Giải pháp nâng cao hiệu quả đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng thương mại

Tài liệu nghiên cứu Giải pháp cải thiện kết quả đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng thương mại hệ thống chợ, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về .

• Tác giả: Ths. NguyÔn ViÖt H−ng
• Người hướng dẫn: CN. Ph¹m Hång Tó
• Trường học: Viện Nghiên Cứu Thương Mại
• Chuyên ngành: Kinh Tế
• Đề tài: Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Đầu Tư Phát Triển Kết Cấu Hạ Tầng Thương Mại
• Loại tài liệu: Báo Cáo Tổng Kết
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN KCHTTM (HỆ THỐNG CHỈ)
• 1.1. KCHTTM và vị trí của hệ thống chỉ trong KCHTTM
• 1.2. Khái niệm và các loại hình KCHTTM
• 1.2.1. Các loại hình KCHTTM phân theo các hoạt động thương mại
• 1.2.2. Các loại KCHTTM phục vụ cho hoạt động mua bán hàng hóa
• 1.2.3. Các loại chỉ
• 1.3. Vị trí hệ thống chỉ trong hệ thống kết cấu hạ tầng thương mại
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN HỆ THỐNG CHỈ Ở NƯỚC TA
• 3. CHƯƠNG 3: CÁC GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NÂNG CAO HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN HỆ THỐNG CHỈ ĐẾN NĂM 2010

Tóm tắt

I. Tổng quan về hiệu quả đầu tư hạ tầng thương mại hiện nay

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam liên tục tăng trưởng, nhu cầu đầu tư hạ tầng thương mại (KCHTTM) ngày càng trở nên cấp thiết. Nhà nước đã ban hành nhiều văn bản chính sách liên quan, như Nghị định 02/2003/NĐ-CP và Quyết định 311/QĐ-TTg, nhằm thúc đẩy phát triển hệ thống chợ và KCHTTM. Tuy nhiên, thực tế cho thấy sự gia tăng đầu tư chưa thực sự chú trọng đến hiệu quả đầu tư, đặc biệt là hiệu quả tài chính. Việc đánh giá hiệu quả còn sơ sài và thiếu cụ thể, dẫn đến tình trạng nhiều chợ xây xong không được sử dụng hoặc sử dụng không hiệu quả. Điều này đặt ra yêu cầu cấp bách về việc nâng cao hiệu quả đầu tư phát triển hệ thống chợ, một vấn đề vừa mang tính chiến lược, vừa mang tính cấp bách trong bối cảnh hiện nay.

1.1. Vai trò của kết cấu hạ tầng thương mại trong phát triển kinh tế

KCHTTM đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy hoạt động thương mại, tạo điều kiện thuận lợi cho lưu thông hàng hóa và dịch vụ. Một hệ thống KCHTTM phát triển sẽ góp phần giảm chi phí giao dịch, tăng cường khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp, đồng thời tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân. Đầu tư vào KCHTTM không chỉ là đầu tư vào cơ sở vật chất mà còn là đầu tư vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

1.2. Chính sách đầu tư hạ tầng thương mại Điểm mạnh và hạn chế

Các chính sách đầu tư hạ tầng thương mại hiện hành đã tạo hành lang pháp lý cho việc phát triển hệ thống chợ và các loại hình KCHTTM khác. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều hạn chế trong việc triển khai thực tế, đặc biệt là trong việc huy động nguồn vốn và quản lý dự án. Cần có sự điều chỉnh và bổ sung để các chính sách này thực sự phát huy hiệu quả, thu hút được nguồn lực xã hội vào phát triển KCHTTM.

II. Vấn đề và thách thức trong quản lý hạ tầng thương mại

Mặc dù có sự tăng trưởng về số lượng và quy mô vốn đầu tư, hoạt động đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng thương mại vẫn còn nhiều bất cập. Một trong những vấn đề lớn nhất là việc đánh giá hiệu quả đầu tư còn dựa trên những đánh giá định tính, sơ sài và thiếu cụ thể. Hậu quả là nhiều chợ sau khi được đầu tư nhưng không được đưa vào sử dụng hoặc mới chỉ sử dụng một phần, trong khi nhiều chợ cần được đầu tư mới, nâng cấp và mở rộng diện tích kinh doanh lại chưa được thực hiện. Điều này đặt ra câu hỏi lớn về tính hiệu quả của xu hướng gia tăng đầu tư xây dựng chợ hiện nay và đòi hỏi các giải pháp nâng cao hiệu quả đầu tư thiết thực.

