Chương 1: Tổng quan về hoạt động logistics bán buôn trong doanh nghiệp 11 Chương 2: Cơ sở lý luận về hoạt động logistics bán buôn trong doanh nghiệp Chương 3: Thực trạng hoạt động logistics bán buôn của công ty Tùng Khánh Chương 4: Đề xuất giải pháp hoàn thiện hoạt động logistics bán buôn tại công ty Tùng Khánh 12 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG LOGISTICS BÁN BUÔN TRONG DOANH NGHIỆP 2.1 Khái quát về hoạt động logistics bán buôn 2.1 Khái niệm, vai trò, mục tiêu của hoạt động logistics trong doanh nghiệp a. Khái niệm về logistics Logistics đóng một vai trò quan trọng trong sự phát triển của nền kinh tế và có rất nhiều các định nghĩa, khái niệm khác nhau về logistics đã được đưa ra. Trần Sĩ Lâm và cộng sự (2012) khi tập trung vào nghiên cứu logistics kinh doanh đã đưa ra định nghĩa logistics “là một phần của hoạt động cung ứng trong đó bao gồm lập kế hoạch, thực hiện và kiểm soát luồng luân chuyển hiệu quả hàng hóa, dịch vụ và các thông tin liên quan theo quan điểm sử dụng hoặc tiêu thụ nhằm đáp ứng yêu cầu của khách hàng”. Theo đó, bản chất của hoạt động logistics là sự tổng hợp các hoạt động quản lý dòng luân chuyển hàng hóa từ nơi sản xuất đến nơi tiêu thụ và đến tay người tiêu dùng.
Tác giả An Thị Thanh Nhàn và cộng sự (2018) đưa ra khái niệm về logistics là “Quá trình tối ưu hóa về vị trí, vận chuyển và dự trữ các nguồn tài nguyên từ điểm đầu tiên của dây chuyền cung ứng cho đến tay người tiêu dùng cuối cùng, thông qua hàng loạt các hoạt động kinh tế”. Đạt được sự tối ưu về logistics sẽ cho phép doanh nghiệp nâng cao hiệu quả không chỉ ở chất lượng hàng hóa, dịch vụ cung ứng mà còn tiết kiệm tối đa về thời gian, chi phí cho các quá trình lưu thông phân phối. Tổng hợp các khái niệm nêu trên và để phù hợp với đối tượng nghiên cứu, đề tài sẽ sử dụng khái niệm logistics “là quá trình liên kết, tối ưu nhiều hoạt động khác nhau nhằm đạt được sự dịch chuyển và bảo quản hàng hoá, dịch vụ và thông tin liên quan một cách hiệu quả nhất”. Vai trò của hoạt động logistics trong doanh nghiệp Trong kinh doanh hiện đại, logistics có vai trò là một hoạt động chức năng độc lập trong doanh nghiệp và ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.
Logistics nâng cao hiệu quả quản lý, giảm thiểu chi phí kinh doanh, tăng cường sức cạnh tranh cho doanh nghiệp: kinh doanh tồn tại dựa trên sự thỏa mãn nhu cầu khách hàng là sự phối hợp các nỗ lực marketing, thỏa mãn khách hàng và lợi nhuận 13 công ty. Logistics giúp phối hợp các biển số marketing - mix, gia tăng sự hài lòng của khách hàng, trực tiếp làm giảm chi phí, gián tiếp làm tăng lợi nhuận trong dài hạn. Logistics cho phép doanh nghiệp di chuyển hàng hóa và dịch vụ hiệu quả đến khách hàng: nhờ vào việc phân bố mạng lưới các cơ sở kinh doanh với yêu cầu vận động hàng hóa cùng với các phương án tối ưu trong dự trữ, vận chuyển, mua hàng, hệ thống thông tin hiện đại, logistics sẽ tạo điều kiện để đưa hàng hóa đến nơi khách hàng yêu cầu nhanh nhất với chi phí thấp, cho phép doanh nghiệp thực hiện hiệu quả các hoạt động của mình. Logistics hỗ trợ nhà quản lý ra quyết định chính xác trong hoạt động sản xuất kinh doanh, là một nguồn lợi tiềm tàng cho doanh nghiệp: với hệ thống logistics hiệu quả hoặc cung cấp dịch vụ khách hàng với trình độ cao hơn, doanh nghiệp có thể cung cấp sản phẩm cho khách hàng một cách nhanh chóng với chi phí thấp thì có thể thu được lợi thế về thị phần so với đối thủ cạnh tranh.
