Giáo Trình Mạng Máy Tính Ngành Thương Mại Điện Tử

Giáo trình mạng máy tính ngành thương mại điện tử trung cấp cung cấp kiến thức cơ bản và nâng cao về mạng trong lĩnh vực thương mại điện tử.

• Tác giả: Ths. Lê Thị Lương
• Trường học: Trường Cao đẳng Xây dựng số 1
• Chuyên ngành: Thương mại điện tử
• Đề tài: Giáo Trình Mạng Máy Tính Ngành Thương Mại Điện Tử
• Loại tài liệu: giáo trình
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU MẠNG MÁY TÍNH VÀ KIẾN TRÚC PHÂN TẦNG
• 1.1. Giải thích về mạng máy tính
• 1.2. Khái niệm mạng máy tính
• 1.3. Phân loại mạng máy tính
• 1.4. Kiến trúc phân tầng trong mạng máy tính
• 1.4.1. Phân tầng theo mô hình OSI
• 1.4.1.1. Tầng ứng dụng - Application
• 1.4.1.2. Tầng trình diễn - Presentation
• 1.4.1.3. Tầng phiên - Session
• 1.4.1.4. Tầng giao vận - Transport
• 1.4.1.5. Tầng mạng - Network
• 1.4.1.6. Tầng liên kết dữ liệu - Data Link
• 1.4.1.7. Tầng vật lý - Physical
• 1.4.2. Mô hình TCP/IP
• 1.5. Hệ thống kiến thức chương 1
• 1.6. Các bài tập chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: MỘT SỐ THIẾT BỊ LIÊN KẾT MẠNG
• 2.1. Hệ thống dây cáp
• 2.2. Cáp mạng
• 2.3. Các thiết bị đầu cuối và thiết bị liên mạng
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ MẠNG THÔNG DỤNG
• 4. CHƯƠNG 4: THIẾT KẾ HỆ THỐNG MẠNG

Tóm tắt

I. Tổng quan về Giáo Trình Mạng Máy Tính Ngành Thương Mại Điện Tử

Giáo trình Mạng máy tính ngành Thương mại điện tử được biên soạn nhằm cung cấp kiến thức cơ bản về mạng máy tính cho sinh viên. Nội dung giáo trình bao gồm các khái niệm, cấu trúc và ứng dụng của mạng máy tính trong lĩnh vực thương mại điện tử. Mạng máy tính không chỉ là nền tảng cho việc truyền tải thông tin mà còn là công cụ quan trọng trong việc phát triển kinh doanh trực tuyến.

1.1. Khái niệm và vai trò của mạng máy tính

Mạng máy tính là hệ thống kết nối giữa hai hoặc nhiều máy tính để chia sẻ tài nguyên và thông tin. Vai trò của mạng máy tính trong thương mại điện tử là rất quan trọng, giúp kết nối người tiêu dùng với doanh nghiệp một cách nhanh chóng và hiệu quả.

1.2. Cấu trúc của giáo trình mạng máy tính

Giáo trình được chia thành nhiều chương, mỗi chương tập trung vào một khía cạnh khác nhau của mạng máy tính. Các chương bao gồm giới thiệu về mạng, thiết bị mạng, các loại mạng thông dụng và thiết kế hệ thống mạng.

II. Thách thức trong việc áp dụng mạng máy tính trong thương mại điện tử

Việc áp dụng mạng máy tính trong thương mại điện tử gặp nhiều thách thức. Các vấn đề như bảo mật mạng, quản lý mạng và khả năng mở rộng hệ thống là những yếu tố cần được xem xét kỹ lưỡng. Doanh nghiệp cần có các giải pháp hiệu quả để đảm bảo an toàn thông tin và tối ưu hóa hiệu suất mạng.

2.1. Vấn đề bảo mật mạng trong thương mại điện tử

Bảo mật mạng là một trong những thách thức lớn nhất trong thương mại điện tử. Các cuộc tấn công mạng có thể gây thiệt hại nghiêm trọng cho doanh nghiệp và khách hàng. Do đó, việc triển khai các biện pháp bảo mật là rất cần thiết.

2.2. Quản lý mạng hiệu quả

Quản lý mạng là yếu tố quan trọng để đảm bảo hệ thống hoạt động ổn định. Doanh nghiệp cần có các công cụ và phương pháp quản lý mạng hiệu quả để theo dõi và xử lý các sự cố kịp thời.

