Quản lý Hướng nghiệp Phân luồng Học sinh THCS tại Trung Tâm GDTX Bắc Kạn

Quản lý hoạt động hướng nghiệp tại trung tâm GDTX-GDTN Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS. Giải pháp nâng cao hiệu quả, định hướng tương lai.

• Tác giả: Phạm Nông Chung
• Người hướng dẫn: PGS. Phan Thanh Long
• Trường học: Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý Giáo dục
• Đề tài: Quản lý hoạt động hướng nghiệp tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS
• Loại tài liệu: Luận văn Thạc sĩ Khoa học Giáo dục
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• MỞ ĐẦU
• 1. Lí do chọn đề tài
• 2. Mục đích nghiên cứu
• 3. Đối tượng và khách thể nghiên cứu
• 4. Giả thuyết khoa học
• 5. Nhiệm vụ nghiên cứu
• 6. Giới hạn phạm vi nghiên cứu
• 7. Phương pháp nghiên cứu
• 8. Cấu trúc của luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÂN LUỒNG HỌC SINH SAU THCS
• 1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
• 1.1.1. Trên thế giới
• 1.2. Một số khái niệm cơ bản
• 1.2.1. Quản lý giáo dục
• 1.2.2. Giáo dục hướng nghiệp
• 1.2.3. Quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp
• 1.2.4. Phân luồng học sinh sau THCS
• 1.3. Hoạt động giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở
• 1.3.1. Mục tiêu của giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở
• 1.3.2. Nội dung, hình thức và phương pháp giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở
• 1.4. Quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở
• 1.4.1. Xây dựng kế hoạch giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở
• 1.4.2. Quản lý nội dung giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở
• 1.4.3. Quản lý các hình thức giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng học sinh sau THCS
• 1.4.4. Quản lý việc kiểm tra đánh giá giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở
• 1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng học sinh sau THCS
• 1.5.1. Yếu tố chủ quan
• 1.5.2. Yếu tố khách quan
• 1.6. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÂN LUỒNG HỌC SINH SAU TRUNG HỌC CƠ SỞ TẠI TRUNG TÂM GDTX - GDHN TỈNH BẮC KẠN
• 2.1. Vài nét về Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn
• 2.2. Vài nét về tình hình kinh tế - xã hội của tỉnh Bắc Kạn
• 2.3. Tình hình công tác giáo dục tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn
• 2.4. Mục đích, nội dung và phương pháp khảo sát thực trạng
• 2.4.1. Mục đích khảo sát
• 2.4.2. Nội dung khảo sát
• 2.4.3. Phương pháp khảo sát và phương thức xử lý số liệu
• 2.5. Kết quả khảo sát thực trạng
• 2.5.1. Thực trạng hoạt động hướng nghiệp tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS
• 2.5.2. Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp cho học sinh tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS
• 2.6. Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp cho học sinh tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS
• 2.7. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÂN LUỒNG HỌC SINH SAU TRUNG HỌC CƠ SỞ TẠI TRUNG TÂM GDTX-GDHN TỈNH BẮC KẠN
• 3.1. Nguyên tắc đề xuất biện pháp quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp cho học sinh tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS
• 3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo chất lượng và tính hiệu quả
• 3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn
• 3.1.3. Nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ
• 3.1.4. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi
• 3.2. Các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp cho học sinh tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS
• 3.2.1. Nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh và phụ huynh học sinh về tầm quan trọng của hoạt động giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau THCS
• 3.2.2. Tăng cường giáo dục, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên làm công tác giáo dục hướng nghiệp của Trung tâm
• 3.2.3. Đổi mới hình thức và phương pháp GDHN theo hướng phân luồng cho học sinh sau THCS, lồng ghép GDHN thông qua dạy Nghề phổ thông
• 3.2.4. Tăng cường đầu tư và quản lý cơ sở vật chất phục vụ GDHN theo hướng phân luồng cho học sinh sau THCS
• 3.2.5. Tăng cường kiểm tra, đánh giá hoạt động GDHN theo hướng phân luồng cho học sinh sau THCS tại các trường THCS, Trung tâm
• 3.3. Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.3.1. Các bước tiến hành khảo nghiệm
• 3.3.2. Kết quả khảo nghiệm
• 3.3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp
• 3.4. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Hướng nghiệp THCS Bắc Kạn Tổng quan Tầm quan trọng

