Phân tích hoạt động giao nhận hàng hóa của Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider

Khóa luận: Phân tích hoạt động giao nhận hàng hóa của Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider 2022-2024

• Tác giả: Nguyễn Viết Quang
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Thị Mai
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế, Đại học Huế
• Chuyên ngành: Logistics và Quản lý chuỗi cung ứng
• Đề tài: Phân tích hoạt động giao nhận hàng hóa của Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan giao nhận hàng hóa tại Giao hàng nhanh Spider

Ngành logistics giữ vai trò huyết mạch trong chuỗi cung ứng hiện đại. Dịch vụ chuyển phát phát triển mạnh theo làn sóng thương mại điện tử. Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider hoạt động tích cực trong phân khúc vận chuyển bưu gửi và hàng hóa thương mại. Doanh nghiệp cung cấp các gói dịch vụ chuyển phát nhanh đường bộ, vận chuyển nguyên chuyến và gom hàng lẻ. Hệ thống vận hành kết nối các trung tâm khai thác với mạng lưới bưu cục rộng khắp. Quy trình giao nhận bao gồm các bước tiếp nhận đơn hàng, khai thác phân loại, điều phối phương tiện và giao hàng tận nơi. Việc hoàn thiện các mắt xích này quyết định trực tiếp đến hiệu quả kinh doanh. Sự cạnh tranh trên thị trường ngày càng khốc liệt do biến động chi phí nhiên liệu. Khách hàng liên tục đòi hỏi tốc độ giao hàng nhanh cùng mức cước phí thấp. Do đó, doanh nghiệp cần liên tục rà soát bộ máy vận hành. Mục tiêu trọng tâm là tối ưu nguồn lực sẵn có. Doanh nghiệp cần xây dựng quy trình chuẩn mực và nâng cao tính chuyên nghiệp.

1.1. Khái niệm và bản chất của hoạt động giao nhận

Giao nhận hàng hóa là chuỗi hành vi thương mại liên quan đến vận tải. Bên nhận dịch vụ đứng ra tổ chức việc vận chuyển, lưu kho và bàn giao bưu kiện. Công việc này đảm bảo hàng hóa đến tay người nhận an toàn và nguyên vẹn. Trong bối cảnh thương mại số, giao nhận đóng vai trò cầu nối thiết yếu. Hoạt động này liên kết trực tiếp giữa đơn vị sản xuất và người tiêu dùng cuối. Tốc độ giao hàng quyết định lợi thế cạnh tranh của các nhà cung cấp. Giao nhận chính xác giúp giảm tỷ lệ hoàn hàng. Quá trình luân chuyển diễn ra trôi chảy sẽ bảo vệ dòng tiền của đối tác. Do đó, chuẩn hóa dịch vụ giao nhận mang lại giá trị bền vững cho toàn hệ thống logistics.

1.2. Mạng lưới dịch vụ tại Giao hàng nhanh Spider

Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider phát triển hệ thống chi nhánh tại nhiều tỉnh thành. Mạng lưới bao gồm trung tâm chia chọn chính, bưu cục vệ tinh và đội xe đa dạng. Đơn vị phục vụ cả khách hàng cá nhân và các sàn thương mại điện tử lớn. Mô hình vận hành tập trung vào việc gom đơn và phân luồng tự động. Phương thức vận tải chia thành hai dạng chính: giao hàng nguyên chuyến và giao hàng ghép. Mỗi hình thức đáp ứng các nhóm nhu cầu khác nhau về mặt chi phí và thời gian. Doanh nghiệp duy trì lịch trình vận chuyển cố định hàng ngày giữa các trạm trung chuyển. Đội ngũ nhân sự được bố trí theo từng cung đường trọng yếu nhằm tăng tốc độ xử lý.

II. Thực trạng giao nhận hàng hóa tại Giao hàng nhanh Spider

Thực tế vận hành tại Giao hàng nhanh Spider ghi nhận nhiều kết quả khả quan lẫn một số điểm nghẽn. Khối lượng bưu kiện xử lý tăng trưởng đều đặn qua các tháng. Quy trình giao nhận hiện tại đã được phân định cụ thể cho từng bộ phận nghiệp vụ. Lái xe tiếp nhận kế hoạch từ ban điều phối và nhận hàng trực tiếp từ người gửi. Các giấy tờ quan trọng như phiếu giao nhận, tờ khai hàng hóa và phiếu luân chuyển đều được ghi nhận. Lái xe chụp ảnh chứng từ và cập nhật trạng thái lên hệ thống nội bộ cùng nhóm trao đổi công việc. Tuy nhiên, quy trình này vẫn bộc lộ nhiều điểm hạn chế đáng kể. Việc sử dụng các nhóm ứng dụng nhắn tin để giám sát tạo ra sự phân mảnh thông tin. Dữ liệu vận đơn chưa được đồng bộ tự động theo thời gian thực. Khâu bốc dỡ tại kho trung chuyển đôi khi bị ùn ứ vào các khung giờ cao điểm. Tỷ lệ hàng giao trễ hoặc hư hỏng vỏ hộp vẫn còn phát sinh rải rác. Năng suất lao động chưa đạt mức tối đa do khâu luân chuyển hồ sơ giấy còn rườm rà. Các tồn tại này làm phát sinh thêm chi phí và ảnh hưởng đến uy tín doanh nghiệp.

2.1. Quy trình luân chuyển chứng từ và xử lý thông tin

Quy trình xử lý chứng từ hiện nay dựa nhiều vào thao tác thủ công. Lái xe sau khi nhận hàng phải chụp ảnh phiếu đóng gói và tờ khai hàng hóa. Sau đó, nhân sự gửi hình ảnh lên các nhóm liên lạc nội bộ để báo cáo tiến độ. Phương thức này gây khó khăn cho việc tra cứu thông tin khi phát sinh khiếu nại. Dữ liệu chứng từ dễ bị trôi trong dòng tin nhắn dồn dập. Nhân viên điều hành mất thêm thời gian đối soát số liệu giữa bảng kê thực tế và dữ liệu máy tính. Việc thiếu một cổng thông tin tập trung dẫn đến nguy cơ sai sót hồ sơ hải quan hoặc nhầm lẫn địa chỉ người nhận. Hệ quả là tốc độ bàn giao hàng hóa bị chậm trễ ngoài dự kiến.

