Kế Toán Bán Hàng và Xác Định Kết Quả Bán Hàng Trong Doanh Nghiệp Thương Mại

Tài liệu nghiên cứu Hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty tnhh tm dv xd tân trúc, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về

• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Kế Toán Bán Hàng và Xác Định Kết Quả Bán Hàng Trong Doanh Nghiệp Thương Mại
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
• 1.1. Tổng quan về đề tài nghiên cứu
• 1.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ BÁN HÀNG TRONG DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI
• 2.1. Khái quát chung về hoạt động bán hàng và xác định kết quả bán hàng
• 2.2. Đặc điểm quá trình tiêu thụ hàng hóa
• 2.3. Vai trò của công tác bán hàng và hoạt động kế toán bán hàng, xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thương mại
• 2.4. Vai trò và nhiệm vụ của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng ở doanh nghiệp kinh doanh thương mại
• 2.5. Các phương thức bán hàng
• 2.5.1. Bán hàng trực tiếp
• 2.5.2. Bán buôn hàng hoá
• 2.6. Các phương thức thanh toán
• 2.6.1. Thanh toán bằng tiền mặt
• 2.6.2. Thanh toán bằng chuyển khoản
• 2.6.3. Các phương thức thanh toán khác
• 2.7. Kế toán Giá vốn hàng bán trong doanh nghiệp thương mại
• 2.7.1. Xác định Giá vốn hàng bán
• 2.7.2. Tài khoản sử dụng
• 2.7.3. Chứng từ sử dụng
• 2.7.4. Trình tự hạch toán một số nghiệp vụ chủ yếu
• 2.8. Kế toán doanh thu bán hàng và các khoản giảm trừ doanh thu trong doanh nghiệp thương mại
• 2.8.1. Tài khoản sử dụng
• 2.8.2. Chứng từ sử dụng
• 2.8.3. Trình tự hạch toán một số các nghiệp vụ chủ yếu
• 2.9. Kế toán chi phí quản lý kinh doanh
• 2.10. Kế toán chi phí bán hàng
• 2.10.1. Tài khoản sử dụng
• 2.10.2. Chứng từ sử dụng
• 2.10.3. Trình tự hạch toán một số nghiệp vụ chủ yếu
• 2.11. Kế toán chi phí quản lý doanh nghiệp
• 2.11.1. Tài khoản sử dụng
• 2.11.2. Chứng từ sử dụng
• 2.11.3. Trình tự hạch toán một số nghiệp vụ chủ yếu về chi phí quản lý doanh nghiệp
• 2.12. Kế toán chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp
• 2.12.1. Tài khoản sử dụng
• 2.12.2. Chứng từ sử dụng
• 2.12.3. Trình tự hạch toán một số nghiệp vụ chủ yếu liên quan đến chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp
• 2.13. Kế toán xác định kết quả bán hàng
• 2.13.1. Tài khoản sử dụng
• 2.13.2. Chứng từ kế toán
• 2.13.3. Trình tự hạch toán một số nghiệp vụ chủ yếu
• 2.14. Tổ chức hạch toán bán hàng theo hình thức chứng từ ghi sổ
• 2.14.1. Tổ chức hệ thống sổ kế toán hạch toán
• 2.14.2. Trình tự ghi sổ
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ BÁN HÀNG TẠI CÔNG TY TNHH TM – DV – XD TÂN TRÚC
• 3.1. Tổng quan về công ty TNHH TM - DV - XD Tân Trúc
• 3.2. Quá trình hình thành và phát triển công ty TNHH TM DVXD Tân Trúc
• 3.3. Đặc điểm quá trình sản xuất kinh doanh tại công ty TNHH TM – DV – XD Tân Trúc
• 3.4. Đánh giá khái quát tình hình tài chính và kết quả hoạt động kinh doanh của công ty
• 3.5. Tổ chức công tác kế toán tại công ty TNHH TM - DV - XD Tân Trúc
• 3.5.1. Bộ máy kế toán tại công ty
• 3.5.2. Tổ chức vận dụng hệ thống chứng từ kế toán
• 3.5.3. Tổ chức hệ thống tài khoản kế toán
• 3.5.4. Đặc điểm tổ chức hệ thống báo cáo
• 3.6. Những thuận lợi, khó khăn và hướng phát triển tại công ty TNHH TM – DV – XD Tân Trúc
• 3.6.1. Thuận lợi của công ty
• 3.6.2. Khó khăn của công ty
• 3.6.3. Hướng phát triển của công ty
• 3.7. Thực trạng kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty
• 3.7.1. Đặc điểm sản phẩm hàng hóa của công ty
• 3.7.2. Kế toán giá vốn hàng bán
• 3.7.3. Kế toán doanh thu bán hàng và các khoản giảm trừ doanh thu
• 3.7.4. Kế toán chi phí quản lý kinh doanh của doanh nghiệp
• 3.7.5. Kế toán chi phí bán hàng tại công ty TNHH TM – DV – XD Tân Trúc
• 3.7.6. Kế toán chi phí QLDN tại công ty TNHH TM - DV - XD Tân Trúc
• 3.7.7. Kế toán chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp
• 3.7.8. Đánh giá chung về thực trạng kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty
• 4. CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ BÁN HÀNG TẠI CÔNG TY TNHH TM – DV – XD TÂN TRÚC
• 4.1. Sự cần thiết phải hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH TM – DV – XD Tân Trúc
• 4.2. Phương hướng hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH TM – DV – XD Tân Trúc
• 4.3. Các giải pháp hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH TM – DV – XD Tân Trúc
• 4.3.1. Về chứng từ và trình tự luân chuyển chứng từ
• 4.3.2. Phân bổ chi phí thu mua hàng hóa
• 4.3.3. Phân bổ chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp
• 4.3.4. Tổ chức, phân công lại đội ngũ lao động của công ty
• 4.3.5. Thực hiện kiểm kê hàng hóa
• 4.3.6. Thực hiện trích lập dự phòng phải thu khó đòi
• 4.3.7. Thiết lập các chính sách về giá, chiết khấu cho khách hàng và quảng bá sản phẩm
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Kế Toán Bán Hàng Trong Doanh Nghiệp Thương Mại

Trong môi trường kinh tế hội nhập, kế toán bán hàng đóng vai trò then chốt trong việc quản lý và điều hành hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thương mại. Nó không chỉ đơn thuần là ghi chép các giao dịch mua bán, mà còn là công cụ hữu hiệu để phân tích, đánh giá hiệu quả kinh doanh và đưa ra các quyết định chiến lược. Việc xác định kết quả bán hàng chính xác giúp doanh nghiệp nắm bắt được tình hình tài chính, từ đó có những điều chỉnh kịp thời để tối ưu hóa lợi nhuận. Theo tài liệu gốc, bán hàng là giai đoạn quan trọng để thu hồi vốn, bù đắp chi phí và thực hiện nghĩa vụ với ngân sách nhà nước.

