ISSN 0868 - 3522 Tap chi Luat Aoc Jurisprudence journal TRUONG DAI HOC LUAT HA NOI » RA HANG THANG 11 (222) 11-2018 ẬT HỌC NAM THU Xxill Tất cả các bài đăng đầu được phản biện độc lập TONG BIEN TAP TRUONG QUANG VINH Trang NGHIÊN CỨU - TRAO ĐỔI THU KI TOA SOAN TRAN THAI DUONG + CHU THỊ THANH AN, Trí tuệ nhân tạo và những thách PHẠM THỊ HIỂN thức trong việc xác định trách HỘI ĐỒNG BIEN TAP nhiệm bồi thường thiệt hại ngoài Vũ Thị Lan Anh hợp đồng Nông Quốc Bình + TRẤN NGỌC DŨNG Các quy định pháp luật về ban kiểm 17 Hoàng Xuân Châu. Lê Tiến Châu soát trong doanh nghiệp - Thực Nguyễn Hữu Chí trang va các giải pháp hoàn thiện Nguyễn Văn Cừ: Trần Thái Dương, + LÊ HUỲNH TẤN DUY Pháp luật Việt Nam về trợ giúp 29 Hoàng Phước Hiệp pháp lí trong tố tụng hình sự Bùi Đăng Hiếu + PHẠM HỒNG HẠNH Tác động của vùng nhận diện 44 Nguyễn Ngọc Hoà Tô Văn Hoà phòng không đến hoạt động hàng Dương Đăng Huệ: không dân dụng theo quy định Chu Mạnh Hùng. của luật quốc tế và những đề xuất Trần Quang Huy Nguyễn Văn Quang đối với Việt Nam Thái Vĩnh Thắng + BÙI ĐỨC HIỂN Điều chỉnh pháp lí về bảo vệ môi 57 Trương Quang Vình. trường nước lưu vực sông ở Việt Nam - Những vấn để lí luận Trụ sở toà soạn 87 Nguyễn Chí Thanh - Hà Nội + TRẦN THỊ THUÝ LAM Quyển an sinh xã hội trong việc 67 DT: 024.38354647 bảo vệ thu nhập của người lao E-mail: tapchiluathoc@hlu.vn động thông qua bảo hiểm xã hội ở Việt Nam In tại: Xí nghiệp in Lao động xã hội Chỉ nhánh CTTNHHMTV + TRẦN PHƯƠNG THẢO Hoàn thiện pháp luật về các biện 78 Nhà xuất bản Lao động xã hội Minh Khai, Hai Bà Trưng, Hà Nội pháp cưỡng chế thi hành án dân sự + NGUYỄN THỊ THANH TÚ Hoạt động ngân hàng ngầm tại 86 Giấy phép hoạt động báo chí “sổ 282/0P-B ngày 31/5/2016 Việt Nam - Quy định pháp luật, thực trạng và để xuất nhằm bảo Bia 1: Toa nha A đảm an toàn hệ thống "Trường Đại học Luật Hà Nội Giá: 20.000đ MONTHLY 11 (222) 1-2018 YEAR XXill All manuscripts go through a double-blind review process EDITOR-IN-CHIEF Page TRUONG QUANG VINH RESEARCH - EXCHANGE OF OPINIONS + CHU THỊ THANH AN, Artificial intelligence and the PHAM THỊ HIEN challenges for defining liability SECRETARY TRAN THAI DUONG to compensate for non-contractual damages + TRAN NGOC DUNG Legal provisions on the control board of enterprises - the EDITORIAL BOARD current situation and solutions Vu Thi Lan Anh for improvement Nong Quoc Binh Le Tien Chau + LE HUYNH TAN DUY The law of Vietnam on legal aid 2 Hoang Xuan Chau in criminal procedure Nguyen Huu Chi Nguyen Van Cu + PHAM HONG HANH Impacts of Air Defense 44 Tran Thai Duong Identification Zones on civil Hoang Phuoc Hiep aviation under international law Bui Dang Hieu Nguyen Ngoc Hoa and recommendations for Vietnam To Van Hoa $ BUI DỤC HIEN Legal regulation on protecting 57 Duong Dang Hue water environment in river basin Chu Manh Hung in Vietnam - Theoretical issues Tran Quang Huy Nguyen Van Quang + TRAN THỊ THUY LAM Right to social security in securing 67 Thai Vinh Thang income of employees through Truong Quang Vinh social insurance in Vietnam + TRAN PHUONG THAO Improving the law on measures 78 Editoral office to coerce civil judgment 87 Nguyen Chỉ Thanh - Ha Noi enforcement Tel; 38350892; 38354647 + NGUYEN THỊ THANH TU Shadow banking activities in 86 Vietnam - legal provisions, the current situation and License N° 282/GP-BVHTT recommendations for securing Dated May 31/5/2016 the system safety Cover 1: Building A on Hanoi Law University’s Campus ee TAP CHi LUAT HOC SO 11/2018 NGHIEN CUU - TRO ĐÔI TRÍ TUỆ NHÂN TẠO VÀ NHỮNG THÁCH THỨC TRONG VIỆC XÁC ĐỊNH TRÁCH NHIỆM BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI NGOÀI HỢP ĐÔNG CHU THỊ THANH AN * PHẠM THỊ HIỂN ** Tôốm tắt: Trí tuệ nhân tạo là một trong những yếu to cốt lõi của kĩ thuật số trong công nghiệp 4.