2.1. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư hạ tầng

Nhiều yếu tố tác động đến hiệu quả đầu tư hạ tầng, bao gồm quy hoạch, quản lý dự án, huy động vốn, lựa chọn công nghệ và mô hình quản lý. Quy hoạch thiếu đồng bộ và không phù hợp với thực tế sẽ dẫn đến lãng phí nguồn lực. Quản lý dự án yếu kém sẽ làm chậm tiến độ thi công và tăng chi phí đầu tư. Việc lựa chọn công nghệ lạc hậu và mô hình quản lý không hiệu quả sẽ làm giảm khả năng khai thác và sử dụng KCHTTM.

2.2. Rủi ro tài chính và mô hình đầu tư hạ tầng thương mại

Rủi ro tài chính là một trong những thách thức lớn đối với các dự án đầu tư hạ tầng thương mại. Các dự án thường có quy mô vốn lớn, thời gian hoàn vốn dài và chịu nhiều biến động của thị trường. Việc lựa chọn mô hình đầu tư phù hợp, như PPP (đầu tư công - tư), sẽ giúp giảm thiểu rủi ro và thu hút được nguồn vốn từ khu vực tư nhân.

2.3. Hạ tầng logistics thương mại Điểm nghẽn và giải pháp

Hạ tầng logistics thương mại, bao gồm kho bãi, hệ thống giao thông và các dịch vụ hỗ trợ, đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo lưu thông hàng hóa thông suốt. Tuy nhiên, hạ tầng logistics của Việt Nam còn nhiều hạn chế, gây ra chi phí cao và làm giảm khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp. Cần có giải pháp đồng bộ để nâng cấp và phát triển hạ tầng logistics, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động thương mại.

III. Cách nâng cao hiệu quả đầu tư phát triển hệ thống chợ

Để nâng cao hiệu quả đầu tư phát triển hệ thống chợ, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện, tập trung vào quy hoạch, quản lý, huy động vốn và khai thác. Cần có quy hoạch chi tiết và phù hợp với thực tế, đảm bảo tính kết nối giữa các chợ và các loại hình KCHTTM khác. Quản lý dự án cần được thực hiện một cách chuyên nghiệp và minh bạch, đảm bảo tiến độ và chất lượng công trình. Việc huy động vốn cần đa dạng hóa các nguồn, bao gồm vốn ngân sách, vốn tín dụng, vốn doanh nghiệp và vốn xã hội hóa. Khai thác chợ cần chú trọng đến việc tạo môi trường kinh doanh thuận lợi cho tiểu thương và đảm bảo an ninh trật tự.

3.1. Hoàn thiện khung pháp lý cho đầu tư hạ tầng thương mại

Việc hoàn thiện khung pháp lý cho đầu tư hạ tầng thương mại là yếu tố then chốt để tạo môi trường đầu tư minh bạch và hấp dẫn. Cần có quy định rõ ràng về quyền và nghĩa vụ của các bên tham gia, cơ chế giải quyết tranh chấp và các chính sách ưu đãi đầu tư. Đồng thời, cần rà soát và sửa đổi các quy định không còn phù hợp, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tham gia đầu tư.

3.2. Đổi mới mô hình quản lý hạ tầng thương mại Kinh nghiệm quốc tế

Việc đổi mới mô hình quản lý hạ tầng thương mại là cần thiết để nâng cao hiệu quả khai thác và sử dụng. Có thể tham khảo kinh nghiệm quốc tế về các mô hình quản lý tiên tiến, như mô hình tự quản của cộng đồng hoặc mô hình hợp tác công tư. Đồng thời, cần tăng cường năng lực quản lý cho đội ngũ cán bộ, đảm bảo tính chuyên nghiệp và hiệu quả trong công tác quản lý.