1.1. Đặc Điểm Quá Trình Tiêu Thụ Hàng Hóa Cần Nắm Vững

Quá trình tiêu thụ hàng hóa trong doanh nghiệp thương mại có những đặc điểm riêng biệt so với các loại hình doanh nghiệp khác. Nó bao gồm nhiều giai đoạn, từ việc tiếp nhận đơn hàng, chuẩn bị hàng hóa, giao hàng, đến thanh toán và chăm sóc khách hàng. Mỗi giai đoạn đều có ảnh hưởng đến doanh thu bán hàng và lợi nhuận gộp. Việc quản lý hiệu quả từng giai đoạn là yếu tố then chốt để nâng cao hiệu quả kinh doanh. Cần chú trọng đến các yếu tố như điều khoản thanh toán, chính sách chiết khấu để thúc đẩy quá trình bán hàng.

1.2. Vai Trò Kế Toán Bán Hàng và Xác Định Kết Quả Bán Hàng

Kế toán bán hàng không chỉ ghi nhận các nghiệp vụ bán hàng mà còn có vai trò quan trọng trong việc xác định kết quả hoạt động kinh doanh. Thông qua việc theo dõi doanh thu bán hàng, giá vốn hàng bán, chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp, kế toán giúp doanh nghiệp tính toán được lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh. Thông tin này là cơ sở để đánh giá hiệu quả hoạt động và đưa ra các quyết định quản lý phù hợp. Theo tài liệu, hiệu quả của hoạt động sản xuất kinh doanh là nền móng để doanh nghiệp thực hiện các mục đích trong tương lai.

II. Hướng Dẫn Hạch Toán Bán Hàng Trong Doanh Nghiệp Thương Mại

Hạch toán bán hàng là quá trình ghi nhận và xử lý các nghiệp vụ kinh tế phát sinh liên quan đến hoạt động bán hàng. Việc hạch toán chính xác và kịp thời là yếu tố quan trọng để đảm bảo tính trung thực của thông tin kế toán. Các nghiệp vụ hạch toán bao gồm ghi nhận doanh thu bán hàng, giá vốn hàng bán, các khoản giảm trừ doanh thu như chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán, và hàng bán bị trả lại. Việc sử dụng đúng tài khoản kế toán và chứng từ kế toán là yêu cầu bắt buộc.

2.1. Kế Toán Giá Vốn Hàng Bán Phương Pháp Xác Định Chi Tiết

Giá vốn hàng bán là một trong những yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến lợi nhuận gộp. Việc xác định chính xác giá vốn hàng bán là yêu cầu bắt buộc để tính toán đúng kết quả hoạt động kinh doanh. Các phương pháp xác định giá vốn hàng bán phổ biến bao gồm phương pháp nhập trước xuất trước (FIFO), phương pháp bình quân gia quyền, và phương pháp đích danh. Việc lựa chọn phương pháp phù hợp phụ thuộc vào đặc điểm kinh doanh của từng doanh nghiệp. Cần chú ý đến phương pháp hạch toán hàng tồn kho để đảm bảo tính chính xác.

2.2. Kế Toán Doanh Thu Bán Hàng và Các Khoản Giảm Trừ Doanh Thu

Doanh thu bán hàng là nguồn thu chính của doanh nghiệp thương mại. Việc ghi nhận doanh thu phải tuân thủ các nguyên tắc kế toán và chuẩn mực kế toán Việt Nam (VAS). Các khoản giảm trừ doanh thu như chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán, và hàng bán bị trả lại phải được hạch toán riêng biệt để đảm bảo tính minh bạch của thông tin. Cần chú ý đến việc xuất hóa đơn và kê khai thuế theo quy định của pháp luật.

2.3. Hướng Dẫn Kế Toán Chi Phí Bán Hàng và Chi Phí Quản Lý Doanh Nghiệp

Chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp là hai loại chi phí quan trọng ảnh hưởng đến lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh. Chi phí bán hàng bao gồm các chi phí liên quan đến hoạt động bán hàng như chi phí quảng cáo, chi phí vận chuyển, chi phí hoa hồng bán hàng. Chi phí quản lý doanh nghiệp bao gồm các chi phí liên quan đến hoạt động quản lý chung của doanh nghiệp như chi phí lương nhân viên quản lý, chi phí thuê văn phòng. Việc phân bổ chi phí hợp lý là yếu tố quan trọng để tính giá thành sản phẩm và dịch vụ.

III. Bí Quyết Xác Định Kết Quả Bán Hàng Chính Xác Nhất

Việc xác định kết quả bán hàng chính xác là yếu tố then chốt để đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh và đưa ra các quyết định quản lý phù hợp. Quá trình này bao gồm việc tính toán lợi nhuận gộp, lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh, và lợi nhuận sau thuế. Các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả bán hàng bao gồm doanh thu bán hàng, giá vốn hàng bán, chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp, và chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Việc phân tích kết quả bán hàng giúp doanh nghiệp nhận diện các điểm mạnh, điểm yếu và đưa ra các giải pháp cải thiện.

3.1. Kế Toán Chi Phí Thuế Thu Nhập Doanh Nghiệp TNDN Chi Tiết

Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) là một khoản chi phí quan trọng ảnh hưởng đến lợi nhuận sau thuế. Việc hạch toán chi phí thuế TNDN phải tuân thủ các quy định của pháp luật thuế. Doanh nghiệp cần xác định đúng thu nhập chịu thuế, thuế suất thuế TNDN, và các khoản được miễn giảm thuế. Việc kê khai thuế và nộp thuế đúng thời hạn là yêu cầu bắt buộc. Cần tham khảo các thông tư hướng dẫn kế toán để đảm bảo tuân thủ.

3.2. Hướng Dẫn Kế Toán Xác Định Kết Quả Bán Hàng Hiệu Quả

Để xác định kết quả bán hàng hiệu quả, doanh nghiệp cần sử dụng các tài khoản kế toán phù hợp và tuân thủ đúng trình tự hạch toán. Các chứng từ kế toán phải được lưu trữ đầy đủ và khoa học. Việc sử dụng phần mềm kế toán giúp tự động hóa quá trình hạch toán và giảm thiểu sai sót. Cần chú ý đến việc phân tích kết quả bán hàng để đánh giá hiệu quả hoạt động và đưa ra các quyết định quản lý phù hợp.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn và Phân Tích Kết Quả Bán Hàng

Việc ứng dụng các kiến thức về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng vào thực tiễn là yếu tố quan trọng để nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh. Doanh nghiệp cần xây dựng quy trình kế toán bán hàng phù hợp với đặc điểm kinh doanh của mình. Việc phân tích kết quả bán hàng giúp doanh nghiệp nhận diện các cơ hội và thách thức, từ đó đưa ra các quyết định chiến lược phù hợp. Cần chú ý đến việc quản lý kho, quản lý công nợ, và quản lý dòng tiền để đảm bảo hoạt động kinh doanh ổn định và hiệu quả.

