm ứng tiền lương tháng sẽ được khấu trừ trực tiếp vào tiền lương.

Ngoài ra, còn các khoản như: Tiền điện, nước, thuê nhà do Công ty trả thay người lao động. Đặc điểm các khoản thanh toán với người lao động trong doanh nghiệp 1.1 Quỹ tiền lương Quỹ tiền lương của DN là toàn bộ tiền lương của DN dùng để trả cho tất cả các loại lao động do DN quản lý và sử dụng. Thành phần quỹ tiền lương của DN bao gồm các khoản: Tiền lương trả cho người lao động theo thời gian làm việc. Tiền lương trả cho người lao động theo số lượng sản phẩm hay công việc hoàn thành.S Nguyễn Thị Minh Giang 9 SVTH: Lê Thị Phương Thảo Luan van Khóa luận tốt nghiệp Đại học Thương Mại Tiền lương trả cho người lao động trong thời gian ngừng việc vì mưa, bão, lũ lụt, thiếu nguyên vật liệu…hoặc nghỉ phép theo quy định hay đi học.

Các khoản phụ cấp (thường xuyên) được tính vào tiền lương như: Phụ cấp thâm niên, làm đêm, thêm giờ… quỹ tiền lương thường được chia thành hai loại theo mối quan hệ với quá trình sản xuất kinh doanh. + Tiền lương chính: Là tiền lương trả cho người lao động theo lương làm việc thực tế trên cơ sở nhiệm vụ được giao như: Tiền lương theo thời gian, lương sản phẩm và các khoản phụ cấp được tính vào lương. + Tiền lương phụ: Là tiền lương trả cho người lao động trong thời gian nghỉ việc theo quy đinh của Nhà nước như nghỉ lễ, nghỉ phép…hoặc nghỉ vì những lý do bất thường khác không phải do công nhân viên gây ra như thiếu nguyên vật liệu, máy hỏng. Xác định quỹ lương kế hoạch: Vkh = Tmin x (Hscbcvbq + Hspc ) x ĐBLĐ x 12 Trong đó: + Vkh: Quỹ lương kế hoạch.

+ Tmin: Mức lương tối thiểu + Hscbcvbq: Hệ số cấp bậc công việc bình quân. + Hspc: Hệ số phụ cấp. + ĐBLĐ: Định biên lao động 1.2 Các hình thức trả lương a.