3.3. Ứng dụng công nghệ trong phát triển kết cấu hạ tầng thương mại

Ứng dụng công nghệ trong phát triển kết cấu hạ tầng thương mại sẽ giúp nâng cao hiệu quả hoạt động và tạo ra những dịch vụ mới. Có thể ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý chợ, thanh toán điện tử, logistics và marketing. Đồng thời, cần khuyến khích doanh nghiệp ứng dụng công nghệ trong sản xuất, kinh doanh và phân phối hàng hóa.

IV. Giải pháp tài chính nâng cao hiệu quả đầu tư chợ truyền thống

Việc huy động vốn là một trong những thách thức lớn nhất đối với các dự án đầu tư nâng cấp và phát triển chợ truyền thống. Để giải quyết vấn đề này, cần đa dạng hóa các nguồn vốn, bao gồm vốn ngân sách, vốn tín dụng, vốn doanh nghiệp và vốn xã hội hóa. Đồng thời, cần có cơ chế khuyến khích các doanh nghiệp và tổ chức tài chính tham gia đầu tư vào hệ thống chợ, như chính sách ưu đãi về thuế, lãi suất và phí sử dụng đất. Ngoài ra, cần khuyến khích xã hội hóa đầu tư, huy động nguồn vốn từ cộng đồng và các nhà đầu tư cá nhân.

4.1. Nguồn vốn đầu tư hạ tầng thương mại Đa dạng hóa và hiệu quả

Việc đa dạng hóa nguồn vốn đầu tư hạ tầng thương mại là yếu tố quan trọng để đảm bảo nguồn lực cho các dự án. Bên cạnh vốn ngân sách, cần khai thác các nguồn vốn từ khu vực tư nhân, các tổ chức tài chính quốc tế và các chương trình hỗ trợ phát triển. Đồng thời, cần có cơ chế quản lý và sử dụng vốn hiệu quả, tránh lãng phí và thất thoát.

4.2. Đầu tư công tư PPP hạ tầng thương mại Cơ hội và thách thức

Đầu tư công - tư (PPP) hạ tầng thương mại là một mô hình tiềm năng để thu hút vốn từ khu vực tư nhân và nâng cao hiệu quả quản lý. Tuy nhiên, mô hình này cũng đặt ra nhiều thách thức, như việc phân chia rủi ro, xây dựng cơ chế chia sẻ lợi nhuận và đảm bảo tính minh bạch trong đấu thầu. Cần có khung pháp lý hoàn thiện và cơ chế giám sát chặt chẽ để đảm bảo thành công của các dự án PPP.

4.3. Đánh giá hiệu quả đầu tư hạ tầng Phương pháp và chỉ số

Đánh giá hiệu quả đầu tư hạ tầng là công cụ quan trọng để đảm bảo các dự án được thực hiện một cách hiệu quả và bền vững. Cần sử dụng các phương pháp đánh giá khoa học và các chỉ số phù hợp để đo lường hiệu quả kinh tế, xã hội và môi trường của dự án. Đồng thời, cần công khai thông tin về kết quả đánh giá để đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm giải trình.

V. Ứng dụng thực tiễn và phát triển bền vững hạ tầng

Việc phát triển bền vững hạ tầng thương mại không chỉ đáp ứng nhu cầu hiện tại mà còn phải đảm bảo lợi ích cho các thế hệ tương lai. Điều này đòi hỏi phải có quy hoạch tổng thể, sử dụng công nghệ thân thiện với môi trường, tiết kiệm năng lượng và tài nguyên. Đồng thời, cần chú trọng đến việc bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống và tạo ra những không gian công cộng xanh, sạch, đẹp. Các dự án đầu tư hạ tầng cần được đánh giá tác động môi trường một cách nghiêm túc và có biện pháp giảm thiểu tác động tiêu cực.

5.1. Quy hoạch hạ tầng thương mại Đảm bảo tính đồng bộ và kết nối

Quy hoạch hạ tầng thương mại cần đảm bảo tính đồng bộ và kết nối giữa các loại hình KCHTTM, như chợ, siêu thị, trung tâm thương mại và các khu công nghiệp. Đồng thời, cần chú trọng đến việc kết nối hạ tầng thương mại với hạ tầng giao thông, logistics và viễn thông, tạo thành một hệ thống hoàn chỉnh và hiệu quả.

