Generating environmental criteria and indicators in monitoring and assessing sustainable tourism in ba vi district hanoi vietnam

Tiêu chí môi trường đánh giá du lịch bền vững Ba Vì, hướng đến phát triển du lịch bảo vệ môi trường, cân bằng giữa phát triển và bảo tồn.

• Tác giả: Bui Thuy Linh
• Người hướng dẫn: Ph. Nguyen Thi Thanh An
• Trường học: Vietnam National University of Forestry
• Chuyên ngành: Natural Resources Management
• Đề tài: Generating environmental criteria and indicators in monitoring and assessing sustainable tourism in Ba Vi District, Hanoi, Vietnam
• Loại tài liệu: Student Thesis
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hanoi

Tóm tắt

I. Hướng dẫn xây dựng bộ tiêu chí môi trường du lịch Ba Vì

Phát triển du lịch là một ngành kinh tế tổng hợp, mang lại lợi ích to lớn nhưng cũng tương tác mạnh mẽ với nhiều lĩnh vực, đặc biệt là môi trường. Mối quan hệ giữa du lịch và môi trường là không thể tách rời: du lịch chỉ có thể phát triển khi môi trường được bảo vệ. Việc khai thác và sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên và điều kiện môi trường tại điểm đến là một khía cạnh quan trọng của du lịch bền vững. Nghiên cứu này tập trung vào việc xây dựng một bộ tiêu chí môi trường và các chỉ số cụ thể để giám sát và đánh giá du lịch bền vững ở Ba Vì, Hà Nội. Ba Vì, với vị thế là "lá phổi xanh" phía Tây thủ đô, sở hữu tiềm năng du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và tâm linh to lớn. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của hoạt động du lịch trong những năm gần đây đã bắt đầu gây ra những bất cập và hạn chế đối với môi trường. Do đó, việc thiết lập một công cụ khoa học để theo dõi các tác động này là cực kỳ cấp thiết. Mục tiêu của nghiên cứu là tạo ra một bộ tiêu chí môi trường và các chỉ số khả thi, có cơ sở khoa học và thực tiễn, góp phần thúc đẩy ngành du lịch Ba Vì phát triển theo hướng bền vững hơn. Nghiên cứu sử dụng các phương pháp thu thập thông tin tổng hợp, tham vấn chuyên gia và đặc biệt là phương pháp Delphi để chắt lọc các ý kiến, tạo ra sự đồng thuận cao trong việc lựa chọn tiêu chí và chỉ số phù hợp nhất với điều kiện thực tế tại địa phương. Kết quả cuối cùng là một bộ công cụ đánh giá toàn diện, giúp các nhà quản lý, doanh nghiệp du lịch và cộng đồng địa phương có cái nhìn rõ nét về hiện trạng môi trường, từ đó đưa ra các giải pháp bảo vệ và phát triển hiệu quả.

1.1. Tầm quan trọng của giám sát du lịch bền vững tại Ba Vì

Giám sát du lịch bền vững là một quá trình liên tục thu thập và phân tích dữ liệu về các tác động của du lịch đến môi trường, kinh tế và xã hội. Tại Ba Vì, một huyện bán sơn địa với hệ sinh thái phong phú và là nơi có Vườn quốc gia Ba Vì, việc giám sát này mang ý nghĩa sống còn. Lượng khách du lịch đến Ba Vì tăng đều qua các năm, từ 2,5 triệu lượt năm 2016 lên 2,8 triệu lượt năm 2018, kéo theo doanh thu tăng từ 260 tỷ lên 336 tỷ đồng. Sự tăng trưởng này tạo áp lực lớn lên tài nguyên thiên nhiên và cơ sở hạ tầng. Nếu không có cơ chế giám sát hiệu quả, các vấn đề như ô nhiễm từ chất thải, nước thải, và sự suy giảm đa dạng sinh học sẽ trở nên nghiêm trọng. Một bộ tiêu chí môi trường rõ ràng cung cấp cơ sở để các nhà quản lý đưa ra quyết định dựa trên bằng chứng, điều chỉnh chính sách và thực thi các biện pháp bảo vệ môi trường kịp thời. Nó cũng giúp các doanh nghiệp du lịch nhận thức rõ hơn về trách nhiệm của mình và áp dụng các thực hành kinh doanh thân thiện với môi trường.

