Luận văn thạc sĩ hoàn thiện công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách nhà nước tại phòng tài chính kế hoạch huyện phù cát tỉnh bình định

Luận văn thạc sĩ phân tích hoàn thiện công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách nhà nước tại Phòng Tài chính Kế hoạch huyện Phù Cát, Bình Định.

• Tác giả: Lê Thị Khánh Linh
• Người hướng dẫn: PGS. Đoàn Ngọc Phi Anh
• Trường học: Trường Đại học Quy Nhơn
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Hoàn thiện công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách nhà nước tại Phòng Tài chính Kế hoạch huyện Phù Cát, Bình Định
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Bình Định

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC LẬP DỰ TOÁN VÀ QUYẾT TOÁN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC CẤP HUYỆN
• 1.1. TỔNG QUAN VỀ NSNN VÀ NSNN CẤP HUYỆN
• 1.1.1. Khái niệm, bản chất của Ngân sách nhà nước
• 1.1.2. Chức năng của Ngân sách nhà nước. Vai trò của Ngân sách nhà nước
• 1.1.3. Hệ thống Ngân sách nhà nước ở Việt Nam
• 1.1.4. Ngân sách nhà nước cấp huyện trong hệ thống Ngân sách nhà nước
• 1.2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC LẬP DỰ TOÁN VÀ QUYẾT TOÁN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC CẤP HUYỆN
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC LẬP DỰ TOÁN VÀ QUYẾT TOÁN NSNN TẠI PHÒNG TÀI CHÍNH - KẾ HOẠCH HUYỆN PHÙ CÁT
• 2.1. GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ PHÒNG TÀI CHÍNH - KẾ HOẠCH HUYỆN PHÙ CÁT
• 2.1.1. Vị trí, chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của Phòng Tài chính - Kế hoạch
• 2.1.2. Cơ cấu tổ chức
• 2.2. THỰC TRẠNG CÔNG TÁC LẬP DỰ TOÁN VÀ QUYẾT TOÁN NSNN TẠI PHÒNG TÀI CHÍNH - KẾ HOẠCH HUYỆN PHÙ CÁT
• 2.2.1. Công tác lập dự toán thu, chi ngân sách nhà nước huyện
• 2.2.2. Công tác quyết toán thu, chi NSNN huyện
• 2.3. ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC LẬP DỰ TOÁN VÀ QUYẾT TOÁN NSNN TẠI PHÒNG TÀI CHÍNH - KẾ HOẠCH HUYỆN PHÙ CÁT TRONG THỜI GIAN QUA
• 2.3.1. Những kết quả đạt được
• 2.3.2. Những hạn chế
• 2.3.3. Nguyên nhân cơ bản của những hạn chế trên
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC LẬP DỰ TOÁN VÀ QUYẾT TOÁN NSNN TẠI PHÒNG TÀI CHÍNH - KẾ HOẠCH HUYỆN PHÙ CÁT
• 3.1. SỰ CẦN THIẾT PHẢI HOÀN THIỆN CÔNG TÁC LẬP DỰ TOÁN VÀ QUYẾT TOÁN NSNN TẠI PHÒNG TÀI CHÍNH - KẾ HOẠCH HUYỆN PHÙ CÁT
• 3.2. GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC LẬP DỰ TOÁN VÀ QUYẾT TOÁN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI PHÒNG TÀI CHÍNH – KẾ HOẠCH HUYỆN PHÙ CÁT
• 3.2.1. Xác định cơ sở khoa học để lập dự toán ngân sách nhà nước
• 3.2.2. Hoàn thiện công tác lập dự toán thu, chi NSNN huyện
• 3.2.3. Hoàn thiện công tác quyết toán thu, chi Ngân sách nhà nước huyện
• 3.2.4. Một số giải pháp khác. Phát triển hệ thống thông tin quản lý NSNN (TABMIS)
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Cơ sở lý luận về công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách nhà nước cấp huyện

Chương này tập trung vào việc phân tích các khái niệm, bản chất và vai trò của ngân sách nhà nước (NSNN) trong hệ thống tài chính công. NSNN là công cụ quan trọng để Nhà nước thực hiện các chức năng kinh tế, xã hội và quản lý vĩ mô nền kinh tế. Đặc biệt, ngân sách cấp huyện là một phần không thể thiếu trong hệ thống NSNN, giúp chính quyền địa phương thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn. Công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách được xem là khâu then chốt trong quản lý NSNN, đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong việc phân bổ và sử dụng nguồn lực tài chính.

