Hoàn thiện quy trình xuất khẩu hàng hóa dệt may tại Công ty Cổ phần Dệt - May Thiên An Phú

Khóa luận hoàn thiện quy trình xuất khẩu hàng dệt may tại Công ty Dệt May Thiên An Phú Huế

• Tác giả: Hồ Thị Na
• Người hướng dẫn: TS. Trần Hạnh Lợi
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế, Đại học Huế
• Chuyên ngành: Kinh doanh thương mại
• Đề tài: Hoàn thiện quy trình xuất khẩu hàng hóa dệt may tại Công ty Cổ phần Dệt - May Thiên An Phú
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan về xuất khẩu hàng dệt may tại Dệt May Thiên An Phú

Công ty Cổ phần Dệt May Thiên An Phú là đơn vị hoạt động trong lĩnh vực sản xuất và gia công hàng dệt may xuất khẩu. Hoạt động xuất khẩu đóng vai trò huyết mạch đối với doanh thu doanh nghiệp. Quy trình xuất khẩu bao gồm nhiều công đoạn liên kết chặt chẽ. Doanh nghiệp bắt đầu bằng việc nghiên cứu thị trường và tiếp cận đối tác nhập khẩu quốc tế. Tiếp theo là các bước thương thảo hợp đồng ngoại thương và chuẩn bị đơn hàng sản xuất. Đơn vị phải tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn kỹ thuật của khách hàng nước ngoài. Quy trình này đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng giữa phòng Kế hoạch - Xuất Nhập Khẩu và xưởng sản xuất. Việc xây dựng một chuỗi quy trình chuẩn hóa giúp giảm thiểu sai sót kỹ thuật. Doanh nghiệp nhờ đó bảo đảm đúng tiến độ giao hàng theo thỏa thuận. Năng lực xuất khẩu của công ty được đánh giá qua kim ngạch thực tế, thị phần và tốc độ tăng trưởng hàng năm. Hoạt động quản trị tốt khâu vận hành mở ra cơ hội thâm nhập sâu rộng vào các thị trường khó tính như Mỹ, EU và Nhật Bản.

1.1. Vị trí và cơ cấu vận hành xuất khẩu của doanh nghiệp

Công ty Cổ phần Dệt May Thiên An Phú duy trì cơ cấu tổ chức tập trung vào sản xuất đơn hàng quy mô lớn. Phòng Kế hoạch - Xuất Nhập Khẩu giữ vai trò điều phối trung tâm. Đơn vị này phụ trách tiếp nhận đơn, xử lý hồ sơ và giao dịch trực tiếp với đối tác ngoại. Bộ phận sản xuất chịu trách nhiệm may đo, kiểm tra lỗi và đóng gói thành phẩm theo quy cách xuất xưởng. Lực lượng lao động trực tiếp chiếm tỷ trọng lớn nhất trong biên chế công ty. Tỷ lệ này tạo nền tảng vững chắc cho năng suất gia công hàng loạt. Sự liên kết thông tin giữa các phòng ban quyết định độ chính xác của tiến độ giao dịch.

1.2. Hệ thống chỉ tiêu đánh giá thành tích xuất khẩu sản phẩm

Đánh giá thành tích xuất khẩu dựa trên ba chỉ tiêu kinh tế cơ bản. Thứ nhất là kim ngạch xuất khẩu hàng may mặc qua từng niên độ tài chính. Chỉ số này phản ánh tổng doanh thu từ các hợp đồng cung ứng quốc tế. Thứ hai là thị phần sản phẩm tại thị trường nước ngoài nhập khẩu. Thị phần thể hiện mức độ thâm nhập và uy tín thương hiệu đối với khách hàng ngoại địa. Thứ ba là tốc độ tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu hàng năm. Tỷ lệ tăng trưởng dương chứng minh khả năng duy trì phong độ giao thương và tính bền vững của chuỗi cung ứng sản phẩm dệt may.

II. Thực trạng quy trình xuất khẩu hàng dệt may tại Thiên An Phú

Giai đoạn 2021-2023 chứng kiến nhiều biến động trong chuỗi vận hành xuất khẩu của doanh nghiệp. Quy mô lực lượng lao động suy giảm ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực đáp ứng đơn hàng. Số lượng lao động gián tiếp sụt giảm từ 712 người xuống còn 448 người vào năm 2023. Sự cắt giảm này tạo áp lực hành chính nặng nề lên nhân sự phòng xuất nhập khẩu. Công tác chuẩn bị hồ sơ hải quan đôi khi phát sinh chậm trễ ngoài dự kiến. Tỷ trọng lao động trực tiếp cũng có chiều hướng thu hẹp sau giai đoạn tăng nhẹ năm 2022. Trình độ học vấn của nhân sự ghi nhận sự dịch chuyển khi lao động phổ thông giảm mạnh. Doanh nghiệp gặp áp lực lớn trong việc nâng cao kỹ năng cho đội ngũ vận hành. Chi phí nguyên liệu nhập khẩu biến động liên tục làm giảm biên lợi nhuận gia công. Khâu kiểm soát thủ tục giao nhận cảng biển vẫn tồn tại nhiều khâu thủ công gây lãng phí thời gian. Những điểm nghẽn này làm chậm tiến độ giải phóng hàng hóa tại cửa khẩu.

2.1. Biến động nhân sự và tác động đến quy trình thủ tục

Biến động lực lượng lao động tạo ra thách thức lớn cho vận hành xuất nhập khẩu. Số lao động đại học và sau đại học sụt giảm mạnh trong năm 2022 trước khi phục hồi nhẹ vào năm 2023. Tình trạng thiếu hụt cán bộ trình độ cao làm chậm tiến độ xử lý chứng từ thương mại quốc tế. Sự thu hẹp lao động gián tiếp gia tăng khối lượng công việc cho mỗi nhân viên. Khâu kiểm tra vận đơn, chứng nhận xuất xứ và khai báo hải quan điện tử dễ phát sinh sai sót. Áp lực thời gian khiến việc giải quyết sự cố phát sinh tại cảng biển gặp nhiều trở ngại khách quan.