Trí tuệ nhân tạo đã được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực và được phát triển đến mức độ có thể hành động tự chủ mà không cân sự can thiệp của con người. Tuy nhiên, việc sử dụng trí tuệ nhân tạo cũng đặt ra các vấn để cân phải điều chỉnh bằng pháp luật, trong đó có vấn đề bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng. Bài viết phân tích và nhận diện những thách thức trong cách thức phân bồ trách nhiệm giữa các bên trong quan hệ pháp luật bôi thường thiệt hại ngoài hợp động liên quan đến trí tuệ nhân tạo theo quan niệm truyền thông cũng như những giải pháp thay thế đang được thao luận và đề xuất áp dụng ở một số quốc gia trên thể giới. Trên cơ sở đó, các tác giả đưa một số nhận định trong việc lựa chọn cách thức phân bồ trách nhiệm bôi thường thiệt hại ngoài hợp đằng liền quan đến trí tuệ nhân tạo.
Từ khoá: Bài thường thiệt hại; ngoài hợp đông; thách thức; trí tuệ nhân tạo; xác định trách nhiệm Nhận bài: 26/7/2018 Hoàn thành biên tập: 24/12/2018 Duyệt đăng: 27/12/2018 ARTIFICIAL INTELLIGENCE AND THE CHALLENGES FOR DEFINING LIABILITY TO COMPENSATE FOR NON-CONTRACTUAL DAMAGES Abstract: Artificial intelligence is one of the core elements of digital techniques in Industry 4. Artificial intelligence has been applied in various sectors and it has been developed to the extent that it can act autonomously without human control. However, the use ofartificial intelligence raises several issues that need to be regulated by the law, including the issue of liability to compensate for non- contractual damages. The paper analyses and identifies the challenges in allocating liabilities among the parties to legal relations regarding compensation for non-contractual damages relating to artifical intelligence in accordance with the traditional perception as well as the alternatives which have been discussed and proposed to apply in some countries.
On that basic, the paper offers some suggestions on the choice of methods for allocating liabilities to compensate damages for non-contractual damages relating to artificial intelligence. Key words: Compensation for damages; non-contractual; challenge; artificial intelligence; defining the liability Received: July 26", 2018; Editing completed: Dec 24", 2018; Accepted for publication: Dec 27", 2018. *, ** Nghién ciru vién, Vign nha nước và pháp luật, 1.0 và sự phát triển của Viện hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam trí tuê nhân tạo * E-mail: thanh_an@isl.vn Cùng với sự phát triển của thời kì Công ** E-mail: phamhien0507@isl.vn TAP CHi LUAT HOC SO 11/2018 NGHIEN CUU - TRAO DOI nghiệp 4.0, con người không thể phủ nhận - Trường phái Weak AI cho rằng các vai trò và sức mạnh của trí tuệ nhân tạo chương trình máy tính, thiết bị có thể mô (Artificial Intelligence - Al). Ngay tir thé ki phỏng các hành vi thông minh của con thứ XVII (1642), Blaise Pascal - mét nha khoa người.