5.2. Phát triển bền vững hạ tầng thương mại Tiêu chí và giải pháp

Phát triển bền vững hạ tầng thương mại đòi hỏi phải đáp ứng các tiêu chí về kinh tế, xã hội và môi trường. Về kinh tế, cần đảm bảo hiệu quả đầu tư và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp. Về xã hội, cần tạo việc làm, nâng cao thu nhập và cải thiện chất lượng cuộc sống cho người dân. Về môi trường, cần giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường và sử dụng tài nguyên một cách bền vững.

5.3. Hạ tầng thương mại điện tử Xu hướng và cơ hội

Hạ tầng thương mại điện tử đang trở thành một yếu tố quan trọng trong sự phát triển của nền kinh tế số. Cần đầu tư vào các nền tảng công nghệ, dịch vụ logistics và thanh toán điện tử để hỗ trợ hoạt động thương mại điện tử. Đồng thời, cần có chính sách khuyến khích doanh nghiệp ứng dụng thương mại điện tử và bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng.

VI. Kết luận và tương lai của đầu tư hạ tầng thương mại

Việc nâng cao hiệu quả đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng thương mại là một nhiệm vụ quan trọng và cấp bách trong bối cảnh hiện nay. Để đạt được mục tiêu này, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện, tập trung vào quy hoạch, quản lý, huy động vốn, ứng dụng công nghệ và phát triển bền vững. Với sự nỗ lực của các cấp, các ngành và sự tham gia của toàn xã hội, hệ thống KCHTTM của Việt Nam sẽ ngày càng phát triển, đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Tương lai của đầu tư hạ tầng nằm ở sự đổi mới, sáng tạo và bền vững.

6.1. Triển vọng phát triển kết cấu hạ tầng thương mại đến năm 2030

Đến năm 2030, phát triển kết cấu hạ tầng thương mại sẽ tập trung vào việc nâng cao chất lượng, hiệu quả và tính bền vững. Hệ thống chợ truyền thống sẽ được nâng cấp và hiện đại hóa, đồng thời các loại hình KCHTTM hiện đại, như trung tâm thương mại, siêu thị và khu logistics, sẽ được phát triển mạnh mẽ. Thương mại điện tử sẽ trở thành một kênh phân phối quan trọng và hạ tầng logistics sẽ được nâng cấp để đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế.

6.2. Giải pháp chính sách thúc đẩy đầu tư hạ tầng thương mại bền vững

Các giải pháp chính sách cần tập trung vào việc tạo môi trường đầu tư minh bạch và hấp dẫn, khuyến khích doanh nghiệp tham gia đầu tư, hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ và quản lý, và bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng. Đồng thời, cần tăng cường hợp tác quốc tế để thu hút vốn và kinh nghiệm phát triển hạ tầng thương mại từ các nước tiên tiến.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Bé Th−¬ng m¹i ViÖn nghiªn cøu th−¬ng m¹i §Ò tµi nghiªn cøu khoa häc cÊp bé M· sè: 2004-78-020 b¸o c¸o tæng kÕt Gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn kÕt cÊu h¹ tÇng th−¬ng m¹i (HÖ thèng chî) 5902 21/6/2006 Hµ néi 2006 Bé Th−¬ng m¹i ViÖn nghiªn cøu th−¬ng m¹i §Ò tµi nghiªn cøu khoa häc cÊp bé M· sè: 2004-78-020 Gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn kÕt cÊu h¹ tÇng th−¬ng m¹i (HÖ thèng chî) C¬ quan chñ qu¶n: Bé Th−¬ng m¹i C¬ quan chñ tr× thùc hiÖn: ViÖn Nghiªn cøu Th−¬ng m¹i Chñ nhiÖm §Ò tµi: CN. Ph¹m Hång Tó C¸c thµnh viªn: - Ths. NguyÔn ViÖt H−ng - Ths. Ph¹m ThÞ C¶i - CN.

