Kế Toán Các Khoản Nợ Phải Trả Tại Công Ty Cổ Phần Phê La

Kế toán các khoản nợ phải trả là một phần quan trọng trong hệ thống kế toán của doanh nghiệp. 78 trang · Trường Đại Học Ngân Hàng TP. Hồ Chí Minh · 2024.

• Tác giả: Lê Thị Ngọc Hân
• Người hướng dẫn: TS. Dương Nguyễn Thanh Tâm
• Trường học: Trường Đại Học Ngân Hàng TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Kế Toán Các Khoản Nợ Phải Trả Tại Công Ty Cổ Phần Phê La
• Loại tài liệu: Khóa Luận Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CÁC KHOẢN NỢ PHẢI TRẢ TRONG DOANH NGHIỆP
• 1.1. Một số vấn đề chung về kế toán các khoản nợ phải trả trong doanh nghiệp
• 1.2. Khái niệm và phân loại các khoản nợ phải trả
• 1.3. Nguyên tắc hạch toán các khoản nợ phải trả. Kế toán khoản phải trả người bán
• 1.4. Nội dung và nguyên tắc kế toán
• 1.5. Chứng từ và tài khoản sử dụng
• 1.6. Phương pháp kế toán
• 1.7. Kế toán thuế và các khoản phải nộp Nhà nước
• 1.7.1. Nội dung và nguyên tắc kế toán
• 1.7.2. Chứng từ và tài khoản sử dụng
• 1.7.3. Phương pháp kế toán
• 1.8. Kế toán chi phí phải trả
• 1.8.1. Nội dung và nguyên tắc kế toán
• 1.8.2. Chứng từ và tài khoản sử dụng
• 1.8.3. Phương pháp kế toán
• 1.9. Kế toán khoản phải trả nội bộ
• 1.9.1. Nội dung và nguyên tắc kế toán
• 1.9.2. Chứng từ và tài khoản sử dụng
• 1.9.3. Phương pháp kế toán
• 1.10. Kế toán các khoản phải trả, phải nộp khác
• 1.10.1. Nội dung và nguyên tắc kế toán
• 1.10.2. Chứng từ và tài khoản sử dụng
• 1.10.3. Phương pháp kế toán
• 1.11. Trình bày thông tin nợ phải trả trên BCTC
• 1.12. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN CÁC KHOẢN NỢ PHẢI TRẢ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN PHÊ LA
• 2.1. Tổng quan về Công ty Cổ phần Phê La
• 2.1.1. Giới thiệu chung về Công ty Cổ phần Phê La
• 2.1.2. Quá trình hình thành và phát triển của Công ty Cổ Phần Phê La
• 2.1.3. Đặc điểm tổ chức hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty
• 2.1.4. Cơ cấu tổ chức tại Công ty
• 2.1.5. Cơ cấu tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty Cổ phần Phê La
• 2.2. Thực trạng công tác kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La
• 2.2.1. Nội dung phương thức thanh toán mà công ty áp dụng và quy trình luân chuyển các bộ chứng từ đề nghị thanh toán
• 2.2.2. Kế toán phải trả người bán
• 2.2.3. Kế toán thuế và các khoản phải nộp Nhà nước
• 2.2.4. Kế toán chi phí phải trả
• 2.2.4.1. Chứng từ và tài khoản kế toán sử dụng
• 2.2.4.2. Minh họa nghiệp vụ
• 2.2.5. Kế toán khoản phải trả nội bộ
• 2.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP GÓP PHẦN HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN CÁC KHOẢN NỢ PHẢI TRẢ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN PHÊ LA
• 3.1. Nhận xét chung về Công ty Cổ phần Phê La
• 3.2. Nhược điểm và nguyên nhân của những nhược điểm
• 3.3. Một số ý kiến đề xuất nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện công tác kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La
• 3.3.1. Giải pháp về hóa đơn, chứng từ
• 3.3.2. Giải pháp về quy trình và hình thức thanh toán
• 3.3.3. Giải pháp về bộ máy kế toán
• 3.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La

Kế toán các khoản nợ phải trả là một phần quan trọng trong hệ thống kế toán của doanh nghiệp. Tại Công ty Cổ phần Phê La, việc quản lý các khoản nợ này không chỉ ảnh hưởng đến tình hình tài chính mà còn quyết định sự ổn định trong hoạt động kinh doanh. Nghiên cứu này sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về các khoản nợ phải trả, từ đó giúp doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình kế toán.

1.1. Khái niệm và phân loại các khoản nợ phải trả

Các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La được phân loại thành nhiều loại khác nhau như nợ phải trả người bán, thuế và các khoản phải nộp nhà nước. Việc phân loại này giúp doanh nghiệp dễ dàng quản lý và theo dõi tình hình tài chính.

1.2. Nguyên tắc hạch toán các khoản nợ phải trả

Nguyên tắc hạch toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La tuân thủ theo các chuẩn mực kế toán hiện hành. Điều này đảm bảo tính chính xác và minh bạch trong báo cáo tài chính của doanh nghiệp.

II. Vấn đề và thách thức trong kế toán các khoản nợ phải trả

Công ty Cổ phần Phê La đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc quản lý các khoản nợ phải trả. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến dòng tiền mà còn có thể gây ra rủi ro tài chính cho doanh nghiệp. Việc nhận diện và giải quyết các vấn đề này là rất cần thiết.

2.1. Những khó khăn trong quản lý nợ phải trả

Một trong những khó khăn lớn nhất là việc theo dõi và kiểm soát các khoản nợ phải trả. Sự phức tạp trong quy trình thanh toán và sự biến động của thị trường khiến cho việc quản lý trở nên khó khăn hơn.