III. Phương pháp thiết kế hệ thống mạng cho thương mại điện tử

Thiết kế hệ thống mạng cho thương mại điện tử cần phải đảm bảo tính linh hoạt và khả năng mở rộng. Các phương pháp thiết kế hiện đại như mô hình OSI và TCP/IP giúp tối ưu hóa việc truyền tải dữ liệu và kết nối giữa các thiết bị.

3.1. Mô hình OSI trong thiết kế mạng

Mô hình OSI cung cấp một khung tham chiếu cho việc thiết kế và triển khai mạng máy tính. Mô hình này giúp phân chia các chức năng mạng thành các tầng khác nhau, từ đó dễ dàng quản lý và tối ưu hóa.

3.2. TCP IP và ứng dụng trong thương mại điện tử

Giao thức TCP/IP là nền tảng cho việc truyền tải dữ liệu trên Internet. Việc áp dụng TCP/IP trong thiết kế mạng giúp đảm bảo tính ổn định và hiệu quả trong việc kết nối các thiết bị.

IV. Ứng dụng thực tiễn của mạng máy tính trong thương mại điện tử

Mạng máy tính đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển thương mại điện tử. Các ứng dụng như quản lý kho, thanh toán trực tuyến và giao hàng đều phụ thuộc vào hệ thống mạng ổn định và hiệu quả.

4.1. Quản lý kho và logistics

Hệ thống mạng giúp doanh nghiệp quản lý kho hàng và logistics một cách hiệu quả. Thông qua mạng, doanh nghiệp có thể theo dõi tình trạng hàng hóa và tối ưu hóa quy trình giao nhận.

4.2. Thanh toán trực tuyến an toàn

Mạng máy tính cho phép thực hiện các giao dịch thanh toán trực tuyến một cách nhanh chóng và an toàn. Việc áp dụng các công nghệ bảo mật giúp bảo vệ thông tin khách hàng và tăng cường niềm tin.

V. Kết luận và tương lai của mạng máy tính trong thương mại điện tử

Mạng máy tính sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của thương mại điện tử. Các công nghệ mới như IoT và AI sẽ tạo ra nhiều cơ hội mới cho doanh nghiệp. Việc đầu tư vào hạ tầng mạng và bảo mật sẽ là yếu tố quyết định cho sự thành công trong tương lai.

5.1. Xu hướng phát triển công nghệ mạng

Công nghệ mạng đang phát triển nhanh chóng với sự xuất hiện của các giải pháp mới như 5G và mạng lưới thông minh. Những công nghệ này sẽ mở ra nhiều cơ hội mới cho thương mại điện tử.

5.2. Tầm quan trọng của bảo mật trong tương lai

Bảo mật mạng sẽ ngày càng trở nên quan trọng hơn trong bối cảnh các cuộc tấn công mạng ngày càng tinh vi. Doanh nghiệp cần phải liên tục cập nhật và cải thiện các biện pháp bảo mật để bảo vệ thông tin.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Giới thiệu m¿ng máy tính và kiến trúc phân tầng Chương 2: Một số thiết bị m¿ng Chương 3: Một số m¿ng thông dụng Chương 4: Thiết kế hệ thống m¿ng Trong quá trình biên so¿n, nhóm giảng viên Bộ môn Công nghệ Thông tin của Trường Cao đẳng Xây dựng Số 1 - Bộ Xây dựng, đã được sự động viên quan tâm và góp ý của các đồng chí lãnh đ¿o, các đồng nghiệp trong và ngoài trường. Mặc dù có nhiều cố gắng, nhưng trong quá trình biên so¿n, biên tập và in ấn khó tránh khỏi những thiếu sót. Chúng tôi xin được lượng thứ và tiếp thu những ý kiến đóng góp. Trân trọng cảm ơn! Hà Nái, ngày&&tháng&&năm&&& Chÿ biên Ths.

Lê Thá L°¢ng 2 MþC LþC CH¯¡NG 1: GIâI THIàU M¾NG MÁY TÍNH VÀ KIÀN TRÚC PHÂN TÂNG 1. Giãi thiáu về m¿ng máy tính 8 1. Khái niám m¿ng máy tính. Phân lo¿i m¿ng máy tính.

KiÁn trúc phân tÃng trong m¿ng máy tính. Phân tÃng theo mô hình OSI .1 TÃng āng dāng - Application.2 TÃng trình dißn - Presentation. TÃng phiên - Session .4 TÃng giao vận - Transport. TÃng m¿ng - Network.

