Chương 1: Tổng quan của vấn đề nghiên cứu Chương 2: Cơ sở lý luận chung về hoạt động nhập khẩu và hoạt động mở rộng thị trường nhập khẩu hàng hóa Chương 3: Phân tích thực trạng mở rộng thị trường nhập khẩu máy móc, thiết bị và phụ tùng máy khác của Công ty TNHH Phú Gia ASURA Việt Nam Chương 4: Định hướng phát triển và đề xuất giải pháp mở rộng thị trường nhập khẩu máy móc, thiết bị và phụ tùng máy khác cho Công ty TNHH Phú Gia ASURA Việt Nam 6 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ HOẠT ĐỘNG NHẬP KHẨU VÀ HOẠT ĐỘNG MỞ RỘNG THỊ TRƯỜNG NHẬP KHẨU HÀNG HÓA 2. Lý luận chung về nhập khẩu hàng hóa 2. Khái niệm và đặc điểm nhập khẩu hàng hóa a) Khái niệm Theo Khoản 2 Điều 28 Luật thương mại 2005: “Nhập khẩu hàng hóa là việc hàng hóa được đưa vào lãnh thổ Việt Nam từ nước ngoài hoặc từ khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật”. Theo Freenstra và Taylor (Giáo trình Thương mại quốc tế, 2010): “Các quốc gia mua và bán hàng hóa, dịch vụ từ nhau.
Xuất khẩu là sản phẩm được bán từ nước này sang nước khác. Nhập khẩu là sản phẩm được mua bởi nước này từ nước khác”. Cùng với xuất khẩu thì nhập khẩu là hoạt động không thể tách rời trong nghiệp vụ ngoại thương đồng thời cũng đóng góp quan trọng trong thương mại quốc tế và giúp cho cán cân thương mại của mỗi quốc gia được cân bằng. Nhập khẩu hàng hóa được hiểu là các nghiệp vụ cần thiết để đưa hàng hóa hay nguyên vật liệu từ bên ngoài vào trong lãnh thổ một quốc gia hoặc từ khu vực đặc biệt như khu vực hải quan riêng nằm trên quốc gia đó để phục vụ tiêu dùng, đáp ứng nhu cầu sản xuất kinh doanh, hoặc để chờ tái xuất nhằm mục đích thu lợi nhuận.
b) Đặc điểm Hoạt động nhập khẩu đóng vai trò vô cùng quan trọng đối với nền kinh tế của một quốc gia. Tuy nhiên, hoạt động này phức tạp hơn hoạt động mua bán nội địa rất nhiều bởi ảnh hưởng từ nhiều yếu tố của môi trường quốc tế. Nhìn chung, nhập khẩu có những đặc điểm như sau: - Thị trường rộng lớn, khó kiểm soát, chịu sự ảnh hưởng của nhiều yếu tố như chính trị, luật pháp, văn hóa,. của các quốc gia khác nhau.
- Phương thức thanh toán: Trong hoạt động nhập khẩu các bên sử dụng nhiều phương thức thanh toán khác nhau tùy theo hai bên tự thỏa thuận được quy định trong điều khoản của hợp đồng. Hoạt động nhập khẩu cũng thường sử dụng các ngoại tệ mạnh, chủ yếu là USD để thanh toán. 7 - Việc trao đổi thông tin cần phải được tiến hàng nhanh chóng và kịp thời, những công nghệ liên lạc tân tiến luôn được sử dụng. - Về phương thức vận chuyển: Hoạt động nhập khẩu hàng hóa được vận chuyển qua biên giới các quốc gia, có khối lượng lớn và được vận chuyển qua đường biển, đường hàng không, đường sắt và vận chuyển vào nội bộ bằng các xe có trọng tải lớn Do đó, hoạt động nhập khẩu đòi hỏi chi phí vận chuyển lớn làm ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.