2.2. Rủi ro tài chính liên quan đến nợ phải trả

Rủi ro tài chính có thể phát sinh từ việc không thanh toán đúng hạn các khoản nợ. Điều này có thể dẫn đến việc mất uy tín và ảnh hưởng đến mối quan hệ với các nhà cung cấp.

III. Phương pháp kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La

Công ty Cổ phần Phê La áp dụng nhiều phương pháp kế toán khác nhau để quản lý các khoản nợ phải trả. Những phương pháp này giúp doanh nghiệp duy trì tính chính xác và hiệu quả trong công tác kế toán.

3.1. Kế toán khoản phải trả người bán

Kế toán khoản phải trả người bán được thực hiện thông qua việc ghi nhận các giao dịch mua hàng hóa và dịch vụ. Điều này giúp doanh nghiệp theo dõi tình hình nợ phải trả một cách hiệu quả.

3.2. Kế toán thuế và các khoản phải nộp Nhà nước

Việc kế toán thuế và các khoản phải nộp Nhà nước được thực hiện theo quy định của pháp luật. Điều này đảm bảo rằng Công ty Cổ phần Phê La luôn tuân thủ các nghĩa vụ tài chính của mình.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về kế toán nợ phải trả

Nghiên cứu về kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La đã chỉ ra nhiều ứng dụng thực tiễn. Những kết quả này không chỉ giúp cải thiện quy trình kế toán mà còn nâng cao hiệu quả quản lý tài chính.

4.1. Ứng dụng công nghệ trong kế toán nợ phải trả

Công ty đã áp dụng công nghệ thông tin vào quy trình kế toán, giúp tự động hóa nhiều công việc và giảm thiểu sai sót trong hạch toán.

4.2. Kết quả đạt được từ việc cải tiến quy trình kế toán

Việc cải tiến quy trình kế toán đã giúp Công ty Cổ phần Phê La giảm thiểu thời gian xử lý và nâng cao độ chính xác trong báo cáo tài chính.

V. Kết luận và tương lai của kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La

Kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La đang trong quá trình hoàn thiện. Những giải pháp được đề xuất sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao hiệu quả quản lý tài chính trong tương lai.

5.1. Định hướng phát triển trong công tác kế toán

Công ty sẽ tiếp tục cải tiến quy trình kế toán và áp dụng các công nghệ mới để nâng cao hiệu quả công việc.

5.2. Tầm quan trọng của việc quản lý nợ phải trả

Quản lý nợ phải trả hiệu quả sẽ giúp Công ty Cổ phần Phê La duy trì sự ổn định tài chính và phát triển bền vững trong tương lai.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong quản trị tài chính doanh nghiệp, công tác kế toán và kiểm soát các khoản nợ phải trả giữ vai trò then chốt đối với sự ổn định dòng tiền và khả năng duy trì hoạt động kinh doanh liên tục. Các khoản nợ này đại diện cho nghĩa vụ thanh toán của doanh nghiệp đối với nhà cung ứng vật tư, đối tác cung cấp dịch vụ, tổ chức tín dụng cũng như nghĩa vụ đối với Nhà nước và người lao động. Đối với Công ty Cổ phần Phê La – một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất và kinh doanh đồ uống (F&B), đặc biệt là chuỗi trà sữa và cà phê – việc quản lý nợ phải trả càng trở nên phức tạp do tốc độ mở rộng mạng lưới nhanh chóng, sự đa dạng của mạng lưới nhà cung cấp nguyên vật liệu, cùng yêu cầu khắt khe về tính kịp thời và chính xác trong thanh toán. Những biến động thị trường và đặc thù vận hành chuỗi đặt ra các bài toán về tối ưu hóa quy trình luân chuyển chứng từ, kiểm soát rủi ro thanh toán và quản trị hiệu quả nguồn lực tài chính. Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lê Thị Ngọc Hân tại Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh tiếp cận vấn đề này nhằm phản ánh thực tế công tác kế toán nợ phải trả tại doanh nghiệp, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện quy trình.

Mục tiêu nghiên cứu được tác giả xác định cụ thể như sau:

1. Mục tiêu tổng quát: Nghiên cứu về tổ chức công tác kế toán nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Khái quát những vấn đề lý luận chung về công tác kế toán nợ phải trả trong doanh nghiệp.
   • Tìm hiểu, khảo sát và phân tích thực trạng công tác kế toán các khoản nợ phải trả đang diễn ra tại Công ty Cổ phần Phê La.
   • Đánh giá các ưu điểm, hạn chế và chỉ ra nguyên nhân của những tồn tại trong công tác kế toán nợ phải trả tại công ty, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện phần hành kế toán này.

Các câu hỏi nghiên cứu tương ứng được đặt ra trong văn bản gồm:

1. Cơ sở lý thuyết liên quan đến công tác kế toán các khoản nợ phải trả tại doanh nghiệp là gì?
2. Thực trạng công tác kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La được thực hiện như thế nào?
3. Các giải pháp cụ thể nào cần được áp dụng để khắc phục những nhược điểm còn tồn tại trong công tác kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài bao gồm:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La.
• Phạm vi không gian: Phòng Tài chính & Kế toán và các bộ phận liên quan tại Công ty Cổ phần Phê La.
• Phạm vi thời gian: Số liệu, chứng từ và thực tế hạch toán phát sinh trong năm tài chính 2023.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết của khóa luận được xây dựng dựa trên hệ thống văn bản quy phạm pháp luật và chuẩn mực kế toán hiện hành của Việt Nam, bao gồm:

• Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 01 (VAS 01) ban hành theo Quyết định số 165/2002/QĐ-BTC ngày 31 tháng 12 năm 2002 của Bộ trưởng Bộ Tài chính, xác định nợ phải trả là nghĩa vụ hiện tại phát sinh từ các giao dịch và sự kiện đã qua mà doanh nghiệp phải thanh toán từ các nguồn lực của mình.
• Thông tư số 200/2014/TT-BTC ngày 22 tháng 12 năm 2014 của Bộ Tài chính hướng dẫn Chế độ kế toán Doanh nghiệp. Đây là căn cứ pháp lý trực tiếp quy định nguyên tắc hạch toán, kết cấu tài khoản, phương pháp ghi chép và hình thức sổ đối với các khoản nợ phải trả.