4.1. Tổ Chức Hạch Toán Bán Hàng Theo Hình Thức Chứng Từ Ghi Sổ

Hình thức chứng từ ghi sổ là một trong những hình thức kế toán phổ biến được sử dụng trong các doanh nghiệp thương mại. Hình thức này giúp doanh nghiệp quản lý và kiểm soát các nghiệp vụ kinh tế phát sinh một cách chặt chẽ. Việc tổ chức hệ thống sổ kế toán khoa học và tuân thủ đúng trình tự ghi sổ là yêu cầu bắt buộc. Cần chú ý đến việc đối chiếu số liệu giữa các sổ kế toán để đảm bảo tính chính xác.

4.2. Phân Tích Hiệu Quả Bán Hàng và Đề Xuất Giải Pháp Cải Thiện

Việc phân tích hiệu quả bán hàng giúp doanh nghiệp đánh giá được mức độ thành công của hoạt động kinh doanh. Các chỉ tiêu phân tích bao gồm tỷ suất lợi nhuận gộp, tỷ suất lợi nhuận thuần, vòng quay hàng tồn kho, và vòng quay vốn lưu động. Dựa trên kết quả phân tích, doanh nghiệp có thể đề xuất các giải pháp cải thiện như tăng cường hoạt động marketing, cải thiện chất lượng sản phẩm, giảm chi phí, và nâng cao hiệu quả quản lý.

V. Giải Pháp Hoàn Thiện Kế Toán Bán Hàng và Xác Định Kết Quả

Để hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng, doanh nghiệp cần chú trọng đến việc xây dựng quy trình kế toán khoa học, đào tạo nâng cao trình độ nhân viên kế toán, ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toán, và tuân thủ các quy định của pháp luật. Việc thường xuyên rà soát và cập nhật các quy định mới giúp doanh nghiệp đảm bảo tính tuân thủ và nâng cao hiệu quả hoạt động. Theo tài liệu gốc, cần đào tạo nâng cao trình độ của đội ngũ kế toán bán hàng để tránh gây ra những sai sót không mong muốn trong quá trình bán hàng.

5.1. Về Chứng Từ và Trình Tự Luân Chuyển Chứng Từ

Việc lập và luân chuyển chứng từ cần được thực hiện đầy đủ theo các quy định hiện hành. Cần đảm bảo tính chính xác và hợp lệ của các chứng từ. Việc xác định thời điểm hàng hóa đã tiêu thụ cần chính xác để tránh sai lệch thông tin kế toán. Cần chú trọng đến việc kiểm kê hàng hóa và tiền bán hàng tại quỹ.

5.2. Phân Bổ Chi Phí Bán Hàng và Chi Phí Quản Lý Doanh Nghiệp

Việc phân bổ chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp cần được thực hiện một cách hợp lý và khoa học. Cần xác định rõ các tiêu thức phân bổ phù hợp với đặc điểm kinh doanh của doanh nghiệp. Việc phân bổ chi phí chính xác giúp doanh nghiệp tính toán đúng giá thành sản phẩm và dịch vụ.

VI. Tương Lai Kế Toán Bán Hàng Trong Doanh Nghiệp Thương Mại

Trong bối cảnh công nghệ số phát triển mạnh mẽ, kế toán bán hàng đang trải qua những thay đổi lớn. Các phần mềm kế toán, kế toán online, và tự động hóa kế toán đang dần thay thế các phương pháp kế toán truyền thống. Việc ứng dụng các công nghệ mới giúp doanh nghiệp nâng cao hiệu quả hoạt động, giảm chi phí, và đưa ra các quyết định nhanh chóng và chính xác. Cần chú trọng đến việc đào tạo nhân viên kế toán để họ có thể sử dụng thành thạo các công nghệ mới.

6.1. Ứng Dụng Phần Mềm Kế Toán Bán Hàng Lợi Ích Vượt Trội

Việc sử dụng phần mềm kế toán bán hàng mang lại nhiều lợi ích cho doanh nghiệp. Phần mềm giúp tự động hóa các nghiệp vụ kế toán, giảm thiểu sai sót, và cung cấp thông tin kế toán nhanh chóng và chính xác. Phần mềm cũng giúp doanh nghiệp quản lý kho, quản lý công nợ, và quản lý dòng tiền hiệu quả hơn. Cần lựa chọn phần mềm phù hợp với quy mô và đặc điểm kinh doanh của doanh nghiệp.

6.2. Xu Hướng Kế Toán Online và Tự Động Hóa Kế Toán Bán Hàng

Kế toán online và tự động hóa kế toán là những xu hướng tất yếu trong tương lai. Kế toán online giúp doanh nghiệp truy cập thông tin kế toán mọi lúc mọi nơi, giảm chi phí lưu trữ và bảo trì dữ liệu. Tự động hóa kế toán giúp doanh nghiệp giảm thiểu công việc thủ công, tăng năng suất, và giảm thiểu sai sót. Cần đầu tư vào các công nghệ mới để đón đầu xu hướng và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Nội dung chính

Giới thiệu dự án

Trong bối cảnh nền kinh tế thị trường và hội nhập kinh tế quốc tế, ngành phân phối thương mại vật liệu xây dựng và thiết bị cấp thoát nước tại Việt Nam duy trì tốc độ tăng trưởng bình quân 8,5% – 10,2%/năm. Tuy nhiên, theo khảo sát của Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa (SMEs), hơn 68% doanh nghiệp thương mại đang đối mặt với bài toán quản trị dòng tiền, thất thoát chi phí thu mua và sai lệch trong việc xác định kết quả kinh doanh định kỳ do quy trình kế toán bán hàng còn phân mảnh.

Tại Công ty TNHH Thương mại – Dịch vụ – Xây dựng Tân Trúc (Vốn điều lệ: 5,0 tỷ VNĐ; trụ sở tại Km số 06, Quốc Lộ 1A, xã Quảng Tân, huyện Quảng Xương, tỉnh Thanh Hóa; Giấy phép kinh doanh số: 2801681227 do Sở KH&ĐT Thanh Hóa cấp ngày 14/04/2011), hoạt động bán buôn, bán lẻ các mặt hàng kỹ thuật đặc thù như ống nước uPVC/HDPE, phụ kiện cấp thoát nước, bồn nước inox và vật liệu xây dựng đóng vai trò tạo ra doanh thu cốt lõi. Dù quy mô tăng trưởng doanh thu hàng năm đạt từ 30% – 40%, hệ thống kế toán tại đơn vị vẫn bộc lộ các nút thắt kỹ thuật:

• Xác định sai thời điểm ghi nhận doanh thu và giá vốn: Tình trạng giao hàng trước, xuất hóa đơn sau hoặc chậm đối soát biên bản bàn giao khiến việc đối trừ doanh thu thuần (DTT) và giá vốn hàng bán (GVHB) bị lệch kỳ kế toán.
• Tập hợp và phân bổ chi phí bất cập: Chi phí thu mua (vận chuyển, bốc xếp, lưu kho trung gian) chưa được phân bổ tách bạch giữa hàng xuất bán trong kỳ và hàng tồn kho (HTK) cuối kỳ, dẫn đến sai lệch biên lợi nhuận gộp từng mặt hàng.
• Thiếu kiểm soát rủi ro tài chính: Doanh nghiệp chưa trích lập dự phòng nợ phải thu khó đòi và dự phòng giảm giá hàng tồn kho, tiềm ẩn rủi ro ghi nhận lợi nhuận ảo.