TÃng liên kÁt dÿ liáu - Data Link. TÃng vật lý - Physical. 15 CH¯¡NG 2: MàT Sà THIÀT Bà LIÊN KÀT M¾NG 21 2.1 Há tháng dây cáp 2. Bá tập trung Hub .2 Vai trò, ho¿t đáng.

Bá chuyển đổi Switch. Vai trò, ho¿t đáng .2 Vai trò, ho¿t đáng. Vai trò, ho¿t đáng. Vai trò, ho¿t đáng.

31 3 CH¯¡NG 3: MàT Sà THIÀT M¾NG THÔNG DĀNG 3. Các thành phÃn cÿa m¿ng. KiÁn trúc m¿ng. Ph°¢ng pháp thiÁt lập m¿ng.

Giao thāc IP. Chia m¿ng con. Chia sẻ (Share) tài liáu qua m¿ng LAN. Các thành phÃn cÿa m¿ng WAN.

55 CH¯¡NG 4: THIÀT KÀ Hà THàNG M¾NG 4. ThiÁt kÁ bằng phÃn mềm mô phßng. 67 4 Tên môn hãc: M¾NG MÁY TÍNH Mã môn hãc: MH16 Thãi gian thāc hißn môn hãc: 45 giß; (Lý thuyÁt: 15 giß; Thāc hành, thí nghiám, th¿o luận, bài tập: 27 giß; Kiểm tra 03 giß) (Trong đó: Tổng số giờ giảng d¿y và học tập trực tuyến: 0 giờ) I. Vá trí, tính ch¿t cÿa môn hãc - Vá trí: + Môn học đ°ÿc bá trí á kỳ học&& + Môn học tiên quyÁt: Không - Tính chÁt: là môn học c¢ sá ngành cung cÁp các kiÁn thāc c¢ b¿n về m¿ng máy tính: vai trò, chāc năng cÿa mát sá thiÁt bá liên kÁt m¿ng; cÁu trúc đáa chß IP; nguyên lý thiÁt lập và vận hành m¿ng máy tính.

Mÿc tiêu môn hãc 1. Về kiÁn thāc: - Trình bày đ°ÿc khái niám m¿ng máy tính; - Nêu đ°ÿc vai trò, chāc năng cÿa mát sá thiÁt bá liên kÁt m¿ng; cÁu trúc đáa chß IP; - Trình bày đ°ÿc nguyên lý thiÁt lập và vận hành m¿ng máy tính; - Trình bày cách cài đặt đ°ÿc các phÃn mềm āng dāng, các phÃn mềm dách vā máy chÿ, máy tr¿m và các thiÁt bá đÃu cuái, cài đặt, cÁu hình đ°ÿc các chÁ đá b¿o mật. - Trình bày cách qu¿n trá há tháng m¿ng nái bá: kÁt nái các thiÁt bá trong há tháng, chia sẻ tài nguyên, qu¿n trá há tháng ng°ßi dùng 2. Về kỹ năng: - ThiÁt lập đ°ÿc đáa chß IP trong m¿ng LAN, kÁt nái internet, m¿ng LAN; - Chia sẻ tài liáu và dùng chung thiÁt bá ngo¿i vi trong m¿ng LAN (máy in, Loa).

- Cài đặt các phÃn mềm āng dāng, các phÃn mềm dách vā máy chÿ, máy tr¿m và các thiÁt bá đÃu cuái. - Qu¿n trá há tháng m¿ng nái bá: kÁt nái các thiÁt bá trong há tháng, chia sẻ tài nguyên, qu¿n trá há tháng ng°ßi dùng 3. Về năng lāc tā chÿ và trách nhiám: - Có năng lāc tā đánh h°ãng, thích nghi vãi các môi tr°ßng làm viác khác nhau; tā học tập, tích lũy kiÁn thāc, kinh nghiám để nâng cao trình đá chuyên môn nghiáp vā; III. Nßi dung tổng quát và phân bổ thãi gian: 5 Thßi gian (giß) Thāc hành, thí nghiám, Lý thuyÁt TT Tên ch°¢ng, māc Tổng th¿o luận, bài Kiểm sá tập tra Trāc Trāc Trāc Trāc tiÁp tuyÁn tiÁp tuyÁn Ch°¢ng 1: Giãi thiáu m¿ng máy 1 2 2 0 0 0 tính và kiÁn trúc phân tÃng 2 Ch°¢ng 2: Mát sá thiÁt bá m¿ng 9 4 0 5 0 Ch°¢ng 3: Mát sá m¿ng thông 3 19 4 0 13 0 2 dāng 4 Ch°¢ng 4: ThiÁt kÁ há tháng m¿ng 15 4 0 10 0 1 Cáng 45 15 0 27 0 3 6 CH¯¡NG 1: GIàI THIÞU M¾NG MÁY TÍNH VÀ KI¾N TRÚC PHÂN TÀNG Mÿc tiêu bài hãc 1.