1.1. Khái niệm và bản chất của ngân sách nhà nước

Ngân sách nhà nước được định nghĩa là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định. Nó bao gồm ngân sách trung ương và ngân sách địa phương, trong đó ngân sách cấp huyện là một phần của ngân sách địa phương. Bản chất của NSNN là phản ánh mối quan hệ kinh tế giữa Nhà nước và các chủ thể kinh tế - xã hội trong quá trình phân phối và sử dụng nguồn lực tài chính. NSNN không chỉ là công cụ quản lý mà còn là phương tiện để Nhà nước thực hiện các chính sách kinh tế, xã hội và an ninh quốc phòng.

1.2. Vai trò của ngân sách nhà nước cấp huyện

Ngân sách cấp huyện đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương. Nó giúp chính quyền huyện thực hiện các nhiệm vụ như đầu tư cơ sở hạ tầng, hỗ trợ các chương trình xã hội, và đảm bảo an ninh trật tự. Công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách tại cấp huyện cần được thực hiện một cách khoa học và minh bạch để đảm bảo hiệu quả sử dụng nguồn lực. Đặc biệt, việc phân bổ ngân sách cần tuân thủ các nguyên tắc công bằng, hiệu quả và phù hợp với nhu cầu thực tế của địa phương.

II. Thực trạng công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách nhà nước tại Phòng Tài chính Kế hoạch huyện Phù Cát

Chương này đánh giá thực trạng công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định. Qua phân tích số liệu từ năm 2016 đến 2018, nghiên cứu chỉ ra những kết quả đạt được cũng như những hạn chế trong quá trình thực hiện. Công tác lập dự toán tại huyện Phù Cát đã có những bước tiến đáng kể, tuy nhiên vẫn còn tồn tại một số vấn đề như thiếu sự đồng bộ trong quy trình, chưa tận dụng hiệu quả các công cụ quản lý hiện đại. Công tác quyết toán cũng gặp phải những khó khăn liên quan đến việc kiểm soát chi tiêu và báo cáo tài chính.

2.1. Thực trạng công tác lập dự toán

Công tác lập dự toán tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát được thực hiện dựa trên các quy định của Luật Ngân sách Nhà nước và các văn bản hướng dẫn liên quan. Tuy nhiên, quá trình này còn gặp nhiều khó khăn do thiếu sự phối hợp giữa các đơn vị, dẫn đến việc dự toán không sát với thực tế. Ngoài ra, việc sử dụng các công cụ quản lý hiện đại như hệ thống TABMIS chưa được tận dụng triệt để, làm giảm hiệu quả trong việc lập và quản lý dự toán.

2.2. Thực trạng công tác quyết toán

Công tác quyết toán tại huyện Phù Cát cũng gặp nhiều thách thức, đặc biệt là trong việc kiểm soát chi tiêu và báo cáo tài chính. Một số khoản chi không được quyết toán kịp thời, dẫn đến tình trạng chậm trễ trong việc đóng báo cáo. Ngoài ra, việc thiếu sự giám sát chặt chẽ trong quá trình thực hiện ngân sách cũng là nguyên nhân dẫn đến những sai sót trong công tác quyết toán.

III. Giải pháp hoàn thiện công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách nhà nước tại Phòng Tài chính Kế hoạch huyện Phù Cát

Chương này đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát. Các giải pháp tập trung vào việc nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách, tăng cường sử dụng công nghệ thông tin, và cải thiện quy trình lập và quyết toán ngân sách. Đặc biệt, việc áp dụng hệ thống TABMIS được xem là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách tại địa phương.

3.1. Giải pháp hoàn thiện công tác lập dự toán

Để hoàn thiện công tác lập dự toán, cần tăng cường sự phối hợp giữa các đơn vị trong quá trình lập dự toán, đảm bảo dự toán sát với thực tế. Ngoài ra, việc áp dụng các công cụ quản lý hiện đại như hệ thống TABMIS sẽ giúp nâng cao hiệu quả trong việc lập và quản lý dự toán. Cần xây dựng các quy trình lập dự toán khoa học, minh bạch và tuân thủ các quy định của pháp luật.

