Chương 1: Mật độ và phép đo mật độ • Chương 2: Các phép đo màu • Chương 3: Các đặc điểm in và các thuộc tính của chúng • Chương 4: Đo và kiểm tra các đặc điểm in • Chương 5: Các loại thang kiểm tra độ chính xác • Chương 6: Kiểm tra quá trình làm phim và phơi bản • Chương 7: Kiểm tra quá trình in và đánh giá chất lượng tờ in. Các chương được trình bày theo cấu trúc từ đơn giản đến phức tạp và lần lượt theo quá trình công nghệ sản xuất In. Hy vọng rằng giáo trình này sẽ làm rõ những vấn đề mà ngành in hiện nay đang gặp phải đồng thời trang bị những kiến thức cần thiết nhất cho người kỹ sư chuyên ngành in trong tương lai. 1 Đo mật độ là phương pháp đo phổ biến nhất trong l nh vực chế bản và in.
Các máy đo mật độ được dùng như các thiết bị cầm tay hay dưới dạng các thiết bị đo tự động các máy đo mật độ tự động kéo thang đo vào và đo từng ô kiểm tra. Có hai loại máy đo mật độ được dùng cho các mục đích khác nhau: • Các máy đo mật độ thấu minh được dùng trong chế bản để đo độ đen của phim đế trong. • Các máy đo mật độ phản xạ được dùng để đo hình ảnh in đế đục. Máy đo mật độ thấu minh Máy đo mật độ phản xạ u n đ đ đ n Trong kỹ thuật đo mật độ phản xạ, lớp mực in sẽ được chiếu sáng b i một nguồn sáng.
Tia sáng đi qua lớp mực không trong suốt hoàn toàn được hấp thụ một phần. Phần ánh sáng không được hấp thụ bị phân tán trên bề mặt |3 n giấy in hoặc các vật liệu khác và được phản xạ. Phần ánh sáng phản xạ này lại đi qua lớp mực một lần nữa và lại bị hấp thụ một phần. Phần ánh sáng còn lại không bị hấp thụ sẽ đi đến bộ cảm nhận của máy đo và được chuyển thành tín hiệu điện.
Kết quả của việc đo với máy đo mật độ phản xạ được thông báo dưới dạng các đơn vị mật độ. Trong quá trình đo, các hệ thống thấu kính được dùng để tập trung ánh sáng. Các kính lọc phân cực dùng để tránh sự khác biệt giưã các giá trị được đo từ bề mặt mực in còn ướt và đã khô. Các kính lọc màu thích hợp phải được dùng cho các màu đo.
Hình vẽ dưới đây giải thích nguyên lý này, lấy một lớp mực màu đo làm ví dụ. Trong điều kiện lý tư ng, ánh sáng trắng chiếu tới bao gồm các phần phổ ed, Green, lue bằng nhau. Mực in chứa các hạt màu hấp thụ phần phổ ed và phản xạ phần phổ Green và lue mà chúng ta gọi là màu Cyan Cyan Green lue. Các máy đo mật độ được dùng để đo trong phạm vi khoảng hấp thụ của m i màu, nơi mật độ và độ dày lớp mực tương quan chặt chẽ với nhau.
Điều này có nghiã là người ta có thể đo độ dày lớp mực thông qua việc đo hấp thụ màu hay mật độ của lớp mực. n Nguyên lý máy đo mật độ Kính lọc màu Kính lọc màu Kính lọc màu Kính lọc phân cực Kính lọc phân cực Giấy Hệ thống thấu kính 4| L L Mật độ của một lớp mực chủ yếu phụ thuộc vào chất lượng hạt mực, mật độ tập trung của các hạt mực và độ dày của lớp mực. Cần lưu ý rằng mật độ là một phép đo độ dày lớp mực chứ nó không cho ta biết gì về màu sắc của mực. n ần đ đ Để thực hiện việc đo đạc và tính toán một máy đo mật độ gồm 3 phần chính: Hệ thống chiếu sáng ao gồm một đ n chiếu sáng và một nguồn cung cấp năng lượng cho đ n hoạt động.
Theo các tiêu chuẩn NSI ISO , các đ n chiếu sáng phải cung cấp ánh sáng có màu sắc đạt chất lượng ví dụ như sự cân bằng gi a các màu ed, Green, lue được gọi là nguồn sáng. Đ n chiếu sáng của máy đo quang phổ được cấp năng lượng b i một mạch điện luôn giữ cho độ sáng ổn định hoặc điều ch nh sao cho lượng sáng phát ra từ đ n không đổi. ù cho đ n và nguồn năng lượng có thay đổi thì các thiết bị trên máy đo vẫn duy trì một nguồn sáng ổn định để chiếu sáng mẫu đo. Hệ thống thu nhận và đo ao gồm một bộ cảm biến quang học, một bộ phận quang học thu thập ánh sáng và các kính lọc màu.
các kính lọc màu phải tuân thủ các tiêu chuẩn NSI ISO. Các máy đo mật độ sử dụng trong ngành in và xuất bản được trang bị một bộ kính lọc có đặc tính gần giống với các đặc tính tách màu cho quá trình in. Các giá trị phổ này được định ra b i ủy ban NSI IT2 trong một văn bản về tiêu chuẩn được gọi là tham chiếu T. Các thông số kỹ thuật này giúp cho các máy đo mật độ được chế tạo b i các nhà sản xuất đều giống nhau.
