Chương 1: Khung nghiên cứu về hoàn thiện công tác KHĐT TTB trong lực lượng CAND. Chương 2: Thực trạng công tác KHĐT TTB trong lực lượng CAND. Chương 3: Định hướng và giải pháp hoàn thiện công tác KHĐT TTB trong lực lượng CAND. 9 CHƢƠNG I: KHUNG NGHIÊN CỨU HOÀN THIỆNCÔNG TÁC KẾ HOẠCH ĐẦU TƢ TRANG THIẾT BỊ TRONG LỰC LƢỢNG CÔNG AN NHÂN DÂN 1.
Đầu tƣ trang thiết bị trong lực lƣợng Công an nhân dân 1. Trang thiết bị trong lực lượng Công an nhân dân 1. Khái niệm TTB theo nghĩa hẹp được hiểu là những tài sản có giá trị ở dạng vật chất như công cụ, dụng cụ, máy móc, thiết bị phục vụ công tác lao động, sản xuất và sinh hoạt. Trong ngành Công an, TTB là những loại máy móc thiết bị phục vụ nghiên cứu, ứng dụng, phương tiện vận tải, phương tiện, thiết bị nghiệp vụ… phục vụ công tác nghiệp vụ, chiến đấu của lực lượng CAND.
TTB theo nghĩa rộng được hiểu là những loại tài sản có giá trị cả ở dạng vật chất và phi vật chất. Tức là, ngoài những loại TTB hiểu theo nghĩa hẹp còn bao gồm các cơ sở dữ liệu, tư liệu âm thanh, hình ảnh, thuốc, vật tư y tế, các loại phần mềm (vận hành, quản lý, điều hành, giám sát) phục vụ công tác chung, công tác thường xuyên tại các đơn vị… Trong luận văn tiếp cận đối với các TTB được định nghĩa nghĩa hẹp, đây là các loại TTB được đầu tư nhằm phục vụ công tác nghiệp vụ, chiến đấu của các lực lượng trong ngành Công an, không bao gồm các TTB phục vụ công tác chung được đầu tư bằng nguồn kinh phí thường xuyên. Phân loại trang thiết bị trong Công an nhân dân Có nhiều cách thức phân loại TTB trong lực lượng CAND, như phân loại theo loại tài sản, nguồn gốc hình thành, chức năng… a. Phân loại theo loại tài sản Căn cứ “Nghị định số 106/2009/NĐ-CP ngày 16/11/2009 của Chính phủ quy định việc quản lý, sử dụng tài sản nhà nước tại đơn vị vũ trang nhân dân”; TTB trong CAND là các loại tài sản nhà nước được sử dụng trong các đơn vị thuộc Bộ 10 Công an, gồm 3 loại là: tài sản đặc biệt, chuyên dùng và các loại phục vụ công tác quản lý, cụ thể: - TTB là tài sản đặc biệt chỉ sử dụng trong huấn luyện, chiến đấu và nghiệp vụ công an; bao gồm các loại: công cụ hỗ trợ, vũ khí, khí tài, các phương tiện đặc dụng, kỹ thuật nghiệp vụ; - TTB là tài sản chuyên dùng được sử dụng thường xuyên phục vụ hoạt động QPAN của đơn vị VTND không thuộc tài sản đặc biệt; bao gồm: Phương tiện vận tải chuyên dùng QPAN; Công cụ hỗ trợ khác (không bao gồm những loại trên) và các tài sản khác là có cấu tạo đặc trưng phục vụ công tác, chiến đấu của đơn vị VTND; - TTB là tài sản phục vụ công tác chung của lực lượng CAND, gồm: các loại phương tiện vận tải; TTB văn phòng, phương tiện làm việc… Loại TTB này được đầu tư bằng nguồn kinh phí thường xuyên, phục vụ công tác chung của các đơn vị và không thuộc đối tượng nghiên cứu trong luận văn.
