1 BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN TRƯỜNG CAO ĐẲNG CƠ GIỚI NINH BÌNH GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN 21: HÀN ĐIỆN CƠ BẢN NGHỀ CẤP THOÁT NƯỚC TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP Ninh Bình, năm 2021 2 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN: Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 3 Mục lục Contents GIÁO TRÌNH 1 MÔ ĐUN 21: HÀN ĐIỆN CƠ BẢN 1 Mục lục 3 CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN 5 Tên mô đun: Hàn điện cơ bản 5 Bài Mở đầu 6 1. Sơ lược về ký hiệu, quy ước mối hàn. Các loại máy hàn điện hồ quang tay và dụng cụ cầm tay. Các loại que hàn thép các bon thấp. Nguyên lý của quá trình hàn hồ quang. Các liên kết hàn cơ bản. Các khuyết tật của mối hàn. Những ảnh hưởng của hồ quang hàn tới sức khỏe con người. 24 Bài 1: Vận hành máy hàn điện thông dụng 27 1- Cấu tạo và nguyên lý làm việc của máy hàn điện hồ quang tay. Đấu nối thiết bị hàn: 32 3. Vận hành, sử dụng thiết bị dụng cụ hàn. Thực hành bảo dưỡng máy hàn. Các hỏng hóc thông thường của máy hàn và biện pháp khắc phục. An toàn lao động và vệ sinh công nghiệp 35 Bài 2: Hàn đường thẳng trên mặt phẳng vị trí hàn bằng 36 1- Chế độ hàn: 36 2. Các chuyển động của que hàn. Kỹ thuật bắt đầu, kết thúc và nối đường hàn. Các phương pháp kiểm tra chất lượng mối hàn. Trình tự thực hiện. Sai hỏng thường gặp. An toàn lao động và vệ sinh công nghiệp. 48 Bài 3: Hàn giáp mối không vát mép vị trí hàn bằng 49 1. Mối hàn giáp mối.Trình tự thực hiện. Sai hỏng thường gặp. An toàn lao động và vệ sinh công nghiệp. Hướng dẫn đánh giá kết quả. 52 4 LỜI NÓI ĐẦU Trong những năm gần đây, dạy nghề đã có những bước tiến nhằm nâng cao chất lượng, thực hiện nhiệm vụ đào tạo nguồn nhân lực kỹ thuật trực tiếp, đáp ứng nhu cầu xã hội. Cùng với sự phát triển của khoa học công nghệ trên thế giới, lĩnh vực cơ khí chế tạo nói chung và ngành Hàn ở Việt Nam nói riêng đã có những bước phát triển đáng kể. Chương trình khung quốc gia nghề Hàn đã được xây dựng trên cơ sở phân tích nghề, phần kỹ thuật nghề được kết cấu theo các môđun. Để tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ sở dạy nghề trong quá trình thực hiện, việc biên soạn giáo trình kỹ thuật nghề theo các môđun là nhiệm vụ cần thiết hiện nay. Mô đun 21: Hàn điện cơ bản là mô đun đào tạo nghề được biên soạn theo hình thức tích hợp lý thuyết và thực hành. Trong quá trình thực hiện, nhóm biên soạn đã tham khảo nhiều tài liệu công nghệ hàn trong và ngoài nước, kết hợp với kinh nghiệm trong thực tế sản xuất. Mặc dầu có rất nhiều cố gắng, nhưng không tránh khỏi những khiếm khuyết, rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của độc giả để giáo trình được hoàn thiện hơn. Xin chân thành cảm ơn! Ninh Bình, Ngày tháng năm 2021 Tham gia biên soạn 1. Chủ biên NGUYỄN THẾ SƠN 2. NGUYỄN THỊ MÂY 3. TRẦN TUẤN ANH 5 CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun: Hàn điện cơ bản Mã mã mô đun: MĐ21 Thời gian thực hiện mô đun: 90 giờ; (Lý thuyết: 15giờ; Thực hành, bài tập: 72giờ; kiểm tra: 3giờ) I. Vị trí, tính chất của mô đun: - Vị trí: Được giảng dạy song song với các mô