NguyÔn V¨n Toµn - CN. Lª Huy Kh«i Hµ néi 2006 Lêi nãi ®Çu 1. Sù cÇn thiÕt nghiªn cøu cña ®Ò tµi Trong nh÷ng n¨m võa qua, cïng víi qu¸ tr×nh thùc hiÖn chÝnh s¸ch ®æi míi, nÒn kinh tÕ ViÖt Nam ®· kh«ng ngõng t¨ng tr−ëng víi tèc ®é cao, s¶n l−îng s¶n xuÊt vµ chÊt l−îng s¶n phÈm kh«ng ngõng ®−îc n©ng lªn, thu nhËp vµ chi tiªu cña c¸c tÇng líp d©n c− còng ®−îc c¶i thiÖn ®¸ng kÓ. C¸c ho¹t ®éng th−¬ng m¹i trong nÒn kinh tÕ còng kh«ng ngõng gia t¨ng c¶ vÒ chiÒu réng vµ chiÒu s©u.

Phï hîp víi xu h−íng ®ã, nhu cÇu ®Çu t− ph¸t triÓn KCHTTM nãi chung vµ hÖ thèng chî nãi riªng còng ®ang t¨ng lªn. Nhµ n−íc ®· ban hµnh kh¸ nhiÒu v¨n b¶n chÝnh s¸ch liªn quan ®Õn lÜnh vùc ®Çu t− ph¸t triÓn chî vµ KCHTTM. Cô thÓ, ChÝnh phñ ®· ban hµnh NghÞ ®Þnh 02/2003/N§-CP ngµy 14/1/2003 vÒ ph¸t triÓn vµ qu¶n lý chî. Ngµy 20/3/2003, Thñ t−íng ChÝnh phñ cã QuyÕt ®Þnh sè 311/Q§-TTg phª duyÖt ®Ò ¸n vÒ “Tæ chøc thÞ tr−êng trong n−íc, tËp trung ph¸t triÓn th−¬ng m¹i n«ng th«n ®Õn 2010”, trong ®ã ghi râ: “ cñng cè, ph¸t triÓn hÖ thèng kÕt cÊu h¹ tÇng vµ c¬ së vËt chÊt – kü thuËt phôc vô th−¬ng m¹i theo h−íng: tæ chøc, khai th¸c cã hiÖu qu¶ c¸c m¹ng l−íi chî; ®Èy m¹nh ph¸t triÓn c¸c chî ®Çu mèi, chî chuyªn doanh,…”.

ChØ thÞ 13/2004/CT-TTg ngµy 31/3/2004 cña Thñ t−íng ChÝnh phñ vÒ thùc hiÖn nh÷ng gi¶i ph¸p ph¸t triÓn m¹nh thÞ tr−êng trong n−íc trong thêi gian tíi ®· giao nhiÖm vô cô thÓ cho c¸c Bé, ngµnh vµ UBND c¸c tØnh, thµnh phè trùc thuéc trung −¬ng trong viÖc ph¸t triÓn KCHTTM, trong ®ã cã hÖ thèng chî. TiÕp theo, QuyÕt ®Þnh sè 559/Q§- TTg ngµy 31/5/2004 phª duyÖt Ch−¬ng tr×nh ph¸t triÓn chî ®Õn n¨m 2010 ®· x¸c ®Þnh: "Nguån vèn ®Ó thùc hiÖn Ch−¬ng tr×nh ph¸t triÓn chî ®Õn n¨m 2010 ®−îc huy ®éng tõ vèn ®Çu t− ph¸t triÓn cña Nhµ n−íc (bao gåm vèn tõ ng©n s¸ch Trung −¬ng, ®Þa ph−¬ng vµ c¸c nguån viÖn trî kh«ng hoµn l¹i), vèn vay tÝn dông, vèn cña c¸c chñ thÓ s¶n xuÊt, kinh doanh, vèn cña nh©n d©n ®ãng gãp vµ c¸c nguån vèn hîp ph¸p kh¸c. Trong ®ã, vèn cña c¸c doanh nghiÖp, hé kinh doanh, tæ chøc, c¸ nh©n, céng ®ång d©n c−.lµ nguån vèn chñ yÕu cña Ch−¬ng tr×nh" Trªn c¬ së chñ tr−¬ng cña ChÝnh phñ, ho¹t ®éng ®Çu t− ph¸t triÓn KCHTTM nãi chung vµ hÖ thèng chî nãi riªng trong nh÷ng n¨m võa qua ®· ®−îc t¨ng c−êng c¶ vÒ sè l−îng chî ®−îc ®Çu t− vµ qui m« vèn ®Çu t−, nhÊt lµ tõ n¨m 2003 ®Õn nay. Hµng n¨m, l−îng vèn ®Çu t− x©y dùng chî còng lªn tíi hµng tr¨m tû ®ång, chØ riªng l−îng vèn ®Çu t− x©y dùng chî tõ nguån vèn Ng©n s¸ch trung −¬ng hµng n¨m lµ tõ 50 – 70 tû ®ång.

