BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN TRƯỜNG CAO ĐẲNG CƠ ĐIỆN XÂY DỰNG VIỆT XÔ KHOA XÂY DỰNG GIÁO TRÌNH MĐ25: VẬN HÀNH CÔNG TRÌNH THU NƯỚC VÀ TRẠM BƠM NGHỀ: ĐIỆN NƯỚC TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP NGHỀ Ban hành kèm theo Quyết định số: / QĐ- ngày tháng năm NINH BÌNH - 2018 1 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình cho nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản cho các mục đích về đào tạo và tham khảo Mọi mục đích khác có ý đồ sai lệch hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm LỜI GIỚI THIỆU Khoa học và công nghệ ngày càng phát triển trên thế giới. Để đáp ứng nhu cầu học tập và nghiên cứu để tiếp tục sự nghiệp phát triển nền công nghiệp Việt Nam. Ngày nay với tốc độ xây dựng phát triển mạnh, yêu cầu người làm công tác xây dựng phải biết và làm được các nghề trong một nhóm nghề. Để đảm bảo tiến độ, đáp ứng được yêu cầu của công trình thì người thợ điệnphải làm được các kỹ năng nghề như “Vận hành công trình thu nước và trạm bơm ” một trong các nghề thuộc nhóm nghề “Điện nước”.
Việc đào tạo kiến thức, kỹ năng Lắp đặt đường ống cấp nước trong nhà là hết sức cần thiết trong nghề Điện nước. Để đáp ứng nhu cầu trên, trong nội dung chương trình đào tạo trình độ Cao đẳng Nghề và Trung cấp Nghề. Trường Cao đẳng Cơ điện xây dựng việt xô biên soạn cuốn bài giảng “Vận hành công trình thu nước và trạm bơm ” nhằm trang bị cho học sinh những kiến thức về nghề điện nước. Cuốn bài giảng được viết theo chương trình khung của Bộ LĐTB & XH.
Giáo trình áp dụng cho chương trình đào tạo bậc Cao đẳng, trung cấp nghề. Giáo trình được cấu trúc theo chương trình Mô đun, các bài giảng được tích hợp Lý thuyết và Thực hành, gồm 3 bài với thời lượng 60 giờ, cung cấp các kiến thức, kỹ năng“Vận hành công trình thu nước và trạm bơm ”. Giáo trình là tài liệu phục vụ cho công tác giảng dạy nghề Điện nước và là tài liệu học tập, tham khảo cho học sinh, sinh viên trong các cơ sở đào tạo nghề. Trong quá trình biên soạn, chắc chắn không thể tránh khỏi những thiếu sót, nhóm biên soạn chúng tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp quý báu của các bạn đồng nghiệp và độc giả ! Xin trân trọng cám ơn.
2 MỤC LỤC Tuyên bố bản quyền, lời nói đầu ……………………………….Trang 2 Bài 1: Vận hành công trình thu nước ……………………. Nhiệm vụ, kết cấu công trình thu nước mặt, ngầm. Giao, nhận ca …………………………………………………………. Xử lý sự cố …………………………………….
Vệ sinh định kỳ ………………….Trang 11 Bài 2: Vận hành trạm bơm cấp 1 1. Các loại máy bơm cấp nước nguồn …………. Sơ đồ nguyên lý trạm bơm nước cấp 1………. Dụng cụ, thiết bị, vật liệu dùng cho vận hành ….
Vận hành trạm bơm nước cấp 1 …………….Trang 20 Bài 3: Vận hành trạm bơm cấp II ……………. Các loại máy bơm cấp nước sạch ……………. Quy trình vận hành trạm bơm nước cấp II ……. Dụng cụ, thiết bị, vật liệu dùng cho vận hành …….