đun chuyên môn nghề, sau khi học các môn học, mô đun bổ trợ. - Tính chất: Là mô đun chuyên môn cấp, thoát nước mang tính độc lập. Mục tiêu mô đun: - Về kiến thức: Trình bày được công dụng, chọn được chế độ hàn và kỹ thuật hàn mối hàn vị trí hàn bằng, hàn ngang, hàn đứng; - Về kỹ năng: + Sử dụng đúng kỹ thuật các dụng cụ cầm tay, thiết bị chuyên dùng của nghề; + Hàn được các mối hàn ở vị trí hàn bằng, hàn ngang, hàn đứng đảm bảo ngấu chắc, ít biến dạng, không có khuyết tật, theo yêu cầu của bản vẽ hoặc sản phẩm mẫu; - Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: + Tổ chức, thực hiện được các nhiệm vụ và chịu trách nhiệm với các công việc của mình; + Thực hiện an toàn lao động và vệ sinh công nghiệp đúng quy định; III. Nội dung mô đun 1. Nội dung tổng quát và phân bổ thời gian: Số Thời gian (giờ) TT Tên chương, mục Tổng Lý Thực hành/ Tổng số thuyết bài tập số 1 Bài Mở đầu 8 3 5 2 Bài 1: Vận hành máy hàn điện 32 4 27 1 thong dụng 3 Bài 2: Hàn đường thẳng trên 26 4 21 1 mặt phẳng vị trí hàn bằng 4 Bài 3: Hàn giáp mối không vát 24 4 19 1 mép ở vị trí hàn bằng Cộng 90 15 72 3 2. Nội dung chi tiết : 6 Bài Mở đầu Mục tiêu của bài - Trình bày được đặc điểm, công dụng và các phương pháp hàn; - Trình bày được cách gây hồ quang và sự cháy của hồ quang; - Phân biệt được vật liệu và các loại que hàn thông thường; - Rèn luyện tính tự giác, tích cực học tập, an toàn lao động và vệ sinh công nghiệp đúng quy định. Nội dung bài: 1. Sơ lược về ký hiệu, quy ước mối hàn. Vị trí mối hàn trong không gian: Khi kim loại lỏng chuyển động từ que hàn vào bể hàn và bản thân bể hàn chịu tác dụng của nhiều yếu tố lực. Trong đó, trọng lực là yếu tố lực có trị số lớn, ở trường hợp này nó có tác dụng cho việc hình thành bể hàn nhưng trường hợp khác nó lại cản trở việc hình thành bể hàn. Vì vậy người thợ phải dùng kỹ thuật để tạo ra tác dụng làm giảm hạn chế của trọng lực. Để làm được điều này, căn cứ vào đặc điểm của mối hàn so với phương của trọng lực người ta phân loại mối hàn theo các vị trí trong không gian. Vị trí hàn trong không gian được quy định theo tiêu chuẩn Anh - Mỹ như sau: Ký hiệu Vị trí Ký hiệu Kiểu lắp gép 1 Hàn bằng F (Fillet) Góc 2 Hàn ngang G (Groove) Đối đầu (Giáp mối) 3 Hàn đứng 7 4 Hàn ngửa 5 Hàn ống cố định 6 Hàn ống chếch 45o 1. Ký hiệu mối hàn trên bản vẽ: 1.1 Quy định chung. - Ký hiệu mối hàn: Mối hàn được vẽ bằng nét cơ bản cho cả mối hàn khuất,trong đó có ký hiệu sau: - Đối tượng bị tham chiếu : 1. Ký hiệu mối hàn góc: - Ký hiệu hàn góc chữ T kiểu so le 8 1.3 Ký hiệu mối hàn giáp mối: - Kiểu mép hàn - Dạng hàn: - Chiều sâu nóng chảy 9 - Lót đáy 2. Các loại máy hàn điện hồ quang tay và dụng cụ cầm tay.1 - Các loại máy hàn điện hồ quang tay. - Trong thực tế hiện nay máy hàn xoay chiều đã nêu ở trên ít được sử dụng vì năng suất và chất lượng mối hàn không cao. Chủ yếu sử dụng máy hàn một chiều, máy hàn một chiều gồm hai loại: - Máy phát điện hàn một chiều: Là máy biến đổi cơ năng từ động cơ đốt trong thành dòng điện hàn một chiều. Loại này ít sử dụng vì không tiện lợi và giá thành cao, chỉ sử dụng khi không có điện lưới. - Máy hàn một chiều: Sử dụng bộ chỉnh