Tuy nhiªn, xu h−íng gia t¨ng ho¹t ®éng ®Çu ®Çu t− x©y dùng chî c¶ tõ chñ tr−¬ng chÝnh s¸ch lÉn thùc tiÔn ®Çu t− d−êng nh− míi chØ xuÊt ph¸t tõ søc Ðp cña viÖc gia t¨ng c¸c ho¹t ®éng th−¬ng m¹i mµ ch−a chó träng ®Õn hiÖu qu¶ ®Çu t−, nhÊt lµ hiÖu 1 qu¶ tµi chÝnh. Thªm vµo ®ã, viÖc ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ ®Çu t− ë hÇu hÕt c¸c dù ¸n x©y dùng chî hiÖn nay, kÓ c¶ c¸c chî ®Çu mèi cÊp vïng cã qui m« vèn ®Çu t− hµng tr¨m tû ®ång vÉn dùa trªn nh÷ng ®¸nh gi¸ ®Þnh tÝnh, s¬ sµi vµ thiÕu cô thÓ. Tõ ®ã, thùc tÕ cho thÊy, nhiÒu chî sau khi ®−îc ®Çu t− nh−ng kh«ng ®−îc ®−a vµo sö dông hay míi chØ sö dông mét phÇn, trong khi nhiÒu chî cÇn ®−îc ®Çu t− míi, n©ng cÊp vµ më réng diÖn tÝch kinh doanh l¹i ch−a ®−îc thùc hiÖn. VÊn ®Ò ®−îc ®Æt ra lµ liÖu xu h−íng gia t¨ng ®Çu t− x©y dùng chî hiÖn nay cã hiÖu qu¶ hay kh«ng? CÇn lµm g× ®Ó n©ng cao hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn chî? Cã thÓ nãi r»ng, yªu cÇu n©ng cao hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn hÖ thèng chî ®−îc ®Æt ra nh− mét trong nh÷ng vÊn ®Ò võa mang tÝnh cÊp b¸ch, võa mang tÝnh chiÕn l−îc trong ®Çu t− ph¸t triÓn hÖ thèng chî ë n−íc ta hiÖn nay.

§Ò tµi “Gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn KCHTTM (hÖ thèng chî” ®−îc lùa chän nghiªn cøu sÏ ®¸p øng yªu cÇu trªn ®©y. Môc tiªu nghiªn cøu cña ®Ò tµi - Lµm râ c¬ së khoa häc cña hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn KCHTTM (hÖ thèng chî). - §¸nh gi¸ thùc tr¹ng ®Çu t− vµ hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn hÖ thèng chî ë n−íc ta trong nh÷ng n¨m võa qua. - §Ò xuÊt c¸c gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn hÖ thèng chî ë n−íc ta ®Õn n¨m 2010.

§èi t−îng vµ ph¹m vi nghiªn cøu cña ®Ò tµi * §èi t−îng nghiªn cøu: Nghiªn cøu hiÖu qu¶ ®Çu t− KCHT chî ë ViÖt Nam. * Ph¹m vi nghiªn cøu: - VÒ kh«ng gian: trªn ph¹m vi c¶ n−íc. - VÒ thêi gian: tõ n¨m 1995 ®Õn nay vµ triÓn väng ®Õn 2010. - VÒ néi dung: nghiªn cøu c¸c gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn KCHTTM (hÖ thèng chî) ë n−íc ta.