Phân loại theo nguồn gốc hình thành TTB trong lực lượng CAND được hình thành từ: - Nhà nước giao bằng hiện vật; TTB được nhận viện trợ hợp pháp từ các tổ chức quốc tế, tổ chức nước ngoài,tài sản do tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước biếu, tặng được sự đồng ý của cấp có thẩm quyền. - Kết quả hoạt động đầu tư, mua sắm bằng nguồn NSNN cấp cho Bộ Công an. Đây cũng là hình thức trang bị được sử dụng để tiếp cận trong luận văn của tác giả. - TTB hình thành từ hoạt động sản xuất, chế tạo của các cơ sở, doanh nghiệp của Bộ Công an.
- TTB thu giữ từ hoạt động vi phạm pháp luật, được cấp có thẩm quyền tuyên tịch thu và sử dụng làm tài sản công. Phân loại theo chức năng Lực lượng CAND với chức năng là lực lượng nòng cốt trong công tác bảo đảm an ninh chính trị, TTATXH nên các TTB hầu hết được trang bị phục vụ công 11 tác này. Tuy nhiên, ngoài chức năng trên, lực lượng còn đảm nhận nhiều chức năng khác như nghiên cứu khoa học, sản xuất, đào tạo, huấn luyện… vì vậy, các loại TTB cũng được trang bị để đáp ứng yêu cầu của từng nhiệm vụ cụ thể, gồm: - TTB phục vụ công tác chiến đấu, sẵn sàng chiến đấu; - TTB phục vụ nghiên cứu khoa học; - TTB phục vụ công tác đào tạo, huấn luyện; - TTB phục vụ công tác hậu cần; 1. Đầu tư trang thiết bị trong lực lượng Công an nhân dân 1.
Khái niệm, mục tiêu và đặc điểm a. Khái niệm ĐTPT (theo định nghĩa của Giáo trình Kinh tế phát triển (2012) GS.TS Ngô Thắng Lợi, Nhà xuất bản Đại học Kinh tế quốc dân): “là bộ phận cơ bản của đầu tư, là việc chi dùng vốn trong hiện tại để tiến hành các hoạt động nhằm làm tăng thêm hoặc tạo tài sản vật chất (vốn sản xuất…) và tài sản trí tuệ (tri thức, kỹ năng…), gia tăng năng lực sản xuất, tạo thêm việc làm và thúc đẩy phát triển KT-XH của quốc gia và địa phương… Kết quả của đầu tư phát triển sẽ làm gia tăng thêm năng lực sản xuất cho xã hội, của ngành hay của các tổ chức kinh tế”. Trên cơ sở khái niệm trên, Luận văn đưa ra khái niệm về đầu tư TTB trong lực lượng CAND là một bộ phận cấu thành của hoạt động ĐTPT nhằm làm gia tăng năng lực và chất lượng trang bị về phương tiện kỹ thuật nghiệp vụ, vũ khí, công cụ hỗ trợ, máy móc, thiết bị…vì mục tiêu phục vụ công tác nghiệp vụ và chiến đấu trong lực lượng CAND. Mục tiêu đầu tư TTB - Nâng cấp, phát triển năng lực về kỹ thuật nghiệp vụ, chất lượng và hiệu quả vận hành, tiềm lực TTB, bảo đảm đủ trang bị cần thiết và đẩy mạnh trang bị cho các lực lượng làm công tác trực tiếp chiến đấu.
12 - Phát triển năng lực về KHCN, tổ chức sản xuất, chế tạo các loại vũ khí, công cụ hỗ trợ, máy móc, thiết bị, vật tư. phục vụ công tác nghiệp vụ, chiến đấu trong CAND. - Đảm bảo các hoạt động y tế trong CAND: chủ động đáp ứng yêu cầu về chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe cho toàn thể cán bộ, chiến sỹ, luôn sẵn sàng về thể chất để thực hiện nhiệm vụ. - Đảm bảo thực hiện tốt các nhiệm vụ khác của công tác hậu cần – kỹ thuật và góp phần thực hiện việc “xây dựng lực lượng CAND chính quy, tinh nhuệ và từng bước hiện đại”.