lưu bằng điôt để biến đổi dòng điện xoay chiều thành dòng điện một chiều. Dụng cụ cầm tay và dụng cụ bảo hộ lao động. -Tác dụng của kìm hàn: Dẫn điện và cặp chặt que hàn, cấu tạo của kìm hàn tốt xấu sẽ ảnh hưởng rất lớn tới việc hàn. -Phân loại: Kìm hàn được chia làm 2 loại 300A và 500A -Yêu cầu của kìm hàn: Tính năng dẫn điện tốt, trọng lượng nhẹ, thay đổi que hàn dễ dàng. Bộ phận dẫn điện của kìm hàn làm bằng đồng, tiết diện của nó to hay nhỏ do dòng điện hàn quyết định. Tay cầm làm bằng chất cách điện, dựa vào lò xo cặp chặt các loại que hàn có đường kính khác nhau theo các chiều khác nhau. Dụng cụ phụ trợ: - Dụng cụ phụ trợ gồm: búa đầu nhọn (búa gõ xỉ hàn), bàn chải thép, hộp đựng que hàn, búa đầu tròn, đục. 10 - Dụng cụ bảo hộ lao động trong hàn hồ quang tay: + Mặt nạ: Là một loại dụng cụ dùng để bảo hộ đầu và mắt của thợ hàn khỏi bị kim loại nóng chảy bắn vào. Ngăn cản sự ảnh hưởng của những quang tuyến có hại phát ra từ hồ quang điện. Mặt nạ gồm hai loại là loại đội vào đầu và loại cầm tay. Mặt nạ thường rất nhẹ và chắc chắn, được làm bằng bìa các tông, nhựa phíp, có màu đen hoặc màu nâu…Đằng trước có khung kính để lắp kính bảo hộ mắt, bên trong có lẫy lò xo để giữ miếng kính bảo hộ mắt. + Miếng kính màu: Có tác dụng giảm bớt cường độ ánh sáng hồ quang mặt khác còn có tác dụng lọc tia hồng ngoại, tia tử ngoại. Thợ hàn thông qua miếng kính bảo hộ mà quan sát vùng nóng chảy nắm vững quá trình hàn. - Chọn kính bảo hộ tham khảo bảng sau: Số hiệu ghi trên Màu xẫm hay nhạt Phạm vi dòng điện hàn thích hợp miếng kính bảo hộ (Ampe) 9 Hơi nhạt 100(A) 10 Trung bình 100 – 350 (A) 11 Hơi xẫm 350 (A) - Để tránh những hạt kim loại nóng chảy bắn vào miếng kính bảo hộ lao động mắt làm hỏng kính. Ta lồng những miéng kinh trắng lên trên miếng kính màu. 11 -Những dụng cụ bảo hộ lao động khác: Quần áo bảo hộ bằng vải bạt, găng tay da, miếng áp chân làm bằng vải dạ, giày cách điện, kính trắng thường. Các loại que hàn thép các bon thấp.1 Phân loại que hàn: - Que hàn dùng để hàn hồ quang tay là điện cực nóng chảy (que hàn thuốc bọc) có hai nhiệm vụ chính là mồi hồ quang và bù đắp kim loại cho mối hàn. Que hàn có lõi thép ở trong, ngoài có lớp thuốc bọc . Phân loại theo công dụng: Căn cứ vào vật liệu cơ bản của chi tiết hàn, người ta chia que hàn theo công dụng hàn gồm các loại như: Que hàn thép các bon kết cấu, que hàn thép hợp kim thấp kết cấu, que hàn thép hợp kim cao kết cấu, que hàn đắp, que hàn gang, que hàn đồng.
Giáo Trình Mô Đun 21: Hàn Điện Cơ Bản Cho Nghề Cấp Thoát Nước
Khám phá Mđ 21 han diện cơ bản, tìm hiểu các khái niệm và ứng dụng trong thực tế. Bài viết cung cấp thông tin chi tiết và hữu ích.
Trường đại học
Trường Cao Đẳng Cơ Giới Ninh BìnhChuyên ngành
Nghề Cấp Thoát NướcNgười đăng
Ẩn danhThể loại
Giáo TrìnhPhí lưu trữ
30 PointMục lục chi tiết
THÔNG TIN CHI TIẾT
Tác giả: Nguyễn Thế Sơn
Trường học: Trường Cao Đẳng Cơ Giới Ninh Bình
Chuyên ngành: Nghề Cấp Thoát Nước
Đề tài: Giáo Trình Mô Đun 21: Hàn Điện Cơ Bản
Loại tài liệu: Giáo Trình
Năm xuất bản: 2021
Địa điểm: Ninh Bình
Trích đoạn nội dung tài liệu
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