Vận hành trạm bơm nước cấp II ………………………………….Trang 41 3 CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun: Vận hành công trình thu nước và trạm bơm Mã mô đun: MĐ25 Thời gian thực hiện mô đun: 60 giờ; (Lý thuyết: 15 giờ; Thực hành, thí nghiệm, thảo luận, bài tập: 43 giờ; Kiểm tra: 2 giờ) I. Vị trí, tính chất của mô đun: - Vị trí: Mô đun Vận hành công trình thu nước và trạm bơm là mô đun chuyên môn nghề được giảng dạy sau mô đun Lắp đặt đường ống cấp thoát nước - Tính chất: Mô đun vận hành công trình thu nước và trạm bơm là mô đun chuyên môn nghề mang tính tích hợp trong chương trình đào tạo trình độ Trung cấp của nghề Điện- nước. Mục tiêu mô đun: - Về kiến thức: + Nêu được quy trình vận hành công trình thu nước và trạm bơm; + Giao, nhận ca, kiểm tra được số liệu kỹ thuật theo thực tế; - Về kỹ năng: + Sử dụng được các dụng cụ, thiết bị dùng cho vận hành; + Vận hành được các thiết bị của công trình thu nước và trạm bơm; + Xử lý được các sự cố thông thường của công trình thu nước và trạm bơm; + Thực hiện an toàn lao động và vệ sinh công nghiệp theo quy định; - Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: + Rèn luyện tính kỷ luật, kiên trì, cẩn thận và sáng tạo. Nội dung mô đun: 1.
Nội dung tổng quát và phân bổ thời gian: Thời gian (giờ) Thực hành, Số Tên các bài Thí Tổng Lý Kiểm TT trong mô đun nghiệm, số thuyết tra thảo luận bài tập 1 Bài 1: Vận hành công trình thu 12 3 9 nước 1. Nhiệm vụ, kết cấu công trình thu 1 4 nước mặt, ngầm 2. Giao, nhận ca 1 2 3. Vệ sinh định kỳ 3 2 Bài 2: Vận hành trạm bơm cấp 1 24 6 17 1 1.
Các loại máy bơm cấp nước 2 4 nguồn 4 2. Sơ đồ nguyên lý trạm bơm nước 2 4 cấp 1 3. Dụng cụ, thiết bị, vật liệu dùng 1 4 cho vận hành 4. Vận hành trạm bơm nước cấp 1 1 5 3 Bài 3: Vận hành trạm bơm cấp 2 24 6 17 1 1.
Các loại máy bơm cấp nước sạch 2 4 2. Quy trình vận hành trạm bơm 2 4 nước cấp II 3. Dụng cụ, thiết bị, vật liệu dùng 1 4 cho vận hành 4. Vận hành trạm bơm nước cấp II 1 5 Cộng 60 15 43 2 5 Bài 1: Vận hành công trình thu nước Thời gian:12 giờ *Giới thiệu: - Công trình thu nước làm nhiệm vụ thu nước từ nguồn cung cấp nước sao cho đảm bảo đủ lưu lượng yêu cầu và có chất lượng tốt của nguồn nước sử dụng.
- Khi thiết kế hệ thống cấp nước, một trong những vấn đề có tầm quan trọng bậc nhất là chọn nguồn nước. Nguồn nước quyết định tính chất và thành phần các hạng mục công trình, quyết dịnh kinh phí đầu tư xây dựng và giá thành sản phẩm - Nguồn nước thiên nhiên được sử dụng vào mục đích cấp nước có thể chia làm hai loại + Nước mặt: sông ngòi, ao hồ và biển. + Nước ngầm: mạch nông,mạch sâu,giếng phun. - Phần lớn công trình thu nước mặt là công trình thu nước sông.công trình thu nước sông nhất thiết phải đặt đầu dòng nước phía bắc khu dân cư và khu công nghiệp theo dòng chảy của sông,công trình hợp lý nhất là đặt ở nơi dòng sông ổn định,có chiều sâu mực nước lớn.