2.2. Khó khăn trong vận tải và điều phối kho bãi

Khâu điều phối xe và quản lý kho bãi đối mặt với nhiều áp lực lớn. Sự phân loại giữa đơn hàng nguyên chuyến và đơn gom ghép đôi khi chưa đồng đều. Đơn hàng ghép phải di chuyển về kho trung chuyển Spider gần nhất để lưu bãi và phân tuyến. Tuy nhiên, mặt bằng kho tại một số chi nhánh còn chật hẹp. Trang thiết bị xếp dỡ tự động chưa được đầu tư đồng bộ. Nhân công bốc xếp thủ công làm kéo dài thời gian dỡ tải và đóng kiện. Ngoài ra, chi phí xăng dầu biến động mạnh tác động trực tiếp đến giá thành vận tải. Lộ trình di chuyển chưa được tối ưu hóa bằng thuật toán điều hướng tự động. Điều này làm tăng thời gian xe chạy rỗng và đẩy chi phí bảo dưỡng phương tiện lên cao.

III. Hoàn thiện giao nhận hàng hóa tại Giao hàng nhanh Spider

Để tháo gỡ các vướng mắc, Giao hàng nhanh Spider cần áp dụng hệ thống giải pháp toàn diện. Giải pháp trước hết là đẩy mạnh số hóa toàn bộ quy trình giao nhận. Doanh nghiệp cần phát triển ứng dụng di động chuyên biệt dành cho lái xe và nhân viên kho. Ứng dụng này sẽ thay thế hoàn toàn các nhóm trao đổi thông tin thủ công. Mọi thao tác quét mã vận đơn, tải ảnh chứng từ và xác nhận giao dịch đều thực hiện trên phần mềm. Dữ liệu lập tức truyền về máy chủ trung tâm để đối soát tự động. Tiếp theo, doanh nghiệp cần chuẩn hóa quy trình phân loại hàng hóa ngay tại đầu tiếp nhận. Việc phân chia hàng nguyên chuyến và hàng ghép cần dựa trên tiêu chí khối lượng cụ thể. Bên cạnh đó, việc nâng cấp hạ tầng kho bãi đóng vai trò quyết định. Đơn vị cần đầu tư thêm băng tải con lăn và giá kệ đa tầng tại kho. Nhân sự giao nhận phải được tham gia các khóa đào tạo nâng cao kỹ năng nghiệp vụ và chăm sóc khách hàng định kỳ.

3.1. Ứng dụng công nghệ số và phần mềm quản lý vận tải

Triển khai hệ thống quản lý vận tải chuyên dụng là bước đi then chốt. Phần mềm cho phép tích hợp dữ liệu đơn hàng trực tiếp từ hệ thống của người gửi. Lái xe sử dụng ứng dụng di động để quét mã vạch trên kiện hàng. Thao tác này giúp xác thực người nhận và cập nhật vị trí tức thời. Hệ thống tự động tạo phiếu điện tử và lưu trữ chứng từ số trên đám mây. Ban quản lý đội xe dễ dàng theo dõi hành trình phương tiện qua bản đồ định vị. Việc phân tuyến giao nhận được hỗ trợ bởi thuật toán tối ưu lộ trình. Nhờ đó, doanh nghiệp giảm thiểu đáng kể tình trạng thất lạc bưu phẩm và cắt giảm chi phí nhiên liệu di chuyển.

3.2. Cải tiến vận hành kho bãi và nâng cao chất lượng nhân sự

Nâng cấp cơ sở vật chất kho bãi tạo động lực thúc đẩy tốc độ xử lý hàng. Doanh nghiệp cần bố trí lại mặt bằng kho theo nguyên tắc một chiều. Khu vực tiếp nhận, khu phân loại và cửa xuất hàng phải được phân định ranh giới rõ ràng. Việc lắp đặt các kệ chứa hàng tiêu chuẩn giúp tận dụng tối đa chiều cao kho. Đội ngũ bốc xếp cần được trang bị xe nâng tay và máy quét mã cầm tay để tăng năng suất. Song song với thiết bị, yếu tố con người giữ vai trò trung tâm. Công ty cần tổ chức các buổi tập huấn định kỳ về kỹ năng bảo quản hàng hóa dễ vỡ. Chính sách thưởng phạt dựa trên chỉ số giao hàng đúng giờ sẽ tạo động lực làm việc tích cực cho tài xế.

IV. Kết luận về giao nhận hàng hóa tại Giao hàng nhanh Spider

Hoàn thiện hoạt động giao nhận hàng hóa là yêu cầu sống còn của Giao hàng nhanh Spider. Thị trường bưu chính chuyển phát luôn đòi hỏi sự thích ứng nhanh chóng trước các áp lực cạnh tranh. Việc triển khai đồng bộ các giải pháp số hóa và cải tiến kho bãi sẽ đem lại chuyển biến tích cực. Thời gian giao nhận đơn hàng được rút ngắn đáng kể từ khâu lấy hàng đến khâu phát tận tay. Tỷ lệ sai sót giấy tờ và thất lạc hàng hóa giảm thiểu rõ rệt. Năng suất lao động của đội ngũ tài xế và nhân viên kho được tối ưu hóa tối đa. Chi phí vận hành trên mỗi đơn vị bưu kiện nhờ đó giảm xuống mức hợp lý. Doanh nghiệp từng bước củng cố niềm tin vững chắc đối với các đối tác thương mại điện tử lớn. Kết quả thực tiễn từ quá trình đổi mới khẳng định tính đúng đắn của chiến lược hiện đại hóa chuỗi cung ứng. Đây là nền tảng vững chắc để doanh nghiệp mở rộng quy mô thị phần trong tương lai.

4.1. Hiệu quả kinh tế và giá trị dịch vụ đạt được

Việc áp dụng đồng bộ các sáng kiến cải tiến mang lại giá trị kinh tế trực tiếp. Chi phí phát sinh do thất thoát bưu kiện và bồi thường hàng vỡ giảm mạnh. Doanh nghiệp tiết kiệm ngân sách nhiên liệu nhờ lộ trình vận tải được sắp xếp khoa học. Tốc độ quay vòng phương tiện tăng lên giúp vận chuyển thêm nhiều đơn hàng trong ngày. Chất lượng dịch vụ được nâng cao rõ rệt thông qua việc giao hàng đúng hẹn. Khách hàng dễ dàng tra cứu mã vận đơn và tiến trình di chuyển bất cứ lúc nào. Sự hài lòng và tin cậy của đối tác thương mại điện tử giúp doanh nghiệp ký kết thêm nhiều hợp đồng dài hạn. Doanh thu và lợi nhuận nhờ đó duy trì được mức tăng trưởng ổn định.