Mục tiêu của hoạt động logistics Mục tiêu về dịch vụ: Để tạo ra giá trị gia tăng từ hoạt động logistics, cần xác định mức dịch vụ khách hàng có tính chiến lược, được đo lường theo ba tiêu chuẩn: Tính sẵn có của hàng hóa/dịch vụ tại các điểm bán và nơi cung cấp: được đánh giá theo ba chỉ tiêu: tỷ lệ phần trăm hàng hóa có mặt tại kho ở một thời điểm, tỷ lệ hoàn thành đơn hàng, tỷ lệ phần trăm những đơn đặt hàng đã được thực hiện đầy đủ. Hiệu suất nghiệp vụ: đề cập tới khoảng thời gian cần thiết để đáp ứng yêu cầu của khách hàng qua các đơn hàng, thể hiện qua tốc độ giao hàng và độ ổn định thời gian giao hàng. Hiệu suất nghiệp vụ còn được xem xét qua sự linh hoạt của cung ứng hay khả năng thích nghi với những thay đổi bất thường không dự báo trước của khách hàng. Độ tin cậy phục vụ hay chất lượng phục vụ: để cập tới khả năng một doanh nghiệp thực hiện hoàn hảo các hoạt động đáp ứng đơn đặt hàng theo nhận thức của khách hàng.
Chất lượng phục vụ được xem xét trước hết với hai chỉ tiêu: sự sẵn có của hàng hóa và khả năng cung ứng hàng hoá vì đây là hai chỉ tiêu quan trọng đáp ứng sự mong đợi của khách hàng. 14 Mục tiêu về chi phí: Chi phí logistics là các khoản chi phí bằng tiền có liên quan đến việc thực hiện các yêu cầu của hoạt động logistics. Tổng chi phí logistics được tính từ chi phí của các hoạt động cấu thành, bao gồm: chi phí dịch vụ khách hàng; chi phí vận tải; chi phí kho bãi; chi phí xử lý đơn hàng và quản lý thông tin; chi phí mua; chi phí dự trữ. Giữa các loại chi phí logistics có mối quan hệ tương hỗ, chúng tác động qua lại và ảnh hưởng lẫn nhau, chi phí này ràng buộc chi phí kia nên nếu chỉ giảm chi phí ở từng hoạt động riêng lẻ sẽ chưa chắc đạt được kết quả mong muốn, giảm chi phí ở bước này có thể làm tăng chi phí ở bước khác và cuối cùng tổng chi phí không giảm mà còn có thể tăng.2 Bán buôn và đặc điểm hoạt động bán buôn a.
Khái niệm bán buôn Theo quy định tại Khoản 6 và Khoản 7, Điều 3 Nghị định số 09/2018/NĐ-CP, khái niệm bán buôn là hoạt động bán hàng hóa cho thương nhân bán buôn, thương nhân bán lẻ và thương nhân, tổ chức khác, không bao gồm hoạt động bán lẻ. Để làm rõ hơn, Bộ Công thương đã định nghĩa thêm cho bán buôn là hoạt động bán hàng cho thương nhân, tổ chức khác không bao gồm bán trực tiếp cho người mua để sử dụng vào mục đích tiêu dùng sinh hoạt của các nhân, gia đình. Hay có thể hiểu bán buôn là hình thức bán một khối lượng lớn hàng hóa cho các nhà bán lẻ, các người dùng công nghiệp, thương nghiệp. Nói cách khác, bán buôn là bán hàng đến một đối tượng khách hàng không phải là khách hàng đơn lẻ thông thường.