Đối với những chương trình này, máy học người Pháp đã nghiên cứu tiên phong về tính hay rô bốt chỉ có thể thực hiện những máy tính. Sau ba năm nỗ lực với năm mươi thao tác đã được lập trình, chúng không thể bản mẫu ông đã phát minh ra máy tính cơ nghe hiểu và đưa ra các quyết định nằm bên học đầu tiên (gọi là máy tính Pascal, về sau ngoài phạm vi lập trình.) gọi là Pascaline), đặt nền móng cho sự phát Bên cạnh đó, các nhà khoa học và những triển của ngành khoa học máy tính cũng như người nghiên cứu về trí tuệ nhân tạo còn có trí tuệ nhân tạo. Tiếp đó, từ 1950 - 1965, các các cách hiểu khác về AI. Trong cuốn “Artificial nhà khoa học như John McArthy, Marvin Intelligence - A morden approach”, Stuart Minsky, Allen Newell và Herbert Simon đã Russell đã đưa ra 04 quan điểm về AI: viết những lập trình giúp máy vi tính giải ~ AI có khả năng suy nghĩ như con người; được những bài toán đố của đại số, chứng ~ AT có khả năng hành động như con người; minh các định lí và nói được tiếng Anh.t - AI có khả năng suy nghĩ lí trí; Hiện nay, trên thế giới có nhiều cách hiểu ~ AI có khả năng hành động lí trí.
khác nhau về trí tuệ nhân tạo. Người ta chia Nhìn chung, trí tuệ nhân tạo có thể được ra các trường phai: Strong AI va Weak Al. định nghĩa như một ngành của khoa học máy - Trường phái Strong AI cho rằng có thể tính liên quan đến việc tự động hoá các hành tạo ra các thiết bị có trí thông minh và các vi thong minh, chương trình máy tính thông minh hơn con Với những đặc điểm của AI là có thể người. Trong trường hợp này, AI có thể thực giao tiếp thành thạo tiếng Anh; có những hiện những hành động hoặc đưa ra các quyết diễn đạt để lưu trữ kiến thức mà nó nghe định không có sẵn trong lập trình.
Thậm chí, hoặ biết được; tự động suy đoán thông qua trong những ví dụ thực tế các nhà khoa học còn chỉ ra rằng chương trình AI có thể tự học việc sử dụng những thông tin đã lưu trữ để trả lời các câu hỏi và đưa ra những giải pháp chơi được 49 trò chơi và nó có thể đánh bại người chơi với hơn nửa số trò chơi tự học được.) mới; hay đáng lưu ý hơn cả là khả năng tự học hỏi và thích nghỉ với hoàn cảnh mới? cho thấy sự phát triển mạnh mẽ của thời kì (1). Trần Thị c Hoài, T?í tuệ nhân tạo là gì? Nguằn gốc và một số ứng dụng của trí tuệ nhân tạo trong thực tiễn, http://startup.vn/tin-chu/21-09-2016/tri- (4). Jeff Kerns, tldd. tue-nhan-tao-la-gi-nguon-goc-va-mot-so-ung-dung-cua- (5).
Peter Norvig, Stuart J. Russell, Artificial Intelligence tri-tue-nhan-tao-trong-t/132 I, truy cập 18/12/2018. - A morden approach, Prentice Hall Publisher, 1994. JeffKems, What the Difference Between Weak and (6).
Thông, tấn xã Việt Nam, Cuộc đua trí tuệ nhân Strong AI?, http://www.com/ robotics/ tạo trong thời đại số hoá, http://vtv.vn/cong-nghe/ what-s-difference-between-weak-and-strong-ai, truy cuoc-dua-tri-tue-nhan-tao-trong-thoi-dai-so-hoa- cap 18/12/2018.htm, truy cập 18/12/2018. Jeff Kerns, tldd. Peter Norvig, Stuart J. Russell, sdd, tr.
4 TAP CHi LUAT HOC SO 11/2018 NGHIEN CUU - TRAO DOI trí tuệ nhân tạo với sự tồn tại của máy móc thức là việc điều chỉnh pháp luật và thực thi và thiết bị thông minh. pháp luật trong những mối quan hệ có sự Ngày nay, AI được ứng dụng trong rất xuất hiện của AI. Như đã phân tích về đặc nhiều lĩnh vực và nó ngày càng thể hiện điểm của AI, đặc biệt là khả năng tự đưa ra được vai trò quan trọng đối với sự phát triển quyết định, tự học hỏi và thích nghỉ, nó nằm của xã hội. Các ứng dụng của AI được sử ngoài tầm kiểm soát của con người, điều này dụng ở hầu hết các lĩnh vực như: kinh tế, cũng đồng nghĩa với việc nó tạo ra những giáo dục, y học, văn hoá xã hội, an ninh, tình huống mới, trong đó vấn đề bồi thường, quân sự quốc phòng.
bất kì lĩnh vực nảo thiệt hại (BTTH) ngoài hợp đồng với những cũng có sự hỗ trợ đắc lực của AI.