4.2. Khả năng nhân rộng mô hình cho các đơn vị logistics

Bài học hoàn thiện giao nhận tại Spider Express mang tính ứng dụng thực tiễn cao cho ngành vận tải. Các doanh nghiệp logistics quy mô vừa và nhỏ có thể học hỏi lộ trình chuyển đổi số này. Việc chuyển từ quản lý bằng sổ sách hoặc nhóm chat sang phần mềm chuyên dụng là xu thế tất yếu. Mô hình gom đơn kết hợp vận tải nguyên chuyến giúp linh hoạt nguồn cung phương tiện. Ngoài ra, việc xây dựng văn hóa làm việc kỷ luật tại khâu xử lý chứng từ giúp ngăn ngừa rủi ro pháp lý. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa quản lý kho và tài xế tạo nên sức mạnh vận hành thống nhất. Đây là kinh nghiệm quý báu để các đơn vị logistics nâng cao năng lực phục vụ và hội nhập sâu rộng.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế và toàn cầu hóa, hoạt động giao nhận hàng hóa đóng vai trò là mắt xích liên kết trực tiếp giữa khâu sản xuất và tiêu dùng, đồng thời là cầu nối thúc đẩy hoạt động thương mại giữa các vùng miền và quốc gia. Tại Việt Nam, ngành giao nhận vận tải đang ghi nhận bước chuyển dịch mạnh mẽ dưới tác động của sự bùng nổ thương mại điện tử và gia tăng kim ngạch xuất nhập khẩu. Tuy nhiên, thị trường dịch vụ logistics nội địa cũng đang đối mặt với nhiều áp lực cạnh tranh gay gắt, chi phí logistics còn chiếm tỷ trọng cao trong giá thành hàng hóa, cùng với đó là sự thiếu hụt cục bộ nguồn nhân lực có chuyên môn kỹ thuật và kỹ năng số hóa.

Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider (Spider Express Joint Stock Company) là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực vận tải và giao nhận hàng hóa đường bộ nội địa, có trụ sở chính đặt tại thành phố Huế và mạng lưới phương tiện, kho bãi trải dài tại ba miền Bắc - Trung - Nam. Tính đến cuối năm 2024, công ty đã mở rộng quy mô phục vụ lên hơn 600 khách hàng và đặt chỉ tiêu phát triển lên 750 khách hàng trong năm 2025. Tuy nhiên, trước sự cạnh tranh từ các doanh nghiệp cùng ngành, biến động giá nhiên liệu đầu vào và yêu cầu chuẩn hóa chất lượng vận hành, doanh nghiệp đòi hỏi phải có sự rà soát, đánh giá toàn diện các khâu trong quy trình giao nhận để nâng cao năng lực phục vụ.

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Viết Quang thực hiện nhằm giải quyết các yêu cầu nghiên cứu sau:

1. Mục tiêu chung: Phân tích thực trạng hoạt động giao nhận hàng hóa tại Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider, từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động giao nhận hàng hóa của công ty trong giai đoạn tiếp theo.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Thứ nhất: Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về hoạt động giao nhận hàng hóa của doanh nghiệp logistics.
   • Thứ hai: Phân tích thực trạng tổ chức và kết quả hoạt động giao nhận hàng hóa tại Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider giai đoạn 2022–2024.
   • Thứ ba: Đề xuất một số giải pháp hoàn thiện nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh dịch vụ giao nhận của công ty.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
   • Đối tượng nghiên cứu: Tập trung vào hoạt động kinh doanh dịch vụ giao nhận hàng hóa của Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider, cụ thể là quy trình nghiệp vụ giao nhận, công tác quản trị rủi ro vận chuyển và đánh giá phản hồi từ khách hàng.
   • Phạm vi không gian: Hoạt động giao nhận tại Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider, có địa chỉ trụ sở tại Số 6/156 Tôn Thất Thiệp, Phường Tây Lộc, Quận Phú Xuân, Thành phố Huế, cùng hệ thống kho bãi, HUB chuyển tải của công ty tại các khu vực Bắc, Trung, Nam.
   • Phạm vi thời gian: Thu thập, phân tích dữ liệu hoạt động sản xuất kinh doanh và quy trình vận hành của doanh nghiệp trong giai đoạn 3 năm, từ năm 2022 đến năm 2024.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống cơ sở lý thuyết dựa trên các chuẩn mực quốc tế và quy định pháp luật thương mại hiện hành của Việt Nam:

• Khung khái niệm và cơ sở pháp lý:

  • Vận dụng định nghĩa của Liên đoàn Quốc tế các Hiệp hội Giao nhận (FIATA), trong đó xác định dịch vụ giao nhận bao gồm mọi dịch vụ liên quan đến vận chuyển, gom hàng, lưu kho, bốc xếp, đóng gói, phân phối và các thủ tục tư vấn, chứng từ, hải quan, bảo hiểm đi kèm. Người giao nhận (Freight Forwarder) giữ vai trò là "kiến trúc sư vận tải", hoạt động với tư cách đại lý được ủy thác hoặc người vận chuyển theo hợp đồng (Contracting Carrier), người kinh doanh vận tải đa phương thức (MTO).
  • Áp dụng các quy định của Luật Thương mại 2005 của Việt Nam: Điều 233 (định nghĩa dịch vụ giao nhận hàng hóa), Điều 235 (quyền và nghĩa vụ của người giao nhận), Điều 237 và Điều 294 (các trường hợp miễn trách nhiệm cho người giao nhận khi xảy ra hư hỏng, mất mát do lỗi chủ hàng, khuyết tật tự nhiên của hàng hóa hoặc biến cố bất khả kháng).
  • Phân loại dịch vụ giao nhận theo phương thức vận tải (đường bộ, biển, hàng không, sắt, thủy nội địa), theo mô hình khách hàng (B2B, B2C, C2C), theo tính chất hàng hóa và phương thức chiếm dụng không gian phương tiện (hàng lẻ ghép xe LCL và hàng nguyên chuyến FCL).
  • Tiếp thu các bài học kinh nghiệm quốc tế: Hệ thống sản xuất tinh gọn (Lean Manufacturing) và mô hình giao hàng đúng lúc (Just-in-time) của Nhật Bản; phát triển hạ tầng và tự động hóa điều phối của Đức, Hoa Kỳ và Singapore.