Bán buôn thường áp dụng, hoặc nhằm vào các trung gian thương mại như tổng đại lý, đại lý các cấp. Những khách hàng mua với số lượng lớn như khách mua cho các dự án cũng có thể được áp dụng giá bán buôn. Đặc điểm của hoạt động bán buôn Một trong những đặc trưng nổi bật của hoạt động bán buôn là số lượng và khối lượng hàng hóa trao đổi và số tiền giao dịch một lần thường lớn hơn so với bán lẻ, vì vậy giá cả bán buôn sẽ thấp hơn bán lẻ. Thêm vào đó, bán buôn thường đi kèm với nhiều chính sách hỗ trợ kèm theo như chính sách chiết khấu, hỗ trợ chi phí vận chuyển… Tham gia vào thương mại bán buôn chủ yếu là các công ty, tổ chức, các nhà phân phối, đại lý… phân bố rộng hơn so với thị trường tập trung của bán lẻ.
15 Sau khi thực hiện bán buôn, hàng hóa vẫn nằm trong lưu thông, giá trị sử dụng của hàng hóa vẫn chưa được thực hiện. Đặc điểm này thể hiện vị trí trung gian kết nối của hoạt động bán buôn. Khách hàng của các doanh nghiệp thương mại bán buôn là những tổ chức, khách hàng mua có tính chất chuyên nghiệp hơn so với hoạt động mua của người tiêu dùng cuối cùng. Những khách hàng mua buôn sẽ đối diện với những quyết định mua phức tạp hơn, cần cân nhắc về kinh tế, kỹ thuật, số lượng… vì vậy hoạt động mua - bán buôn thường mất nhiều thời gian hơn để ra quyết định.3 Đặc điểm hoạt động logistics bán buôn Logistics giữ một vị trí quan trọng trong hoạt động bán buôn.
Với hoạt động bán buôn hàng hóa tại các doanh nghiệp thương mại thì hoạt động logistics được hiểu là quá trình trực tiếp cung ứng dịch vụ cho khách hàng thông qua hành vi mua bán hàng hóa, đảm bảo kịp thời, nhanh chóng, chính xác với số lượng và cơ cấu hàng hóa phù hợp với nhu cầu khách hàng với chi phí thấp nhất. Nhờ có logistics mà hoạt động bán buôn có sự thúc đẩy cạnh tranh, đẩy nhanh việc cung ứng hàng hóa, tăng doanh số và lợi nhuận từ đó tạo ra uy tín, vị thế trên thị trường cho doanh nghiệp. Đặc điểm của hoạt động bán buôn là khối lượng lớn, phạm vi rộng… vì vậy đòi hỏi các yêu cầu về logistics như kho bãi, vận chuyển, dự trữ… cần có độ chính xác cao đồng thời các doanh nghiệp cần chú trọng đầu tư cơ sở vật chất và nguồn lực logistics để đáp ứng đầy đủ hoạt động kinh doanh của công ty và nhu cầu của khách hàng. Mục tiêu chung của logistics bán buôn là tạo ra giá trị gia tăng cho khách hàng và doanh nghiệp bằng cách cung ứng hàng hóa và dịch vụ nhằm thỏa mãn các nhu cầu và đòi hỏi của các đơn đặt hàng theo cách hiệu quả nhất mà doanh nghiệp có thể thực hiện áp dụng nguyên tắc tập trung, lợi dụng tính kinh tế nhờ quy mô nhằm tăng năng suất lao động và giảm chi phí trong việc chuẩn bị lô hàng, vận chuyển… 2.2 Nội dung hoạt động logistics bán buôn trong doanh nghiệp Logistics không phải là một hoạt động đơn lẻ mà là một chuỗi các hoạt động liên tục, có quan hệ mật thiết và tác động qua lại lẫn nhau từ nguồn cung đầu vào cho đến giai đoạn tiêu thụ sản phẩm cuối cùng.
Như vậy có thể khái quát một số nội dung của hoạt động logistics bán buôn qua một số hoạt động sau đây: 16 2.1 Hoạt động mua hàng a. Khái niệm, vai trò của hoạt động mua hàng Khái niệm: mua là một phần chiến lược logistics chuỗi cung ứng, bao gồm những hoạt động liên quan đến xác định nhu cầu, định vị và lựa chọn nhà cung cấp, đàm phán các điều khoản, theo dõi và đánh giá để đảm bảo hiệu suất cung cấp và phát triển các nhà cung cấp.