Công tác hướng nghiệp và phân luồng học sinh THCS ở Bắc Kạn giữ vai trò chiến lược trong việc định hình nguồn nhân lực tương lai, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Nhận thức rõ điều này, Sở Giáo dục và Đào tạo Bắc Kạn đã và đang triển khai nhiều hoạt động nhằm nâng cao chất lượng công tác này. Theo định hướng của đề án hướng nghiệp của chính phủ, cụ thể là Quyết định số 522/QĐ-TTg, mục tiêu là tạo ra bước đột phá về chất lượng giáo dục hướng nghiệp, góp phần chuyển biến mạnh mẽ công tác phân luồng sau THCS. Điều này không chỉ giúp học sinh chọn nghề cho tương lai phù hợp với năng lực, sở trường mà còn điều tiết hợp lý cơ cấu lao động, tránh tình trạng “thừa thầy, thiếu thợ”. Hoạt động hướng nghiệp không đơn thuần là cung cấp thông tin, mà là một quá trình giáo dục toàn diện, tác động đến nhận thức của học sinh, phụ huynh và toàn xã hội. Quá trình này bao gồm việc trang bị kiến thức về thế giới nghề nghiệp, tư vấn tâm lý, giúp học sinh tự đánh giá bản thân và đối chiếu với yêu cầu của thị trường lao động. Tại Bắc Kạn, một tỉnh miền núi với những đặc thù riêng, việc phân luồng sớm sau lớp 9 mang ý nghĩa cực kỳ quan trọng, mở ra con đường học tập đa dạng: học tiếp THPT, học bổ túc, hoặc theo học tại các trường trung cấp nghề ở Bắc Kạn.

1.1. Mục tiêu của đề án giáo dục hướng nghiệp quốc gia

Đề án “Giáo dục hướng nghiệp và định hướng phân luồng học sinh trong giáo dục phổ thông giai đoạn 2018 - 2025” (theo Quyết định 522/QĐ-TTg) đặt ra mục tiêu rõ ràng: thay đổi nhận thức của xã hội về giáo dục nghề nghiệp tỉnh Bắc Kạn và trên cả nước. Mục tiêu cốt lõi là đảm bảo học sinh sau khi tốt nghiệp THCS có những lựa chọn phù hợp. Các em có thể tiếp tục học lên THPT, hoặc chuyển sang học các chương trình giáo dục nghề nghiệp để sớm tham gia vào thị trường lao động Bắc Kạn. Đề án nhấn mạnh việc xây dựng một mô hình hướng nghiệp hiệu quả, kết hợp giữa nhà trường, gia đình và doanh nghiệp. Hoạt động này phải dựa trên cơ sở khoa học, xem xét cả tâm lý học sinh THCS chọn nghề lẫn nhu cầu thực tiễn của xã hội, thay vì chạy theo xu hướng bằng cấp một cách cảm tính.

1.2. Ý nghĩa của việc phân luồng học sinh sau THCS

Phân luồng sau THCS là một biện pháp chiến lược nhằm tối ưu hóa nguồn lực giáo dục và xã hội. Thay vì tập trung toàn bộ học sinh vào con đường THPT rồi Đại học, việc phân luồng giúp các em có năng lực và sở thích khác nhau tìm được hướng đi phù hợp. Đối với những học sinh không có nguyện vọng hoặc năng lực theo đuổi con đường học thuật, việc học nghề sau lớp 9 là một lựa chọn tối ưu. Lựa chọn này không chỉ giúp các em rút ngắn thời gian đào tạo, sớm có tay nghề và tự lập mà còn cung cấp cho xã hội một lực lượng lao động kỹ thuật lành nghề. Đây là yếu tố then chốt để thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa tại một địa phương như Bắc Kạn.