Tham chiếu T là kết quả của quá trình nghiên cứu lâu dài và đã được công nhận với mục đích đáp ứng được các định ngh a chuẩn. Bộ phận xử lý dữ liệu Có nhiệm vụ thu nhận các tín hiệu điện đại diện cho năng lượng sáng chiếu tới bề mặt của mẫu đo và năng lượng sáng phản xạ thu thập được rồi tính toán và hiển thị số liệu. Hệ thống này có thể là một máy đo t lệ |5 n đơn giản và một mạch đo được nối với bộ hiển thị analog hoặc digital, nó c ng có thể có bộ nhớ để tính toán và xử lý thêm các thông số về sự gia tăng tầng thứ và độ tương phản in. Ngoài ra nó c ng còn có thêm một máy tính để phân tích ánh sáng đo được.
i i u u n n đ n đ đ Mối quan hệ qua lại của các bộ phận phức tạp trong máy đo mật độ nhấn mạnh đến các tiêu chuẩn chế tạo và sử dụng. iện tiêu chuẩn quốc gia Hoa K NSI và tổ chức tiêu chuẩn quốc tế ISO đã đưa ra các tiêu chuẩn thống nhất để chế tạo máy đo mật độ. í dụ bộ phận quang học chiếu sáng và thu nhận tín hiệu được giới hạn góc nhìn 5 độ và quang trục của tia sáng hướng tới mẫu đo được đặt vuông góc với bề mặt mẫu đo. ua các th a thuận về tiêu chuẩn máy đo mật độ hơn bốn mươi năm qua, tất cả các máy đo mật độ phản xạ đã được chế tạo với góc chiếu sáng độ hoặc 45 độ, vì thế ánh sáng phản xạ từ bề mặt mẫu đo được thu thập góc độ hoặc 45 độ.
i u n i ó i u ón Trong trường hợp các bề mặt phẳng và bóng, một phần ánh sáng chiếu tới được phản xạ tại đúng góc mà nó được chiếu tới, do vậy nó không được các bộ phận thu nhận tín hiệu phản xạ đặt góc 45 độ cảm nhận. Khi đo các bề mặt phẳng và bóng với một máy đo mật độ có bộ phận thu nhận tín hiệu đặt góc 45 độ thì các máy đo cho kết quả cao hơn mức hấp thụ thực tế của mẫu đo. Hiện tượng phản xạ cùng góc tới được con người cảm nhận như độ bóng, nhưng ch tại một góc quan sát đặc biệt. Khi người quan sát nhận thức được hiện tượng này thì có thể cố định bề mặt tờ in một góc thích hợp nhằm loại trừ được nó.
ì thế khi quan sát và đo mật độ bề mặt in, các phép đo mật độ c ng có cảm nhận giống như cảm nhận của con người. iệc cán láng bề mặt tờ in bằng vecni hay OPP tạo cho tờ in một bề mặt phẳng khiến cho nó tạo ra nhiều hiện tượng phản xạ cùng góc tới và thường được dùng để tạo cảm giác hình ảnh đậm đà hơn. 6| L L n i đ đ Các máy đo mật độ có thể đọc các giá trị mật độ khác nhau nếu có bất k thiết bị nào bên trong như kính lọc, bộ cảm biến hay bộ phận phân tích, tính toán quan hệ logarit khác nhau. Sự phản hồi của máy đo mật độ được xác định như giá trị mật độ được đọc b i máy đo đó dựa trên tất cả các biến số đầu vào để cho ra các giá trị mật độ.
ì thế cần phải có 1 tiêu chuẩn phản hồi chung cho tất cả các máy đo mật độ để chúng cung cấp các giá trị mật độ đồng nhất bất kể đến các khác biệt về thiết bị như bộ kính lọc, thiết bị cảm nhận sáng hay bộ phận chuyển đổi quan hệ logarit. n n n n n Sự khác nhau giữa các máy đo mật độ băng rộng và mật độ băng hẹp Thuật ngữ băng liên hệ đến khoảng quang phổ khả kiến mà một kính lọc cho đi qua. Các kính lọc băng rộng cho phép một khoảng quang phổ rộng hơn đi qua so với kính lọc băng h p. Để hiểu một cách tổng quát sự khác biệt giữa kính lọc băng rộng và kính lọc băng h p cần lưu ý rằng máy đo mật độ được dùng chủ yếu để đo bề mặt của một vật thể theo cách giống như con người nhìn bề mặt đó.
Một máy đo mật độ phản xạ đo sự phản xạ ánh sáng của các bề mặt, các bề mặt thường khác nhau về cấu tạo, về màu và t lệ phản xạ ba thành phần phổ ed, Green, lue. a thành phần này nói chung phù hợp với cảm nhận thị giác về ánh sáng ed, Green, lue. Con người có thể nhìn ánh sáng trong khoảng quang phổ khả kiến có bước sóng từ 4 đến 7 nm. Độ phân giải giai đo là 1mm.
ùng phổ mà ta thấy là màu lue kéo dài trong khoảng 4 đến 5 nm trong khi vùng phổ Green từ 45 đến 64 nm và vùng phổ ed từ 5 đến 7 nm. C ng giống các bộ thu nhận tín hiệu ed Green lue của mắt người, m i kính lọc băng rộng cho đi qua khoảng giai đo 1nm, 1 nm hay 1 3 khoảng quang phổ thấy được. Các kính lọc băng rộng được sử dụng trong máy quét màu để phân màu hình ảnh. Các kính lọc băng h p thường là các kính lọc nhi u có băng thông xấp x 2 nm cho phép 2 nm quang phổ thấy được đi qua .