Vai trò của hoạt động nhập khẩu hàng hóa Nhập khẩu góp phần làm đa dạng thị trường, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng hàng hóa của người dân trong nước đồng thời tránh được tình trạng khan hiếm bất ổn. Hoạt động nhập khẩu hàng hóa từ thị trường nước ngoài giúp cho thị trường hàng hóa trong nước trở nên đa dạng và nhiều chủng loại hơn. Nhập khẩu góp phần xóa bỏ thế độc quyền của các doanh nghiệp sản xuất trong nước đồng thời tạo động lực thúc đẩy các doanh nghiệp này không ngừng thay đổi để phát triển. Khi hàng hóa được nhập khẩu từ nước ngoài về nhiều, sức ép cạnh tranh ở thị trường trong nước cũng không ngừng tăng lên.
Nhập khẩu là quá trình để thực hiện việc chuyển giao công nghệ giữa các quốc gia, từ quốc gia có trình độ phát triển công nghệ cao hơn sang các quốc gia khác. Việc chuyển giao công nghệ và học hỏi giữa các quốc gia giúp các công nghệ mới nhanh chóng được lan tỏa đồng thời tạo nên sự cân bằng về trình độ sản xuất giữa các quốc gia. Các hình thức nhập khẩu hàng hóa a. Nhập khẩu trực tiếp Nhập khẩu trực tiếp là việc doanh nghiệp trực tiếp thực hiện các nghiệp vụ cần thiết để nhập khẩu hàng hóa hay nguyên vật liệu từ thị trường nước ngoài vào trong nước với chi phí và danh nghĩa của mình rồi sau đó phân phối hàng hóa nhập khẩu này đến những khách hàng có nhu cầu trong nước.
Nhập khẩu ủy thác Nhập khẩu ủy thác là việc doanh nghiệp ủy thác cho một đơn vị trung gian làm cầu nối thực hiện các nghiệp vụ cần thiết để nhập khẩu hàng hóa từ nước ngoài vào thị 8 trường trong nước. Với cách thức này thì đơn vị trung gian sẽ thực hiện các công việc được giao với danh nghĩa của mình nhưng bằng chi phí của bên ủy thác giao cho. Tạm nhập, tái xuất Tạm nhập, tái xuất hàng hóa là việc hàng hóa được đưa từ nước ngoài hoặc từ các khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật vào Việt Nam, có làm thủ tục nhập khẩu vào Việt Nam và làm thủ tục xuất khẩu chính hàng hóa đó ra khỏi Việt Nam. Nhập khẩu liên doanh Nhập khẩu liên doanh là hoạt động nhập khẩu hàng hóa trên cơ sở liên kết kỹ thuật một cách tự nguyện giữa các doanh nghiệp (trong đó có ít nhất một doanh nghiệp nhập khẩu trực tiếp) nhằm phối hợp kỹ năng, kỹ thuật để cùng giao dịch và đề ra các chủ trương biện pháp có liên quan đến hoạt động nhập khẩu, thúc đẩy hoạt động này phát triển theo hướng có lợi nhất cho cả hai bên.
Nhập khẩu gia công Nhập khẩu gia công là hình thức mà bên nhận nhập khẩu (bên nhận gia công) nhập khẩu những nguyên vật liệu từ bên xuất khẩu (bên đặt gia công), sau đó tiến hành gia công theo hợp đồng được ký kết như hai bên quy định. Lý luận chung về thị trường và thị trường nhập khẩu 2. Khái niệm thị trường Thị trường xuất hiện thông qua các mối quan hệ trao đổi, mua bán hàng hóa, dịch vụ. Theo đó, thị trường được cấu thành bởi nhiều yếu tố, nhiều mối quan hệ khác nhau như cung – cầu và giá cả, quan hệ hợp tác, quan hệ cạnh tranh… Theo quan điểm của Kinh tế học: “Thị trường là tổng thể của cung và cầu đối với một hàng hoá nhất định trong một không gian và thời gian cụ thể.” Theo quan điểm của Marketing: “Thị trường là sự tập hợp những người mua hiện có và tiềm năng về một loại sản phẩm, dịch vụ nhất định.” Theo nhận định của Karl Marx: “Thị trường là tổng hòa những quan hệ mua bán, do những điều kiện lịch sử, kinh tế - xã hội quyết định.