Hệ thống tài khoản nợ phải trả được phân tích lý thuyết bao gồm:

• Tài khoản 331 (Phải trả cho người bán): Phản ánh tình hình thanh toán các khoản nợ mang tính thương mại phát sinh từ mua sắm hàng hóa, nguyên vật liệu, dịch vụ.
• Tài khoản 333 (Thuế và các khoản phải nộp Nhà nước): Ghi nhận nghĩa vụ thuế GTGT, thuế TNDN, các loại phí, lệ phí theo luật định.
• Tài khoản 335 (Chi phí phải trả): Phản ánh các khoản chi phí thực tế chưa phát sinh nhưng được trích trước vào chi phí sản xuất kinh doanh theo kế hoạch nhằm tránh đột biến chi phí.
• Tài khoản 336 (Phải trả nội bộ): Ghi nhận quan hệ thanh toán giữa đơn vị cấp trên và đơn vị trực thuộc không có tư cách pháp nhân hạch toán phụ thuộc.
• Tài khoản 338 (Phải trả, phải nộp khác): Phản ánh các khoản nghĩa vụ phi thương mại như bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), kinh phí công đoàn (KPCĐ), tài sản thừa chờ xử lý, doanh thu chưa thực hiện.

Phương pháp nghiên cứu được tác giả vận dụng gồm:

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Thu thập dữ liệu thứ cấp từ tài liệu, hồ sơ kế toán, hóa đơn, chứng từ phát sinh trong năm 2023 do Phòng Tài chính & Kế toán của Công ty Cổ phần Phê La cung cấp; kết hợp tra cứu các công trình nghiên cứu khoa học, giáo trình chuyên ngành kế toán liên quan.
• Phương pháp phỏng vấn và quan sát: Tiến hành quan sát trực tiếp trình tự xử lý nghiệp vụ hàng ngày của kế toán viên phụ trách công nợ; trao đổi, phỏng vấn trực tiếp nhân viên kế toán thanh toán và kế toán trưởng để làm rõ quy trình xử lý thực tế và các vướng mắc phát sinh.
• Phương pháp xử lý số liệu: Phân tích, so sánh, đối chiếu tính hợp pháp, hợp lệ và logic của số liệu kế toán thu thập được nhằm đánh giá khách quan các mặt tích cực và hạn chế trong công tác hạch toán tại đơn vị.

Nguồn dữ liệu của nghiên cứu là dữ liệu thực tế tại Công ty Cổ phần Phê La kết hợp các văn bản pháp lý chuyên ngành kế toán do Bộ Tài chính ban hành.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về kế toán các khoản nợ phải trả trong doanh nghiệp

Chương này hệ thống hóa các nguyên lý kế toán nợ phải trả căn cứ theo VAS 01 và Thông tư 200/2014/TT-BTC. Tác giả làm rõ tiêu chí phân loại nợ phải trả theo tính chất giao dịch (nợ thương mại, nợ nội bộ, nợ khác) và theo thời hạn thanh toán (nợ ngắn hạn dưới 1 năm và nợ dài hạn trên 1 năm).

Chương 1 đi sâu vào nội dung kinh tế, nguyên tắc hạch toán, hệ thống chứng từ sử dụng và phương pháp định khoản chi tiết cho từng tài khoản nợ phải trả chủ yếu:

• Đối với TK 331, tác giả trình bày nguyên tắc mở sổ chi tiết theo từng nhà cung cấp, nguyên tắc hạch toán ngoại tệ (quy đổi theo tỷ giá bán thực tế của ngân hàng thương mại tại thời điểm phát sinh hoặc đánh giá lại cuối kỳ).
• Đối với TK 333, nêu rõ nguyên tắc tính toán, kê khai và hạch toán số thuế phải nộp, số đã nộp, khấu trừ thuế GTGT đầu vào thông qua TK 133, cũng như việc tách riêng thuế gián thu khỏi doanh thu bán hàng.
• Đối với TK 335, nhấn mạnh nguyên tắc phù hợp giữa doanh thu và chi phí, việc lập dự toán chặt chẽ cho các khoản trích trước chi phí và yêu cầu giải trình số dư trích trước chưa sử dụng trên Thuyết minh Báo cáo tài chính.
• Đối với TK 336 và TK 338, văn bản làm rõ phương pháp đối chiếu công nợ nội bộ giữa các đơn vị phụ thuộc để lập biên bản bù trừ, cũng như quy trình trích nộp các quỹ bảo hiểm bắt buộc (BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ) trừ vào lương hoặc tính vào chi phí.

Cuối chương, tác giả khái quát quy định trình bày các chỉ tiêu nợ phải trả trên Báo cáo tài chính, cụ thể là các khoản mục Nợ ngắn hạn, Nợ dài hạn và Trả trước cho người bán trên Bảng cân đối kế toán, cùng các mục Thuyết minh số 16, 17 và 19 trên Bản thuyết minh Báo cáo tài chính.