• Phương pháp nghiên cứu:

  • Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp: Trích xuất các báo cáo tài chính nội bộ, báo cáo thường niên giai đoạn 2022–2024 của Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider; hệ thống quy trình quản lý giao nhận, mẫu biểu chứng từ, số liệu đội xe và định mức cước phí. Dữ liệu vĩ mô được thu thập từ báo cáo của Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA), Chỉ số Logistics Thị trường Mới nổi Agility 2022 và số liệu dự báo nhân lực của Viện Nghiên cứu và Phát triển Logistics Việt Nam.
  • Phương pháp phân tích và xử lý số liệu: Ứng dụng phần mềm Microsoft Excel để xử lý bảng biểu thống kê, tính toán biến động tuyệt đối và tương đối về doanh thu, chi phí, lợi nhuận, khối lượng hàng hóa vận chuyển và tỷ suất sinh lời trên doanh thu (ROS).
  • Phương pháp phân tích ma trận SWOT: Tổng hợp các yếu tố môi trường bên trong (điểm mạnh, điểm yếu) và môi trường bên ngoài (cơ hội, thách thức) tác động trực tiếp đến năng lực giao nhận của doanh nghiệp.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về hoạt động giao nhận hàng hóa

Chương 1 hệ thống hóa cơ sở lý luận chuyên ngành về giao nhận vận tải và tổng quan môi trường logistics tại Việt Nam và quốc tế:

• Làm rõ bản chất pháp lý, đặc điểm vận hành của dịch vụ giao nhận: tính phức tạp đa phương thức, tính liên tục, yêu cầu cao về công nghệ định vị GPS và phần mềm quản lý kho WMS. Phân định rõ 5 vai trò cơ bản của người giao nhận hiện đại: môi giới hải quan, đại lý ủy thác, người gom hàng lẻ, người chuyên chở và người tổ chức vận tải đa phương thức.
• Tổng kết bức tranh thực tiễn ngành logistics Việt Nam: Cả nước có hơn 30.000 doanh nghiệp đăng ký hoạt động logistics, trong đó hơn 5.000 doanh nghiệp cung ứng dịch vụ logistics bên thứ ba (3PL) với cơ cấu 89% doanh nghiệp nội địa, 10% liên doanh và 1% doanh nghiệp có 100% vốn nước ngoài. Thị trường logistics Việt Nam đứng thứ 11 trong nhóm 50 thị trường mới nổi theo Agility 2022, tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) dự báo đạt 5,5% giai đoạn 2022–2027.
• Đánh giá các điểm nghẽn của ngành: Cạnh tranh chủ yếu bằng giảm giá cước, hạ tầng giao thông thiếu đồng bộ ở vùng nông thôn, và dự báo thiếu hụt khoảng 2,2 triệu nhân lực đến năm 2030 (trong đó thiếu 200.000 nhân lực chất lượng cao).
• Rút ra 5 nhóm bài học kinh nghiệm phát triển logistics từ Hoa Kỳ, Đức, Nhật Bản và Singapore: đầu tư cơ sở hạ tầng đồng bộ, áp dụng công nghệ số và định vị thời gian thực, đào tạo nhân lực bài bản, cải cách thủ tục hành chính và chủ động hội nhập thương mại quốc tế.

Chương 2: Phân tích hoạt động giao nhận hàng hóa của Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider

Chương 2 đi sâu vào thực trạng cơ sở vật chất, bộ máy vận hành, kết quả kinh doanh và quy trình giao nhận thực tế tại doanh nghiệp:

• Tổng quan đơn vị: Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider là doanh nghiệp ngoài Nhà nước, vốn điều lệ 5 tỷ đồng, mã số doanh nghiệp 3301700057, do ông Lương Anh Hùng làm Giám đốc. Bộ máy quản trị gồm 5 bộ phận chuyên trách: Kế toán (chia thành kế toán tài chính, kế toán thanh toán, kế toán công nợ và kế toán chi phí CS); Hành chính nhân sự - IT; Điều hành - Chứng từ; Bộ phận kho; Quản lý đội xe - Kế hoạch.
• Năng lực cơ sở vật chất:
  • Đội ngũ phương tiện vận tải: Sở hữu và vận hành 18 phương tiện phân bổ tại các khu vực trọng điểm. Tuyến Bắc - Nam bố trí 4 xe tải thùng kín 8 tấn (biển số: 75H-00938, 75H-01137, 75H-01212, 75E-01814; thể tích thùng ~55,85 m³). Khu vực TP. Hồ Chí Minh tập trung 10 xe (tải trọng từ xe van 930 kg đến xe tải thùng kín 5 tấn). Khu vực Đà Nẵng có 3 xe (xe bạt 2 tấn, xe thùng kín 2,5 tấn và xe tải 8 tấn). Khu vực Hưng Yên có 1 xe tải thùng kín 2,5 tấn.
  • Mạng lưới kho bãi: 3 trung tâm kho chính gồm Kho Vela (Phùng Chí Kiên, Mỹ Hào, Hưng Yên - phục vụ miền Bắc), Kho Oumuamua (KCN Hòa Cầm, Đà Nẵng - phục vụ miền Trung) và Kho Andromeda (KCX Linh Trung, Thủ Đức, TP. Hồ Chí Minh - phục vụ miền Nam).
  • Hệ thống HUB chuyển tải: Thiết lập 15 trạm trung chuyển (HUB) tại các tỉnh/thành: Phan Thiết, Ninh Thuận, Khánh Hòa, Phú Yên, Bình Định, Quảng Ngãi, Đà Nẵng, Quảng Nam, Huế, Quảng Trị, Lệ Thủy, Đồng Hới, Hà Tĩnh, Vinh, Hoàng Mai.
• Quy trình hoạt động giao nhận:
  • Thực hiện quy trình liên hoàn 10 bước: (1) Báo giá (Giám đốc/Sales chốt cước) -> (2) Tiếp nhận báo đơn qua Zalo/Email -> (3) Điều hành kiểm tra và xác nhận giá -> (4) Tạo đơn hàng, lập mã trên hệ thống -> (5) Lập kế hoạch phân bổ xe nhà hoặc thuê xe thầu ngoài -> (6) Thông báo kế hoạch xuất/nhập kho -> (7) Bộ phận Điều hành và CS theo dõi đơn hàng, giám sát hành trình lái xe qua GPS, xử lý sự cố phát sinh -> (8) Lập báo cáo chi phí, đề nghị thanh toán -> (9) Nhân viên CS thu và đối chiếu chứng từ gốc giao lại cho khách -> (10) Điều hành chốt bảng kê cước để Kế toán xuất hóa đơn và thu hồi công nợ.
  • Quy trình nhận hàng thực tế tại địa điểm gửi: Nhận thông tin chi tiết lô hàng (minh họa đơn hàng của Công ty TNHH Máy đo khí Riken Việt), chốt lịch trình xe nhỏ lấy hàng nội thành gom về HUB/kho hoặc bố trí xe lớn vận chuyển thẳng, lái xe kiểm tra chứng từ (Packing List, tờ khai hàng hóa xuất khẩu, phiếu luân chuyển) và cập nhật hình ảnh hiện trường lên nhóm điều hành Zalo.