- Vận hành công trình thu nước là một công việc quan trọng vì nó đảm bảo cung cấp đủ lưu lượng yêu cầu và đảm bảo chất lượng nguồn nước cũng như đảm bảo cho hệ thống cấp nước làm việc an toàn, hiệu quả. Mục tiêu của bài - Nêu được nhiệm vụ, kết cấu công trình thu nước ngầm, nước mặt; - Giao, nhận ca, kiểm tra mức nước, mặt nước, van theo quy định; - Xử lý được sự cố cố xẩy ra trong quá trình vận hành công trình thu nước; - Vệ sinh được công trình thu nước theo kỳ hạn ; - Sử dụng được các dụng cụ, thiết bị cần thiết cho vận hành; - Lựa chọn được vật tư theo yêu cầu thực tế; - Thực hiện an toàn lao động và vệ sinh công nghiệp theo quy định; - Rèn luyện tính cẩn thận và sáng tạo. Nội dung bài: 1. Nhiệm vụ, kết cấu công trình thu nước mặt, ngầm 1.
Nhiệm vụ - Công trình thu nước làm nhiệm vụ thu nước từ nguồn cung cấp nước sao cho đảm bảo đủ lưu lượng yêu cầu và có chất lượng tốt, nguồn nước sử dụng. - Khi thiết kế hệ thống cấp nước,một trong những vấn đề có tầm quan trọng bậc nhất là chọn nguồn nước.Nguồn nước quyết định tính chất và thành phần các hạng mục công trình,quyét dịnh kinh phí đầu tư xây dựng và giá thành sản phẩm - Nguồn nước thiên nhiên được sử dụng vào mục đích cấp nước có thể chia làm hai loại + Nước mặt: sông ngòi, ao hồ và biển. + Nước ngầm: mạch nông,mạch sâu,giếng phun. - Phần lớn công trình thu nước mặt là công trình thu nước sông.công trình thu nước sông nhất thiết phải đặt đầu dòng nước phía bắc khu dân cư và khu công nghiệp theo 6 dòng chảy của sông,công trình hợp lý nhất là đặt ở nơi dòng sông ổn định,có chiều sâu mực nước lớn.
Kết cấu công trình thu nước mặt + Công trình thu nước mặt có thể chia ra các loai sau đây. Công trình thu nước nằm sát bờ: Áp dụng khi bờ nước sâu và trong,trạm bơm có thể đặt ngay ở bờ chung với công trình thu nước ( loại kết hợp)hoặc có thể làm riêng rẽ xa bờ tách rời công trình thu nước(loại phân ly) Loại kết hợp thường xây dựng khi ở bờ đất tốt do hợp khối nhà,đường ống hút ngắn tốn ít người qoản lý nên giá thành xây dựng rẽ ,khi nền đất yếu người ta phải dùng loại phân ly. Công trình thu nước thực chất là một bể chứa nước thường chia làm nhiều gian để có thể thay đổi nhau làm việc khi sữa chữa hoặc thau bể(xem hình 22) Sơ đồ công trình thu nước nằm sát bờ 1- Nhà bao che 6- Lưới chắn rác 2- Ngăn thu nước 7- Trạm bơm 3- Ngăn hút 8- Ống hút 4- Cửa hút nước mùa lũ 9- Ống đẩy 5- Cửa hút nước mùa khô 7 - Mổi gian chia làm hai ngăn: ngăn thu nước ở ngoài có tác dụng lắng cặn sơ bộ cho nước trong, ngăn ở trong - Ngăn hút là nơi bố trí các đường ống hút của máy bơm.cửa thu nước phía trên được mở trong mùa lũ vì phía dưới đục hơn do cặn lắng xuống.đến mùa cạn thì mở cửa dưới cho nước chảy vào ngăn thu,song chắn rác có nhiệm vụ chắn giữ các loại rác, củi, gỗ và xác động vật trôi sông.còn lưới chắn giữ các loại rác rưỡi nhỏ hơn. Công trình thu nước giữa lòng sông.
Nếu ở bờ sông mực nước quá nông, bờ thoải,mực nước lại giao động lớn người ta thường lấy nước giữa lòng sông(khác với loại nằm sát bờ ở chỗ cửa thu nước đưa ra giữa sông) dùng đường ống hút tự chảy vào công trình thu nước nằm ở sát bờ,trạm bơm có thể tách ly hoặc kết hợp với công trình thu nước.