1.2. Tiềm năng và thực trạng ngành du lịch huyện Ba Vì

Ba Vì được thiên nhiên ưu đãi với cảnh quan đa dạng gồm núi, đồi, rừng, thác, suối, sông và hồ. Nơi đây có Vườn quốc gia Ba Vì, một trong sáu vườn quốc gia có mức độ đa dạng sinh học cao, cùng hệ thống sông hồ bao quanh. Các khu du lịch nổi tiếng như Khoang Xanh - Suối Tiên, Ao Vua, Thiên Sơn - Suối Ngà đã và đang thu hút lượng lớn du khách. Các loại hình du lịch chính bao gồm du lịch sinh thái, du lịch nghỉ dưỡng, du lịch cộng đồng và du lịch văn hóa tâm linh. Tuy nhiên, theo đánh giá của Phó Chủ tịch UBND huyện Ba Vì, hoạt động du lịch vẫn còn mang tính tự phát, chủ yếu khai thác những gì sẵn có từ thiên nhiên. Cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ, công tác quảng bá còn hạn chế và nhận thức về bảo vệ cảnh quan của một bộ phận du khách chưa cao. Đây là những rào cản khiến tiềm năng phát triển du lịch Ba Vì chưa được khai thác đúng mức và tiềm ẩn nhiều rủi ro về môi trường.

II. Top 7 thách thức môi trường trong phát triển du lịch Ba Vì

Sự phát triển nhanh chóng của ngành du lịch tại Ba Vì, mặc dù mang lại lợi ích kinh tế, nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức nghiêm trọng về môi trường. Việc thiếu một hệ thống giám sát du lịch bền vững hiệu quả khiến các tác động tiêu cực ngày càng gia tăng, đe dọa đến chính tài nguyên vốn là nền tảng cho sự phát triển của ngành. Một trong những vấn đề nổi cộm là quản lý chất thải rắn và nước thải. Lượng khách du lịch lớn tạo ra một khối lượng rác thải sinh hoạt và nước thải khổng lồ, trong khi hệ thống thu gom và xử lý tại nhiều khu du lịch còn hạn chế, chưa đạt tiêu chuẩn. Điều này dẫn đến nguy cơ ô nhiễm nguồn nước mặt và nước ngầm. Bên cạnh đó, ô nhiễm không khí và tiếng ồn từ các phương tiện vận chuyển khách cũng là một vấn đề đáng lo ngại, ảnh hưởng đến chất lượng không khí và sự yên tĩnh của các khu nghỉ dưỡng. Các hoạt động xây dựng cơ sở hạ tầng du lịch thiếu quy hoạch cũng gây ra những tác động trực quan tiêu cực, phá vỡ cảnh quan tự nhiên và làm mất đi các thảm thực vật bản địa. Thách thức lớn nhất là bảo tồn đa dạng sinh học và hệ sinh thái. Việc khai thác quá mức, các hoạt động tương tác với động vật hoang dã không được kiểm soát có thể gây ảnh hưởng xấu đến các loài quý hiếm được ghi trong "Sách đỏ Việt Nam" như Bách xanh (Calocedrus macrolepis) và Thông đỏ (Taxus wallichiana) tại Vườn quốc gia Ba Vì. Cuối cùng, nhận thức về bảo vệ môi trường của cả cộng đồng địa phương, doanh nghiệp và du khách vẫn còn hạn chế, cần được nâng cao thông qua các chương trình giáo dục và chính sách khuyến khích cụ thể. Việc xác định rõ các thách thức này là bước đầu tiên để xây dựng bộ tiêu chí môi trường du lịch bền vững Ba Vì một cách hiệu quả.