2.2. Điểm nghẽn trong khâu giao nhận và logistics xuất khẩu

Khâu giao nhận vận tải biển còn phụ thuộc nặng nề vào các đơn vị logistics trung gian. Doanh nghiệp thường chịu thế bị động khi giá cước container quốc tế biến động bất thường. Sự phối hợp giữa đội xe vận chuyển nội địa và kho bãi đóng hàng chưa đạt hiệu quả tối ưu. Tình trạng tắc nghẽn cục bộ tại cầu cảng xuất khẩu gây chậm trễ lịch trình xếp dỡ hàng hóa. Ngoài ra, việc lưu trữ hồ sơ giấy tờ truyền thống làm tăng thời gian tra cứu đối chiếu. Chi phí lưu kho bãi phát sinh làm giảm sức cạnh tranh giá bán của lô hàng dệt may xuất khẩu.

III. Giải pháp quy trình xuất khẩu hàng dệt may tại Thiên An Phú

Doanh nghiệp cần triển khai các giải pháp đồng bộ nhằm tối ưu hóa toàn bộ chuỗi xuất khẩu. Đầu tiên, công tác số hóa quy trình quản trị chứng từ cần được ưu tiên hàng đầu. Việc áp dụng phần mềm chuyên dụng giúp liên kết dữ liệu giữa phòng kế hoạch và kho vận. Hệ thống tự động kiểm tra tính hợp lệ của tờ khai hải quan và hợp đồng thương mại. Giải pháp này giúp cắt giảm tối đa thời gian chờ phê duyệt thủ tục thông quan. Thứ hai, doanh nghiệp cần tái cơ cấu nguồn nhân lực nghiệp vụ ngoại thương. Chương trình đào tạo chuyên sâu về Incoterms và luật thương mại quốc tế cần được tổ chức định kỳ. Đội ngũ nhân sự có trình độ cao sẽ chủ động xử lý các tranh chấp phát sinh. Thứ ba, việc mở rộng liên minh với các hãng tàu vận tải biển uy tín giúp ổn định chi phí cước. Doanh nghiệp cần ký hợp đồng khung dài hạn để đảm bảo số lượng vỏ container vào mùa cao điểm.

3.1. Chuẩn hóa quy trình chứng từ và thủ tục hải quan số

Chuẩn hóa danh mục chứng từ là bước đi quyết định để tinh gọn thủ tục xuất khẩu. Doanh nghiệp cần xây dựng bộ quy chuẩn số hóa cho toàn bộ hợp đồng, hóa đơn và phiếu đóng gói. Việc tích hợp hệ thống phần mềm khai hải quan hiện đại giúp dữ liệu được truyền tải chính xác đến cơ quan quản lý. Nhân viên xuất nhập khẩu đối chiếu thông tin tự động thay vì kiểm tra thủ công. Phương thức này loại trừ hầu hết các lỗi đánh máy sai lệch thông số kỹ thuật hàng dệt may. Thời gian hoàn tất bộ hồ sơ xuất khẩu giảm xuống rõ rệt, thúc đẩy tiến độ giao nhận.

3.2. Nâng cao chất lượng lao động và chuỗi cung ứng vận tải

Doanh nghiệp cần chú trọng nâng cao trình độ chuyên môn cho lực lượng lao động phụ trách xuất nhập khẩu. Các khóa bồi dưỡng về quản trị rủi ro thanh toán quốc tế và kỹ thuật logistics cần diễn ra thường xuyên. Song song đó, công ty phải xây dựng mối quan hệ đối tác chiến lược với các nhà cung ứng vận tải đa phương thức. Việc ký kết hợp đồng vận chuyển nguyên năm giúp ổn định giá cước và cam kết chỗ xếp hàng. Sự chủ động trong điều phối container rỗng tại các cảng trung chuyển giúp quy trình giao nhận luôn diễn ra đúng cam kết.

IV. Kết luận về quy trình xuất khẩu hàng dệt may tại Thiên An Phú

Hoàn thiện quy trình xuất khẩu hàng may mặc là điều kiện sống còn cho sự phát triển lâu dài của Thiên An Phú. Việc kiện toàn hệ thống từ khâu tiếp nhận đơn hàng, sản xuất đến phân phối quốc tế tạo nên lợi thế vượt trội. Doanh nghiệp không chỉ bảo vệ biên độ lợi nhuận mà còn gia tăng uy tín với các đối tác toàn cầu. Sự đổi mới trong quản lý chứng từ và chuyển đổi số hóa loại bỏ các chi phí ẩn không đáng có. Ứng dụng thực tiễn của quy trình cải tiến giúp rút ngắn chu kỳ xuất hàng và giảm thiểu sai sót kỹ thuật. Năng suất lao động gián tiếp lẫn trực tiếp đều ghi nhận sự phục hồi và ổn định. Thiên An Phú khẳng định vị thế vững chắc trong chuỗi cung ứng dệt may toàn cầu bằng sự chuyên nghiệp. Bài học thực tiễn này mở ra hướng đi bền vững cho các doanh nghiệp dệt may trong nước đang mở rộng giao thương quốc tế.

4.1. Khả năng ứng dụng thực tế vào mô hình sản xuất xuất khẩu

Mô hình hoàn thiện quy trình có tính khả thi cao trong thực tế sản xuất hàng dệt may. Các giải pháp tinh gọn giấy tờ dễ dàng chuyển giao cho các phân xưởng may trực thuộc. Việc tiêu chuẩn hóa quy trình xuất khẩu cho phép doanh nghiệp giám sát tiến độ đơn hàng theo thời gian thực. Mọi rủi ro về chậm tàu hay sai sót đóng gói được phát hiện và xử lý kịp thời. Doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể chi phí lưu kho tại cảng và chi phí phạt chậm trễ hợp đồng. Hiệu quả kinh tế của mô hình đã được kiểm chứng rõ nét qua từng đợt xuất hàng.