II. Phân luồng học sinh ở Bắc Kạn Thực trạng và thách thức

Mặc dù chủ trương là đúng đắn, thực trạng phân luồng học sinh sau THCS tại Bắc Kạn vẫn đối mặt với nhiều khó khăn. Một nghiên cứu thực hiện tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn và các trường THCS trên địa bàn thành phố Bắc Kạn, huyện Bạch Thông cho thấy nhiều tồn tại cần khắc phục. Thách thức lớn nhất đến từ nhận thức của xã hội. Tâm lý trọng bằng cấp vẫn còn nặng nề trong nhiều gia đình, dẫn đến việc đa số học sinh và phụ huynh xem việc vào THPT công lập là con đường duy nhất. Điều này tạo áp lực lớn lên hệ thống giáo dục và chính các em học sinh. Các hoạt động tư vấn hướng nghiệp Bắc Kạn đôi khi còn mang tính hình thức, chưa đi sâu vào việc phân tích năng lực cá nhân và nhu cầu của thị trường lao động Bắc Kạn. Công tác quản lý hoạt động này còn bộc lộ một số hạn chế, thiếu sự phối hợp đồng bộ giữa các bên liên quan như nhà trường, gia đình, doanh nghiệp và các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tỉnh Bắc Kạn. Cơ sở vật chất phục vụ cho việc dạy và học nghề phổ thông còn thiếu thốn, chưa đủ hấp dẫn để thu hút học sinh tham gia.

2.1. Phân tích thực trạng nguyện vọng sau tốt nghiệp THCS

Số liệu khảo sát nguyện vọng của học sinh lớp 9 tại thành phố Bắc Kạn và huyện Bạch Thông cho thấy một bức tranh rõ nét về xu hướng lựa chọn. Đa số học sinh vẫn có nguyện vọng thi vào THPT. Tỷ lệ học sinh lựa chọn con đường học nghề sau lớp 9 hoặc học tại các trung tâm giáo dục thường xuyên Bắc Kạn còn khiêm tốn. Nguyên nhân chính xuất phát từ việc thiếu thông tin về các ngành nghề, cơ hội việc làm và lộ trình phát triển sự nghiệp sau khi học nghề. Nhiều em chưa hình dung được con đường học liên thông từ trung cấp lên cao đẳng, đại học. Thực tế này đòi hỏi công tác định hướng nghề nghiệp cho học sinh cấp 2 phải được đầu tư bài bản và thực chất hơn nữa.

2.2. Rào cản từ tâm lý học sinh và định kiến xã hội

Tâm lý học sinh THCS chọn nghề bị ảnh hưởng lớn bởi gia đình và bạn bè. Nhiều phụ huynh vẫn giữ quan niệm rằng học nghề là lựa chọn dành cho học sinh học lực yếu, kém. Định kiến này vô hình trung tạo ra một rào cản tâm lý, khiến các em có năng lực phù hợp với học nghề cảm thấy tự ti và không dám theo đuổi đam mê. Công tác truyền thông cần nhấn mạnh rằng học nghề là một con đường song song, có giá trị riêng và mang lại nhiều cơ hội thành công, không hề thua kém con đường học thuật. Phá bỏ định kiến này là nhiệm vụ quan trọng để công tác phân luồng học sinh THCS ở Bắc Kạn đạt hiệu quả.

III. Phương pháp nâng cao nhận thức hướng nghiệp THCS Bắc Kạn

Để giải quyết các thách thức, biện pháp quan trọng hàng đầu là nâng cao nhận thức cho tất cả các bên liên quan. Đây là một quá trình đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ và kiên trì. Hoạt động này không chỉ nhắm đến học sinh mà còn phải tác động mạnh mẽ đến phụ huynh, giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục. Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn cần đóng vai trò nòng cốt trong việc xây dựng và triển khai các chương trình truyền thông sâu rộng. Nội dung tuyên truyền cần tập trung vào việc làm rõ lợi ích của việc phân luồng sau THCS, giới thiệu các mô hình hướng nghiệp hiệu quả và những tấm gương thành công từ con đường học nghề. Việc tổ chức các buổi hội thảo, tọa đàm với sự tham gia của các chuyên gia hướng nghiệp, đại diện doanh nghiệp và cựu học viên thành đạt từ các trường nghề sẽ mang lại hiệu quả thiết thực. Thay đổi nhận thức là nền tảng để thay đổi hành vi, từ đó giúp học sinh có những quyết định chọn nghề cho tương lai một cách sáng suốt và tự tin hơn, phù hợp với năng lực bản thân và xu thế phát triển của tỉnh.