3.2. Giải pháp hoàn thiện công tác quyết toán

Để hoàn thiện công tác quyết toán, cần tăng cường giám sát và kiểm soát chi tiêu trong quá trình thực hiện ngân sách. Việc quyết toán cần được thực hiện kịp thời và chính xác, đảm bảo tuân thủ các quy định của pháp luật. Ngoài ra, cần đào tạo nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý ngân sách để đảm bảo hiệu quả trong công tác quyết toán.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngân sách Nhà nước (NSNN) là công cụ chính sách tài chính quan trọng, đóng vai trò chủ đạo trong quản lý và điều tiết kinh tế vĩ mô của quốc gia. Tại Việt Nam, ngân sách cấp huyện là một bộ phận cấu thành của NSNN, có vai trò quan trọng trong việc ổn định và phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định, là một huyện đồng bằng ven biển với nguồn lực huy động NSNN còn hạn chế trong khi nhu cầu đầu tư phát triển kinh tế - xã hội cao. Từ năm 2016 đến 2018, công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát đã được triển khai nhằm đáp ứng các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh quốc phòng và thực hiện các chính sách xã hội.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là làm rõ cơ sở lý luận về công tác lập dự toán và quyết toán NSNN cấp huyện, đánh giá thực trạng công tác này tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện nhằm nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của huyện. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào công tác lập dự toán và quyết toán NSNN tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát trong giai đoạn 2016-2018. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện ở việc cung cấp tài liệu tham khảo khoa học cho công tác quản lý ngân sách địa phương, đồng thời hỗ trợ các nhà quản lý địa phương trong việc hoàn thiện quy trình lập dự toán và quyết toán ngân sách.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình quản lý ngân sách nhà nước, trong đó tập trung vào:

• Khái niệm và bản chất NSNN: NSNN là quỹ tiền tệ tập trung của Nhà nước, phản ánh các quan hệ kinh tế trong quá trình tạo lập, phân phối và sử dụng nguồn lực tài chính nhằm thực hiện chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước theo quy định pháp luật.

• Chức năng của NSNN: Bao gồm chức năng phân phối nguồn lực tài chính và chức năng điều chỉnh, kiểm soát các hoạt động thu chi ngân sách nhằm đảm bảo hiệu quả và tuân thủ pháp luật.

• Vai trò của NSNN cấp huyện: Là công cụ quan trọng để chính quyền cấp huyện thực hiện các nhiệm vụ quản lý kinh tế - xã hội, an ninh quốc phòng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương và đảm bảo an sinh xã hội.

• Quy trình lập dự toán và quyết toán NSNN: Bao gồm các bước từ xây dựng dự toán thu, chi ngân sách dựa trên các căn cứ pháp lý, số liệu thực tế và định hướng phát triển kinh tế - xã hội, đến việc tổng kết, đánh giá và phê duyệt quyết toán ngân sách hàng năm.

Các khái niệm chuyên ngành được sử dụng gồm: dự toán ngân sách, quyết toán ngân sách, ngân sách địa phương, phân cấp quản lý ngân sách, chi thường xuyên, chi đầu tư phát triển, tỷ lệ phân chia ngân sách, và hệ thống quản lý ngân sách TABMIS.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng kết hợp phân tích định tính, cụ thể:

• Nguồn dữ liệu: Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát, bao gồm số liệu dự toán và quyết toán ngân sách từ năm 2016 đến 2018, các báo cáo tài chính, nghị quyết HĐND huyện và các văn bản pháp luật liên quan.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh số liệu dự toán và quyết toán thu, chi ngân sách qua các năm để đánh giá thực trạng công tác lập dự toán và quyết toán. Phân tích nguyên nhân các hạn chế dựa trên tổng hợp ý kiến chuyên gia và các văn bản pháp luật hiện hành.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2016-2018, với việc thu thập, xử lý và phân tích dữ liệu trong khoảng thời gian từ tháng 1 đến tháng 6 năm 2020.

• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Dữ liệu toàn bộ các khoản thu, chi ngân sách của huyện Phù Cát trong giai đoạn nghiên cứu được sử dụng, đảm bảo tính đại diện và đầy đủ cho phân tích.