4.2. Định hướng mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh

Quy trình xuất khẩu hoàn chỉnh tạo đòn bẩy vững chắc để mở rộng thị phần quốc tế. Doanh nghiệp tự tin tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Năng lực đáp ứng các tiêu chuẩn chứng từ khắt khe là chìa khóa thâm nhập thị trường Bắc Mỹ và Liên minh châu Âu. Thiên An Phú tiếp tục ưu tiên nâng cấp công nghệ xanh và phát triển sản phẩm may mặc bền vững. Sự kết hợp giữa quy trình xuất khẩu chuyên nghiệp và sản phẩm đạt chuẩn sinh thái sẽ giữ vững vị thế dẫn đầu của doanh nghiệp trên bản đồ dệt may quốc tế.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Hoạt động xuất khẩu hàng hóa giữ vai trò là động lực tăng trưởng kinh tế then chốt của Việt Nam trong tiến trình hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, theo báo cáo của Bộ Công Thương, năm 2023 nền kinh tế trong nước phải đối mặt với nhiều khó khăn từ sự sụt giảm tổng cầu thế giới, biến động thị trường và sự điều chỉnh chính sách lãi suất - tỷ giá của các nền kinh tế lớn. Tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước năm 2023 đạt 354,7 tỷ USD (giảm 4,6% so với năm 2022), kim ngạch nhập khẩu đạt 326,4 tỷ USD (giảm 9,2%), đưa mức xuất siêu cán mốc 28,3 tỷ USD. Dù suy giảm ở các thị trường truyền thống, xuất khẩu sang một số thị trường mới ghi nhận mức tăng trưởng như châu Phi đạt 3 tỷ USD (tăng 4,5%), Ả Rập Xê Út đạt 1,1 tỷ USD (tăng 57,5%) và UAE đạt 4,0 tỷ USD (tăng 4,3%). Bước sang năm 2024, ngành dệt may đặt mục tiêu xuất khẩu đạt 44 tỷ USD; trong đó 9 tháng đầu năm 2024, kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may đạt 27,34 tỷ USD, tăng 8,9% so với cùng kỳ năm 2023.

Tại tỉnh Thừa Thiên Huế, ngành dệt may đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế địa phương. Theo số liệu của Sở Công Thương Thừa Thiên Huế, trong 6 tháng đầu năm 2024, tổng kim ngạch xuất khẩu của địa bàn ước đạt 568,27 triệu USD; trong đó xuất khẩu sang các thị trường có Hiệp định thương mại tự do (FTA) đạt 426,33 triệu USD (chiếm 75% tổng kim ngạch xuất khẩu). Kim ngạch tận dụng Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) ưu đãi đạt 212 triệu USD, tương ứng tỷ lệ tận dụng ưu đãi 49,7%. Tỉnh cũng ban hành Kế hoạch số 177/KH-UBND ngày 24/03/2023 triển khai Quyết định số 1643/QĐ-TTg ngày 29/12/2022 của Thủ tướng Chính phủ, đề ra mục tiêu giai đoạn 2021–2030: tốc độ tăng giá trị sản xuất công nghiệp dệt may đạt 10% - 12%/năm; tốc độ tăng kim ngạch xuất khẩu đạt 10% - 12%/năm; đến năm 2030 năng lực sản xuất đạt 800 triệu sản phẩm may mặc, 200.000 tấn sợi/năm và tỷ lệ đáp ứng công nghiệp hỗ trợ trên 60%.

Trong bối cảnh đó, Công ty Cổ phần Dệt - May Thiên An Phú phải đối mặt với nhiều rào cản nội tại trong vận hành đơn hàng xuất khẩu: trục trặc nghiệp vụ làm phát sinh chi phí lưu bãi, kéo dài thời gian giao hàng, rủi ro trong xử lý chứng từ thanh toán quốc tế và hạn chế về độ bao phủ thị trường khi phụ thuộc vào một số đối tác quen thuộc. Đề tài khóa luận tập trung giải quyết 3 câu hỏi nghiên cứu cụ thể:

1. Tình hình hoạt động xuất khẩu đối với hàng hóa dệt may của CTCP Dệt - May Thiên An Phú hiện nay như thế nào?
2. Quy trình xuất khẩu hàng hóa dệt may tại CTCP Dệt - May Thiên An Phú đang được thực hiện ra sao?
3. Những khó khăn phát sinh khi thực hiện đơn hàng theo quy trình xuất khẩu của công ty là gì và giải pháp nào cần được thực hiện nhằm hoàn thiện quy trình này?

Mục tiêu chung của đề tài là đánh giá thực trạng quy trình xuất khẩu hàng may mặc tại đơn vị và đề xuất các giải pháp hoàn thiện. Mục tiêu cụ thể gồm: (1) Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về xuất khẩu và quy trình xuất khẩu dệt may; (2) Phân tích thực trạng quy trình xuất khẩu và nhận diện các yếu tố cản trở; (3) Đưa ra các biện pháp cụ thể nâng cao hiệu quả xuất khẩu.

Đối tượng nghiên cứu là quy trình xuất khẩu hàng hóa dệt may tại công ty; đối tượng khảo sát gồm nhân sự trực tiếp thực hiện quy trình thuộc phòng Kế hoạch - Xuất nhập khẩu (KH-XNK). Phạm vi không gian đặt tại phòng KH-XNK của CTCP Dệt - May Thiên An Phú (Khu công nghiệp Phú Đa, thị trấn Phú Đa, huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên Huế). Phạm vi thời gian đối với dữ liệu thứ cấp kéo dài từ năm 2021 đến năm 2023; dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua khảo sát và phỏng vấn trực tiếp từ ngày 11/11/2024 đến ngày 07/03/2025.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng nền tảng lý thuyết dựa trên các định nghĩa kinh tế học và quy định pháp luật thương mại hiện hành:

• Cơ sở pháp lý: Định nghĩa xuất khẩu tại Khoản 1, Điều 28 Luật Thương mại số 36/2005/QH11 ("Xuất khẩu hàng hóa là việc hàng hoá được đưa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam hoặc đưa vào khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật"); các quy định về thủ tục hồ sơ hải quan đối với hàng dệt may theo Thông tư 38/2015/TT-BTC và Thông tư 39/2018/TT-BTC bao gồm: Hợp đồng ngoại thương (Contract), Hóa đơn thương mại (Invoice), Phiếu đóng gói hàng hóa (Packing list), Vận đơn (Bill of Lading), Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O, đặc biệt form EVFTA).
• Khung lý luận thương mại: Quan điểm xuất khẩu của Bùi Xuân Lưu (2001), Feenstra và Taylor (2010), John J. Wild (2003), Joshi (2005); phân loại các hình thức xuất khẩu của Adam Smith (1976) gồm xuất khẩu trực tiếp, xuất khẩu ủy thác (trung gian) và xuất khẩu tại chỗ; các điều kiện thương mại quốc tế (Incoterms: FOB, CIF, DDP); các phương thức thanh toán quốc tế (L/C, TTR).
• Khung quy trình nghiệp vụ: Tác giả vận dụng mô hình quy trình xuất khẩu 11 bước của Bala Ramasamy (2010), bao gồm: (1) Mua hàng/Ký kết hợp đồng; (2) Sắp xếp vận chuyển; (3) Kiểm tra và kiểm dịch hàng hóa; (4) Mua bảo hiểm; (5) Lấy container rỗng từ bãi; (6) Đóng hàng vào container; (7) Vận chuyển đến cảng xuất phát; (8) Kiểm tra và thông quan hải quan; (9) Xử lý và hạ bãi container; (10) Chuẩn bị và gửi chứng từ cho nhà nhập khẩu; (11) Thực hiện thanh toán qua ngân hàng.
• Hệ thống chỉ tiêu đánh giá: Nhóm chỉ tiêu thành tích xuất khẩu (kim ngạch xuất khẩu, thị phần xuất khẩu, tốc độ tăng trưởng kim ngạch) và nhóm chỉ tiêu năng lực sản xuất nội bộ (chất lượng sản phẩm, hiệu quả dây chuyền, tính liên kết với công nghiệp hỗ trợ).
• Tổng quan nghiên cứu: Tác giả tổng hợp các công trình quốc tế như Somnuk Keretho & Saisamorn Naklada (2011), Bala Ramasamy (2010), Aradhna Aggarwal (2004); các nghiên cứu trong nước của Nguyễn Tấn Dũng (2018), Mai Thị Ánh Tuyết (2019), Trần Duy Linh (2017), Nguyễn Thị Ngọc Linh (2019) và Võ Hàm Thịnh (2015).