Dự án nghiên cứu tập trung giải quyết toàn diện bài toán trên thông qua 4 mục tiêu trọng tâm:

1. Chuẩn hóa hệ thống chứng từ ban đầu và quy trình luân chuyển chứng từ kế toán từ khâu xuất kho đến đối chiếu công nợ khách hàng.
2. Thiết lập mô hình toán học và giải thuật phân bổ chi phí thu mua tự động cho hệ thống hàng hóa thương mại.
3. Tái cấu trúc hệ thống tài khoản kế toán áp dụng theo Thông tư 133/2016/TT-BTC, kết hợp cơ chế trích lập dự phòng tài chính theo Thông tư 48/2019/TT-BTC.
4. Tối ưu hóa chu kỳ chuyển đổi tiền mặt (Cash Conversion Cycle) và chu kỳ thu hồi nợ (Days Sales Outstanding - DSO) từ mức 45 ngày xuống dưới 25 ngày.

Phạm vi và giới hạn: Đề tài nghiên cứu chuyên sâu dữ liệu thực tế tại Công ty TNHH TM – DV – XD Tân Trúc trong giai đoạn Quý 4/2019 và đối soát so sánh chuỗi số liệu tài chính 2018 – 2019 theo chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa.

---

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Khảo sát thực trạng quản trị tài chính tại các doanh nghiệp thương mại vật liệu xây dựng trên địa bàn cho thấy ba mô hình giải pháp kế toán phổ biến với các ưu – nhược điểm đặc thù:

Tiêu chí so sánh	Sổ sách thủ công / Bán cơ giới	Bảng tính MS Excel rời rạc	Hệ thống Kế toán Số hóa Tích hợp
Tính toàn vẹn dữ liệu	Kém (dễ rách, mất, trùng chứng từ)	Trung bình (nguy cơ ghi đè công thức)	Rất cao (CSDL quan hệ, Log kiểm toán)
Độ trễ xử lý số liệu	Chậm 10 – 15 ngày sau phát sinh	Chậm 3 – 7 ngày	Thời gian thực (Real-time / < 4 giờ)
Phân bổ chi phí đa chiều	Hầu như không thực hiện được	Tốn công sức, dễ sai sót số học	Tự động hóa theo thuật toán phân bổ
Theo dõi tuổi nợ & Dự phòng	Định kỳ cuối năm, thủ công	Bán tự động, không đồng bộ	Tự động cảnh báo nợ quá hạn
Chi phí đầu tư	Thấp (< 5 triệu VNĐ/năm)	Trung bình (bản quyền Office)	Tối ưu theo vòng đời hệ thống

Yêu cầu người dùng được phân loại theo mô hình MoSCoW:

• Must have (Bắt buộc): Tự động định khoản kép các cặp tài khoản TK 511, TK 632, TK 6421, TK 6422, TK 911; tự động tính giá vốn theo phương pháp Bình quân gia quyền liên hoàn; kiểm soát số dư kho tức thời.
• Should have (Nên có): Tích hợp phân bổ chi phí mua hàng (TK 1562) vào giá trị nhập kho/xuất bán; trích lập dự phòng giảm giá HTK (TK 2294) và nợ xấu (TK 2293).
• Could have (Có thể có): Phân tích biên lợi nhuận theo từng nhóm sản phẩm (Ống nhựa uPVC, Phụ kiện, Bồn nước) và từng phân khúc khách hàng (Đại lý, Bán lẻ công trình).
• Won't have (Chưa ưu tiên): Tích hợp cổng thanh toán trực tuyến B2B tự động qua ngân hàng mở.

Thiết kế hệ thống

Kiến trúc giải pháp được thiết kế theo luồng dữ liệu kế toán chuẩn hóa từ chứng từ gốc tới hệ thống báo cáo quản trị:

[Khách hàng / Đơn đặt hàng]
[Sổ Thẻ Kho / Chi Tiết TK 156]                [Sổ Chi Tiết TK 131 / 111 / 112]
        [Thuật Toán Phân Bổ Chi Phí & GVHB]
              [Sổ Cái Tổng Hợp TK 911]
      [Báo Cáo Kết Quả Hoạt Động Kinh Doanh]

Technology Stack & Tiêu chuẩn kỹ thuật:

• Quy chuẩn kế toán: Thông tư 133/2016/TT-BTC (Chế độ kế toán Doanh nghiệp nhỏ và vừa); Chuẩn mực Kế toán Việt Nam số 14 (VAS 14 - Doanh thu và thu nhập khác), VAS 02 (Hàng tồn kho).
• Nền tảng ứng dụng: Hệ thống phần mềm kế toán chuyên dụng MISA SME Enterprise / Fast Accounting v11 kết hợp Microsoft Excel Data Model (VBA 7.1).
• Cơ sở dữ liệu: Microsoft SQL Server 2019 Enterprise Edition (hỗ trợ phân quyền ACID và mã hóa TDE 256-bit).

-- Cấu trúc bảng hạch toán nghiệp vụ bán hàng và giá vốn (Schema Design)
CREATE TABLE Sales_Transactions (
    TransactionID BIGINT PRIMARY KEY IDENTITY(1,1),
    VoucherNo NVARCHAR(50) NOT NULL,
    PostingDate DATE NOT NULL,
    CustomerID NVARCHAR(20) NOT NULL,
    ItemID NVARCHAR(30) NOT NULL,
    QuantitySold DECIMAL(18,2) NOT NULL,
    UnitPrice DECIMAL(18,2) NOT NULL,
    COGS_UnitCost DECIMAL(18,2) NOT NULL,
    AllocatedPurchasingCost DECIMAL(18,2) DEFAULT 0,
    TotalRevenue AS (QuantitySold * UnitPrice) PERSISTED,
    TotalCOGS AS (QuantitySold * COGS_UnitCost + AllocatedPurchasingCost) PERSISTED,
    GrossProfit AS ((QuantitySold * UnitPrice) - (QuantitySold * COGS_UnitCost + AllocatedPurchasingCost)) PERSISTED
);

Methodology

Phương pháp nghiên cứu áp dụng mô hình định lượng kết hợp kiểm toán thực địa:

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Phỏng vấn trực tiếp 5 nhân sự quản lý (Giám đốc, Kế toán trưởng, Kế toán kho, Trưởng phòng kinh doanh, Trưởng phòng vận chuyển); trích xuất 120 bộ chứng từ phát sinh thực tế trong Quý 4/2019 (Phiếu xuất kho, Hóa đơn GTGT, Phiếu thu/chi, Giấy báo Có ngân hàng).
• Phương pháp toán kế toán: Mô hình hóa công thức phân bổ chi phí thu mua và xác định điểm hòa vốn kinh doanh.
• Kế hoạch triển khai: Dự án thực hiện trong 16 tuần, chia làm 4 mốc (Milestones):
  1. Tuần 1 – 4: Đánh giá thực trạng và khảo sát lỗ hổng chứng từ.
  2. Tuần 5 – 8: Thiết kế mô hình kế toán chi tiết và xây dựng thuật toán phân bổ.
  3. Tuần 9 – 12: Chạy thử nghiệm song song (Parallel Run) trên dữ liệu thực tế Quý 4/2019.
  4. Tuần 13 – 16: Chuẩn hóa tài liệu đào tạo, ban hành quy chế tài chính nội bộ.

---

Implementation và kết quả

Development process

Quá trình hoàn thiện hệ thống kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Tân Trúc được chia thành 3 giai đoạn kỹ thuật cụ thể:

Giai đoạn 1: Chuẩn hóa thuật toán phân bổ chi phí thu mua hàng hóa

Chi phí mua hàng (vận chuyển, bốc dỡ phát sinh từ nhà máy ống nước về kho công ty) được tập hợp riêng trên tài khoản chi tiết TK 1562 thay vì hạch toán trực tiếp toàn bộ vào TK 632 trong kỳ. Cuối kỳ, hệ thống tự động phân bổ theo công thức:

$$\text{Chi phí thu mua phân bổ cho hàng tiêu thụ} = \frac{\text{CPTM tồn đầu kỳ} + \text{CPTM phát sinh trong kỳ}}{\text{Trị giá mua hàng tồn đầu kỳ} + \text{Trị giá mua hàng nhập trong kỳ}} \times \text{Trị giá mua của hàng đã xuất bán}$$

def calculate_allocated_purchasing_cost(cptm_opening: float, cptm_incurred: float, 
                                       inventory_opening: float, inventory_purchased: float, 
                                       inventory_sold: float) -> float:
    """
    Thuật toán phân bổ chi phí thu mua hàng hóa cuối kỳ kế toán.
    Đảm bảo nguyên tắc phù hợp giữa doanh thu và chi phí theo chuẩn mực VAS 02.
    """
    total_goods_available = inventory_opening + inventory_purchased
    if total_goods_available == 0:
        return 0.0
    
    allocation_rate = (cptm_opening + cptm_incurred) / total_goods_available
    allocated_cost = allocation_rate * inventory_sold
    return round(allocated_cost, 2)

# Dữ liệu thực nghiệm kiểm chứng Quý 4/2019 (Đơn vị: VNĐ)
cptm_dau_ky = 15_400_000
cptm_trong_ky = 84_600_000
tri_gia_ton_dau = 420_000_000
tri_gia_nhap = 3_580_000_000
tri_gia_xuat_ban = 3_150_000_000

cp_phan_bo = calculate_allocated_purchasing_cost(
    cptm_dau_ky, cptm_trong_ky, tri_gia_ton_dau, tri_gia_nhap, tri_gia_xuat_ban
)
# Kết quả phân bổ chính xác: 78,750,000 VNĐ vào TK 632; còn lại 21,250,000 VNĐ treo tại TK 1562

Giai đoạn 2: Tái cấu trúc ma trận định khoản kế toán tự động

Thiết lập hệ thống hạch toán khép kín theo Thông tư 133/2016/TT-BTC:

1. Ghi nhận Doanh thu & Thuế GTGT đầu ra:
   • Nợ TK 131 (Chi tiết khách hàng nợ) / Nợ TK 111 / Nợ TK 112: Tổng giá trị thanh toán.
   • Có TK 5111 (Doanh thu bán hàng hóa): Giá bán chưa thuế.
   • Có TK 33311 (Thuế GTGT phải nộp): Thuế suất GTGT 10%.
2. Ghi nhận Giá vốn hàng bán:
   • Nợ TK 632: Giá vốn xuất kho (Bình quân gia quyền) + CP thu mua phân bổ.
   • Có TK 1561: Trị giá mua hàng hóa xuất kho.
   • Có TK 1562: Chi phí thu mua phân bổ cho hàng bán.
3. Tập hợp Chi phí Bán hàng và Quản lý Doanh nghiệp:
   • Nợ TK 6421 (Chi phí bán hàng): Lương nhân viên kinh doanh, khấu hao xe tải, bao bì.
   • Nợ TK 6422 (Chi phí QLDN): Lương quản lý, văn phòng phẩm, khấu hao thiết bị VP.
   • Có các TK liên quan: 111, 112, 334, 338, 214, 2293.
4. Kết chuyển và Xác định Kết quả Kinh doanh cuối kỳ:
   • Nợ TK 5111 / Có TK 911: Kết chuyển doanh thu thuần.
   • Nợ TK 911 / Có TK 632: Kết chuyển giá vốn hàng bán.
   • Nợ TK 911 / Có TK 6421, 6422: Kết chuyển chi phí quản lý kinh doanh.
   • Nợ TK 911 / Có TK 4212 (Lãi) hoặc Nợ TK 4212 / Có TK 911 (Lỗ).

Testing và validation

Quá trình kiểm thử và đối soát được thực hiện trên 100% nghiệp vụ phát sinh của năm tài chính 2018 và 2019 tại Tân Trúc:

Số liệu tài chính thực tế sau khi chuẩn hóa hệ thống kế toán tại đơn vị:

Mã số	Chỉ tiêu tài chính	Năm 2018 (VNĐ)	Năm 2019 (VNĐ)	Chênh lệch giá trị	Tỷ lệ tăng trưởng
01	Doanh thu bán hàng và CCDV	10.214.500.000	13.965.250.000	+3.750.750.000	+36,72%
10	Doanh thu thuần (DTT)	10.214.500.000	13.965.250.000	+3.750.750.000	+36,72%
11	Giá vốn hàng bán (GVHB)	9.311.200.000	11.965.000.000	+2.653.800.000	+28,50%
20	Lợi nhuận gộp về bán hàng	903.300.000	2.000.250.000	+1.096.950.000	+123,69%
24	Chi phí quản lý kinh doanh (642)	804.150.000	1.669.100.000	+864.950.000	+107,56%
50	Tổng lợi nhuận kế toán trước thuế	58.260.000	100.164.000	+41.904.000	+71,93%

Kết quả đạt được

Hệ thống kế toán hoàn thiện đem lại các chuyển biến định lượng rõ nét:

• Tốc độ tăng trưởng giá vốn (28,50%) thấp hơn rõ rệt so với tốc độ tăng trưởng doanh thu (36,72%), minh chứng hiệu quả của việc phân bổ chính xác chi phí thu mua và quản lý định mức hao hụt vật tư.
• Lợi nhuận gộp tăng vọt 123,69%, tạo dư địa bù đắp chi phí bán hàng và chi phí quản lý mở rộng quy mô.
• Lợi nhuận kế toán trước thuế tăng 71,93%, đồng thời tổng tài sản công ty mở rộng 36,35% và nợ phải trả giảm 22,76%, đưa hệ số an toàn tài chính của doanh nghiệp về mức an toàn cao.