Phương pháp nghiên cứu đảm bảo tính khách quan, khoa học và phù hợp với mục tiêu đề tài, giúp làm rõ thực trạng và đề xuất giải pháp hoàn thiện công tác lập dự toán và quyết toán NSNN cấp huyện.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Thực trạng lập dự toán thu ngân sách: Dự toán thu ngân sách huyện Phù Cát trong giai đoạn 2016-2018 được xây dựng dựa trên số liệu thực hiện năm trước và tỷ lệ phân chia ngân sách theo quy định. Tuy nhiên, việc đánh giá nguồn thu chưa sát với thực tế dẫn đến tình trạng hụt thu ở một số lĩnh vực, đặc biệt là thuế từ các hộ kinh doanh nhỏ và dịch vụ du lịch. Ví dụ, năm 2018, dự toán thu ngân sách đạt khoảng 95% so với thực tế thu, cho thấy sự chênh lệch đáng kể.

2. Công tác lập dự toán chi ngân sách: Dự toán chi ngân sách được phân bổ theo các định mức và tiêu chuẩn do cấp trên quy định, tập trung vào chi thường xuyên và chi đầu tư phát triển. Tỷ lệ chi thường xuyên chiếm khoảng 70% tổng chi ngân sách, trong khi chi đầu tư phát triển chiếm khoảng 30%. Việc phân bổ chi chưa hoàn toàn phù hợp với nhu cầu thực tế của các đơn vị và địa phương, gây khó khăn trong việc thực hiện các chương trình phát triển kinh tế - xã hội.

3. Quy trình lập và giao dự toán ngân sách: Quy trình được thực hiện theo đúng quy định, đảm bảo thời gian và thủ tục. Tuy nhiên, chất lượng dự toán còn hạn chế do thiếu cập nhật thông tin và phân tích sâu sắc các yếu tố ảnh hưởng đến nguồn thu và nhu cầu chi. Sự phối hợp giữa các cơ quan liên quan như Phòng Tài chính - Kế hoạch, Chi cục Thuế và các đơn vị dự toán chưa thực sự hiệu quả, ảnh hưởng đến tính chính xác của dự toán.

4. Công tác quyết toán ngân sách: Việc lập báo cáo quyết toán thu, chi ngân sách được thực hiện đầy đủ, đúng thời gian quy định. Tuy nhiên, còn tồn tại một số sai sót về số liệu và hồ sơ chứng từ, gây khó khăn trong việc thẩm định và phê duyệt quyết toán. Tỷ lệ sai sót trong báo cáo quyết toán chiếm khoảng 5-7% tổng số báo cáo trong giai đoạn nghiên cứu.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của các hạn chế trên bao gồm việc thiếu cập nhật và phân tích kỹ lưỡng các yếu tố kinh tế - xã hội ảnh hưởng đến nguồn thu, cũng như sự phối hợp chưa chặt chẽ giữa các đơn vị liên quan trong quá trình lập dự toán. So với một số nghiên cứu tương tự tại các huyện khác, Phù Cát có mức độ hụt thu và sai sót trong quyết toán ở mức trung bình, phản ánh những khó khăn chung trong quản lý ngân sách cấp huyện tại Việt Nam.

Việc sử dụng biểu đồ so sánh dự toán và thực hiện thu ngân sách qua các năm sẽ giúp minh họa rõ hơn mức độ chênh lệch và xu hướng biến động. Bảng tổng hợp tỷ lệ chi thường xuyên và chi đầu tư phát triển cũng góp phần làm rõ cơ cấu chi ngân sách và những điểm cần điều chỉnh.

Ý nghĩa của kết quả nghiên cứu là làm rõ thực trạng công tác lập dự toán và quyết toán NSNN tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường cập nhật và phân tích số liệu kinh tế - xã hội: Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện cần xây dựng hệ thống thu thập, cập nhật thông tin kịp thời về tình hình kinh tế - xã hội địa phương để làm cơ sở chính xác cho việc lập dự toán thu ngân sách. Mục tiêu nâng cao độ chính xác dự toán thu lên ít nhất 98% trong vòng 2 năm tới.

2. Nâng cao năng lực phối hợp liên ngành: Thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa Phòng Tài chính - Kế hoạch, Chi cục Thuế và các đơn vị dự toán nhằm trao đổi thông tin, thống nhất phương án lập dự toán và kiểm soát thu chi ngân sách. Thực hiện các cuộc họp định kỳ hàng quý để đánh giá và điều chỉnh dự toán.

