PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Hệ thống ngân hàng thƣơng mại hiện nay đang ngày càng phát triển, khẳng định vai trò là xƣơng sống của nền kinh tế. Trong bối cánh nền kinh tế đất nƣớc đang trên đà hội nhập kinh tế thế giới, tốc độ tăng trƣởng kinh tế đất nƣớc ngày một cao, cùng với điều kiện thị trƣờng chứng khoán và thị trƣờng tiền tệ ngày một phát triển, hệ thống ngân hàng đóng vai trò chủ lực trong việc làm trung gian tín dụng, thu hút nguồn tiền nhàn rỗi trong kinh tế để cung cấp cho các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dự án đầu tƣ. Mặc dù vậy nguồn vốn mà hệ thống ngân hàng thƣơng mại huy động đƣợc vẫn chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ trong tổng nguồn tiền nhàn rỗi của xã hội.
Là một trong những ngân hàng thƣơng mại có cổ phần tiêu biểu trong hệ thống ngân hàng, Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam đang không ngừng phát triển, ngày một hoàn thiện cả về bộ máy tổ chức hoạt động kinh doanh, ngân hàng đã khẳng định mình là một bộ phận quan trọng không thể thiếu trong nền kinh tế đất nƣớc. Trong thời gian vừa qua, Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam đã và đang duy trì cung cấp một lƣợng vốn lớn trong mọi hoạt động kinh tế, đáp ứng các nhu cầu vốn một cách nhanh chóng kịp thời cho quá trình tái sản xuất. Nhờ đó mà hoạt động sản xuất kinh doanh của các thành phần kinh tế đƣợc diễn ra một cách thuận lợi. Do vậy, trong thời gian tới, để phát triển hơn nữa vai trò của mình và đồng thời đáp ứng cho sự phát triển chung của nền kinh tế cũng nhƣ cho chính bản thân hệ thống ngân hàng thì việc huy động vốn cho kinh doanh trong tƣơng lai chắc chắn sẽ đƣợc đặt lên hàng đầu đối với các tổ chức Tài chính, các Ngân hàng thƣơng mại nói chung và Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam nói riêng.
Là một sinh viên năm thứ tƣ ngành Tài chính ngân hàng trƣờng Đại học Thủ Dầu Một vừa qua đƣợc nhà trƣờng giới thiệu em đã liên hệ và đã đƣợc thực tập tại Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam – Chi nhánh Bình Dƣơng từ ngày 15 tháng 1 năm 2020 đến ngày 16 tháng 10 năm 2020. Nhận thức đƣợc tầm quan trọng của nghiệp vụ huy động vốn trong ngân hàng, cộng với những kinh nghiệm vô cùng quý báu thu thập đƣợc trong thời gian thực tập đƣợc tiếp xúc với tình hình thực tế tại Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam – Chi nhánh Bình Dƣơng, đặc biệt là đƣợc sự chỉ bảo giúp đỡ của các cô chú anh chị trong ngân hàng, cùng với sự hƣớng dẫn tận tình của Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Mai em đã chọn đề tài “Một số giải pháp nhằm nâng cao 1 hiệu quả hoạt động huy động vốn của Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam – Chi nhánh Bình Dƣơng” là đề tài báo cáo tốt nghiệp của mình. Mục tiêu nghiên cứu Báo cáo nhằm đạt đƣợc các mục tiêu cơ bản sau: - Hệ thống hóa và làm rõ thêm một số vấn đề cơ bản về hoạt động huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại. - Phân tích ƣu điểm, nhƣợt điểm, cơ hội, thách thức về tình hình huy động vốn trong thời gian vừa qua của Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam – Chi nhánh Bình Dƣơng gồm những kết quả đạt đƣợc và những hạn chế cùng các nguyên nhân.
- Đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động huy động vốn tại Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam – Chi nhánh Bình Dƣơng 3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu Đối tƣợng nghiên cứu: Hoạt động huy động vốn tại Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam – Chi nhánh Bình Dƣơng Phạm vi nghiên cứu: - Về không gian: Ngân hàng Thƣơng mại cổ phần Quốc tế Việt Nam – Chi nhánh Bình Dƣơng. - Về thời gian: 2017-2019 4. Phƣơng pháp nghiên cứu Bằng việc áp dụng một số phƣơng pháp đã học: phƣơng pháp thống kê, phƣơng pháp so sánh sự biến động của các số liệu qua các năm, phân tích và tổng hợp để đƣa ra đánh giá và biện pháp.
Đối với các dữ liệu trình bày trong báo cáo, nguồn dữ liệu đƣợc thu thập trong sách, tạp chí khoa học, bài nghiên cứu liên quan (đều đƣợc liệt kê trong danh mục tài liệu tham khảo). Trong số này có các số liệu sơ cấp, nhƣng cũng có số liệu thứ cấp. Ngoài ra cũng có một ít số liệu đƣợc thu thập từ trong kế hoạch, báo cáo nội bộ của Ngân hàng TMCP Quốc tế Việt Nam – Chi nhánh Bình Dƣơng. Ý nghĩa của đề tài Báo cáo rút ra một số ƣu, nhƣợc điểm trong cơ chế huy động vốn của ngân hàng và đƣa ra đƣợc một số giải pháp, nhằm tạo điều kiện cho ngân hàng cơ cấu lại hệ thống, đẩy mạnh những mặt tích cực và giải quyết những 2 hạn chế còn tồn tại, nhằm phát triển và nâng cao chất lƣợng phục vụ đối với khách hàng 6.
Kết cấu của đề tài Chƣơng 1. Giới thiệu chung về Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam – Chi nhánh Bình Dƣơng Chƣơng 2. Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động huy động vốn của Ngân hàng TMCP Quốc Tế Việt Nam – Chi nhánh Bình Dƣơng Chƣơng 3. Nhận xét – kiến nghị 3 CHƢƠNG I: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN.1 KHÁI QUÁT NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN.
Tổng quan về nguồn vốn và hiệu quả huy động vốn của ngân hàng thƣơng mại 1.1 Khái niệm về nguồn vốn của NHTM Theo tác giả Nguyễn Đăng Dờn (2009) Ngân hàng thƣơng mại đƣợc định nghĩa nhƣ sau: “ Vốn của Ngân hàng thƣơng mại là những giá trị tiền tệ do bản thân Ngân hàng thƣơng mại tạo lập hoặc huy động đƣợc dùng để cho vay, đầu tƣ hoặc thực hiện các dịch vụ kinh doanh khác”. Khái niệm trên đã nói đầy đủ những thành phần tạo nên vốn của Ngân hàng thƣơng mại. Về thực chất vốn của Ngân hàng thƣơng mại bao gồm các nguồn tiền tệ của chính bản thân Ngân hàng và của ngƣời có vốn tạm thời nhàn rỗi. Ngân hàng nhận đƣợc vốn từ đó tiến hành các hoạt động kinh doanh: cho vay, bảo lãnh, cho thuê.
Vốn của NHTM gồm có: - Vốn chủ sở hữu - Vốn huy động - Vốn vay - Vốn khác Mỗi loại vốn đều có tính chất và vai trò riêng trong tổng ngồn vốn hoạt động và đều có tác dụng nhất định đến hoạt động kinh doanh của Ngân hàng thƣơng mại. Vốn chủ sở hữu Đây là nguồn vốn thuộc quyền sở hữu của chính Ngân hàng, Ngân hàng có toàn quyền sử dụng gồm các trang thiết bị, cơ sở vật chất, nhà cửa. Đây là nguồn vốn khá quan trọng tạo nên uy tín cho chính Ngân hàng. Vốn huy động Vốn huy động (VHĐ) là tài sản bằng tiền của các tổ chức và cá nhân mà Ngân hàng đang tạm thời quản lý và sử dụng với trách nhiệm hoàn trả.