Chương 3: Đề xuất giải pháp hoàn thiện hoạt động giao nhận hàng hóa tại Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider

Trên cơ sở nhận diện các điểm yếu về chi phí và áp lực cạnh tranh, tác giả đề xuất 5 nhóm giải pháp hoàn thiện:

1. Đẩy mạnh hoạt động marketing, mở rộng thị trường: Đa dạng hóa kênh tiếp cận khách hàng doanh nghiệp sản xuất, hướng tới mục tiêu tăng trưởng đạt mốc 750 khách hàng trong năm 2025.
2. Đa dạng hóa dịch vụ và chuẩn hóa giá cước: Mở rộng dịch vụ gom hàng lẻ, nâng cao tính cạnh tranh về giá cước vận tải đường dài, bảo đảm cam kết thời gian giao hàng.
3. Tận dụng chính sách hỗ trợ của Chính phủ: Tiếp cận các gói hỗ trợ phát triển logistics, ưu đãi thuế và cơ chế hạ tầng để tái đầu tư nâng cấp đội xe.
4. Đào tạo nhân sự điều hành và phát triển đội ngũ lái xe: Chuẩn hóa kỹ năng giao tiếp, nghiệp vụ an toàn vận tải và khả năng ứng dụng công nghệ giám sát hành trình cho tài xế.
5. Tối ưu hóa chi phí vận hành: Cải thiện hệ số sử dụng phương tiện, hạn chế chạy xe rỗng chiều về, kiểm soát định mức tiêu hao nhiên liệu và tăng cường phối hợp luân chuyển hàng giữa 3 kho Vela, Oumuamua, Andromeda.

---

Kết quả và đóng góp

1. Kết quả tài chính và hoạt động kinh doanh giai đoạn 2022–2024

Dữ liệu tổng hợp từ các báo cáo thường niên của doanh nghiệp cho thấy sự tăng trưởng rõ rệt về quy mô doanh thu, lợi nhuận và khối lượng hàng hóa luân chuyển:

Chỉ tiêu tài chính	Năm 2022	Năm 2023	Năm 2024	Tăng trưởng 2023/2022 (%)	Tăng trưởng 2024/2023 (%)
Doanh thu thuần (Tỷ VNĐ)	50,425	62,222	80,513	+23,40%	+29,40%
- Dịch vụ giao nhận, vận tải nội địa	30,499	37,184	45,901	+21,92%	+23,44%
- Dịch vụ kho bãi	8,910	12,686	15,512	+42,38%	+22,28%
- Dịch vụ gom hàng	6,086	6,907	9,998	+13,49%	+44,75%
- Dịch vụ khác	4,930	5,445	9,102	+10,45%	+67,16%
Chi phí hoạt động (Tỷ VNĐ)	48,893	59,733	76,487	+22,17%	+28,05%
Lợi nhuận sau thuế (Tỷ VNĐ)	1,532	2,489	4,026	+62,70%	+61,75%
Tỷ suất sinh lời ROS (%)	3,04%	4,00%	5,00%	—	—

Nguồn: Tổng hợp từ Bảng 2.4, Bảng 2.5 và Bảng 2.6 trong khóa luận

Doanh thu cốt lõi từ mảng giao nhận và vận tải nội địa luôn chiếm trên 50% tổng doanh thu hàng năm. Tốc độ tăng chi phí hoạt động (22,17% năm 2023 và 28,05% năm 2024) được kiểm soát thấp hơn tốc độ tăng doanh thu (23,40% và 29,40%), giúp lợi nhuận doanh nghiệp tăng từ 1,532 tỷ đồng năm 2022 lên 4,026 tỷ đồng năm 2024. Chỉ số ROS cải thiện đều qua các năm, từ 3,04% lên 5,00%, phản ánh hiệu quả sử dụng nguồn vốn và kiểm soát chi phí vận hành.

2. Khối lượng hàng hóa vận chuyển theo phân nhóm mặt hàng

Sự tăng trưởng khối lượng chuyên chở phản ánh mức độ mở rộng tập khách hàng trong các ngành sản xuất công nghiệp:

Nhóm mặt hàng	Khối lượng năm 2024 (Tấn)	Tốc độ tăng trưởng 2023 (%)	Tốc độ tăng trưởng 2024 (%)	Đối tác tiêu biểu
Hàng may mặc	10.573	+41,72%	+33,78%	CTCP Dệt may Thiên An Phú
Dụng cụ, linh kiện điện tử	4.359	+9,34%	+6,89%	Doanh nghiệp sản xuất điện tử
Hạt nhựa	1.985	+54,07%	+49,45%	Doanh nghiệp hóa chất, bao bì
Dụng cụ y tế	2.023	+40,55%	+18,14%	Tổng CTCP Y tế Danameco
Tổng khối lượng chuyên chở	30.015	+30,85%	+22,58%	Toàn hệ thống

Nguồn: Tổng hợp từ Bảng 2.7 và nội dung thuyết minh Chương 2

Hàng may mặc chiếm tỷ trọng lớn nhất (khoảng 1/3 tổng sản lượng vận chuyển), phù hợp với định hướng phục vụ ngành xuất khẩu dệt may. Các nhóm hàng đòi hỏi tiêu chuẩn bảo quản cao như linh kiện điện tử duy trì mức tăng ổn định từ 6,89% đến 9,34% do yêu cầu khắt khe về giảm rung lắc và kiểm soát độ ẩm.