3. Hoàn thiện quy trình lập dự toán và quyết toán: Rà soát, bổ sung các quy trình, biểu mẫu lập dự toán và quyết toán ngân sách theo hướng đơn giản hóa thủ tục, tăng cường kiểm soát chất lượng số liệu. Áp dụng phần mềm quản lý ngân sách hiện đại như TABMIS để nâng cao hiệu quả quản lý và minh bạch thông tin.

4. Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ: Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về kỹ năng lập dự toán, quyết toán ngân sách và sử dụng công nghệ thông tin cho cán bộ Phòng Tài chính - Kế hoạch và các đơn vị liên quan. Mục tiêu nâng cao trình độ chuyên môn và nghiệp vụ trong vòng 1 năm.

5. Đẩy mạnh công tác kiểm tra, giám sát: Thiết lập hệ thống kiểm tra, giám sát chặt chẽ các khoản thu, chi ngân sách nhằm phát hiện và xử lý kịp thời các sai phạm, hạn chế thất thoát, lãng phí ngân sách. Thực hiện kiểm tra định kỳ và đột xuất theo kế hoạch hàng năm.

Các giải pháp trên cần được triển khai đồng bộ, có sự chỉ đạo quyết liệt của UBND huyện và sự phối hợp của các cơ quan liên quan nhằm nâng cao hiệu quả công tác lập dự toán và quyết toán NSNN tại huyện Phù Cát trong thời gian tới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý ngân sách địa phương: Giúp nâng cao hiểu biết về quy trình lập dự toán và quyết toán ngân sách, từ đó cải thiện công tác quản lý tài chính công tại các cấp huyện, xã.

2. Nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành Kế toán, Tài chính công: Cung cấp tài liệu tham khảo thực tiễn về công tác quản lý ngân sách nhà nước cấp huyện, hỗ trợ nghiên cứu và học tập chuyên sâu.

3. Cơ quan quản lý nhà nước về tài chính và ngân sách: Là nguồn thông tin tham khảo để xây dựng chính sách, hướng dẫn và cải tiến quy trình quản lý ngân sách địa phương phù hợp với thực tiễn.

4. Các tổ chức tư vấn, chuyên gia tài chính công: Hỗ trợ trong việc đánh giá, tư vấn và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước tại địa phương.

Luận văn cung cấp các phân tích chi tiết, số liệu thực tế và giải pháp cụ thể, giúp các đối tượng trên áp dụng hiệu quả trong công tác quản lý và nghiên cứu về ngân sách nhà nước.

Câu hỏi thường gặp

1. Công tác lập dự toán ngân sách nhà nước cấp huyện gồm những bước chính nào?
   Lập dự toán ngân sách cấp huyện bao gồm các bước: nhận chỉ thị và hướng dẫn từ cấp trên, thu thập số liệu và đề xuất dự toán từ các đơn vị, tổng hợp và thẩm định dự toán, trình UBND huyện và HĐND huyện phê duyệt, sau đó phân bổ dự toán cho các đơn vị liên quan. Quy trình này đảm bảo tính khoa học và phù hợp với thực tiễn địa phương.

2. Nguyên nhân chính dẫn đến hụt thu ngân sách tại huyện Phù Cát là gì?
   Nguyên nhân chủ yếu là do việc đánh giá nguồn thu chưa sát với thực tế, đặc biệt là thuế từ các hộ kinh doanh nhỏ và dịch vụ du lịch chưa được cập nhật đầy đủ. Ngoài ra, sự phối hợp chưa chặt chẽ giữa các cơ quan liên quan cũng ảnh hưởng đến việc thu ngân sách hiệu quả.

3. Làm thế nào để nâng cao chất lượng công tác quyết toán ngân sách?
   Cần tăng cường kiểm tra, giám sát hồ sơ chứng từ, đào tạo cán bộ về nghiệp vụ kế toán ngân sách, áp dụng công nghệ thông tin trong quản lý và xử lý số liệu, đồng thời thiết lập quy trình kiểm soát chất lượng báo cáo quyết toán chặt chẽ và minh bạch.

4. Vai trò của hệ thống quản lý ngân sách TABMIS trong công tác lập dự toán và quyết toán?
   TABMIS giúp tự động hóa quy trình quản lý ngân sách, tăng tính chính xác và minh bạch thông tin, hỗ trợ tổng hợp, phân tích số liệu nhanh chóng, từ đó nâng cao hiệu quả công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách nhà nước.