3.1. Tăng cường tuyên truyền cho phụ huynh và học sinh

Công tác tuyên truyền cần được thực hiện một cách đa dạng và thường xuyên. Nhà trường cần tổ chức các buổi họp phụ huynh chuyên đề về định hướng nghề nghiệp cho học sinh cấp 2. Trong các buổi họp này, cần cung cấp thông tin cụ thể về hệ thống giáo dục nghề nghiệp tỉnh Bắc Kạn, chính sách miễn giảm học phí, cơ hội việc làm sau tốt nghiệp và khả năng học liên thông. Đối với học sinh, các hoạt động ngoại khóa, các cuộc thi tìm hiểu nghề nghiệp, các buổi tham quan thực tế tại doanh nghiệp và các trường trung cấp nghề ở Bắc Kạn sẽ giúp các em có cái nhìn trực quan, sinh động về thế giới nghề nghiệp, từ đó khơi dậy hứng thú và định hướng rõ ràng hơn.

3.2. Nâng cao vai trò của giáo viên trong hướng nghiệp

Vai trò của giáo viên trong hướng nghiệp, đặc biệt là giáo viên chủ nhiệm, là cực kỳ quan trọng. Họ là những người gần gũi, thấu hiểu tâm tư, nguyện vọng và năng lực của từng học sinh. Do đó, cần tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ về công tác tư vấn hướng nghiệp Bắc Kạn cho đội ngũ giáo viên. Giáo viên cần được trang bị kiến thức về thị trường lao động, kỹ năng tư vấn, và các công cụ đánh giá sở thích, năng lực nghề nghiệp. Khi mỗi giáo viên trở thành một nhà tư vấn tin cậy, công tác hướng nghiệp tại cơ sở sẽ trở nên hiệu quả và đi vào chiều sâu.

IV. Bí quyết đổi mới hình thức giáo dục hướng nghiệp hiệu quả

Bên cạnh việc nâng cao nhận thức, đổi mới hình thức và phương pháp tổ chức là yếu tố then chốt để công tác hướng nghiệp và phân luồng học sinh THCS ở Bắc Kạn thực sự hấp dẫn và hiệu quả. Các hoạt động cần thoát khỏi lối mòn lý thuyết, thay vào đó là tăng cường trải nghiệm thực tế và ứng dụng công nghệ. Một mô hình hướng nghiệp hiệu quả cần tích hợp nhiều hoạt động đa dạng. Chẳng hạn, lồng ghép nội dung hướng nghiệp vào các môn học chính khóa, tổ chức các câu lạc bộ nghề nghiệp, ngày hội hướng nghiệp, và xây dựng các phòng tư vấn tâm lý - hướng nghiệp chuyên nghiệp tại trường. Sở Giáo dục và Đào tạo Bắc Kạn cần chỉ đạo các đơn vị, đặc biệt là Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn, tiên phong trong việc áp dụng các phương pháp mới. Sự đầu tư bài bản vào cơ sở vật chất và chương trình giảng dạy sẽ tạo ra một môi trường giáo dục hướng nghiệp năng động, giúp học sinh chủ động khám phá bản thân và tự tin đưa ra quyết định cho tương lai của mình.

4.1. Tích hợp hoạt động trải nghiệm và tham quan thực tế

Phương pháp hiệu quả nhất để định hướng nghề nghiệp cho học sinh cấp 2 là cho các em “mắt thấy, tai nghe, tay làm”. Cần tăng cường tổ chức các chuyến tham quan đến các nhà máy, xí nghiệp, hợp tác xã, các cơ sở sản xuất kinh doanh trên địa bàn tỉnh. Các chương trình “Một ngày làm thợ”, “Học kỳ doanh nghiệp” sẽ giúp học sinh có những trải nghiệm chân thực về môi trường lao động. Qua đó, các em không chỉ hiểu về yêu cầu của từng ngành nghề mà còn có cơ hội đối chiếu năng lực, sở thích của bản thân với thực tế, từ đó đưa ra lựa chọn học nghề sau lớp 9 một cách có cơ sở.