Chương 2: Thực trạng công tác kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La

Chương 2 mô tả chi tiết về đối tượng khảo sát và thực tế hạch toán nợ phải trả tại doanh nghiệp:

• Tổng quan doanh nghiệp: Công ty Cổ phần Phê La (mã số thuế: 0317601095, đăng ký lần đầu ngày 09/12/2022 tại Sở Kế hoạch và Đầu tư TP.HCM; địa chỉ trụ sở tại số 96-98-100 Trần Nguyên Đán, Phường 3, Quận Bình Thạnh, TP.HCM; đại diện pháp luật: Tổng Giám đốc Nguyễn Hoàng). Doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực dịch vụ nhà hàng và ăn uống phục vụ lưu động (F&B), chuyên kinh doanh trà sữa và cà phê với nguyên liệu chủ đạo là trà Ô Long đặc sản từ Bảo Lộc, Lâm Đồng. Đến thời điểm nghiên cứu, Phê La vận hành 18 cửa hàng tại 4 thành phố: Hà Nội (10 cửa hàng), Đà Lạt, TP.HCM và Đà Nẵng.
• Tổ chức quản lý và bộ máy kế toán: Cơ cấu tổ chức gồm Hội đồng quản trị, Tổng Giám đốc, Phó Giám đốc và 7 phòng ban chức năng (Hành chính Nhân sự, Quản lý Chuỗi Cung ứng - SCM, Tiếp thị, Tài chính & Kế toán, Kỹ thuật, Chăm sóc Khách hàng). Bộ máy kế toán gồm Kế toán trưởng, Kế toán tổng hợp, Kế toán thanh toán, Kế toán cửa hàng, Kế toán công nợ và Kế toán nguyên vật liệu.
• Chính sách kế toán áp dụng: Doanh nghiệp áp dụng Chế độ kế toán Doanh nghiệp theo Thông tư 200/2014/TT-BTC; niên độ kế toán theo năm dương lịch (01/01 - 31/12); đơn vị tiền tệ ghi sổ là Đồng Việt Nam (VND); phương pháp kế toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên; tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ; trích khấu hao tài sản cố định theo phương pháp đường thẳng.
• Hình thức sổ và phần mềm kế toán: Công ty sử dụng hình thức kế toán Nhật ký chung trên máy vi tính, vận hành thông qua phần mềm Fast Business Online. Quy trình ghi chép được thực hiện hàng ngày từ chứng từ vào máy, phân loại vào sổ chi tiết, tự động tổng hợp sang Sổ Cái và kết chuyển cuối kỳ.
• Phương thức thanh toán: Phê La áp dụng hai phương thức: thanh toán trả ngay (bằng chuyển khoản hoặc tiền cán bộ tạm ứng, công ty không sử dụng tiền mặt) và thanh toán chậm trả (theo hợp đồng: sau 30 ngày, sau 90 ngày, hoặc sau khi giao hàng và nhận đủ hóa đơn). Toàn bộ giao dịch thanh toán chuyển khoản đều thực hiện qua tài khoản của công ty mở tại Vietcombank.
• Quy trình luân chuyển chứng từ: Bắt đầu từ Đơn đề nghị mua hàng (PR - Purchase Request) do nhân viên lập -> Quản lý bộ phận mua hàng duyệt -> Tìm kiếm nhà cung cấp -> Nhận hàng và lập Phiếu giao hàng có ký nhận -> Nhận Hóa đơn GTGT -> Lập Phiếu đề nghị thanh toán -> Trưởng bộ phận duyệt -> Kế toán thanh toán kiểm tra hồ sơ -> Kế toán trưởng hoặc Giám đốc tài chính (CFO) duyệt -> Thực hiện lệnh chi tiền qua ngân hàng.
• Minh họa nghiệp vụ kế toán thực tế:
  • Kế toán phải trả người bán (TK 331): Ngày 09/10/2023, theo Hóa đơn GTGT số 590, công ty mua ly giấy 16Oz in màu từ Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ In ấn Gia Phát với giá trị 60.000.000 đồng, thuế GTGT 8%. Kế toán định khoản Nợ TK 1522: 60.000.000 đồng, Nợ TK 133: 4.800.000 đồng, Có TK 331: 64.800.000 đồng. Tác giả mô tả chi tiết các bước nhập liệu trên giao diện Fast Business Online (tạo Đề nghị chi tiền do chuyên viên SCM Nguyễn Minh Hoàng lập, đính kèm file chứng từ, phê duyệt và ghi sổ Nhật ký chung, Sổ Cái TK 331).
  • Các phần hành nợ phải trả khác: Tác giả dẫn chứng tài liệu thực tế kèm sổ sách trên Fast Business Online gồm: Hóa đơn GTGT số 111 (nghiệp vụ thuế TK 333); Hóa đơn GTGT số 367 ngày 05/10/2023 và Sổ Cái TK 335 phản ánh chi phí dịch vụ bảo vệ; Hóa đơn GTGT số 39 ngày 16/08/2023 và Sổ Cái TK 336 phản ánh nghiệp vụ thanh toán tiền trà cho nhà cung cấp D1 Concepts; Sổ Cái TK 338 phản ánh nghiệp vụ thanh toán chi phí vận chuyển lô nấm Truffle.

Chương 3: Giải pháp góp phần hoàn thiện công tác kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La

Chương này đánh giá các mặt ưu điểm và nhược điểm tại công ty. Ưu điểm nổi bật là việc ứng dụng hệ thống phần mềm Fast Business Online giúp tự động hóa quá trình ghi sổ, phân quyền rõ ràng giữa các bộ phận, và chính sách thanh toán hoàn toàn qua ngân hàng (Vietcombank) hạn chế rủi ro tiền mặt. Tuy nhiên, doanh nghiệp còn tồn tại một số nhược điểm liên quan đến việc chậm trễ luân chuyển hóa đơn chứng từ giữa các cửa hàng/bộ phận về phòng kế toán, thời hạn thanh toán chậm trả đôi khi chưa được kiểm soát chặt chẽ, và sự phối hợp giữa bộ phận mua hàng (SCM) với kế toán công nợ còn phát sinh độ trễ.