Ph−¬ng ph¸p nghiªn cøu C¸c ph−¬ng ph¸p nghiªn cøu chñ yÕu ®−îc sö dông: - Ph−¬ng ph¸p logic/lÞch sö - Ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch/tæng hîp vµ c¸c ph−¬ng ph¸p thu thËp th«ng tin. Néi dung nghiªn cøu cña ®Ò tµi N«i dung nghiªn cøu cña ®Ò tµi ®−îc kÕt cÊu thµnh 3 ch−¬ng: Ch−¬ng 1: Mét sè vÊn ®Ò lý luËn vÒ hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn KCHTTM (HÖ thèng chî) Ch−¬ng 2: Thùc tr¹ng hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn hÖ thèng chî ë n−íc ta Ch−¬ng 3: C¸c gi¶i ph¸p chñ yÕu n©ng cao hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn hÖ thèng chî ®Õn n¨m 2010 3 Ch−¬ng 1 Mét sè vÊn ®Ò lý luËn vÒ hiÖu qu¶ ®Çu t− ph¸t triÓn KCHTTM (hÖ thèng chî) 1. KCHTTM vµ vÞ trÝ cña hÖ thèng chî trong KCHTTM 1. Kh¸i niÖm vµ c¸c lo¹i h×nh KCHTTM 1.

C¸c kh¸i niÖm + Kh¸i niÖm KCHTTM: Kh¸i niÖm c¬ së h¹ tÇng ®−îc sö dông réng r·i, phæ biÕn trong mäi lÜnh vùc ho¹t ®éng kinh tÕ, chÝnh trÞ, v¨n ho¸,… cña ®êi sèng x· héi. C¬ së h¹ tÇng ®−îc hiÓu lµ nÒn t¶ng cña mét tæ chøc, mét lý luËn hay mét ho¹t ®éng. Nã kh«ng chØ bao hµm nh÷ng nÒn t¶ng vËt chÊt – kü thuËt, mµ cßn c¶ nh÷ng nÒn t¶ng vÒ t− duy, nhËn thøc. V× vËy, ë n−íc ta hiÖn nay, khi chØ ®Ò cËp ®Õn nh÷ng nÒn t¶ng vËt chÊt – kü thuËt, ng−êi ta th−êng sö dông kh¸i niÖm kÕt cÊu h¹ tÇng.

Tõ ®ã, kÕt cÊu h¹ tÇng còng ®−îc hiÓu lµ nÒn t¶ng vËt chÊt – kü thuËt cña mét tæ chøc hay mét ho¹t ®éng. Néi hµm cña kh¸i niÖm kÕt cÊu h¹ tÇng ®· ®−îc t¨ng lªn nhiÒu so víi kh¸i niÖm c¬ së h¹ tÇng kh«ng chØ v× nã ®· ®Ò cËp cô thÓ vµo nÒn t¶ng vËt chÊt kü thuËt, mµ nã cßn ®Ò cËp ®Õn tÝnh kÕt nèi gi÷a c¸c d¹ng, c¸c bé phËn vËt chÊt - kü thuËt lµm nÒn t¶ng cho mét tæ chøc, mét ho¹t ®éng. Trong kh¸i niÖm vÒ c¬ së h¹ tÇng còng nh− kh¸i niÖm vÒ kÕt cÊu h¹ tÇng trªn ®©y, mét tæ chøc hay mét ho¹t ®éng cã thÓ ®−îc tiÕp tôc cô thÓ ho¸ h¬n ®Ó t¨ng thªm néi hµm cña kh¸i niÖm. Mét tæ chøc cã thÓ lµ tæ chøc kinh tÕ, tæ chøc x· héi, tæ chøc chÝnh trÞ,… Mét ho¹t ®éng còng cã thÓ lµ ho¹t ®éng kinh tÕ, ho¹t ®éng chÝnh trÞ, ho¹t ®éng v¨n ho¸… Gi÷a “tæ chøc” vµ “ho¹t ®éng” cã mèi quan hÖ h÷u c¬ víi nhau.