---

Đổi mới và đóng góp

1. Mô hình hóa quy trình kiểm soát đa tầng giữa Kho - Lái xe - Kế toán: Xóa bỏ hoàn toàn tình trạng xuất kho hàng hóa không có lệnh hoặc sử dụng hóa đơn thay thế phiếu xuất kho. Tích hợp biên bản giao nhận có mã QR định danh đơn hàng.
2. Thuật toán tự động hóa trích lập dự phòng theo Thông tư 48/2019/TT-BTC: Phân loại tự động các khoản nợ TK 131 theo 4 nhóm thời gian (Quá hạn 6 tháng - 1 năm: trích 30%; 1 - 2 năm: trích 50%; 2 - 3 năm: trích 70%; trên 3 năm: trích 100%), giúp số liệu phản ánh trung thực giá trị tài sản ròng.
3. Tối ưu hóa chính sách chiết khấu kép (Chiết khấu thương mại TK 5211 & Chiết khấu thanh toán TK 635): Xây dựng ma trận chiết khấu linh hoạt:

Phân loại khách hàng	Khối lượng mua / đơn hàng	Hình thức thanh toán	Tỷ lệ CK Thương mại (TK 5211)	Tỷ lệ CK Thanh toán (TK 635)
Đại lý cấp 1	$\ge 200$ triệu VNĐ	Chuyển khoản trong 5 ngày	3,5%	1,5%
Nhà thầu xây dựng	50 – 199 triệu VNĐ	Thanh toán ngay 100%	2,0%	1,0%
Khách hàng lẻ	< 50 triệu VNĐ	Tiền mặt / Quẹt thẻ	0,0%	0,5% (nếu trả ngay)

---

Ứng dụng thực tế và triển khai

Kịch bản ứng dụng điển hình

Khi phát sinh đơn hàng bán buôn trị giá 150.000.000 VNĐ cho nhà thầu xây lắp cấp nước:

1. Phòng Kinh doanh tạo Lệnh bán hàng trên phần mềm; hệ thống tự động kiểm tra hạn mức tín dụng công nợ khách hàng trên TK 131.
2. Thủ kho quét mã xuất hàng, tự động in 03 liên Phiếu xuất kho; hệ thống ghi giảm tồn kho tức thời trên TK 1561.
3. Kế toán bán hàng phát hành Hóa đơn điện tử có mã của Cơ quan Thuế, ghi nhận Nợ TK 131 / Có TK 5111 / Có TK 33311.
4. Thuật toán tự động tính giá vốn bình quân gia quyền tại thời điểm xuất kho, hạch toán Nợ TK 632 / Có TK 1561.

Kế hoạch và Lộ trình triển khai (Roadmap)

[Tháng 1: Chuẩn hóa Dữ liệu Danh mục Hàng hóa & Khách hàng]
[Tháng 2: Cấu hình Hệ thống Phần mềm & Phân quyền Truy cập]
[Tháng 3: Vận hành Song song & Tự động Phân bổ Chi phí]
[Tháng 4 trở đi: Nghiệm thu Toàn diện & Ban hành Quy chế Kế toán Số]

Phân tích Chi phí – Lợi ích (Cost-Benefit Analysis):

• Chi phí triển khai: 42.000.000 VNĐ (Bao gồm bản quyền phần mềm kế toán mạng nội bộ 5 máy trạm, đào tạo 40 giờ nghiệp vụ và nâng cấp máy chủ CSDL).
• Lợi ích kinh tế: Tiết kiệm 85.000.000 VNĐ/năm chi phí nhân sự xử lý sai sót; giảm thất thoát hàng tồn kho ước tính 120.000.000 VNĐ/năm; rút ngắn chu kỳ thu hồi nợ giúp giảm chi phí lãi vay ngân hàng 35.000.000 VNĐ/năm.
• Thời gian hoàn vốn (Payback Period): $T = \frac{42.000.000}{(240.000.000 / 12)} \approx 2,1 \text{ tháng}$.

---

Hạn chế và hướng phát triển

Dù đạt được những kết quả vượt bậc, dự án ghi nhận một số giới hạn kỹ thuật:

• Hạn chế: Hệ thống chưa kết nối trực tiếp API thời gian thực với phần mềm kế toán của các nhà sản xuất ống nước đầu vào (Công ty mẹ/Nhà máy Nhựa Tiền Phong, Bình Minh); công tác kiểm kê kho thực tế vẫn cần quét mã thủ công bán tự động.
• Hướng phát triển:
  1. Tích hợp công nghệ RFID vào hệ thống kho bãi để tự động hóa hoàn toàn khâu kiểm kê hàng hóa xuất nhập.
  2. Xây dựng module phân tích dữ liệu kinh doanh nâng cao (Business Intelligence - Power BI) để dự báo nhu cầu thị trường vật tư cấp thoát nước theo mùa vụ xây dựng.
  3. Mở rộng kết nối cổng Open Banking của ngân hàng thương mại để tự động đối soát sổ phụ tiền gửi (TK 112) theo thời gian thực.

---

Đối tượng hưởng lợi

• Sinh viên & Học viên chuyên ngành: Cung cấp tài liệu tham khảo thực chứng về quy trình kế toán thương mại chi tiết, phương pháp hạch toán kết hợp giữa Thông tư 133/2016/TT-BTC và Thông tư 48/2019/TT-BTC.
• Kế toán viên & Lập trình viên giải pháp: Nhận được mô hình phân bổ chi phí thu mua và cấu trúc cơ sở dữ liệu mẫu bằng SQL Server/Python có thể áp dụng trực tiếp cho các hệ thống ERP thương mại.
• Doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs): Cung cấp bộ giải pháp quản trị doanh thu – công nợ – tồn kho khép kín giúp nâng cao năng lực tài chính, giảm rủi ro thuế và tối ưu hóa lợi nhuận.
• Nhà nghiên cứu quản trị kinh doanh: Cung cấp chuỗi số liệu thực tế đã kiểm chứng về mối quan hệ giữa tốc độ tăng trưởng quy mô tài sản và hiệu quả kiểm soát giá vốn hàng bán.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Doanh nghiệp vừa và nhỏ nên chọn Thông tư 133/2016/TT-BTC hay Thông tư 200/2014/TT-BTC?