Tác giả đề xuất 3 nhóm giải pháp chính:

1. Giải pháp về hóa đơn, chứng từ: Hoàn thiện khâu kiểm tra, đối chiếu chứng từ gốc; chuẩn hóa thời gian gửi hóa đơn GTGT điện tử từ các nhà cung cấp về phòng kế toán; xây dựng danh mục kiểm tra chứng từ thanh toán nhằm hạn chế tình trạng thiếu sót hồ sơ duyệt chi.
2. Giải pháp về quy trình và hình thức thanh toán: Thiết lập hệ thống theo dõi hạn mức tín dụng và lịch thanh toán đến hạn chi tiết theo mốc 30 ngày và 90 ngày; tối ưu hóa quy trình phê duyệt điện tử trên phần mềm kế toán nhằm giảm thiểu thời gian chờ ký duyệt bản giấy; tăng cường phối hợp với ngân hàng Vietcombank để tự động hóa lệnh chuyển tiền theo lô.
3. Giải pháp về bộ máy kế toán: Phân định rõ ràng hơn quyền hạn và trách nhiệm giữa kế toán thanh toán, kế toán công nợ và kế toán nguyên vật liệu; tăng cường cơ chế kiểm tra chéo và đối chiếu định kỳ số dư công nợ với nhà cung ứng; nâng cao năng lực chuyên môn của đội ngũ nhân sự kế toán trong việc khai thác các tính năng quản trị công nợ trên Fast Business Online.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp và phản ánh toàn diện hệ thống kế toán nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La trong năm 2023. Các kết quả cụ thể bao gồm:

Nội dung khảo sát	Thực trạng tại Công ty Cổ phần Phê La
Chế độ kế toán áp dụng	Thông tư 200/2014/TT-BTC; kê khai thường xuyên; khấu trừ thuế GTGT.
Hình thức ghi sổ & Công nghệ	Nhật ký chung trên phần mềm Fast Business Online; lưu trữ sổ sách điện tử.
Phương thức thanh toán	Trả ngay và trả chậm (30 ngày, 90 ngày); 100% chuyển khoản qua Vietcombank.
Quy trình luân chuyển hồ sơ	PR (SCM) $\rightarrow$ Lựa chọn NCC $\rightarrow$ Phiếu giao hàng $\rightarrow$ Hóa đơn GTGT $\rightarrow$ Đề nghị thanh toán $\rightarrow$ Kế toán kiểm tra $\rightarrow$ Kế toán trưởng/CFO duyệt $\rightarrow$ Thanh toán.
Hệ thống tài khoản nợ phải trả	Sử dụng đầy đủ các tài khoản: TK 331, TK 333, TK 335, TK 336, TK 338.
Nghiệp vụ minh họa tiêu biểu	Hạch toán mua ly giấy 16Oz (HĐ 590: 64.800.000 đồng gồm VAT); hạch toán chi phí bảo vệ (HĐ 367 - TK 335); thanh toán tiền trà cho D1 Concepts (HĐ 39 - TK 336); phí vận chuyển nấm Truffle (TK 338).

Về mặt đóng góp học thuật và thực tiễn, tác giả tự nêu rõ những điểm nổi bật so với các nghiên cứu đi trước:

• So sánh với các khóa luận trước đây như đề tài của Trần Thị Huyền Trang (2021) tại Công ty TNHH Thang Máy Mitsubishi Việt Nam, đề tài tại Công ty TNHH TM & DV Gia Minh, hay nghiên cứu của Nguyễn Thị Lan Hương (2018) tại Công ty TNHH TM & DV Tiến Minh — vốn thường thiếu hụt minh chứng chứng từ gốc hoặc giải pháp đưa ra mang tính tổng quát, thiếu sổ sách minh họa thực tế — khóa luận này đã cung cấp hệ thống minh chứng thực tế rõ ràng, trích xuất đầy đủ hóa đơn GTGT, quy trình nhập liệu từng bước trên giao diện Fast Business Online và sổ cái các tài khoản công nợ.
• Đề tài là công trình đầu tiên nghiên cứu chuyên sâu về công tác kế toán các khoản nợ phải trả tại Công ty Cổ phần Phê La, bổ sung nguồn dữ liệu thực nghiệm về thực tế hạch toán nợ phải trả trong một chuỗi kinh doanh F&B tăng trưởng nhanh tại Việt Nam.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận có một số hạn chế nhất định xuất phát từ phạm vi nghiên cứu và đặc thù tiếp cận dữ liệu:

• Số liệu khảo sát thực tế và các nghiệp vụ minh họa chỉ giới hạn trong phạm vi năm tài chính 2023, chưa phản ánh được sự biến động số liệu công nợ theo chuỗi thời gian nhiều năm.
• Nghiên cứu được thực hiện tại một doanh nghiệp cụ thể (Công ty Cổ phần Phê La) với mô hình quản lý tập trung và chính sách thanh toán không dùng tiền mặt đặc thù, do đó chưa có sự đối chiếu, so sánh với các doanh nghiệp F&B khác cùng ngành hoạt động theo mô hình nhượng quyền thương mại hoặc có tỷ trọng chi tiêu tiền mặt lớn.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng khảo sát trên chuỗi số liệu tài chính nhiều năm, kết hợp phân tích chuyên sâu các chỉ số khả năng thanh toán, vòng quay nợ phải trả và đánh giá rủi ro thanh khoản nhằm cung cấp cái nhìn toàn diện hơn về hiệu quả quản trị vốn lưu động của chuỗi F&B.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán - Kiểm toán: Cung cấp tài liệu tham khảo chi tiết về kết cấu một khóa luận tốt nghiệp thực tập tại doanh nghiệp, từ phương pháp hệ thống hóa lý thuyết theo Thông tư 200/2014/TT-BTC đến cách trình bày các nghiệp vụ phát sinh kèm chứng từ thực tế.
• Kế toán viên và nhà quản trị tại các doanh nghiệp F&B: Cung cấp mô hình quy trình luân chuyển chứng từ đề nghị thanh toán từ khâu lập yêu cầu mua sắm (PR) của chuỗi cung ứng đến khâu chi trả của kế toán thanh toán; tham khảo phương pháp tổ chức bộ máy kế toán và hạch toán các khoản chi phí trích trước (TK 335), thanh toán nội bộ (TK 336) và nợ phải trả khác (TK 338).
• Người nghiên cứu về phần mềm kế toán: Tài liệu minh họa trực quan quy trình thao tác và hạch toán phần hành tiền tệ, công nợ trên phần mềm Fast Business Online.

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty Cổ phần Phê La áp dụng chế độ kế toán và phương pháp tính thuế GTGT nào?
Công ty áp dụng Chế độ kế toán Doanh nghiệp ban hành theo Thông tư số 200/2014/TT-BTC ngày 22/12/2014 của Bộ Tài chính, phương pháp hạch toán hàng tồn kho kê khai thường xuyên, và tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ.

2. Quy trình lập và phê duyệt đề nghị thanh toán tiền mua hàng tại Công ty Phê La gồm những bước nào?
Quy trình gồm các bước: Nhân viên có nhu cầu lập đơn PR $\rightarrow$ Quản lý mua hàng duyệt $\rightarrow$ Nhà cung cấp giao hàng kèm Phiếu giao hàng $\rightarrow$ Nhà cung cấp gửi Hóa đơn GTGT $\rightarrow$ Người đề nghị lập Phiếu đề nghị thanh toán $\rightarrow$ Trưởng bộ phận duyệt $\rightarrow$ Kế toán thanh toán kiểm tra hồ sơ $\rightarrow$ Kế toán trưởng hoặc CFO duyệt $\rightarrow$ Thực hiện lệnh chi tiền qua ngân hàng.

3. Công ty Phê La áp dụng phương thức và hình thức thanh toán nợ phải trả nào?
Công ty áp dụng phương thức thanh toán trả ngay và thanh toán chậm trả (thường sau 30 ngày, 90 ngày hoặc sau khi nhận đủ hàng và hóa đơn). Về hình thức thanh toán, công ty hoàn toàn không sử dụng tiền mặt mà thanh toán 100% bằng hình thức chuyển khoản qua tài khoản ngân hàng Vietcombank (hoặc tạm ứng tiền cán bộ trong một số trường hợp trả ngay).

4. Phần mềm kế toán được sử dụng tại công ty là gì và nghiệp vụ mua ly giấy tại Công ty Gia Phát được ghi nhận ra sao?
Công ty sử dụng phần mềm Fast Business Online. Nghiệp vụ mua ly giấy 16Oz in màu theo Hóa đơn GTGT số 590 ngày 09/10/2023 từ Công ty TNHH TM DV In Ấn Gia Phát có giá chưa thuế 60.000.000 đồng, thuế VAT 8% (4.800.000 đồng), được hạch toán Nợ TK 1522: 60.000.000 đồng, Nợ TK 133: 4.800.000 đồng, Có TK 331: 64.800.000 đồng.

5. Những tài khoản nợ phải trả nào được hạch toán thực tế trong khóa luận?
Khóa luận phân tích và dẫn chứng số liệu thực tế trên 5 tài khoản: TK 331 (Phải trả người bán), TK 333 (Thuế và các khoản phải nộp Nhà nước), TK 335 (Chi phí phải trả), TK 336 (Phải trả nội bộ) và TK 338 (Phải trả, phải nộp khác).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lê Thị Ngọc Hân đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận về kế toán nợ phải trả theo Thông tư 200/2014/TT-BTC và phản ánh chi tiết thực trạng công tác hạch toán tại Công ty Cổ phần Phê La trong năm 2023. Tác phẩm làm rõ quy trình luân chuyển chứng từ đề nghị thanh toán, cơ chế kiểm soát công nợ trên phần mềm Fast Business Online và chính sách thanh toán qua ngân hàng tại một chuỗi F&B đang trên đà mở rộng. Các giải pháp được đề xuất trong khóa luận tập trung hoàn thiện khâu quản lý chứng từ, kiểm soát thời hạn thanh toán chậm trả và phân định nhiệm vụ trong bộ máy kế toán, mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho công tác tổ chức kế toán công nợ trong ngành dịch vụ ẩm thực.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CÁC KHOẢN NỢ PHẢI TRẢ TRONG DOANH NGHIỆP 1. Một số vấn đề chung về kế toán các khoản nợ phải trả trong doanh nghiệp 1. Khái niệm và phân loại các khoản nợ phải trả Theo Hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam số 01 ban hành và công bố theo Quyết định số 165/2002/QĐ-BTC ngày 31 tháng 12 năm 2002 của Bộ trưởng Bộ Tài chính (BTC): “Nợ phải trả là nghĩa vụ hiện tại của doanh nghiệp phát sinh từ các giao dịch và sự kiện đã qua mà doanh nghiệp phải thanh toán từ nguồn lực của mình”. Các khoản nợ phải trả là các khoản nợ doanh nghiệp chiếm dụng của các đối tác khác, phát sinh trong quá trình thanh toán.