Đặc điểm của đầu tư TTB trong lực lượng CAND Với vai trò chức năng, nhiệm vụ chính trị đặc biệt của lực lượng CAND, hoạt động đầu tư trong CAND nói chung và đầu tư TTB nói riêng có những đặc điểm chung của hoạt động ĐTPT, ngoài ra gồm những nội dung đặc thù, cụ thể như sau: - Quy mô đầu tư lớn, tính đồng bộ hóa yêu cầu cao: hoạt động đầu tư TTB nhằm trang bị cho các lực lượng đòi hỏi quy mô vốn đầu tư lớn nên rất cần phải có giải pháp về nguồn vốn, phân kỳ hợp lý, KHĐT đúng đắn, quản lý chặt chẽ mức vốn và bố trí phù hợp với tiến độ đầu tư, thực hiện các hoạt động đầu tư có trọng tâm, trọng điểm. Điểm khác biệt với hầu hết các hoạt động ĐTPT là đầu tư TTB có thể vận hành ngay kết quả nếu như cơ sở hạ tầng hoàn thiện hoặc thậm chí không cần các hạ tầng đi kèm mà độc lập phát huy hiệu quả. Do đó, các kết quả của hoạt động đầu tư TTB có thể vận hành ngay, nhanh chóng hiện thực hóa hiệu quả đầu tư, giảm được đáng kể khấu hao vô hình của công nghệ nhất là trong thời đại phát triển nhanh của KHCN hiện nay. - Thời gian vận hành đầu tư ngắn hơn: Khác với các công trình xây dựng có thời gian vận hành kéo dài hàng chục năm thậm chí hàng trăm năm, các TTB có thời gian vận hành ngắn hơn nhiều, có thể chỉ vài năm hoặc ngắn hơn do bị phá hủy trong quá trình sử dụng như các loại công cụ hỗ trợ, vũ khí… hoặc do bị ăn mòn, 13 tác động của môi trường làm giảm tuổi thọ nhanh chóng mặc dù được duy tu, bảo trì, bảo dưỡng, bị hạn chế hoặc mất gần hết khả năng sử dụng do khấu hao vô hình.
- Tính hiệu quả nghiệp vụ, KT-XH: Kết quả của hoạt động đầu tư TTB cũng như ĐTPT nói chung sẽ phát huy hiệu quả KT-XH tại nơi được đầu tư xây dựng, nhưng TTB có phạm vi tác dụng rộng lớn hơn nhiều, thậm chí là toàn cầu. Các loại TTB rất đa dạng, có loại linh hoạt di chuyển được trên phạm vi nhất định nhưng cũng nhiều loại chỉ phát huy tác dụng gắn với một cơ sở hạ tầng nhất định. - Độ rủi ro cao: Do đặc điểm về quy mô vốn lớn, thời gian đầu tư kéo dài tương đối, thời gian vận hành phụ thuộc vào nhiều điều kiện tác động nên mức độ rủi ro của đầu tư TTB thường cao. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến rủi ro, về chủ quan là kết quả điều tra cơ bản về nhu cầu, năng lực quản lý, xác định lựa chọn công nghệ…; nguyên nhân khách quan về sự phát triển nhanh của KHCN dẫn đến khấu hao vô hình, biến động của KT-XH làm giá cả gia tăng, tỷ giá biến động phải điều chỉnh tổng mức đầu tư, thời gian thực hiện và có thể cả cấu hình kỹ thuật, quy mô đầu tư.
Những nguyên nhân này ảnh hưởng đến kết quả và hiệu quả đầu tư. - Tính chính trị và bảo mật: Đặc điểm liên quan đến tính chất chính trị trong chức năng, nhiệm vụ lực lượng CAND. Khác với hoạt động đầu tư cho phát triển KT-XH thông thường, đầu tư TTB hầu hết là phục vụ công tác nghiệp vụ, chiến đấu hoặc công tác chung của lực lượng Công an nhằm cung cấp dịch vụ công về giữ gìn an ninh chính trị, bảo đảm TTATXH tạo môi trường chính trị ổn định, an toàn xã hội làm cơ sở, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động kinh tế và đời sống sinh hoạt của người dân. Vì vậy, hoạt động đầu tư TTB trong CAND đòi hỏi tính bảo mật ở những mức độ nhất định.