Phương pháp nghiên cứu thực tế bao gồm thu thập dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp:

• Dữ liệu thứ cấp: Báo cáo tài chính, báo cáo nhân sự, kết quả kinh doanh, kim ngạch xuất khẩu giai đoạn 2021–2023 của công ty; dữ liệu thống kê của Tổng cục Hải quan, Tổng cục Thống kê, Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS) và Sở Công Thương Thừa Thiên Huế.
• Dữ liệu sơ cấp: Được triển khai thành hai giai đoạn trên tổng thể 19 nhân sự của phòng KH-XNK:
  1. Giai đoạn sơ bộ (nghiên cứu định tính): Phỏng vấn sâu nhóm chuyên gia ($n = 4$) gồm 1 Trưởng phòng KH-XNK, 1 Phó phòng phụ trách Xuất nhập khẩu và 2 Phó phòng phụ trách Đơn hàng nhằm xác định danh mục các rào cản thực tế.
  2. Giai đoạn chính thức (nghiên cứu định lượng): Khảo sát toàn bộ nhân viên còn lại của bộ phận ($n = 15$) bằng bảng hỏi cấu trúc 3 phần, sử dụng thang đo Likert 5 mức độ (từ 1: Rất không đồng ý đến 5: Rất đồng ý).
• Kỹ thuật xử lý số liệu: Dữ liệu được tổng hợp, nhập liệu trên phần mềm Microsoft Excel; áp dụng phương pháp thống kê mô tả, phương pháp so sánh (tuyệt đối, tương đối, bình quân) và xây dựng ma trận SWOT để đánh giá toàn diện năng lực thực thi quy trình.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về quy trình xuất khẩu hàng hóa dệt may và quy trình xuất khẩu hàng hóa

Chương này khái quát các khái niệm cốt lõi về xuất khẩu, phân loại 3 hình thức xuất khẩu căn bản và chi tiết hóa sơ đồ 11 bước xuất khẩu dệt may theo Bala Ramasamy. Tác giả phân tích hệ thống chứng từ bắt buộc theo quy định hải quan hiện hành (Thông tư 38/2015/TT-BTC, Thông tư 39/2018/TT-BTC) và các chỉ tiêu đo lường hiệu suất xuất khẩu. Phần cơ sở thực tiễn trình bày dữ liệu ngành dệt may Việt Nam năm 2024: 9 tháng đầu năm kim ngạch xuất khẩu toàn ngành đạt 27,34 tỷ USD (tăng 8,9% so với cùng kỳ 2023), ước cả năm đạt 44 tỷ USD (tăng 11,26%), xuất siêu ước đạt 19 tỷ USD. Cơ cấu thị trường xuất khẩu dệt may Việt Nam năm 2024 được thống kê: Hoa Kỳ đạt 16,71 tỷ USD (chiếm 37,98%), Nhật Bản đạt 4,57 tỷ USD (10,39%), EU đạt 4,3 tỷ USD (9,77%), Hàn Quốc đạt 3,93 tỷ USD (8,93%), Trung Quốc đạt 3,65 tỷ USD (8,3%), khu vực ASEAN đạt 2,9 tỷ USD (6,59%). Đối với địa bàn Thừa Thiên Huế, chương 1 cập nhật kết quả 6 tháng đầu năm 2024 với kim ngạch xuất khẩu đạt 568,27 triệu USD và các chỉ tiêu chiến lược dệt may đến năm 2030 theo Quyết định 1643/QĐ-TTg và Kế hoạch 177/KH-UBND.

Chương 2: Đánh giá quy trình hoạt động xuất khẩu hàng hóa dệt may của Công ty Cổ phần Dệt - May Thiên An Phú

Chương 2 trình bày tổng quan về CTCP Dệt - May Thiên An Phú: thành lập theo Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh số 3301526585 cấp ngày 27/11/2013, chính thức vận hành ngày 03/09/2014; vốn điều lệ 152.725.000.000 đồng; tổng diện tích đất 58.718 m² với 80 chuyền may và 1.500 thiết bị may; đạt các tiêu chuẩn quốc tế ISO 9001:2008/ISO 9001-2015, chứng nhận trách nhiệm xã hội SA-8000, chứng nhận WRAP và chứng nhận an ninh chuỗi cung ứng C-TPAT. Thị trường xuất khẩu chính gồm Mỹ, Brazil, Ấn Độ, EU, Đài Loan, Hàn Quốc.

Tác giả phân tích cơ cấu các mặt hàng xuất khẩu và cơ cấu nhân sự giai đoạn 2021–2023 thông qua các bảng số liệu cụ thể:

Mặt hàng xuất khẩu	Tỷ trọng năm 2021 (%)	Tỷ trọng năm 2022 (%)	Tỷ trọng năm 2023 (%)
Áo khoác (Jacket)	55,2	Có biến động giảm	46,2
Áo Polo	13,5	Tăng dần	21,7
Áo phông (T-shirt)	16,6	Tăng dần	22,3
Mặt hàng khác (Kids, Ladie’s...)	Chiếm phần còn lại	Tăng nhẹ	9,8

Biến động cơ cấu cho thấy áo khoác vẫn giữ tỷ trọng lớn nhất dù giảm dần từ 55,2% xuống 46,2%; trong khi các dòng sản phẩm cơ bản như Polo và áo phông có xu hướng gia tăng tỷ trọng để đáp ứng nhu cầu thị trường thế giới.