Các khoản nợ phải trả thông thường của doanh nghiệp bao gồm: Nợ phải trả người bán; Thuế và các khoản phải nộp nhà nước; Chi phí phải trả; phải trả phải nộp khác;… Việc phân loại các khoản phải trả là phải trả người bán, phải trả nội bộ, phải trả khác theo nguyên tắc: – Phải trả người bán: các khoản phải trả mang tính chất thương mại phát sinh từ giao dịch mua hàng hóa, dịch vụ, tài sản và người bán. – Phải trả nội bộ: các khoản phải trả giữa đơn vị cấp trên và đơn vị cấp dưới trực thuộc không có tư cách pháp nhân hạch toán phụ thuộc. – Phải trả khác: các khoản phải trả không có tính thương mại, không liên quan đến giao dịch mua, bán, cung cấp hàng hóa dịch vụ, cụ thể:  Các khoản phải trả liên quan đến chi phí tài chính, như: khoản phải trả về lãi vay, cổ tức và lợi nhuận phải trả, chi phí hoạt động đầu tư tai chính phải trả.  Các khoản phải trả do bên thứ ba chi hộ.

 Các khoản phải trả không mang tính thương mại như phải trả do mượn tài sản, phải trả về tiền phạt, bồi thường, tài sản thừa chờ xử lý, phải trả về các khoản BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ… 8 Các khoản phải trả được phân loại dựa trên kì hạn còn lại theo nguyên tắc như sau: – Nợ ngắn hạn: Là các khoản nợ mà doanh nghiệp phải trả trong vòng 1 năm. Nợ ngắn hạn thường bao gồm các khoản nợ phát sinh trong quá trình hoạt động kinh doanh hàng ngày của doanh nghiệp như: nợ phải trả người bán, nợ phải trả công nhân viên, thuế và các khoản phải nộp nhà nước, ứng trước của khách hàng, chi phí phải trả,… – Nợ dài hạn: Là các khoản nợ mà doanh nghiệp phải trả trên 1 năm. Nợ dài hạn của doanh nghiệp thường bao gồm: vay dài hạn ngân hàng, thuê tài sản cố định hoặc là những khoản mua bán dựa trên các hoạt động kinh doanh. Nguyên tắc hạch toán các khoản nợ phải trả Nợ phải trả cho người cung cấp vật tư, hàng hóa, dịch vụ… cần được hạch toán chi tiết cho từng đối tượng phải trả, từng lần thanh toán loại nguyên tệ phải trả… Khi lập Báo cáo tài chính, kế toán căn cứ kỳ hạn còn lại của các khoản phải trả để phân loại là dài hạn hoặc ngắn hạn.

Đánh giá lại các khoản phải trả có gốc ngoại tệ vào cuối kỳ khi lập Báo cáo tài chính và hạch toán bằng tiền đồng Việt nam theo tỷ giá giao dịch. Kế toán khoản phải trả người bán 1. Nội dung và nguyên tắc kế toán Theo Thông tư 200/2014/TT-BTC, tài khoản 331 - Phải trả người bán dùng để phản ánh tình hình thanh toán về các khoản nợ phải trả của doanh nghiệp cho người bán vật tư, hàng hóa, người cung cấp dịch vụ, người bán TSCĐ, các khoản đầu tư tài chính theo hợp đồng kinh tế đã ký kết. Tài khoản này cũng được dùng để phản ánh tình hình thanh toán về các khoản nợ phải trả cho người nhận thầu xây lắp chính, phụ.

Kế toán các khoản phải trả cho người bán phải đám bào thực hiện các quy định sau: – Mở sổ chi tiết cho từng người bán, từng lần thanh toán. 9 – Mọi khoản thanh toán với người bán đều phải phản ánh vào số kế toán trên cơ sở các chứng từ có liên quan được lập theo đúng quy định. Đối với các khoản phải trà bằng ngoại tệ thì thực hiện theo nguyên tắc: + Bên có tài khoản 331: kế toán phải quy đổi ra Đồng Việt nam theo tỷ giá bán của ngân hàng thương mại nơi thường xuyên có giao dịch. + Bên nợ tài khoản 331: kế toán phải quy đổi ra đồng Việt Nam theo tỷ giá ghi số bình quân gia quyền di động hoặc tỷ giá giao dịch thực tế.

Doanh nghiệp phải đánh giá lại các khoản phải trả cho người bán có gốc ngoại tệ tại tất cả các thời điểm lập Báo cáo tài chính theo quy định của pháp luật. Tỷ giá giao dịch thực tế khi đánh giá lại khoản phải trả cho người bán là tỷ giá bán ngoại tệ của ngân hàng thương mại nơi doanh nghiệp thường xuyên có giao dịch tại thời điểm lập Báo cáo tài chính. Chứng từ và tài khoản sử dụng Chứng từ sử dụng: - Đề nghị thanh toán. - Tờ trình thanh toán.

