HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ĐỖ THỦY HOA ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP QUẢN LÝ NƯỚC THẢI KHU CÔNG NGHIỆP QUANG CHÂU, HUYỆN VIỆT YÊN, TỈNH BẮC GIANG Chuyên ngành: Khoa học môi trường Mã số : 60.01 Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Thế Bình NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Đỗ Thủy Hoa i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.
Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc thầy TS.Nguyễn Thế Bình đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Khoa môi trường - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức Ban quản lý các KCN tỉnh Bắc Giang; UBND huyện Việt Yên; Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Việt Yên; Phòng Thống kê huyện Việt Yên; UBND xã Quang Châu; Công ty cổ phần KCN Sài Gòn - Bắc Giang, một số doanh nghiệp trong KCN Quang Châu đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn.
Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Đỗ Thủy Hoa ii MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng .vii Danh mục hình .viii Trích yếu luận văn.
Tính cấp thiết của đề tài. Giả thiết khoa học. Mục tiêu nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu.
Những đóng góp mới. Tổng quan các vấn đề nghiên cứu. Thực trạng phát triển khu công nghiệp tại Việt Nam. Quá trình hình thành và phát triển các khu công nghiệp.
Phân bố khu công nghiệp trong cả nước. Vai trò của khu công nghiệp trong phát triển kinh tế - xã hội. Thực trạng quản lý và xử lý nước thải khu công nghiệp tại Việt Nam. Quy mô đầu tư các khu công nghiệp tỉnh Bắc Giang.
Hiện trạng môi trường nước thải tại khu công nghiệp. Hiện trạng các vấn đề môi trường nước thải tại các khu công nghiệp. Những vấn đề môi trường phát sinh trong các khu công nghiệp. Hệ thống quản lý môi trường tại các khu công nghiệp.
Hệ thống văn bản quản lý môi trường tại các khu công nghiệp. Các tổ chức quản lý môi trường khu công nghiệp. Các vấn đề tồn tại trong hệ thống quản lý môi trường khu công nghiệp. Tài chính và nhân lực cho công tác bảo vệ môi trường khu công nghiệp.
Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Đối tượng/ vật liệu nghiên cứu.
Nội dung nghiên cứu. Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội xã Quang Châu. Tổng quan đặc điểm tình hình khu công nghiệp Quang Châu. Thực trạng phát sinh và hệ thống quản lý nước thải tại khu công nghiệp Quang Châu.
Thực trạng xử lý nước thải tại nhà máy xử lý nước thải tập trung khu công nghiệp Quang Châu. Đề xuất giải pháp quản lý môi trường nước thải trong khu công nghiệp. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp thu thập tài liệu thứ cấp.
Phương pháp khảo sát, lấy mẫu nước thải. Phương pháp phân tích trong phòng thí nghiệm. Phương pháp so sánh. Phương pháp xử lý số liệu và minh họa.
Kết quả và thảo luận. Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội xã Quang Châu. Đặc điểm tự nhiên. Điều kiện kinh tế - xã hội.
Tổng quan đặc điểm tình hình khu công nghiệp Quang Châu. Vị trí của khu công nghiệp Quang Châu. Quy hoạch phân khu chức năng của khu công nghiệp Quang Châu. Hiện trạng đầu tư cơ sở hạ tầng và các cơ sở sản xuất của khu công nghiệp Quang Châu.
Hiện trạng đầu tư của các doanh nghiệp trong khu công nghiệp Quang Châu. Các loại hình hoạt động sản xuất chính của các doanh nghiệp trong khu công nghiệp Quang Châu. Đánh giá chung về quy trình và công nghệ sản xuất của các loại hình sản xuất đầu tư vào khu công nghiệp Quang Châu. Thực trạng phát sinh và hệ thống quản lý nước thải tại khu công nghiệp Quang Châu.
Tổng lượng nước sạch tiêu thụ và nước thải phát sinh của các doanh nghiệp trong khu công nghiệp. Tình hình thực hiện các thủ tục pháp lý về bảo vệ môi trường của các doanh nghiệp trong khu công nghiệp Quang Châu. Đánh giá hiện trạng chất lượng môi trường nước thải của các nhóm loại hình sản xuất chính của khu công nghiệp. Thực trạng xử lý nước thải tại nhà máy xử lý nước thải tập trung khu công nghiệp Quang Châu.
Giới thiệu về quy trình công nghệ xử lý nước thải. Đánh giá hiệu quả xử lý của từng công trình trong hệ thống. Hiệu quả xử lý nước thải khu công nghiệp Quang Châu qua các giai đoạn bể. Hiện trạng nước mặt nơi tiếp nhận nguồn nước thải của nhà máy.