Nó chiếm phần lớn nhất trong tổng nguồn vốn, Các Ngân hàng thƣơng mại hoạt động đƣợc chủ yếu nhờ vào nguồn vốn này. Với việc huy động vốn, Ngân hàng có đƣợc quyền sử dụng vốn và có trách nhiệm phải hoàn trả cả gốc lẫn 4 lãi đúng hạn cho ngƣời gửi, Ngân hàng có thể huy động vốn từ dân cƣ, các tổ chức kinh tế - xã hội. với nhiều hình thức khác nhau. Vốn đi vay Vốn đi vay là nguồn vốn giúp cho Ngân hàng thƣơng mại bổ sung nguồn vốn ngắn hạn cho mình để đảm bảo duy trì hoạt động một cách bình thƣờng.
Bên cạnh việc huy động tiền gửi, nhiều lúc các Ngân hàng cũng phải đi vay để đảm bảo thanh toán, dự trữ bắt buộc. Các Ngân hàng có thể vay ở: Vay Ngân hàng nhà nƣớc, vay các tổ chức tín dụng khác, vay trên thị trƣờng vốn. * Cơ cấu vốn đi vay: Tái cấp vốn nhằm giúp cho các Ngân hàng thƣơng mại bổ sung nguồn vốn ngắn hạn để họ có thể tiếp tục cho vay đối với các doanh nghiệp, các tổ chức, cá nhân, nhờ đó làm gia tăng khối lƣợng tín dụng cho nền kinh tế. Cho vay thanh toán Vốn đi vay các Ngân hàng thƣơng mại và các tổ chức tín dụng khác: Loại vay này còn đƣợc gọi là vay trên thị trƣờng tiền tệ, là loại cho vay lẫn nhau giữa các Ngân hàng theo phƣơng thức tự vay tự trả.
Vay khác Vốn tiếp nhận: Là nguồn vốn tài trợ của Chính phủ, của các tổ chức tài chính tiền tệ, các tổ chức đoàn thể xã hội để tài trợ cho các chƣơng trình dự án về phát triển kinh tế - xã hội và đƣợc chuyển qua Ngân hàng thƣơng mại thực hiện. Vốn khác: Các khoản phải trả, các khoản tạm gửi. Huy động vốn a. Đặc điểm Vốn huy động là nguồn vốn không ổn định, vì khách hàng có thể rút tiền của họ mà không bị rằng buộc.
Do đó Ngân hàng thƣơng mại cần phải duy trì một khoản dự trữ thanh khoản để sẵn sàng đáp ứng nhu cầu rút tiền của khách hàng. Có chi phí sử dụng vốn tƣơng đối cao và chiếm tỷ trọng chi phí đầu vào rất lớn trong hoạt động kinh doanh của các Ngân hàng thƣơng mại. Đây là nguồn vốn có tính cạnh tranh cao, gay gắt giữa các Ngân hàng thƣơng mại. 5 Vốn huy động chỉ đƣợc sử dụng trong các hoạt động tín dụng và bảo lãnh, các Ngân hàng thƣơng mại không đƣợc sử dụng nguồn vốn này để đầu tƣ.
Cơ cấu vốn huy động: Tiền gửi không kỳ hạn: : Là loại tiền gửi do tổ chức và cá nhân gửi tiền vào Ngân hàng mà họ có thể rút ra bất cứ lúc nào. Mục đích của ngƣời gửi tiền là để đáp ứng nhu cầu thanh toán nên tiền gửi này còn gọi là tiền gửi thanh toán. Tiền gửi có kỳ hạn: Là loại tiền gửi mà chủ sở hữu nó chỉ có thể rút ra theo thời hạn đã quy định trƣớc mới đƣợc hƣởng 100% lợi tức. Trong trƣờng hợp ngƣời gửi rút trƣớc hạn thì đƣợc hƣởng lãi suất tiền gửi không kỳ hạn theo quy định của Ngân hàng.
Phát hành chứng từ có giá: Đây là hình thức huy động vốn cho các mục đích sử dụng vốn nhất định theo kế hoạch kinh doanh của Ngân hàng. Có hai hình thức phát hành chủ yếu: - Phát hành theo mệnh giá. - Phát hành theo hình thức chiết khấu. Nguồn vốn huy động khác: Tiền gửi ký quỹ, tiền gửi đảm bảo thanh toán, tiền tạm giữ, tiền đang chuyền, .