5. Giải pháp nào giúp cải thiện phối hợp giữa các cơ quan trong công tác quản lý ngân sách?
   Thiết lập cơ chế phối hợp chính thức với các cuộc họp định kỳ, chia sẻ thông tin qua hệ thống quản lý chung, phân công rõ trách nhiệm và tăng cường đào tạo liên ngành nhằm nâng cao nhận thức và kỹ năng phối hợp hiệu quả.

Kết luận

• Ngân sách nhà nước cấp huyện là công cụ quan trọng trong quản lý kinh tế - xã hội địa phương, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững.
• Thực trạng công tác lập dự toán và quyết toán tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát còn tồn tại hạn chế về chất lượng dự toán và sai sót trong quyết toán.
• Nguyên nhân chủ yếu do thiếu cập nhật số liệu, phối hợp liên ngành chưa hiệu quả và quy trình quản lý chưa hoàn thiện.
• Đề xuất các giải pháp đồng bộ gồm nâng cao năng lực phân tích số liệu, hoàn thiện quy trình, tăng cường phối hợp và đào tạo cán bộ.
• Tiếp tục triển khai nghiên cứu, áp dụng công nghệ quản lý ngân sách hiện đại và giám sát chặt chẽ nhằm nâng cao hiệu quả công tác ngân sách trong các năm tiếp theo.

Luận văn kêu gọi các cơ quan quản lý và cán bộ chuyên môn địa phương tích cực áp dụng các giải pháp đề xuất để hoàn thiện công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách, góp phần phát triển kinh tế - xã hội huyện Phù Cát bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

lời mở đầu, kết luận và kiến nghị, luận văn đƣợc chia thành ba chƣơng với các nội dung cụ thể sau: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về công tác lập dự toán và quyết toán NSNN cấp huyện. Chƣơng 2: Thực trạng công tác lập dự toán và quyết toán NSNN tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định. Chƣơng 3: Giải pháp hoàn thiện công tác lập dự toán và quyết toán NSNN tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định. Tổng quan tài liệu nghiên cứu Trong những năm qua, công tác lập dự toán và quyết toán NSNN cấp huyện đã đƣợc đề cập đến trong một số công trình nghiên cứu, trong một số bài viết trên các tạp chí, với nhiều cách tiếp cận khác nhau, giải pháp khác nhau nhƣng mục tiêu cuối cùng là đƣa ra những giải pháp nh m giúp cho công tác lập dự toán và quyết toán NSNN đạt hiệu quả.

Cụ thể: Về mặt lý thuyết, có nhiều văn bản pháp quy, Luật ngân sách Nhà nƣớc và một số văn bản đƣợc ban hành liên quan đến công quản lý, lập và quyết toán NSNN nhƣ: - Luật số 83/2015/QH13 của Quốc hội: Luật Ngân sách Nhà nƣớc ban hành ngày 25/6/2015. - Nghị định số 163/2016/NĐ-CP ngày 21/12/2016 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật ngân sách nhà nƣớc. - Thông tƣ số 342/2016/TT-BTC của Bộ Tài chính quy định chi tiết và hƣớng dẫn thi hành một số điều của Nghị định số 163/2016/NĐ-CP ngày 21 tháng 12 năm 2016 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật ngân sách nhà nƣớc. e 5 - Thông tƣ số 71/2017/TT-BTC hƣớng dẫn xây dựng dự toán ngân sách nhà nƣớc năm 2018 và kế hoạch tài chính – ngân sách nhà nƣớc 03 năm 2018-2020.

- Thông tƣ số 132/2017/TT-BTC của Bộ Tài chính: Quy định về tổ chức thực hiện dự toán ngân sách nhà nƣớc năm 2018. Ngoài ra, có nhiều đề tài thực hiện nghiên cứu về công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách nhà nƣớc. Một số nghiên cứu tiêu biểu nhƣ: Bài viết “Đánh giá thực trạng lập, chấp hành, quyết toán NSNN và phương hướng hoàn thiện” trong đề tài “Nghiên cứu Pháp luật về Tài chính công Việt Nam”, Phạm Thị Giang Thu (2011), Đại học Luật Hà Nội. Đề tài này đã chỉ ra những ƣu điểm và mặt hạn chế của quy phạm pháp luật điều chỉnh trong chu trình quản lý NSNN hiện hành, từ khâu lập, chấp hành và quyết toán NSNN, đánh giá thực trạng thực hiện chu trình quản lý ngân sách hiện nay.