C¸c ho¹t ®éng cµng ®a d¹ng, phøc t¹p vµ ë qui m«, ph¹m vi cµng réng cµng ®ßi hái ph¶i h×nh thµnh c¸c tæ chøc chÆt chÏ. Nãi c¸ch kh¸c, ph¹m vi, qui m« vµ tÝnh chÊt cña c¸c ho¹t ®éng sÏ qui ®Þnh qui m« vµ tÝnh chÊt cña tæ chøc. §ång thêi, mäi tæ chøc ®−îc h×nh thµnh ®Òu nh»m thùc hiÖn c¸c ho¹t ®éng nhÊt ®Þnh ®Ó ®¹t ®−îc môc tiªu cña tæ chøc ®· ®Ò ra. Trong lÜnh vùc kinh tÕ, c¨n cø vµo tÝnh chÊt, ®Æc ®iÓm vµ ph¹m vi, ng−êi ta l¹i cã thÓ ph©n chia thµnh c¸c lÜnh vùc ho¹t ®éng kh¸c nhau nh− ho¹t ®éng s¶n xuÊt, ho¹t ®éng th−¬ng m¹i… T−¬ng øng víi c¸c lÜnh vùc ho¹t ®éng ®ã sÏ cã nh÷ng tæ chøc hay c¸c doanh nghiÖp, c¸c c¸ nh©n kh¸c nhau.

4 Nh− vËy, cã thÓ nªu kh¸i niÖm: KÕt cÊu h¹ tÇng th−¬ng m¹i lµ nh÷ng nÒn t¶ng vËt chÊt- kü thuËt ®Ó thùc hiÖn ho¹t ®éng th−¬ng m¹i cña c¸c chñ thÓ kinh tÕ bao gåm c¸c doanh nghiÖp vµ c¸ nh©n. Trong kh¸i niÖm nµy ho¹t ®éng th−¬ng m¹i bao gåm c¶ th−¬ng m¹i hµng ho¸ vµ th−¬ng m¹i dÞch vô. §ång thêi, c¸c chñ thÓ kinh tÕ ë ®©y kh«ng chØ lµ c¸c doanh nghiÖp vµ c¸ nh©n ho¹t ®éng th−¬ng m¹i thuÇn tuý mµ bao gåm c¶ c¸c doanh nghiÖp, c¸ nh©n ho¹t ®éng chñ yÕu trong lÜnh vùc s¶n xuÊt. + Kh¸i niÖm kÕt qu¶ vµ hiÖu qu¶ ®Çu t− KCHTTM: Nh÷ng nÒn t¶ng vËt chÊt – kü thuËt ®Ó thùc hiÖn ho¹t ®éng th−¬ng m¹i cña c¸c doanh nghiÖp, c¸ nh©n l¹i lµ kÕt qu¶ cña ho¹t ®éng ®Çu t− do c¸c doanh nghiÖp, c¸ nh©n hay Nhµ n−íc thùc hiÖn.

KÕt qu¶ cña ho¹t ®éng ®Çu t− KCHTTM ®−îc thÓ hiÖn thµnh tµi s¶n cè ®Þnh ®−îc huy ®éng vµ n¨ng lùc phôc vô t¨ng thªm ®¸p øng nhu cÇu ph¸t triÓn c¸c ho¹t ®éng kinh doanh. Cô thÓ, c¸c tµi s¶n cè ®Þnh thuéc lÜnh vùc ho¹t ®éng th−¬ng m¹i th−êng bao gåm chî, siªu thÞ, trung t©m th−¬ng m¹i, trung t©m triÓn l·m vµ héi chî, c¸c c¬ së cung cÊp dÞch vô vËn chuyÓn, giao nhËn hµng ho¸,… §èi víi hÖ thèng chî, tµi s¶n cè ®Þnh vÒ c¬ b¶n bao gåm: 1) DiÖn tÝch (®· ®−îc x©y dùng hay ch−a ®−îc x©y dùng nhµ chî) ®Ó phôc vô cho ho¹t ®éng mua b¸n, trao ®æi hµng ho¸; 2) C¸c khu vùc cung cÊp dÞch vô cho ng−êi mua vµ ng−êi b¸n (kho, b·i ®ç, göi ph−¬ng tiÖn vµ giao nhËn hµng ho¸, khu vÖ sinh, khu kiÓm tra, gi¸m ®Þnh chÊt l−îng s¶n phÈm,.); 3) C¸c trang thiÕt bÞ c¬ b¶n kÌm theo t¹i c¸c khu vùc kinh doanh vµ cung cÊp dÞch vô.