4.2. Tăng cường đầu tư cơ sở vật chất phục vụ dạy nghề

Để công tác giáo dục nghề nghiệp tỉnh Bắc Kạn phát triển, việc đầu tư vào cơ sở vật chất (CSVC) là yêu cầu cấp thiết. Các trường THCS và trung tâm giáo dục thường xuyên Bắc Kạn cần được trang bị thêm các phòng thực hành, xưởng thực tập với máy móc, thiết bị hiện đại. CSVC tốt không chỉ nâng cao chất lượng dạy và học nghề phổ thông mà còn tạo ra sự hấp dẫn, thu hút học sinh tham gia. Đây là nền tảng vật chất quan trọng để hiện thực hóa chủ trương phân luồng sau THCS, biến các trường nghề thành lựa chọn hấp dẫn và đáng tin cậy trong mắt phụ huynh và học sinh.

V. Hướng đi tương lai cho phân luồng học sinh tại Bắc Kạn

Để công tác hướng nghiệp và phân luồng học sinh THCS ở Bắc Kạn phát triển bền vững, cần có một tầm nhìn dài hạn và các giải pháp đồng bộ. Hướng đi tương lai phải gắn chặt chẽ giữa giáo dục với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Việc đào tạo cần bám sát vào quy hoạch phát triển các ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh như nông lâm nghiệp, chế biến khoáng sản, du lịch. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa Sở Giáo dục và Đào tạo Bắc Kạn, Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, và các doanh nghiệp trên địa bàn. Cần xây dựng một cơ chế “đặt hàng” đào tạo từ doanh nghiệp, đảm bảo đầu ra cho học viên các trường nghề. Khi học sinh và phụ huynh thấy rõ con đường sự nghiệp và cơ hội việc làm rộng mở sau khi học nghề sau lớp 9, tâm lý xã hội sẽ dần thay đổi. Tương lai của công tác phân luồng phụ thuộc vào việc xây dựng một hệ sinh thái giáo dục nghề nghiệp mở, linh hoạt và liên thông, nơi mỗi học sinh đều có cơ hội phát triển tối đa tiềm năng của mình.

5.1. Gắn kết đào tạo với nhu cầu thị trường lao động Bắc Kạn

Sự thành công của công tác phân luồng được đo lường bằng tỷ lệ học sinh có việc làm đúng ngành nghề sau đào tạo. Do đó, các chương trình đào tạo tại các trường trung cấp nghề ở Bắc Kạn phải được xây dựng dựa trên khảo sát và dự báo nhu cầu của thị trường lao động Bắc Kạn. Cần tăng cường mối liên kết “3 nhà”: Nhà nước - Nhà trường - Nhà doanh nghiệp. Doanh nghiệp tham gia vào quá trình xây dựng chương trình, giảng dạy và đánh giá kết quả học tập. Ngược lại, nhà trường cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng đúng yêu cầu của doanh nghiệp. Mối quan hệ cộng sinh này là chìa khóa để nâng cao chất lượng và hiệu quả của giáo dục nghề nghiệp tỉnh Bắc Kạn.

5.2. Khuyến nghị và giải pháp từ các nghiên cứu thực tiễn

Từ các nghiên cứu thực tiễn, một số khuyến nghị quan trọng được đưa ra. Thứ nhất, cần có chính sách hỗ trợ mạnh mẽ hơn nữa cho học sinh theo học nghề, không chỉ về học phí mà còn về ký túc xá, giới thiệu việc làm. Thứ hai, cần xây dựng một hệ thống thông tin hướng nghiệp tập trung, cập nhật và dễ dàng truy cập cho học sinh, phụ huynh. Thứ ba, cần thường xuyên kiểm tra, đánh giá hiệu quả của công tác tư vấn hướng nghiệp Bắc Kạn tại các trường để kịp thời điều chỉnh. Việc thực hiện đồng bộ các giải pháp này sẽ tạo ra một cú hích mạnh mẽ, giúp công tác phân luồng học sinh sau THCS tại Bắc Kạn đạt được các mục tiêu mà đề án hướng nghiệp của chính phủ đã đề ra.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM PHẠM NÔNG CHUNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG HƯỚNG NGHIỆP TẠI TRUNG TÂM GIÁO DỤC THƯỜNG XUYÊN - GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP TỈNH BẮC KẠN THEO HƯỚNG PHÂN LUỒNG HỌC SINH SAU TRUNG HỌC CƠ SỞ Ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC Mã số: 8.14 LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC Người hướng dẫn khoa học: PGS. Phan Thanh Long THÁI NGUYÊN - 2019 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu là trung thực và chưa được công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Tác giả luận văn Phạm Nông Chung Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình học tập, nhận và triển khai nghiên cứu đề tài, hoàn thành luận văn, em đã nhận được rất nhiều sự quan tâm, giúp đỡ của quý Thầy Cô trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên. Trước hết, em xin gửi lời cảm ơn chân thành tới Ban Giám hiệu, Phòng Đào tạo, các thầy cô khoa Tâm lý - Giáo dục.