Luận văn thạc sĩ “Hoàn thiện công tác lập, phân bổ và giao dự toán ngân sách địa phương trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi” của tác giả Nguyễn Thị Hồng Phúc (2013), Đại học Đà Nẵng. Luận văn đã hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản về NSNN; về công tác lập, phân bổ và giao dự toán ngân sách để làm cơ sở nghiên cứu đề tài. Đặc biệt, luận văn làm rõ vị trí, vai trò của công tác này đã ảnh hƣởng, tác động đến quá trình phát triển KT-XH của đất nƣớc nói chung và của tỉnh Quảng Ngãi nói riêng. Trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng công tác lập, phân bổ và giao dự toán ngân sách địa phƣơng trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi giai đoạn 2010-2012, chỉ rõ những kết quả đạt đƣợc cũng nhƣ những hạn chế, bất cập và nguyên nhân của những hạn chế trong việc tổ chức thực hiện công tác lập, phân bổ và giao dự toán ngân sách địa phƣơng tại Quảng Ngãi; tác giả đã đề xuất các giải pháp cụ thể, giải e 6 pháp có tính định hƣớng nh m hoàn thiện và nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác lập, phân bổ và giao dự toán NSNN nói chung, đối với tỉnh Quảng Ngãi nói riêng trong thời gian đến.

Luận văn thạc sĩ “Quản lý NSNN tại huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh” của tác giả Nguyễn Quốc Anh (2015), Đại học Quốc gia Hà Nội. Luận văn đã hệ thống hóa những vấn đề lý luận về quản lý NSNN nói chung và quản lý ngân sách cấp huyện nói riêng, thực hiện việc phân tích, đánh giá tƣơng đối đầy đủ thực trạng công tác quản lý NSNNtrên địa bàn huyện Đức Thọ, chỉ ra những kết quả đạt đƣợc, mặt hạn chế và nguyên nhân, từ đó đề ra những quan điểm và đề xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác quản lý NSNN trên địa bàn huyện Đức Thọ trong thời gian tới. Luận văn thạc sĩ “Hoàn thiện quy trình dự toán ngân sách tại Phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai” của tác giả Nguyễn Văn Minh (2016), Đại học Lạc Hồng. Luận văn đã hệ thống hóa những vấn đề lý luận về dự toán ngân sách; Phân tích thực trạng về công tác dự toán ngân sách tại phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Định Quán để đánh giá ƣu điểm và tồn tại của quy trình dự toán ngân sách.

Từ đó, đề ra những giải pháp hoàn thiện Quy trình dự toán ngân sách tại phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai. Luận văn thạc sĩ “Hoàn thiện công tác lập dự toán và quyết toán ngân sách Nhà nước tại Phòng Tài chính – kế hoạch huyện Đức Phổ” của tác giả Huỳnh Thị Kim Dung (2017), Đại học Đà Nẵng. Luận văn hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản về công tác lập dự toán và quyết toán NSNN cấp huyện. Phân tích thực trạng công tác lập dự toán và quyết toán NSNN tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Đức Phổ để đánh giá kết quả đạt đƣợc và tìm ra nguyên nhân của những hạn chế và qua nghiên cứu thực tiễn, đề xuất e 7 một số giải pháp khoa học, hợp lý nh m hoàn thiện công tác lập dự toán và quyết toán NSNN tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Đức Phổ trong thời gian đến.

Luận văn thạc sĩ “Hoàn thiện công tác lập dự toán, chấp hành và quyết toán chi ngân sách nhà nước tại Phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình”của tác giả Đỗ Nhƣ Hoài (2018), Đại học Huế. Luận văn đã hệ thống hóa những lý luận và thực tiễn về chi ngân sách và lập dự toán, chấp hành, quyết toán chi NSNN cấp huyện, phân tích, đánh giá thực trạng công tác lập dự toán, chấp hành và quyết toán chi NSNN tại Phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình giai đoạn 2014-2016, từ đó đề xuất một số giải pháp nh m hoàn thiện công tác lập dự toán, chấp hành và quyết toán chi NSNN tại Phòng Tài chính – Kế hoạch huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình trong thời gian tới. Riêng đối với công tác lập dự toán và quyết toán NSNN tại Phòng Tài chính - Kế hoạch huyện Phù Cát cho đến nay chƣa có công trình nào nghiên cứu về vấn đề này nên chƣa thể áp dụng vào điều kiện thực tế của huyện. Trong khuôn khổ luận văn này, tác giả muốn nêu lên một số vấn đề đã có, những thành quả, kế thừa có chọn lọc các công trình nghiên cứu khoa học có nội dung gần với đề tài; đồng thời, sử dụng các công cụ để phân tích và đề xuất các giải pháp để công tác lập dự toán và quyết toán NSNN có hiệu quả hơn trong thời gian đến.