3. Đóng góp của đề tài

• Hệ thống hóa chi tiết sơ đồ chu chuyển chứng từ (Packing List, tờ khai hải quan, phiếu luân chuyển nội bộ) và lưu trình 10 bước trong mô hình vận hành dịch vụ giao nhận đường bộ tại một doanh nghiệp logistics quy mô vừa.
• Phân tích minh bạch cấu trúc đội xe và mạng lưới kho vận liên kết 3 miền, cung cấp cơ sở dữ liệu thực nghiệm phục vụ việc tối ưu hóa chi phí logistics nội địa.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế:

  • Phạm vi dữ liệu chỉ gói gọn trong hoạt động nội bộ của một doanh nghiệp duy nhất (Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider) tại địa bàn trụ sở Thừa Thiên Huế và mạng lưới chi nhánh phụ thuộc, chưa có số liệu so sánh đối chuẩn (benchmarking) trực tiếp với các đơn vị cùng phân khúc trên thị trường.
  • Nghiên cứu tập trung chủ yếu vào phương thức vận tải hàng hóa đường bộ (vận chuyển hàng ghép LCL và nguyên chuyến FCL), chưa đi sâu phân tích mô hình tích hợp vận tải đa phương thức (đường biển, hàng không, đường sắt).
  • Tác giả tự nhận định do thời gian thực tập hơn 3 tháng và kinh nghiệm thực tiễn chuyên ngành còn hạn chế, các phân tích về đánh giá khách hàng chủ yếu dựa trên thang đo nội bộ và số liệu thứ cấp, chưa tiến hành điều tra khảo sát định lượng sâu với mẫu quan sát lớn.

• Hướng nghiên cứu tiếp theo:

  • Mở rộng đánh giá mức độ hài lòng của khách hàng doanh nghiệp (B2B) bằng các mô hình chất lượng dịch vụ chuyên sâu (như SERVQUAL hoặc Logistics Service Quality - LSQ).
  • Nghiên cứu giải pháp chuyển đổi số toàn diện, tích hợp sâu hệ thống quản lý kho (WMS), hệ thống quản lý vận tải (TMS) và thiết bị viễn thông phục vụ truy xuất hành trình đơn hàng tự động.

---

Giá trị tham khảo

• Đối tượng tham khảo:
  • Sinh viên và học viên ngành Logistics và Quản lý chuỗi cung ứng, Kinh tế vận tải, Quản trị kinh doanh dịch vụ đang thực hiện báo cáo thực tập hoặc khóa luận tốt nghiệp về quy trình giao nhận đường bộ.
  • Cán bộ quản lý vận hành, chuyên viên điều hành đội xe và nhân viên chứng từ tại các công ty vận tải, forwarder vừa và nhỏ cần tài liệu đối chiếu thực tế về quy trình điều phối xe và kiểm soát chi phí.
• Nội dung có giá trị ứng dụng cao:
  • Bảng danh mục mô tả nhiệm vụ chi tiết của 5 phòng ban chuyên môn và lưu trình 10 bước tổ chức giao nhận hàng hóa.
  • Các biểu mẫu thực tế được trích dẫn trong vận hành: Mẫu chốt kế hoạch xe nhỏ/xe lớn, phiếu luân chuyển, bảng dự kiến hàng về kho, bảng kê cước và phương thức quản lý chuyến qua nhóm điều phối liên lạc.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider hiện tổ chức hệ thống kho bãi và phương tiện vận tải như thế nào để phục vụ tuyến Bắc - Nam?
Doanh nghiệp vận hành hệ thống 3 kho trung tâm gồm: Kho Vela tại Hưng Yên (miền Bắc), Kho Oumuamua tại Đà Nẵng (miền Trung) và Kho Andromeda tại Thủ Đức, TP. Hồ Chí Minh (miền Nam), kết hợp cùng 15 trạm trung chuyển (HUB) trên các tỉnh duyên hải miền Trung. Đội xe gồm 18 phương tiện, trong đó có 4 xe tải thùng kín 8 tấn chuyên trách tuyến trục Bắc - Nam, 10 xe tải nhẹ và xe van tại TP. Hồ Chí Minh phục vụ gom - phát nội đô, cùng 4 xe bố trí tại Đà Nẵng và Hưng Yên.

2. Tỷ suất sinh lời trên doanh thu (ROS) của công ty trong giai đoạn 2022–2024 thay đổi ra sao?
Chỉ số ROS của công ty tăng trưởng liên tục qua từng năm: đạt 3,04% năm 2022, nâng lên 4,00% năm 2023 và đạt 5,00% năm 2024. Sự gia tăng này chứng minh hiệu quả từ việc duy trì tốc độ tăng trưởng doanh thu cao hơn tốc độ tăng chi phí vận hành.

3. Cơ cấu mặt hàng vận chuyển chính của Spider gồm những nhóm hàng nào và khách hàng lớn tiêu biểu là ai?
Các mặt hàng vận chuyển chính gồm: hàng may mặc (chiếm tỷ trọng cao nhất, gần 1/3 tổng sản lượng, đạt 10.573 tấn năm 2024), dụng cụ và linh kiện điện tử (4.359 tấn), dụng cụ y tế (2.023 tấn), hạt nhựa (1.985 tấn) cùng một số mặt hàng tiêu dùng khác. Các đối tác lớn làm ăn lâu dài của công ty gồm Công ty Cổ phần Dệt may Thiên An Phú (vận chuyển may mặc) và Tổng Công ty Cổ phần Y tế Danameco (vận chuyển thiết bị y tế).