Trình bày đ°ÿc các khái niám về m¿ng máy tính; 2. Trình bày đ°ÿc các mô hình m¿ng; 3. Trình bày đ°ÿc các đặc điểm và tính năng cÿa từng tÃng trong mô hình OSI; 4. Trình bày đ°ÿc các đặc điểm và tính năng cÿa từng tÃng trong mô hình TCP/IP.

7 CH¯¡NG 1: GIàI THIÞU M¾NG MÁY TÍNH VÀ KI¾N TRÚC PHÂN TÀNG 1. Giái thißu vÁ m¿ng máy tính 1. Khái niệm mạng máy tính  Khái niám m¿ng máy tính - M¿ng máy tính là m¿ng cÿa hai hay nhiều máy tính đ°ÿc nái l¿i vãi nhau bằng mát đ°ßng truyền vật lý theo mát kiÁn trúc nào đó 1. Phân loại mạng máy tính  M¿ng LAN LAN (Local Area Network), hay còn gọi là "m¿ng cāc bá", là m¿ng t° nhân trong ph¿m vi đáa lý phòng, mát toà nhà, mát khu vāc (tr°ßng học hay c¢ quan).

Chúng nái các máy chÿ và các máy tr¿m trong các văn phòng để chia sẻ tài nguyên và trao đổi thông tin. LAN có 3 đặc điểm: - Giãi h¿n về ph¿m vi đáa lý nhß. - Th°ßng dùng kỹ thuật đ¢n gi¿n chß có mát đ°ßng dây cáp (cable) nái tÁt c¿ máy. Vận tác truyền dÿ liáu thông th°ßng là 10 Mbps, 100 Mbps, 1 Gbps, và gÃn đây là 100 Gbps.

- Các kiÁn trúc m¿ng kiểu LAN thông dāng bao gồm: + M¿ng tuyÁn (bus) + M¿ng vòng (ring) + M¿ng sao (star) + M¿ng l°ãi (mesh) 8  M¿ng MAN: MAN (Metropolitan Area Network), hay còn gọi là "m¿ng đô thá", là m¿ng có cỡ lãn h¢n LAN, ph¿m vi vài km. Nó có thể bao gồm nhóm các văn phòng gÃn nhau trong thành phá, nó có thể là công cáng hay t° nhân và có đặc điểm: - Chß có tái đa hai dây cáp nái. - Không dùng các kỹ thuật nái chuyển. - Có thể hß trÿ chung vận chuyển dÿ liáu và đàm tho¿i, hay ngay c¿ truyền hình.

Ngày nay ng°ßi ta có thể dùng kỹ thuật cáp quang (fiber optical) để truyền tín hiáu. Vận tác có hián nay có thể đ¿t đÁn 10 Gbps.  M¿ng WAN WAN (Wide Area Network): hay còn gọi là m¿ng dián ráng, m¿ng dÿ liáu đ°ÿc thiÁt kÁ để kÁt nái giÿa các m¿ng đô thá (m¿ng MAN), giÿa các khu vāc đáa lý cách xa nhau.  Phạm vi địa lý rộng lớn 9  Tác đá đ¿m b¿o, tß lá lßi chÁp nhận đ°ÿc  Sử dāng công nghá chuyển m¿ch M¿ng WAN sử dāng kỹ thuật m¿ng chuyển m¿ch (Switching Network), có nhiều đ°ßng nái kÁt các thiÁt bá vãi nhau.

Thông tin trao đổi giÿa hai điểm trên m¿ng có thể đi theo nhiều đ°ßng khác nhau. Chính vì thÁ cÃn ph¿i có các thiÁt bá đặc biát để đánh tuyÁn đ°ßng đi cho các gói tin, các thiÁt bá này đ°ÿc gọi là bá chuyển m¿ch hay bá chọn đ°ßng (router) 1. Ki¿n trúc phân tÁng trong m¿ng máy tính 1. Phân tầng theo mô hình OSI Mô hình OSI (Open Systems Interconnection Reference Model, viÁt ngắn là OSI Model hoặc OSI Reference Model) - t¿m dách là Mô hình tham chiÁu kÁt nái các há tháng má - là mát thiÁt kÁ dāa vào nguyên lý tÃng cÁp, lý gi¿i mát cách trừu t°ÿng kỹ thuật kÁt nái truyền thông giÿa các máy vi tính và thiÁt kÁ giao thāc m¿ng giÿa chúng.