e 8 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC LẬP DỰ TOÁN VÀ QUYẾT TOÁN NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC CẤP HUYỆN 1. TỔNG QUAN VỀ NSNN VÀ NSNN CẤP HUYỆN 1. Khái niệm, bản chất của Ngân sách nhà nƣớc Ngân sách Nhà nƣớc là một phạm trù kinh tế, phạm trù lịch sử gắn liền với sự ra đời của Nhà nƣớc, phản ánh các quan hệ kinh tế phát sinh với quá trình tạo lập, phân phối, sử dụng quỹ tiền tệ tập trung của Nhà nƣớc khi Nhà nƣớc tham gia phân phối các nguồn tài chính quốc gia nh m thực hiện các chức năng của Nhà nƣớc trên cơ sở luật định. Hơn nữa, NSNN vừa là nguồn lực để nuôi dƣỡng bộ máy Nhà nƣớc, vừa là công cụ hữu hiệu để Nhà nƣớc quản lý, điều tiết nền kinh tế và giải quyết các vấn đề xã hội nên có những đặc điểm chính sau [18].

- NSNN là một bộ luật tài chính đặc biệt, bởi lẽ trong NSNN, các thể chế của nó đƣợc thiết lập dựa vào hệ thống các pháp luật có liên quan. Mặt khác, bản thân NSNN cũng là bộ luật do Quốc hội quyết định và thông qua hàng năm, mang tính chất áp đặt và bắt buộc các chủ thể KT- XH có liên quan phải tuân thủ. - NSNN là một bản dự toán thu, chi. Các cơ quan, đơn vị có trách nhiệm lập NSNN và đề ra các thông số quan trọng có liên quan đến chính sách của chính phủ.

Chính sách nào mà không đƣợc dự kiến trong ngân sách thì sẽ không đƣợc thực hiện. Chính vì lẽ đó, việc thông qua NSNN là một sự kiện chính trị quan trọng, nó biểu hiệu sự nhất trí trong Quốc hội về chính sách của nhà nƣớc. Quốc hội mà không thông qua NSNN thì điều đó thể hiện sự thất bại của Chính phủ về chính sách và có thể gây ra mâu thuẫn về chính trị. e 9 - NSNN là một công cụ quản lý NSNN đƣa ra danh mục các khoản thu mà Chính phủ chỉ đƣợc phép thu và danh mục các khoản chi tiêu trong khuôn khổ NSNN đƣợc Quốc hội phê duyệt.

Đặc điểm này cho thấy, NSNN là công cụ giúp cho Quốc hội quản lý và kiểm soát chặt chẽ các khoản chi tiêu, thu nhập của chính phủ trong mỗi năm tài khóa. Tại Điều 4 Luật Ngân sách Luật số 83/2015/QH13 của Quốc hội Nhà nƣớc của Việt Nam đã đƣợc Quốc hội Việt Nam thông qua ngày 25/6/2015 định nghĩa: “Ngân sách Nhà nước là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định để đảm bảo thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của nhà nước [17]. Ngân sách nhà nƣớc gồm ngân sách trung ƣơng và ngân sách địa phƣơng. - Ngân sách trung ƣơng là các khoản thu ngân sách nhà nƣớc phân cấp cho cấp trung ƣơng hƣởng và các khoản chi ngân sách nhà nƣớc thuộc nhiệm vụ chi của cấp trung ƣơng.

- Ngân sách địa phƣơng là các khoản thu ngân sách nhà nƣớc phân cấp cho cấp địa phƣơng hƣởng, thu bổ sung từ ngân sách trung ƣơng cho ngân sách địa phƣơng và các khoản chi ngân sách nhà nƣớc thuộc nhiệm vụ chi của cấp địa phƣơng. Ngân sách địa phƣơng gồm ngân sách của các cấp chính quyền địa phƣơng (tỉnh, huyện, xã).