4. Trách nhiệm giữa các bộ phận trong quy trình giao nhận tại Spider được phân định như thế nào?
Bộ phận Sales/Giám đốc đảm nhận việc thỏa thuận và chốt cước; Điều hành tiếp nhận thông tin, tạo mã đơn, lập kế hoạch phân xe và thông báo kho; Quản lý đội xe điều phối tài xế và giám sát lộ trình qua GPS; Bộ phận Kho chịu trách nhiệm kiểm đếm, xuất/nhập và lưu trữ hàng; Bộ phận CS theo dõi hành trình, hỗ trợ tài xế, giải quyết sự cố và thu hồi chứng từ gốc; Kế toán theo dõi chi phí, chốt bảng kê cước, xuất hóa đơn và thu hồi công nợ.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Nguyễn Viết Quang đã phản ánh bức tranh toàn diện về tổ chức và kết quả vận hành dịch vụ giao nhận tại Công ty Cổ phần Giao hàng nhanh Spider trong giai đoạn 2022–2024. Bằng việc kết hợp cơ sở pháp lý của Luật Thương mại 2005 với dữ liệu vận hành thực tế, tác giả đã làm rõ quy trình lưu chuyển đơn hàng, mạng lưới phương tiện - kho bãi và thực trạng tăng trưởng tài chính của doanh nghiệp. Các nhóm giải pháp đề xuất tại Chương 3 bám sát năng lực thực tế của công ty, cung cấp cơ sở tham khảo có giá trị chuyên môn cho việc tối ưu hóa chuỗi dịch vụ giao nhận đường bộ nội địa.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ HOẠT ĐỘNG GIAO NHẬN HÀNG HÓA 1. Dịch vụ giao nhận 1. Định nghĩa chung về dịch vụ giao nhận hàng hóa Theo Hiệp hội giao nhận quốc tế FIATA (Federation Internationale des Associations de Transitaries et Assimilaimes), Liên đoàn quốc tế của các hiệp hội giao nhận (The International Federation of Freight Forwarder Associations) về dịch vụ giao nhận, dịch vụ giao nhận được định nghĩa là bất kỳ dịch vụ nào liên quan đến vận chuyển, gom hàng, lưu kho, bốc xếp, đóng gói hay phân phối hàng hóa cũng như các dịch vụ tư vấn hay có liên quan đến các dịch vụ trên, kể cả các vấn đề hải quan, tài chính, mua bảo hiểm, thanh toán, thu thập chứng từ liên quan đến hàng hóa.

[1] Theo Điều 233 Luật Thương mại 2005 của Việt Nam quy định: “Dịch vụ giao nhận hàng hóa là hành vi thương mại, theo đó người làm dịch vụ giao nhận hàng hóa nhận hàng từ người gửi, tổ chức vận chuyển, lưu kho, lưu bãi, làm các thủ tục giấy tờ và các dịch vụ khác có liên quan để giao hàng cho người nhận theo sự ủy thác của chủ hàng, của người vận tải hoặc của người làm dịch vụ giao nhận khác (gọi chung là khách hàng) để nhận thù lao. [2] Nói một cách khác, giao nhận là tập hợp những nghiệp vụ, thủ tục có liên quan đến quá trình vận tải nhằm thực hiện việc di chuyển hàng hóa từ nơi gửi hàng đến nơi nhận hàng. Đặc điểm của dịch vụ giao nhận hàng hóa a) Tính chất phức tạp - Bao gồm nhiều công đoạn như gom hàng, lưu kho, bốc xếp, đóng gói, vận chuyển, phân phối,… - Bao gồm nhiều loại hình vận tải như đường bộ, đường biển, đường hàng không, đường sắt. - Chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố tác động như các quy định của pháp luật, các biến động về kinh tế thị trường, hay là các điều kiện tự nhiên như địa hình và thời tiết.

b) Tính chất đa dạng - Đa dạng về loại hàng hóa từ hàng hóa thông thường đến các loại hàng hóa đặc SVTH: Nguyễn Viết Quang 4 Khóa luận cuối khóa GVHD: THS. Nguyễn Thị Mai biệt. - Gồm nhiều loại hình dịch vụ như vận tải, kho bãi, hải quan, bảo hiểm,… - Tệp khách hàng đa dạng bao gồm cả các cá nhân, doanh nghiệp, tổ chức,… c) Tính chất liên tục và ổn định - Để đáp ứng tối ưu nhất cho nhu cầu của thị trường, các hoạt động giao nhận luôn diễn ra liên tục. - Sự ổn định đảm bảo hàng hóa đến đúng nơi, đúng địa điểm, đúng thời gian.

d) Tính chất cạnh tranh - Thị trường dịch vụ giao nhận có rất nhiều đơn vị cạnh tranh cả trong và ngoài nước. - Các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ giao nhận cạnh tranh nhau khốc liệt về giá cả, chất lượng dịch vụ và độ nhận diện trên thị trường. e) Yêu cầu cao về công nghệ Dịch vụ giao nhận có yêu cầu cao về công nghệ như hệ thống quản lý kho hàng WMS, hệ thống định vị toàn cầu GPS,… 1. Vai trò của hoạt động giao nhận hàng hóa đối với sự phát triển của nền kinh tế Hoạt động giao nhận hàng hóa đóng vai trò vô cùng quan trọng trong sự phát triển của thương mại.

Nó là cầu nối đảm bảo sự lưu thông hàng hóa diễn ra một cách thông suốt và hiệu quả, Bằng cách lựa chọn phương thức vận chuyển phù hợp, tối ưu hóa lộ trình và nâng cao chất lượng dịch vụ, doanh nghiệp có thể giảm chi phí vận chuyển, giúp tăng năng lực cạnh tranh và tăng độ nhận diện của doanh nghiệp trên thị trường. Không những vậy, ngành giao nhận còn tạo ra nhiều cơ hội việc làm, giúp nâng cao chất lượng cuộc sống xã hội. Phân loại các hoạt động giao nhận hàng hóa a) Theo phương thức vận chuyển - Đường bộ - Đường biển - Đường hàng không - Đường sắt - Đường thủy nội địa SVTH: Nguyễn Viết Quang 5 Khóa luận cuối khóa GVHD: THS. Nguyễn Thị Mai b) Theo loại hình dịch vụ - Giao nhận nội địa - Giao nhận quốc tế c) Theo đối tượng khách hàng - Giao nhận B2B (Business to Business): Dịch vụ giao nhận hàng hóa giữa các doanh nghiệp.

- Giao nhận B2C (Business to Consumer): Dịch vụ giao nhận hàng hóa từ doanh nghiệp đến người tiêu dùng. - Giao nhận C2C (Consumer to Consumer): Dịch vụ giao nhận hàng hóa giữa các cá nhân. d) Theo tính chất hàng hóa - Giao nhận hàng hóa thông thường: Các mặt hàng không yêu cầu điều kiện đặc biệt. - Giao nhận hàng hóa dễ hỏng: Các mặt hàng yêu cầu bảo quản lạnh hoặc điều kiện đặc biệt như thực phẩm tươi sống.

- Giao nhận hàng hóa nguy hiểm: Các mặt hàng cần được xử lý cẩn thận như hóa chất, vật liệu cháy nổ. - Giao nhận hàng hóa có giá trị cao: Các mặt hàng cần bảo mật cao như trang sức, linh kiện điện tử. e) Theo tiêu chí sử dụng không gian vận chuyển - Giao nhận hàng ghép: Hàng hóa của nhiều người gửi khác nhau được ghép chung vào một chuyến hàng. - Giao nhận hàng nguyên chuyến: Hàng hóa của một người gửi chiếm toàn bộ không gian vận chuyển của phương tiện (xe tải, container).