Đặc biệt, em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS. Phan Thanh Long đã tận tình chỉ bảo, hướng dẫn em trong thời gian nghiên cứu để hoàn thành luận văn và có thể áp dụng có hiệu quả trong quá trình công tác. Tác giả xin chân thành cảm ơn các đồng chí Lãnh đạo Sở GD & ĐT Bắc Kạn, Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn, các trường THCS trên địa bàn thành phố Bắc Kạn và huyện Bạch Thông đã tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi có được những thông tin bổ ích phục vụ quá trình nghiên cứu. Mặc dù đã có nhiều cố gắng trong quá trình nghiên cứu xong luận văn không tránh khỏi những thiếu sót.

Tác giả mong tiếp tục nhận được ý kiến góp ý của các thầy cô giáo cùng các đồng nghiệp. Thái Nguyên, tháng 11 năm 2019 Học viên Phạm Nông Chung Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii MỤC LỤC. iii DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT.

iv DANH MỤC CÁC BẢNG. v DANH MỤC CÁC HÌNH. vi MỞ ĐẦU. Lí do chọn đề tài.

Mục đích nghiên cứu. Đối tượng và khách thể nghiên cứu. Giả thuyết khoa học. Nhiệm vụ nghiên cứu.

Giới hạn phạm vi nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu. Cấu trúc của luận văn. 4 Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÂN LUỒNG HỌC SINH SAU THCS.

Tổng quan nghiên cứu vấn đề. Trên thế giới. Một số khái niệm cơ bản. Quản lý giáo dục.

Giáo dục hướng nghiệp. Quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp. Phân luồng học sinh sau THCS. Hoạt động giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở.

23 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc. Mục tiêu của giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở. Nội dung, hình thức và phương pháp giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở. Quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở.

Xây dựng kế hoạch giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở. Quản lý nội dung giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở. Quản lý các hình thức giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng học sinh sau THCS. Quản lý việc kiểm tra đánh giá giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau Trung học cơ sở.

Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng học sinh sau THCS. Yếu tố chủ quan. Yếu tố khách quan. 32 Kết luận chương 1.

33 Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÂN LUỒNG HỌC SINH SAU TRUNG HỌC CƠ SỞ TẠI TRUNG TÂM GDTX - GDHN TỈNH BẮC KẠN. Vài nét về Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn. Vài nét về tình hình kinh tế - xã hội của tỉnh Bắc Kạn. Tình hình công tác giáo dục tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn.

Mục đích, nội dung và phương pháp khảo sát thực trạng. Mục đích khảo sát. Nội dung khảo sát. Phương pháp khảo sát và phương thức xử lý số liệu.

Kết quả khảo sát thực trạng. 41 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc. Thực trạng hoạt động hướng nghiệp tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS. Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp cho học sinh tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS.

Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp cho học sinh tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS. 68 Kết luận chương 2. 71 Chương 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP THEO HƯỚNG PHÂN LUỒNG HỌC SINH SAU TRUNG HỌC CƠ SỞ TẠI TRUNG TÂM GDTX-GDHN TỈNH BẮC KẠN. Nguyên tắc đề xuất biện pháp quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp cho học sinh tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS.

Nguyên tắc đảm bảo chất lượng và tính hiệu quả. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn. Nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi.

Các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp cho học sinh tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân luồng học sinh sau THCS. Nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh và phụ huynh học sinh về tầm quan trọng của hoạt động giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh sau THCS. Tăng cường giáo dục, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên làm công tác giáo dục hướng nghiệp của Trung tâm. Đổi mới hình thức và phương pháp GDHN theo hướng phân luồng cho học sinh sau THCS, lồng ghép GDHN thông qua dạy Nghề phổ thông.