Mô hình này đ°ÿc phát triển thành mát phÃn trong kÁ ho¿ch kÁt nái các há tháng má (Open Systems Interconnection) do ISO và IUT-T khái x°ãng. Nó còn đ°ÿc gọi là Mô hình b¿y tÃng cÿa OSI. 10 Māc đích để mát āng dāng có thể truyền thông trên m¿ng. Thāc tÁ, nÁu chúng ta má trang thuác tính cÿa Local Area Connection, thì có thể thÁy mát kÁt nái m¿ng đ°ÿc thiÁt lập bằng mát sá thành phÃn khác nhau, nh° network client – máy khách cÿa m¿ng, driver cÿa adapter m¿ng và giao thāc - protocol.

Mßi mát thành phÃn này l¿i t°¢ng āng vãi mát hoặc nhiều tÃng khác nhau. Trong thuác tính cÿa Local Area Connection cho mát cái nhìn về các t Ãng m¿ng khác nhau đ°ÿc dùng trong Windows. Mô hình m¿ng mà Windows và hÃu hÁt các há điều hành m¿ng khác sử dāng đ°ÿc gọi là mô hình OSI. Mô hình này gồm có b¿y tÃng khác nhau.

Mßi mát tÃng trong mô hình này đ°ÿc thiÁt kÁ để có thể thāc hián mát nhiám vā cā thể nào đó và làm thuận tián cho viác truyền thông giÿa tÃng trên và tÃng d°ãi nó. B¿n có thể nhìn thÁy nhÿng gì mà mô hình OSI thể hián trong hình bên d°ãi.1 Tầng ứng dụng - Application. TÃng āng dāng là tÃng gÃn vãi ng°ßi sử dāng nhÁt. Nó cung cÁp ph°¢ng tián cho ng°ßi dùng truy nhập các thông tin và dÿ liáu trên m¿ng thông qua ch°¢ng trình āng dāng.

TÃng này là giao dián chính để ng°ßi dùng t°¢ng tác vãi ch°¢ng trình āng dāng, và qua đó vãi m¿ng. Mát sá ví dā về các āng dāng trong tÃng này bao gồm Telnet, Giao thāc truyền tập tin FTP và Giao thāc truyền th° đián tử SMTP, HTTP, X. TÃng trên cùng trong mô hình OSI là tÃng Application. Thā đÃu tiên mà cÃn hiểu về tÃng này là nó không ám chß đÁn các āng dāng mà ng°ßi dùng đang ch¿y mà thay vào đó nó chß cung cÁp nền t¿ng làm viác (framework) mà āng dāng đó ch¿y bên trên.

Để hiểu tÃng āng dāng này thāc hián nhÿng gì, hãy gi¿ dā rằng mát ng°ßi dùng nào đó muán sử dāng Internet Explorer để má mát FTP session và truyền t¿i mát file. Trong tr°ßng hÿp cā thể này, tÃng āng dāng s¿ đánh nghĩa mát giao thāc truyền t¿i. Giao thāc này không thể truy cập trāc tiÁp đÁn ng°ßi dùng cuái mà ng°ßi dùng cuái này vẫn ph¿i sử dāng āng dāng đ°ÿc thiÁt kÁ để t°¢ng tác vãi giao thāc truyền t¿i file. Trong tr°ßng hÿp này, Internet Explorer s¿ làm āng dāng đó.

Tầng trình diễn - Presentation. TÃng trình dißn ho¿t đáng nh° tÃng dÿ liáu trên m¿ng. TÃng này trên máy tính truyền dÿ liáu làm nhiám vā dách dÿ liáu đ°ÿc gửi từ tÃng Application sang d¿ng Fomat chung. Và t¿i máy tính nhận, tÃng này l¿i chuyển từ Fomat chung sang đánh d¿ng cÿa tÃng Application.

TÃng thể hián thāc hián các chāc năng sau: - Dách các mã kí tā từ ASCII sang EBCDIC. - Chuyển đổi dÿ liáu, ví dā từ sá interger sang sá dÁu ph¿y đáng. - Nén dÿ liáu để gi¿m l°ÿng dÿ liáu truyền trên m¿ng.