Về tình hình nhân lực, tác giả tổng hợp biến động quy mô và cơ cấu lao động công ty trong 3 năm:

Chỉ tiêu phân loại lao động	Năm 2021 (người)	Năm 2022 (người)	Năm 2023 (người)
Theo giới tính
- Nam	782	809	780
- Nữ	1.378	1.300	954
Theo trình độ học vấn
- Trên đại học, đại học	214	148	182
- Cao đẳng, trung cấp	1.195	1.244	1.147
- Trung học phổ thông	751	717	405
Theo tính chất công việc
- Lao động trực tiếp	1.448	1.612	1.286
- Lao động gián tiếp	712	497	448
Tổng cộng	2.160	2.109	1.734

Quy mô nhân sự sụt giảm 426 người (từ 2.160 người năm 2021 xuống 1.734 người năm 2023), chủ yếu do giảm mạnh ở nhóm lao động nữ (từ 1.378 xuống 954 người), nhóm học vấn phổ thông (từ 751 xuống 405 người) và nhóm lao động gián tiếp (từ 712 xuống 448 người).

Khảo sát thực nghiệm ($n = 4$ định tính, $n = 15$ định lượng) tại phòng KH-XNK chỉ ra 5 nhóm vướng mắc trọng yếu trong quy trình thực hiện đơn hàng:

1. Thủ tục xuất khẩu hàng hóa: Thời gian phê duyệt giấy tờ kéo dài, yêu cầu kiểm tra ngẫu nhiên phát sinh chi phí.
2. Khai báo Hải quan điện tử: Hệ thống phần mềm hải quan đôi lúc quá tải, yêu cầu kê khai sổ đăng ký đầu vào và thẻ thành phần chi tiết dễ gây sai lệch.
3. Vận chuyển hàng hóa: Điều phối container rỗng từ bãi về nhà xưởng chậm trễ; phụ thuộc lịch trình tàu biển và biến động cước vận tải biển.
4. Thời gian làm việc của nhân viên: Áp lực tiến độ đơn hàng gấp khiến nhân sự thường xuyên phải làm thêm giờ khi hàng bị kẹt kiểm hóa hoặc sát ngày tàu chạy.
5. Thanh toán quốc tế theo hình thức L/C: Thủ tục đối chiếu chứng từ phức tạp, rủi ro bất đồng chứng từ ngân hàng dẫn đến kéo dài thời gian nhận tiền (thực tế có thể kéo dài tới 15 ngày dù lập hồ sơ chỉ mất 1 ngày).

Chương 2 khép lại bằng việc xây dựng ma trận SWOT tổng hợp điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của quy trình xuất khẩu dệt may tại công ty.

Chương 3: Giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình hoạt động xuất khẩu của Công ty Cổ phần Dệt - May Thiên An Phú

Dựa trên kết quả khảo sát và định hướng phát triển của ngành cũng như kế hoạch sản xuất kinh doanh của công ty, chương 3 đề xuất 5 nhóm giải pháp cụ thể:

1. Nâng cao hiệu quả thủ tục hải quan cho hàng hóa xuất khẩu: Chuẩn hóa dữ liệu định mức nguyên phụ liệu; hoàn thiện bộ chứng từ xuất khẩu (hợp đồng, hóa đơn, packing list, C/O) chính xác ngay từ đầu để hạn chế việc bị chuyển luồng kiểm tra thực tế.
2. Số hóa quy trình khai báo xuất khẩu: Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong đồng bộ hóa dữ liệu từ kho vật tư, phân xưởng sản xuất sang hệ thống khai hải quan điện tử; giảm thiểu thao tác nhập thủ công nhằm loại bỏ sai sót số liệu.
3. Tối ưu hóa vận chuyển hàng hóa xuất khẩu: Phối hợp chặt chẽ với các công ty giao nhận và hãng tàu; chủ động kế hoạch lấy vỏ container rỗng; đàm phán hợp đồng vận tải dài hạn để giảm thiểu chi phí phát sinh và đảm bảo thời gian hạ bãi đúng lịch cắt máng (closing time).
4. Đảm bảo tiến độ giao hàng xuất khẩu: Tăng cường liên kết thông tin giữa các tổ may, xưởng hoàn thành và phòng KH-XNK; bố trí ca kíp làm việc khoa học, giảm tải tình trạng quá giờ đột biến của nhân viên phụ trách chứng từ.
5. Đầu tư công nghệ, nâng cấp cơ sở hạ tầng và kho bãi: Mở rộng, hiện đại hóa hệ thống kho nguyên phụ liệu và kho thành phẩm tại 2 nhà máy (Phú Đa và An Hòa); nâng cấp thiết bị may tự động nhằm giữ vững năng suất và kiểm soát chất lượng theo tiêu chuẩn quốc tế.

Kết quả và đóng góp

• Kết quả dữ liệu: Khóa luận phản ánh chính xác các số liệu thực tế của CTCP Dệt - May Thiên An Phú giai đoạn 2021–2023, từ vốn điều lệ (152,725 tỷ đồng), năng lực sản xuất (80 chuyền may, 1.500 máy may, diện tích 58.718 m²), sự biến động của lực lượng lao động (giảm từ 2.160 người năm 2021 xuống 1.734 người năm 2023) đến cơ cấu mặt hàng xuất khẩu (áo khoác giảm từ 55,2% xuống 46,2%; áo polo tăng từ 13,5% lên 21,7%; áo phông tăng từ 16,6% lên 22,3%).
• Kết quả định lượng quy trình: Nghiên cứu thực nghiệm xác định được 5 điểm nghẽn chính cản trở năng suất xử lý đơn hàng tại phòng KH-XNK: thủ tục kiểm hóa hải quan, nghiệp vụ khai báo điện tử, khâu lấy vỏ và vận chuyển container, tình trạng quá tải thời gian của nhân viên và thủ tục thanh toán bằng phương thức thư tín dụng L/C.
• Đóng góp thực tiễn: Khóa luận đề xuất hệ thống giải pháp khả thi gắn liền với hoạt động thực tế của doanh nghiệp, tập trung vào số hóa hồ sơ khai báo, chuẩn hóa quy trình điều phối logistics và tối ưu hóa quản lý tiến độ làm việc, giúp đơn vị tiết kiệm chi phí lưu bãi và phòng ngừa rủi ro tranh chấp chứng từ thanh toán quốc tế.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận ghi nhận một số hạn chế do điều kiện thực hiện:

• Quy mô mẫu khảo sát nhỏ: Nghiên cứu định lượng chỉ thực hiện trên cỡ mẫu $n = 15$ nhân viên và phỏng vấn sâu $n = 4$ cán bộ quản lý do tổng biên chế của phòng KH-XNK công ty chỉ có 19 người.
• Phạm vi dữ liệu: Số liệu thứ cấp phục vụ đánh giá tài chính và kim ngạch xuất khẩu chỉ tập trung trong chu kỳ 3 năm (2021–2023); chưa bao hàm đầy đủ dữ liệu hoàn chỉnh của cả năm tài chính 2024.
• Không gian nghiên cứu: Đề tài tiến hành trên trường hợp điển hình là CTCP Dệt - May Thiên An Phú tại Thừa Thiên Huế, nên một số giải pháp mang tính đặc thù nội bộ, cần có sự điều chỉnh khi áp dụng cho các doanh nghiệp dệt may khác có mô hình FOB hoặc gia công (CMT) khác biệt.
• Hướng mở: Các nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng khảo sát sang các bộ phận liên quan (xưởng cắt, xưởng may, kho hàng) hoặc nghiên cứu so sánh đối chiếu quy trình xuất khẩu giữa các doanh nghiệp dệt may trên cùng địa bàn tỉnh.

Giá trị tham khảo

Nội dung khóa luận mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho các nhóm đối tượng:

• Sinh viên chuyên ngành: Sinh viên thuộc các ngành Kinh doanh Thương mại, Quản trị Kinh doanh, Kinh tế Quốc tế, Thương mại Quốc tế và Logistics có thể sử dụng đề tài làm tài liệu tham khảo chi tiết về quy trình lập hồ sơ, xử lý chứng từ xuất khẩu thực tế đối với hàng may mặc.
• Cán bộ nghiệp vụ xuất nhập khẩu: Nhân sự mới tại các doanh nghiệp dệt may có thể tham khảo danh mục chứng từ bắt buộc (Hợp đồng, Invoice, Packing list, B/L, C/O) và các bước xử lý nghiệp vụ với cơ quan hải quan, hãng tàu và ngân hàng thương mại.
• Doanh nghiệp sản xuất dệt may: Ban quản lý doanh nghiệp vừa và nhỏ có thể tham khảo ma trận SWOT và 5 nhóm giải pháp hoàn thiện quy trình giao nhận - vận tải để nhận diện những điểm nghẽn tương tự trong tổ chức chuỗi cung ứng của đơn vị mình.

Câu hỏi thường gặp

1. Bộ chứng từ bắt buộc khi thực hiện thủ tục hải quan xuất khẩu hàng may mặc tại doanh nghiệp gồm những loại giấy tờ nào?
Theo quy định tại Thông tư 38/2015/TT-BTC và Thông tư 39/2018/TT-BTC được trích dẫn trong văn bản, bộ chứng từ hải quan gồm: Hợp đồng mua bán ngoại thương (Contract), Hóa đơn thương mại (Invoice), Phiếu đóng gói hàng hóa (Packing list), Vận đơn (Bill of Lading) và Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (Certificate of Origin - C/O, bắt buộc form EVFTA nếu xuất khẩu sang thị trường Liên minh châu Âu để hưởng ưu đãi thuế).

2. Quy mô nguồn lực cơ sở vật chất và vốn điều lệ của CTCP Dệt - May Thiên An Phú được ghi nhận như thế nào?
Doanh nghiệp có vốn điều lệ là 152.725.000.000 đồng; sở hữu 2 cơ sở (Nhà máy 1 tại KCN Phú Đa và Nhà máy 2 tại Cụm công nghiệp An Hòa) với tổng diện tích mặt bằng 58.718 m², vận hành 80 chuyền may và trang bị 1.500 thiết bị máy may các loại; áp dụng hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001-2015 cùng các chứng chỉ SA-8000, WRAP và C-TPAT.

3. Cơ cấu mặt hàng xuất khẩu chủ lực của công ty chuyển dịch như thế nào trong giai đoạn 2021–2023?
Áo khoác (Jacket) duy trì vị trí mặt hàng chiếm tỷ trọng cao nhất nhưng giảm dần từ 55,2% (năm 2021) xuống 46,2% (năm 2023). Ngược lại, áo Polo tăng tỷ trọng từ 13,5% lên 21,7% và áo phông (T-shirt) tăng từ 16,6% lên 22,3%. Nhóm mặt hàng khác (trẻ em, nữ...) giảm mạnh xuống còn 9,8% vào năm 2023.

4. Lực lượng lao động của công ty biến động ra sao trong giai đoạn 2021–2023?
Tổng quy mô lao động giảm liên tục từ 2.160 người (năm 2021) xuống 2.109 người (năm 2022) và còn 1.734 người (năm 2023). Trong đó, lao động nữ giảm mạnh từ 1.378 người xuống 954 người; lao động có trình độ trung học phổ thông giảm từ 751 người xuống 405 người; lao động gián tiếp giảm từ 712 người xuống 448 người.