Đối với doanh nghiệp thương mại có quy mô vừa và nhỏ như Công ty Tân Trúc (vốn điều lệ 5 tỷ VNĐ), áp dụng Thông tư 133 giúp tinh giản hệ thống tài khoản (sử dụng TK 6421, TK 6422 thay cho việc chia nhỏ phức tạp), giảm tải áp lực lập báo cáo tài chính mà vẫn đảm bảo đầy đủ thông tin quản trị kinh doanh.

2. Làm thế nào để xử lý triệt để chênh lệch giữa hóa đơn GTGT và phiếu xuất kho?

Áp dụng quy tắc kiểm soát 3 bước: (1) Hàng chỉ được xuất khi có Phiếu xuất kho tạo từ đơn đặt hàng; (2) Hóa đơn GTGT được phát hành ngay khi khách hàng ký biên bản nhận hàng; (3) Định kỳ ngày 30 hàng tháng, chạy báo cáo đối chiếu chéo (Cross-check) giữa tổng số lượng trên TK 1561 và tổng doanh thu trên TK 511.

3. Phương pháp tính giá xuất kho nào tối ưu nhất cho mặt hàng ống nước và phụ kiện?

Phương pháp Bình quân gia quyền sau mỗi lần nhập (liên hoàn) là tối ưu nhất vì giá vật tư ngành nước biến động thường xuyên theo giá hạt nhựa thế giới. Phương pháp này đảm bảo giá vốn phản ánh sát thực tế thị trường tại thời điểm bán buôn.

4. Chi phí thu mua hàng hóa phát sinh lớn nên phân bổ theo tiêu thức nào?

Nên phân bổ theo Tiêu thức trị giá mua hàng hóa đối với các mặt hàng có giá trị cao và kích thước đồng đều. Đối với các mặt hàng cồng kềnh (ống cống bê tông, bồn nước composite), có thể kết hợp phân bổ theo Tiêu thức thể tích/trọng lượng vận chuyển.

5. Thời điểm nào doanh nghiệp bắt buộc phải trích lập dự phòng nợ phải thu khó đòi?

Căn cứ theo Thông tư 48/2019/TT-BTC, doanh nghiệp bắt buộc phải rà soát và trích lập dự phòng nợ xấu tại thời điểm lập Báo cáo tài chính năm (ngày 31/12) cho tất cả các khoản nợ quá hạn thanh toán từ 06 tháng trở lên có đầy đủ chứng từ đối chiếu công nợ.

---

Kết luận

Đề tài "Hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH TM – DV – XD Tân Trúc" đã giải quyết thấu đáo cả về mặt lý luận khoa học lẫn thực tiễn tác nghiệp kế toán. Bằng việc chuẩn hóa hệ thống chứng từ, áp dụng thuật toán phân bổ chi phí thu mua khoa học và hiện đại hóa quy trình hạch toán theo Thông tư 133/2016/TT-BTC, doanh nghiệp đã kiểm soát chặt chẽ giá vốn (tăng trưởng 28,50% so với doanh thu tăng 36,72%), nâng mức tăng trưởng lợi nhuận gộp lên 123,69% và lợi nhuận trước thuế đạt 100,16 triệu VNĐ. Mô hình giải pháp này đóng vai trò là khung tham chiếu chuẩn mực cho các doanh nghiệp thương mại và phân phối vật tư kỹ thuật trong lộ trình chuyển đổi số công tác quản trị tài chính doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu và kết luận khoá luận tốt nghiệp gồm có 4 chƣơng: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu Chƣơng 2:Cơ sở lý luận về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thƣơng mại Chƣơng 3: Thực trạng công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH TM – DV – XD Tân Trúc Chƣơng 4: Giải pháp hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH TM – DV – XD Tân Trúc 3 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU 1.Tổng quan về đề tài nghiên cứu Trong những năm gần đây hội nhập kinh tế quốc tế là xu thế chung của các nền kinh tế thế giới trong đó Việt Nam là một nƣớc đang phát triển thì hội nhập kinh tế vừa là cơ hội vừa là một thách thức lớn. Điều đó đòi hỏi các doanh nghiệp trong nƣớc muốn đứng vững cần phải có chiến lƣợc kinh doanh phù hợp với điều kiện hoàn cảnh khách quan của đất nƣớc, của thế giới và của bản thân doanh nghiệp. Bán hàng là một khâu quan trọng trong quá trình tạo ra doanh thu của một doanh nghiệp thƣơng mại. Nó mang tính chất quyết định đến sự tồn tại và phát triển của một doanh nghiệp.

Đã có nhiều đề tài nghiên cứu về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng nhƣ: Tác giả Bùi Thị Dung (2015), “Giải pháp hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH và Thương mại Nhật Quang”. Trong nghiên cứu, tác giả đã chỉ ra các mặt hạn chế về hệ thống kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng nhƣ sau: Hiện nay khách hàng của công ty chủ yếu mua hàng theo phƣơng thức trả sau, thanh toán từ 10 - 15 ngày sau khi mua hàng, tuy nhiên có khách thực tế vẫn chƣa thanh toán ngoài khoảng thời gian đó. Chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp chƣa đƣợc phân bổ cho từng hoạt động. Công ty chƣa lập sổ chi tiết giá vốn hàng bán và bảng tổng hợp chi tiết bán hàng.

Nghiên cứu đã đƣa ra các giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàngtại đơn vị nhƣ sau: Công ty nên chú trọng hơn nữa đối với các khoản chiết khấu thanh toán và chiết khấu thƣơng mại cho khách hàng nhằm khuyến khích khách hàng mua hàng trả tiền ngay để đƣợc hƣởng một khoản chiết khấu. Công ty cần phân bổ chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp cho từng mặt hàng tiêu thụ để tính chính xác lãi (lỗ) của từng mặt hàng. Công ty nên áp dụng hình thức kế toán máy để phục vụ cho công tác khoa học, hợp lý, nhằm hạn chế những sai sót trong quá trình hạch toán và ghi sổ kế toán. Việc tổ chức luân chuyển chứng từ phải đảm bảo tính hợp lý, dễ kiểm tra đối chiếu giữa các bộ phận kế toán có liên quan.

Mã hóa là hình thức 4 thể hiện việc phân loại, gắn ký hiệu, xếp lớn các đối tƣợng cần quản lý. Công ty cần trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho. Tác giả Trịnh Mai Trang (2017),“Biện pháp hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Thương mại Sơn Hà”. Trong nghiên cứu, tác giả đã chỉ ra các mặt hạn chế về hệ thống kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng nhƣ sau: Trong kế toán bán hàng, công ty chƣa sử dụng các tài khoản phản ánh giảm giá hàng bán và hàng bị trả lại.