Tăng cường đầu tư và quản lý cơ sở vật chất phục vụ GDHN theo hướng phân luồng cho học sinh sau THCS. 80 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc. Tăng cường kiểm tra, đánh giá hoạt động GDHN theo hướng phân luồng cho học sinh sau THCS tại các trường THCS, Trung tâm. Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất.

Các bước tiến hành khảo nghiệm. Kết quả khảo nghiệm. Mối quan hệ giữa các biện pháp. 89 Kết luận chương 3.

91 KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ. 92 TÀI LIỆU THAM KHẢO. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT CB Cán bộ CBQL Cán bộ quản lý CĐ - ĐH Cao đẳng - đại học CMHS Cha mẹ học sinh CNH - HĐH Công nghiệp hóa - hiện đại hóa CSGD Cơ sở giáo dục CSVC Cơ sở vật chất GD Giáo dục GDĐT Giáo dục đào tạo GDHN Giáo dục hướng nghiệp GDNN Giáo dục nghề nghiệp GDTX Giáo dục thường xuyên GV Giáo viên HN Hướng nghiệp HS Học sinh KT - XH Kinh tế - xã hội NNL Nguồn nhân lực PLHS Phân luồng học sinh QLGD Quản lý giáo dục TCCN Trung cấp chuyên nghiệp THCS Trung học cơ sở THPT Trung học phổ thông TVHN Tư vấn hướng nghiệp Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 2. Thống kê quy mô CBQL, GV, số lớp, số học sinh THCS trên địa bàn Thành phố Bắc Kạn và Huyện Bạch Thông.

Thống kê học lực, hạnh kiểm học sinh lớp 9 trên địa bàn Thành phố Bắc kạn và Huyện Bạch Thông. Nhận thức về tầm quan trọng và ý nghĩa của phân luồng sau THCS của CBQL, GV và HS các trường mà Trung tâm GDTX- GDHN tỉnh Bắc Kạn phối hợp làm công tác TVHN. Đối tượng tham gia giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng cho học sinh các trường mà Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn phối hợp làm công tác TVHN. Nguyện vọng của học sinh sau tốt nghiệp THCS trên địa bàn thành phố Bắc Kạn và huyện Bạch Thông.

Thực trạng việc thực hiện nội dung GDHN cho học sinh ở các trường THCS Trung tâm GDTX-GDHN phối hợp làm công tác TVHN. Thực trạng phương pháp GDHN cho học sinh ở các trường THCS Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn phối hợp làm công tác TVHN. Thực trạng hình thức GDHN cho học sinh ở các trường THCS Trung tâm GDTX-GDHN phối hợp làm công tác TVHN. Thực trạng đội ngũ tham gia GDHN cho học sinh ở các trường THCS Trung tâm GDTX-GDHN phối hợp làm công tác TVHN .10: Thực trạng quản lý xây dựng kế hoạch giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng học sinh sau THCS tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn .11: Thực trạng quản lí thực hiện nội dung giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng học sinh sau THCS tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn .12: Thực trạng quản lý các hình thức giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng học sinh sau THCS tại Trung tâm GDTX- GDHN tỉnh Bắc Kạn.

63 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.13: Thực trạng quản lý hoạt động kiểm tra, đánh giá công tác giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng học sinh sau THCS tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn .14: Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động giáo dục hướng nghiệp theo hướng phân luồng học sinh sau THCS tại Trung tâm GDTX-GDHN tỉnh Bắc Kạn. Khảo nghiệm tính cần thiết của biện pháp quản lý hoạt động GDHN theo hướng phân luồng cho học sinh sau THCS ở Trung tâm GDTX - HNDN tỉnh Bắc Kạn. Khảo nghiệm tính khả thi của biện pháp quản lý hoạt động GDHN ở Trung tâm GDTX - HNDN tỉnh Bắc Kạn. 88 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn DANH MỤC CÁC HÌNH Hình 1.1: Mô hình về quản lý.

Sơ đồ tam giác hướng nghiệp của K. Mối quan hệ giữa các biện pháp quản lý hoạt động GDHN theo hướng phân luồng cho học sinh sau THCS. 90 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.