5. Khảo sát thực nghiệm chỉ ra những yếu tố nào gây khó khăn nhất cho nhân viên khi thực hiện đơn hàng xuất khẩu?
Nghiên cứu xác định 5 khó khăn cốt lõi bao gồm: trở ngại khi xử lý thủ tục kiểm tra hải quan; sự cố đường truyền và phức tạp khi khai báo hải quan điện tử; chậm trễ trong khâu lấy container rỗng và vận chuyển nội địa ra cảng biển; áp lực làm việc ngoài giờ do tiến độ gấp; và thủ tục đối chiếu chứng từ phức tạp, kéo dài thời gian thanh toán qua thư tín dụng (L/C).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Hồ Thị Na đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận và thực tiễn pháp lý về nghiệp vụ xuất khẩu hàng dệt may theo các quy chuẩn thương mại quốc tế. Thông qua sự kết hợp giữa phân tích số liệu thứ cấp giai đoạn 2021–2023 và khảo sát thực nghiệm toàn bộ nhân sự phòng Kế hoạch - Xuất nhập khẩu, đề tài đã làm rõ thực trạng vận hành đơn hàng, biến động nhân sự, chuyển dịch cơ cấu sản phẩm cùng 5 điểm nghẽn cốt lõi trong quy trình giao nhận xuất khẩu tại Công ty Cổ phần Dệt - May Thiên An Phú. Hệ thống 5 nhóm giải pháp đề xuất từ thủ tục hải quan, số hóa dữ liệu đến điều phối logistics có tính gắn kết chặt chẽ với số liệu phân tích, cung cấp luận cứ thực tiễn hữu ích giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí và đảm bảo tiến độ xuất khẩu hàng hóa.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUY TRÌNH XUẤT KHẨU HÀNG HÓA DỆT MAY VÀ QUY TRÌNH XUẤT KHẨU HÀNG HÓA 1. Khái niệm xuất khẩu hàng hóa: Khái niệm về xuất khẩu hàng hóa nói chung được rất nhiều công trình nghiên cứu đề cập đến và được phân tích để phù hợp theo từng mục đích nghiên của từng đối tượng riêng biệt. Theo Bùi Xuân Lưu (2001) định nghĩa “xuất khẩu là việc bán hàng hóa, dịch vụ cho nước ngoài” được ghi trong giáo trình Kinh tế ngoại thương. Feenstra and Taylor (2010) lại đưa ra một định nghĩa khác về xuất khẩu, trong giáo trình Thương mại quốc tế là “Các quốc gia mua và bán hàng hóa, dịch vụ từ nhau.

Xuất khẩu là sản phẩm được bán từ nước này sang nước khác”. Qua đó ta thấy rằng, xuất khẩu được hiểu là một hoạt động trao đổi hàng hoá và dịch vụ của một quốc gia với phần còn lại của thế giới thông qua việc mua bán để khai thác được triệt để lợi thế của quốc gia trong phân công lao động quốc tế. Một số tác giả khác đã đưa ra định nghĩa cụ thể hơn về xuất khẩu hàng hóa. Theo như John J.

Wild (2003) trong cuốn sách "International Business – The challenges of globalization", cho rằng xuất khẩu hàng hóa là việc vận chuyển hàng hóa từ quốc gia này sang quốc gia khác. Định nghĩa này tập trung vào hành động di chuyển hàng hóa qua biên giới quốc gia. Joshi (2005) cũng thống nhất quan điểm trên về xuất khẩu hàng hóa như của John J. Wild trong một công trình nghiên cứu về hoạt động Marketing quốc tế nhưng đã có bổ sung định nghĩa về các bên tham gia vào hoạt động xuất khẩu hàng hóa: nhà xuất khẩu là người bán sản phẩm có trụ sở tại nước xuất khẩu, trong khi nhà nhập khẩu là người mua ở nước ngoài.

Xuất khẩu hàng hóa là việc bán hàng hóa sản xuất trong nước ra thị trường bên ngoài trong thương mại quốc tế. Các cơ quan Chính phủ Hoa Kỳ có một định nghĩa rộng hơn về xuất khẩu hàng hóa. Theo đó, xuất khẩu không chỉ giới hạn ở việc vận chuyển hàng hóa vật lý qua biên giới mà còn bao gồm cả các hình thức giao dịch phi vật lý, chẳng hạn như thông qua email, điện thoại, fax, internet,.Theo Luật Thương mại số 36/2005/QH11 ngày 14 tháng 06 năm 2005 của Quốc hội nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam định nghĩa: "Xuất khẩu hàng hóa là việc hàng hoá được đưa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam hoặc đưa vào khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật" (Khoản 1, Điều 28). SVTH: Hồ Thị Na 9 Khóa Luận Tốt nghiệp GVHD: TS.

Trần Hạnh Lợi Xuất khẩu hàng hóa, một khái niệm then chốt trong thương mại quốc tế, có thể được hiểu một cách đơn giản là việc bán hàng hóa được sản xuất tại một quốc gia cho người mua ở một quốc gia khác. Cùng với nhập khẩu, xuất khẩu tạo thành nền tảng của thương mại quốc tế, một hoạt động đã có từ lâu đời và không ngừng phát triển. Thương mại quốc tế sơ khai dựa trên nguyên tắc trao đổi hàng hóa trong nước, cả hữu hình và vô hình. Tuy nhiên, khi sản xuất phát triển và lợi ích của việc trao đổi hàng hóa giữa các quốc gia ngày càng rõ ràng, hoạt động xuất khẩu đã vượt ra khỏi biên giới quốc gia.

Ban đầu, hình thức trao đổi hàng hóa trực tiếp chiếm ưu thế, nhưng theo thời gian, hoạt động này đã trở nên đa dạng hơn. Phạm vi của xuất khẩu hàng hóa rất rộng lớn, không giới hạn về không gian và thời gian. Nó có thể diễn ra trong thời gian ngắn hoặc kéo dài hàng năm, trên quy mô quốc gia hoặc đa quốc gia. Xuất khẩu hàng hóa hiện diện trong nhiều lĩnh vực và điều kiện kinh tế khác nhau, từ hàng tiêu dùng đến phương tiện, máy móc, thiết bị và công nghệ cao.

Tất cả các hoạt động này đều nhằm mục đích mang lại lợi ích cho các quốc gia liên quan. Về bản chất, xuất khẩu hàng hóa không phải là một hoạt động kinh doanh riêng lẻ mà là một hệ thống các hoạt động kinh doanh có tổ chức, chịu sự giám sát và quản lý của nhà nước ở cả trong và ngoài nước. Mục tiêu là tạo ra lợi nhuận, thu ngoại tệ, đồng thời thúc đẩy sản xuất và phát triển kinh tế quốc gia. Hoạt động này khai thác lợi thế của từng quốc gia trong phân công lao động quốc tế.

Khi việc trao đổi hàng hóa giữa các quốc gia mang lại lợi ích, các quốc gia sẽ tích cực tham gia mở rộng hoạt động này. Chung quy lại ta có thể hiểu, xuất khẩu hàng hóa là việc bán hàng hóa của một quốc gia sang quốc gia khác, sử dụng tiền tệ làm phương thức thanh toán. Vai trò của hoạt động xuất khẩu: Vai trò của hoạt động xuất khẩu rất quan trọng đối với sự phát triển kinh tế của mỗi quốc gia, cũng như đối với sự phát triển của từng doanh nghiệp. Tùy thuộc vào từng nhu cầu về xuất khẩu hàng hóa của mỗi quốc gia nói chung cũng như các doanh nghiệp nói riêng mà vai trò của hoạt động xuất khẩu sẽ khác nhau.