Đề xuất giải pháp bảo vệ môi trường nước thải tại khu công nghiệp Quang Châu. Hoàn thiện cơ cấu tổ chức hệ thống quản lý môi trường tại khu công nghiệp. Rà soát, bổ sung các văn bản chính sách, pháp luật, tăng cường các biện pháp thực thi pháp luật về bảo vệ môi trường khu công nghiệp. Giải pháp kỹ thuật để giảm thiểu ô nhiễm môi trường nước thải tại khu công nghiệp.
Kết luận và kiến nghị. 76 Tài liệu tham khảo. 78 v DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng việt BOD5 Hàm lượng oxy hóa sinh học BQL Ban quản lý BTNMT Bộ Tài nguyên và Môi trường BVMT Bảo vệ môi trường COD Hàm lượng oxy hóa hóa học CTR Chất thải rắn DO Hàm lượng oxy hòa tan ĐTM Đánh giá tác động môi trường GMMB Giải phóng mặt bằng GCN Giấy chứng nhận GQP Tổng sản phẩm nội địa KCN Khu công nghiệp KCX Khu chế xuất KTTĐ Kinh tế trọng điểm QCCP Quy chuẩn cho phép QCVN Quy chuẩn Việt Nam TB Trung bình TCCP Tiêu chuẩn cho phép TCVN Tiêu chuẩn Việt Nam TNHH Trách nhiệm hữu hạn UBND Ủy ban nhân dân vi DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Hiện trạng áp dụng công nghệ xử lý nước thải tập trung tại một số khu công nghiệp điển hình.
Danh sách các khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh Bắc Giang. Đặc trưng về thành phần nước thải của một số ngành công nghiệp trước xử lý. Các văn bản về quản lý môi trường các khu công nghiệp đã ban hành. Đối tượng lấy mẫu nước thải của 5 nhóm hình hoạt động sản xuất chính của khu công nghiệp Quang Châu.
Ký hiệu vị trí lấy mẫu tại trạm xử lý nước thải tập trung của khu công nghiệp Quang Châu. Ký hiệu mẫu nước mặt tiếp nhận nước thải khu công nghiệp Quang Châu. Phương pháp phân tích các thông số tại hiện trường. Phương pháp phân tích các thông số trong phòng thí nghiệm.
Quy hoạch sử dụng đất của khu công nghiệp Quang Châu. Danh sách các doanh nghiệp đang đầu tư, hoạt động trong khu công nghiệp Quang Châu. Lượng nước sử dụng của các doanh nghiệp trong khu công nghiệp. Lượng nước thải của các doanh nghiệp trong khu công nghiệp.
Tình hình thực hiện các thủ tục pháp lý, quy định và nội dung cam kết về bảo vệ môi trường của các doanh nghiệp. Tính chất nước thải sau xử lý của các loại hình sản xuất công nghiệp đặc thù tại khu công nghiệp Quang Châu. Các hạng mục xây dựng. Nồng độ chất ô nhiễm trong nước thải tại vị trí BG.
Nồng độ chất ô nhiễm trong nước thải ở vị trí BĐH. Nồng độ chất ô nhiễm trong nước thải ở vị trí BLHL. Nồng độ chất ô nhiễm trong nước thải ở vị trí BAER. Nồng độ chất ô nhiễm trong nước thải ở vị trí BKT.
Chất lượng nước mặt tại nơi tiếp nhận nguồn nước thải của nhà máy. 70 vii DANH MỤC HÌNH Hình 2. Nguyên tắc các mối quan hệ trong hệ thống quản lý môi trường khu công nghiệp. Vị trí lấy mẫu tại trạm xử lý nước thải tập trung của khu công nghiệp Quang Châu.
Vị trí xã Quang Châu trên bản đồ vệ tinh. Sơ đồ khu công nghiệp Quang Châu, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang. Quy trình công nghệ sản xuất của nhóm ngành lắp ráp linh kiện điện, điện tử. Quy trình công nghệ sản xuất của nhóm ngành sản xuất gia công tấm cảm ứng, màn hình tinh thể lỏng.
Quy trình công nghệ sản xuất của nhóm ngành sản xuất, lắp ráp ống và dây dẫn cho ô tô, xe máy, sản xuất sản phẩm cao su. Quy trình công nghệ sản xuất của nhóm ngành sản xuất thức ăn chăn nuôi. Quy trình sản xuất của nhóm ngành may mặc. Công nghệ của trạm xử lý nước thải tập trung của KCN Quang Châu.
Cụm bể khuấy trộn hóa chất. Bể lắng sinh học. Bể khử trùng. Bể phân hủy bùn.
Bể nén bùn. Diễn biến xử lý chất rắn lơ lửng trong quá trình xử lý nước thải nhà máy khu công nghiệp Quang Châu. Diễn biến xử lý BOD5 trong quá trình xử lý nước thải nhà máy khu công nghiệp Quang Châu. Diễn biến xử lý COD trong quá trình xử lý nước thải nhà máy khu công nghiệp Quang Châu.
Diễn biến xử lý nitơ trong quá trình xử lý nước thải nhà máy khu công nghiệp Quang Châu .