Một số chứng từ liên quan đến hoạt động giao nhận hàng hóa - Tờ khai hải quan - Hợp đồng mua bán hàng hóa - Giấy chứng nhận xuất xứ (Certificate of Origin) - Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice) - Phiếu đóng gói (Packing List) - Phiếu xuất kho - Chứng từ bảo hiểm SVTH: Nguyễn Viết Quang 6 Khóa luận cuối khóa GVHD: THS. Nguyễn Thị Mai 1. Các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động giao nhận hàng hóa Tương tự như các lĩnh vực khác trong nền kinh tế chung, để vận động và phát triển thì hoạt động giao nhận hàng hóa cũng phải chịu sự tác động, ảnh hưởng của nhiều nhân tố khác nhau. Và dưới đây là một số nhân tố chính: a) Nhóm nhân tố bên trong Thứ nhất là tính chất hàng hóa: Kích thước, trọng lượng và số lượng hàng hóa là yếu tố quyết định để lựa chọn phương tiện vận chuyển, cách thức đóng gói hàng hóa và chi phí vận chuyển hàng hóa.

Ngoài ra, các loại hàng hóa đặc biệt sẽ có yêu cầu riêng về biện pháp bảo quản và biện pháp bảo vệ an toàn. Thứ hai là khoảng cách vận chuyển và thời gian giao hàng: Khoảng cách vận chuyển sẽ ảnh hưởng đến thời gian vận chuyển. Do đó, yêu cầu về thời gian giao hàng của khách hàng sẽ là cơ sở để lựa chọn phương tiện và lộ trình phù hợp, tác động trực tiếp đến chi phí vận chuyển. Thứ ba là yếu tố về tài chính: Đây là nhân tố rất quan trọng, tác động trực tiếp đến sự phát triển của hoạt động giao nhận hàng hóa, cũng như các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ giao nhận hàng hóa.

Thứ tư là yếu tố con người: Chất lượng nguồn nhân lực và cách thức quản lý, điều phối của doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ giao nhận hàng hóa sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả hoạt động. b) Nhóm nhân tố bên ngoài Thứ nhất là yếu tố điều kiện tự nhiên: Mỗi nơi khác nhau sẽ có vị trí địa lý và điều kiện khí hậu khác nhau, điều này ảnh hưởng trực tiếp đến sự vận động và phát triển của hoạt động giao nhận hàng hóa. Thứ hai là yếu tố về pháp luật: Các quy định về hải quan, thuế, an toàn giao thông sẽ ảnh hưởng đến thủ tục và chi phí vận chuyển. Thứ ba là yếu tố cơ sở hạ tầng và công nghệ: Hệ thống cơ sở hạ tầng là nền tảng để dịch vụ giao nhận hàng hóa phát triển.

Hệ thống cơ sở hạ tầng cơ bản như giao thông đường bộ, đường sắt, đường biển, đường thủy nội địa, đường hàng không, hệ thống kho bãi, trang thiết bị có sự ảnh hưởng lớn đến quá trình hình thành và phát triển dịch vụ giao nhận hàng hóa. Bên cạnh đó, việc áp dụng công nghệ hiện đại vào quá trình giao nhận hàng hóa sẽ giúp tăng chất lượng dịch vụ, đơn giản hóa vận hành, đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của khách hàng. SVTH: Nguyễn Viết Quang 7 Khóa luận cuối khóa GVHD: THS. Nguyễn Thị Mai 1.

Người giao nhận 1. Định nghĩa chung về người giao nhận Theo Hiệp hội giao nhận quốc tế FIATA (Federation Internationale des Associations de Transitaries et Assimilaimes), Freight forwarder là “kiến trúc sư” của dịch vụ vận chuyển. Trong vận chuyển đường biển, Freight forwarder, thường gọi tắt là Fowarder (người giao nhận) là người thay mặt người giao hàng (Shipper) thu xếp việc vận chuyển hàng hóa và các thủ tục có liên quan. Một số công việc chính của người giao nhận bao gồm đặt chỗ cho hàng hóa trên tàu vận chuyển chuyên tuyến và các phương tiện vận chuyển khác; lập và hoàn chỉnh các chứng từ và mẫu biểu cần thiết và làm thủ tục hải quan, thu xếp việc trả hàng cho người nhận hàng (Consignee).

Freight forwader có thể hoạt động với tư cách là “người vận chuyển theo hợp đồng (Contracting Carrier) hoặc “người kinh doanh vân tải đa phương thức”. Một khi đã hoạt động với tư cách đó, họ không còn là đại lý nữa mà là người chủ thực sự và phải chịu trách nhiệm pháp lý trực tiếp với khách hàng.[1] Freight forwarder trở thành người cung cấp dịch vụ logistics khi cung cấp thêm các dịch vụ gia tăng khác liên quan để giao hàng cho người nhận hàng theo sự ủy thác của chủ hàng, của người vận tải hoặc của người làm dịch vụ giao nhận khác – gọi chung là khách hàng. Quyền và nghĩa vụ của người giao nhận Theo Điều 235 Luật thương mại 2005 quy định, người giao nhận có những quyền và nghĩa vụ sau đây: - Người giao nhận được hưởng tiền công và các khoản thu nhập hợp lý khác. - Thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của mình theo hợp đồng.

- Trong quá trình thực hiện hợp đồng, nếu có lí do chính đáng vì lợi ích của khách hàng thì có thể thực hiện khác với chỉ dẫn của khách hàng, nhưng phải thông báo ngay cho khách hàng. - Sau khi ký kết hợp đồng, nếu thấy không thể thực hiện được chỉ dẫn của khách hàng thì phải thông báo cho khách hàng để xin chỉ dẫn thêm. - Phải thực hiện nghĩa vụ của mình trong thời gian hợp lý nếu trong hợp đồng không thỏa thuận về thời gian thực hiện nghĩa vụ với khách hàng.[2] Ngoài ra, theo Điều 237 và Điều 294 Luật thương mại, có các trường hợp miễn trách nhiệm cho người giao nhận. Người làm dịch vụ giao nhận hàng hóa không phải SVTH: Nguyễn Viết Quang 8 Khóa luận cuối khóa GVHD: THS.