Thị trường còn được hiểu là lĩnh vực trao đổi, mua bán mà ở đó, các chủ thể kinh tế thường xuyên cạnh tranh với nhau để xác định giá cả hàng hoá, dịch vụ và sản lượng.” 9 Theo nhận định của McCarthy: “Thị trường là nhóm khách hàng tiềm năng với những nhu cầu tương tự nhau và những người bán đưa ra các sản phẩm khác nhau với những cách thức khác nhau để thoả mãn nhu cầu đó.” Dù có nhiều quan điểm khác nhau về thị trường, các quan điểm trên đều cho thấy các đặc điểm của thị trường là nơi người mua và người bán trao đổi, mua bán hàng hoá và dịch vụ. Người mua và người bán có thể tiến hành trao đổi trực tiếp hoặc gián tiếp thông qua trung gian thương mại. Giá cả hàng hoá trên thị trường chịu tác động bởi nhiều quy luật kinh tế khác nhau như quy luật giá trị, quy luật cạnh tranh, quy luật cung cầu. Khái niệm về thị trường nhập khẩu Theo kinh tế quốc tế, "thị trường nhập khẩu là một phần của thị trường quốc tế nơi mà hàng hóa và dịch vụ được mua và chuyển từ một quốc gia (quốc gia xuất khẩu) vào một quốc gia khác (quốc gia nhập khẩu)”.
Thị trường nhập khẩu thường thể hiện sự cân nhắc và quyết định của quốc gia nhập khẩu trong việc nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ từ các nguồn ngoại quốc để đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng, công nghiệp, hoặc sản xuất trong nước. Một số đặc điểm của thị trường nhập khẩu bao gồm: Hàng hóa và dịch vụ nhập khẩu: Thị trường nhập khẩu bao gồm các sản phẩm và dịch vụ mà quốc gia đó mua từ các quốc gia khác. Các mặt hàng này có thể là hàng hóa như máy móc, hàng tiêu dùng, nguyên liệu sản xuất, hoặc dịch vụ như dịch vụ tài chính, vận tải, hoặc du lịch. Thương mại quốc tế: Thị trường nhập khẩu thường phụ thuộc vào thương mại quốc tế.
Nó liên quan đến việc xúc tiến và quản lý quá trình nhập khẩu, bao gồm việc thỏa thuận về giá cả, hợp đồng mua bán, và thủ tục hải quan. Thị trường tiêu dùng và thị trường sản xuất: Hàng hóa nhập khẩu có thể được sử dụng trực tiếp trong thị trường tiêu dùng của quốc gia nhập khẩu hoặc được sử dụng làm nguyên liệu trong quá trình sản xuất sản phẩm khác. Thị trường thế giới: Thị trường nhập khẩu liên quan chặt chẽ đến thị trường thế giới, và nó thường bị ảnh hưởng bởi các yếu tố toàn cầu như biến động giá cả, quy định thương mại quốc tế, và tình hình kinh tế toàn cầu. Thị trường nhập khẩu có thể mang lại cơ hội kinh doanh lớn cho các doanh nghiệp và quốc gia, nhưng cũng có thể gặp những thách thức như cạnh tranh, biến 10 động thị trường, vấn đề liên quan đến thương mại quốc tế.
Việc hiểu và quản lý thị trường nhập khẩu là quan trọng đối với sự phát triển và thành công của doanh nghiệp và nền kinh tế. Phân loại thị trường nhập khẩu Thị trường nhập khẩu có thể được phân loại dựa trên nhiều yếu tố khác nhau, bao gồm: Theo loại hàng hóa và dịch vụ: Hàng tiêu dùng: Bao gồm các sản phẩm được mua bởi người tiêu dùng cá nhân, chẳng hạn như quần áo, điện tử, thực phẩm, và đồ gia dụng. Hàng hóa công nghiệp: Bao gồm máy móc, nguyên liệu sản xuất và các sản phẩm dành cho các công ty và nhà máy sản xuất. Dịch vụ: Bao gồm các dịch vụ như tài chính, du lịch, giáo dục, và dịch vụ chuyên ngành khác.