- Hóa đơn GTGT/phiếu chi/biên lai. - Hợp đồng mua bán. Tài khoản kế toán: Nợ TK 331 - Phải trả người bán Có - Số tiền đã trả cho người bán vật - Số tiền phải trả cho người bán vật tư, hàng hóa, người cung cấp dịch vụ, tư, hàng hoá, người cung cấp dịch vụ người nhận thầu xây lắp; và người nhận thầu xây lắp; - Số tiền trả trước cho người bán, - Điều chỉnh số chênh lệch giữa giá người cung cấp, người nhận thầu xây tạm tính nhỏ hơn giá thực tế của số vật lắp nhưng chưa nhận được vật tư, tư, hàng hoá, dịch vụ đã nhận, khi có hàng hóa, dịch vụ, khối lượng sản hoá đơn hoặc thông báo giá chính phẩm xây lắp hoàn thành bàn giao; thức; - Số tiền người bán chấp thuận giảm 10 giá hàng hóa hoặc dịch vụ đã giao theo hợp đồng; - Chiết khấu thanh toán và chiết khấu thương mại được người bán chấp thuận cho doanh nghiệp giảm trừ vào khoản nợ phải trả cho người bán; - Giá trị vật tư, hàng hóa thiếu hụt, kém phẩm chất khi kiểm nhận và trả lại người bán. Số dư bên Nợ (nếu có): Số tiền trả Số dư bên Có: Số tiền còn phải trả trước cho người bán hoặc chênh lệch cho người bán hoặc chênh lệch số tiền số tiền đã trả trước > số tiền phải trả khách hàng phải trả > số tiền trả trước.

Phương pháp kế toán 11 Sơ đồ 1-1: Phương pháp hạch toán TK 331 - Phải trả người bán (Nguồn: Thông tư 200/2014/TT-BTC ban hành 22/12/2024) 12 1. Kế toán thuế và các khoản phải nộp Nhà nước 1. Nội dung và nguyên tắc kế toán Thuế và các khoản phải nộp cho Nhà nước là các khoản mà doanh nghiệp có nghĩa vụ phải nộp Kho bạc Nhà nước, như: thuế GTGT, thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu, thuế TNDN, các khoản phí, lệ phí và các khoản khác phải nộp theo chế độ quy định. Doanh nghiệp chủ động tính toán và kê khai số thuế, phí, lệ phí và các khoản phải nộp cho Nhà nước theo luật định.

Mở số kế toán theo dõi chi tiết số thuế phải nộp, đã nộp, được khẩu trừ, được hoàn… Các khoản thuế gián thu như thuế GTGT (kể cả theo phương pháp khấu trừ hay phương pháp trực tiếp), thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế xuất khẩu, thuế bảo vệ môi trường và các loại thuế gián thu khác được loại trừ ra khỏi số liệu về doanh thu. Do đó chỉ tiêu "Doanh thu bán hàng, cung cấp dịch vụ" và chỉ tiêu "Các khoản giảm trừ doanh thu" trên báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh đều không bao gồm các khoản thuế này. Đối với kế toán thuế GTGT trong trường hợp tại thời điểm giao dịch nhất sinh chưa xác định được thuế GTGT đầu vào của hàng hóa, dịch vụ có được khấu trừ hay không, kế toán ghi nhận toàn bộ số thuế GTGT đầu vào trên TK 133. Định kỳ, khi xác định số thuế GTGT không được khấu trừ với thuế GTGT đầu ra, kế toán phản ánh vào chi phí có liên quan.

Chứng từ và tài khoản sử dụng a) Chứng từ sử dụng: - Đề nghị thanh toán. - Tờ trình thanh toán. - Hóa đơn GTGT/phiếu chi/biên lai. - Hợp đồng mua bán dịch vụ/ hàng hóa.

b) Tài khoản kế toán: 13 Nợ TK 333 – Thuế và các khoản phải nộp nhà nước Có - Số thuế GTGT được khấu trừ - Số thuế GTGT đầu ra, số thuế trong kỳ kế toán; GTGT hàng nhập khẩu phải nộp ngân - Số thuế, phí, lệ phí và các khoản sách Nhà nước; đã nộp trong kỳ vào ngân sách Nhà - Số thuế, phí, lệ phí và các khoản nước; phải nộp vào ngân sách nhà nước. - Số thuế được giảm trừ vào số thuế phải nộp trong kỳ; - Số thuế GTGT của hàng hóa bị trả lại, giảm giá hàng bán. Số dư bên Nợ (nếu có): Số thuế và Số dư bên Có: Số thuế, phí, lệ phí còn các khoản đã nộp lớn hơn số thuế và phải nộp vào ngân sách nhà nước. các khoản phải nộp cho Nhà nước, hoặc có thể phản ánh số thuế đã nộp được xét miễn, giảm hoặc cho thoái thu nhưng chưa thực hiện việc thoái thu.

Phương pháp kế toán 14 Sơ đồ 1-2: Sơ đồ chữ T phương pháp hạch toán TK 333 - Thuế và các khoản phải nộp Nhà nước (Nguồn: Thông tư 200/2014/TT-BTC ban hành 22/12/2024) 1. Kế toán chi phí phải trả 1. Nội dung và nguyên tắc kế toán Chi phí phải trả (còn gọi là chi phí trích trước) là những chi phí thực tế chưa chi trả nhưng được tính trước theo kế hoạch vào chi phí hoạt động SXKD của các kỳ kế 15 toán cho các đổi tượng chịu chi phí để đảm bảo khi chi phí thực tế phát sinh sẽ không gây đột biến tăng cho chi phí SXKD trong kỳ thực hiện. Kế toán chi phí phải trả được thực hiện theo các nguyên tắc sau: - Việc hạch toán các khoản chi phí phải trả vào chi phí sản xuất, kinh doanh trong kỳ phải thực hiện theo nguyên tắc phù hợp giữa doanh thu và chi phí phát sinh trong kỳ.

- Chỉ được tính vào chi phí phải trả đúng các nội dung theo quy định. - Việc trích trước và phản ảnh những chi phí chưa phát sinh vào cho phí SXKD phải thực hiện một cách chặt chẽ, phải có dự toán cụ thể và phải có bằng chứng hợp lý tin cậy về chi phí trích trước trong kỳ. - Các khoản chi phí phải trả đến cuối niên độ kế toán phải được quyết toán với số thực tế phát sinh và hạn chế đến mức tối đa việc để số dư chuyển sang kỳ sau.