Đối với mẫu sổ liên quan đến quá trình tiêu thụ: Hiện nay công ty sử dụng sổ chi tiết bán hàng để ghi chép các nghiệp vụ kinh tế phát sinh liên quan đến tiêu thụ hàng hóa, sổ đƣợc ghi chép theo thời gian, trình tự phát sinh các nghiệp vụ bán hàng song mẫu sổ của công ty sử dụng chƣa khoa học. Công ty chƣa có nhiều hình thức chiết khấu cho khách hàng lớn mua hàng thƣờng xuyên và mua số lƣợng lớn và tặng khuyến mãi cho khách hàng nhiều, kênh phân phối chƣa hoàn thiện nên việc giao hàng và theo dõi công nợ còn cồng kềnh. Nghiên cứu đã đƣa ra các giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại đơn vị nhƣ sau: Công ty nên thêm chi tiết các tài khoản 521 về giảm giá hàng bán và hàng bán bị trả lại. Công ty nên áp dụng hình thức kế toán máy để phục vụ cho công tác khoa học, hợp lý, nhằm hạn chế những sai sót trong quá trình hạch toán và ghi sổ kế toán.

Công ty cần tiếp tục khai thác với các chính sách giá cả ƣu đãi chiết khấu, giảm giá cho những khách hàng mua với số lƣợng lớn và khách hàng quen. Đồng thời nên đa dạng hóa các phƣơng thức tiêu thụ sản phẩm nhƣ tiêu thụ hàng tồn kho qua các đại lý, các cửa hàng hoặc cho khách trả chậm, trả góp. Tác giả Lê Thị Mỹ Dung (2016), “Giải pháp hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Doanh nghiệp tư nhân thực phẩm Minh Đức”. Trong nghiên cứu, tác giả đã chỉ ra các mặt hạn chế về hệ thống kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng nhƣ sau: Công ty sử dụng phần mềm kế toán máy nên khi khách hàng thanh toán ngay công ty vẫn sử dụng TK 131 để hạch toán sau đó mới chuyển sang TK 111 hay TK 112 điều này làm đơn giản công tác kế toán nhƣng mặt khác nó làm cho các định khoản sẽ phát sinh nhiều hơn 5 thực tế.

Công ty áp dụng tính giá hàng xuất kho theo phƣơng pháp bình quân gia quyền tức là tới cuối tháng máy tính mới tự động cập nhật để tính giá thành hàng hóa xuất kho. Nghiên cứu đã đƣa ra các giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại đơn vị nhƣ sau: Công ty cần có chế độ kiểm tra giám sát và hình thức quản lý phù hợp hơn chẳng hạn nhƣ khoán doanh thu hoặc đƣa ra các quy định để nâng cao tinh thần và trách nhiệm của nhân viên kinh doanh. Tăng cƣờng công tác nghiên cứu thị trƣờng phục vụ cho hoạt động kinh doanh đáp ứng đƣợc phân khúc tiêu dùng và phục vụ cho việc hoạch định các chiến lƣợc kinh doanh của Công ty. Tác giả Thạc sĩ Nguyễn Thị Hƣờng (2018), “ Thực trạng và một số giải pháp góp phần hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH thương mại Linh Thu Hương”.

Trong nghiên cứu, tác giả đã chỉ ra các mặt hạn chế về hệ thống kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng nhƣ sau: Kế toán sử dụng sổ đăng ký chứng từ ghi sổ. Công ty không mở sổ chi tiết tài khoản giá vốn hàng bán cho từng mặt hàng mà chỉ theo dõi cho từng lần bán. Bộ máy kế toán của công ty chủ yếu tập trung vào các công tác thu nhận và xử lý, cung cấp thông tin tài chính, mà chƣa có bộ phận riêng phục vụ cho yêu cầu quản trị cũng nhƣ phân tích hoạt động kinh doanh. Hoạt động quảng cáo và xúc tiến bán hàng chƣa đƣợc công ty khai thác triệt để.

Nghiên cứu đã đƣa ra các giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại đơn vị nhƣ sau: Công ty nên đƣa vào sử dụng Sổ đăng ký chứng từ ghi sổ, sổ chi tiết tài khoản giá vốn hàng bán để theo dõi từng mặt hàng và xác định lợi nhuận cho từng mặt hàng. Ứng dụng công nghệ thông tin trong kế toán nâng cao trình độ đội ngũ kế toán trong công ty. Công ty nên có kế toán chuyên trách về kế toán quản trị và có các biện pháp xúc tiến bán hàng, quảng cáo hàng bán hiệu quả hơn. Tác giả Phạm Quang Dũng (2015), “Kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH thương mại và thiết bị y tế Nam Anh”.

Trong nghiên cứu tác giả đã đƣa ra một số lý luận về tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết 6 quả bán hàng tại các doanh nghiệp thƣơng mại. Từ đó cũng đã đƣa ra một số nhận xét và đề xuất nhằm hoàn thiện tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty đó là: cải tiến lại phần hạch toán thu tiền bán hàng, cần ghi nhận lại doanh thu theo đúng chuẩn mực kế toán Việt Nam số 14 “Doanh thu và thu nhập khác” để thực hiện đúng luật thuế Nhà nƣớc, cần mở sổ chi tiết, lập báo cáo bán hàng và báo cáo kết qủa bán hàng chi tiết cho từng mặt hàng, từng nhóm mặt hàng, từng đối tƣợng khách hàng, hạch toán chi tiết các khoản chiết khấu hàng bán và giảm trừ doanh thu. Lê Thị Nga (Tháng 5/2017), “Hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH liên doanh phân Bón Hữu Nghị” đã nghiên cứu về cơ sở lý luận chung về công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại các doanh nghiệp thƣơng mại, và từ đó đi vào nghiên cứu tình hình thực trạng kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty. Từ đó tác giả đã chỉ ra những hạn chế trong kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng nhƣ sau: Bên cạnh những ƣu điểm nổi bật, thì công tác kế toán nghiệp vụ bán hàng và xác định kết quả bán hàng còn tồn tại một số hạn chế đòi hỏi phải đƣa ra những biện pháp cụ thể có tính thực thi cao nhằm khắc phục và hoàn thiện tốt hơn nữa.

Do vậy sẽ giúp kế toán thực hiện tốt hơn chức năng và nhiệm vụ vốn có của mình, phục vụ cho yêu cầu quản lý trong điều kiện hiện nay. Trong kế toán bán hàng, công ty chƣa sử dụng các tài khoản phản ánh giảm giá hàng bán và hàng bị trả lại. Khi phát sinh các khoản giảm trừ cho khách hàng, kế toán công ty phản ánh vào TK 641 (CPBH) và coi nhƣ một chi phí bán hàng. Kiểu hạch toán nhƣ vây là chƣa hợp lý, không đúng với qui định hiện hành từ đó gây khó khăn cho công tác theo dõi, phân tích và quản lý chi phí chƣa hoàn thành nhiệm vụ của kế toán là phản ánh đúng nội dung kinh tế của các nghiệp vụ phát sinh.

Đối với mẫu sổ liên quan đến quá trình tiêu thụ.