Theo Yonghong và Indartono (2019) hoạt động xuất khẩu là một phần không thể thiếu của quá trình toàn cầu hóa, nó định hình bối cảnh kinh tế của mỗi quốc gia bằng cách tạo ra những thuận lợi cho thương mại quốc tế. Xuất khẩu giúp các quốc gia tiếp cận thị trường toàn cầu, mở rộng cơ hội kinh doanh và tăng cường mối quan hệ kinh tế với các quốc gia khác. Còn đối với Jadidah (2023) nhấn mạnh rằng xuất khẩu góp phần vào tăng trưởng kinh tế bằng cách SVTH: Hồ Thị Na 10 Khóa Luận Tốt nghiệp GVHD: TS. Trần Hạnh Lợi khai thác các thị trường nước ngoài mới, mở rộng cơ hội bán hàng cho các nhà sản xuất trong nước và thúc đẩy chuyên môn hóa sản xuất.

Khi các doanh nghiệp có thể tiếp cận thị trường quốc tế, họ có thể tăng quy mô sản xuất, tận dụng lợi thế kinh tế theo quy mô và nâng cao năng lực cạnh tranh. Tuy nhiên, cũng cần lưu ý rằng sự mất cân bằng trong dòng chảy thương mại, chẳng hạn như thâm hụt thương mại kéo dài, có thể làm suy yếu sự ổn định và khả năng cạnh tranh của nền kinh tế. Thâm hụt thương mại kéo dài có thể dẫn đến giảm dự trữ ngoại hối, tăng nợ nước ngoài và gây áp lực lên tỷ giá hối đoái. Ngoài ra, việc tối ưu hóa sự đóng góp của các yếu tố quyết định tăng trưởng kinh tế vẫn còn nhiều thách thức (Abdou và Monastiriotis, 2018).

Tương tự, các rào cản trong việc tiếp cận tín dụng hoặc cơ hội đầu tư có thể cản trở tiềm năng thúc đẩy tăng trưởng nhờ đầu tư của các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs). Tóm lại, hoạt động xuất khẩu đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế của mỗi quốc gia, nhưng cũng cần có những chính sách và biện pháp phù hợp để đảm bảo rằng hoạt động xuất khẩu mang lại lợi ích thực sự cho nền kinh tế và các doanh nghiệp. Các hình thức xuất khẩu: Xuất khẩu trực tiếp: Là hình thức xuất khẩu mà người mua và người bán liên hệ trực tiếp với nhau thông qua các phương thức như gặp gỡ, thư tín… để đàm phán giá cả, phương thức giao dịch. Đối với hình thức này có có ưu điểm là giảm được các chi phí trung gian từ đó tăng được lợi nhuận cho người bán và người mua.

Hơn nữa vì giao dịch trực tiếp nên người bán dễ dàng trao đổi từ đó đưa ra những phương án phù hợp để đáp ứng được được nhu cầu của khách hàng. Đây cũng là cơ hội tốt để người bán nâng cao uy tín chất lượng hàng hóa giao dịch. Tuy nhiên nhược điểm của hình thức giao dịch này là chi phí giao dịch có thể sẽ cao, rủi ro kinh doanh khá lớn nếu người bán không có điều kiện tìm hiểu rõ khách hàng của mình (Theo Adam Smith, 1976). Xuất khẩu trung gian: Hay còn gọi là hình thức xuất khẩu ủy thác, đây là hình thức bán hàng nông sản thông qua nhân tố trung gian thứ ba, nhân tố trung gian thứ ba thường là các đại lý, doanh nghiệp xuất nhập khẩu hay các doanh nghiệp vận tải.

Xuất khẩu ủy thác thường xảy ra khi người sản xuất nông sản không đủ điều kiện hoặc năng lực để xuất khẩu nên trực tiếp ủy thác cho bên trung gian để tiến hành xuất khẩu. Phía bên được ủy thác sẽ thu phí ủy thác từ hoạt động ủy thác này. Hình thức này khá phổ biến tại các quốc gia đang phát triển (Theo Adam Smith, 1976). SVTH: Hồ Thị Na 11 Khóa Luận Tốt nghiệp GVHD: TS.

Trần Hạnh Lợi Xuất khẩu tại chỗ: Hình thức xuất khẩu này xảy ra hàng hóa được bán cho người nước ngoài trên lãnh thổ nước mình. Đặc điểm của hình thức này là nhà xuất khẩu không cần phải đi tìm nhà nhập khẩu mà ngược lại nhà nhập khẩu sẽ đến đàm phát trực tiếp với nhà xuất khẩu. Với hình thức này tất cả các hoạt động như hải quan, vận tải… thường sẽ do nhà nhập khẩu đảm nhiệm (Theo Adam Smith, 1976). Quy trình xuất khẩu hàng hóa may mặc: Theo Bala Ramasamy (2010) quy trình xuất khẩu hàng hóa của một Công ty tại Trung Quốc sang một nước khác bao gồm 11 bước như sau: Hình 1.

Sơ đồ quy trình xuất khẩu hàng may mặc (Nguồn: Bala Ramasamy (2010)) Bước 1: Mua: Quy trình này bao gồm các cuộc đàm phán giữa Công ty và khách hàng. Các bước bao gồm đàm phán về giá cả và điều khoản thanh toán (ví dụ: CIF hoặc FOB). Sau khi cả hai bên chấp nhận, mẫu hàng may mặc sẽ được xác nhận và hợp đồng mua hàng sẽ được ký kết. Toàn bộ quy trình có thể được thực hiện điện tử và không có phí nào trong quy trình này.

Do mối quan hệ lâu dài giữa Công ty và khách hàng, nên quá trình SVTH: Hồ Thị Na 12 Khóa Luận Tốt nghiệp GVHD: TS. Trần Hạnh Lợi này không mất quá một ngày. Từ thời điểm ký hợp đồng đến khi chuẩn bị vận chuyển hàng hóa, có thể mất từ 1-6 tháng, tùy thuộc vào khối lượng của lô hàng, mức độ phức tạp. Bước 2: Sắp xếp vận chuyển: Khi đơn hàng gần hoàn tất, cần phải xác nhận các thỏa thuận vận chuyển.

Công ty sử dụng một công ty môi giới hải quan để liên lạc với công ty vận chuyển. Công ty cung cấp cho công ty môi giới một số thông tin cơ bản như điểm đến, số lượng, ngày vận chuyển, v.