2.1. Phân tích các tác động tiêu cực đến môi trường Ba Vì

Các hoạt động du lịch tại Ba Vì đang gây ra những tác động môi trường đa dạng. Ô nhiễm nước là vấn đề hàng đầu, phát sinh từ nước thải sinh hoạt của khách du lịch và các cơ sở lưu trú chưa qua xử lý triệt để. Ô nhiễm chất thải rắn, đặc biệt là rác thải nhựa, xuất hiện dọc các tuyến đường nội bộ và các điểm tham quan. Các phương tiện giao thông phục vụ du lịch thải ra các chất gây ô nhiễm không khí như CO, SO2, Pb. Tiếng ồn từ các hoạt động vui chơi giải trí và phương tiện vận tải cũng vượt ngưỡng cho phép tại một số khu vực. Việc xây dựng các khu nghỉ dưỡng, khách sạn có thể làm thay đổi cảnh quan, giảm diện tích cây xanh bản địa và ảnh hưởng đến hệ sinh thái. Hơn nữa, nhu cầu sử dụng các sản phẩm từ động, thực vật hoang dã quý hiếm làm đồ lưu niệm hoặc thực phẩm cũng là một mối đe dọa trực tiếp đến nỗ lực bảo tồn đa dạng sinh học.

2.2. Hạn chế trong công tác quản lý tài nguyên và môi trường

Công tác quản lý tài nguyên và môi trường tại các khu du lịch Ba Vì vẫn còn nhiều hạn chế. Việc quy hoạch phát triển du lịch chưa thực sự gắn kết chặt chẽ với quy hoạch bảo vệ môi trường. Nguồn nhân lực cho công tác quản lý môi trường còn mỏng, chưa được đào tạo chuyên sâu. Các cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ xử lý chất thải, sử dụng năng lượng tái tạo chưa đủ mạnh. Hoạt động thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm pháp luật về môi trường chưa được thực hiện thường xuyên và quyết liệt. Thêm vào đó, việc thiếu một bộ chỉ số giám sát môi trường thống nhất và khoa học khiến cho việc đánh giá hiệu quả của các chính sách bảo vệ môi trường trở nên khó khăn. Các doanh nghiệp chủ yếu dựa vào việc khai thác tài nguyên sẵn có mà chưa có sự tái đầu tư tương xứng cho công tác bảo tồn và phục hồi môi trường.

III. Phương pháp Delphi Xây dựng tiêu chí môi trường du lịch

Để xây dựng một bộ tiêu chí môi trường du lịch bền vững Ba Vì mang tính khoa học và thực tiễn, nghiên cứu đã áp dụng phương pháp Delphi. Đây là một kỹ thuật dự báo định tính nổi tiếng, nhằm mục đích thu thập và chắt lọc ý kiến từ một nhóm chuyên gia để đạt được sự đồng thuận cao. Thay vì tranh luận trực tiếp, phương pháp này sử dụng một chuỗi các bảng câu hỏi được gửi ẩn danh qua nhiều vòng. Sau mỗi vòng, một bản tóm tắt kết quả của vòng trước sẽ được cung cấp cho các chuyên gia, cho phép họ xem xét lại và điều chỉnh quan điểm của mình dựa trên ý kiến tổng hợp của cả nhóm. Đặc điểm nổi bật của phương pháp Delphi là tính ẩn danh, quy trình tương tác có kiểm soát và xử lý kết quả bằng thống kê. Điều này giúp loại bỏ ảnh hưởng của các cá nhân có uy tín hoặc khả năng thuyết phục cao, đảm bảo mọi ý kiến đều được xem xét một cách khách quan. Trong nghiên cứu này, quy trình được triển khai qua hai vòng. Vòng đầu tiên sử dụng bảng câu hỏi mở và đóng để thu thập ý kiến ban đầu từ 13 chuyên gia về một bộ tiêu chí và chỉ số dự thảo. Các chuyên gia đánh giá mức độ quan trọng của từng chỉ số theo thang điểm Likert 5 mức. Dữ liệu thu thập được sau đó được phân tích thống kê để sàng lọc và điều chỉnh cho vòng thứ hai. Phương pháp này đảm bảo bộ tiêu chí môi trường cuối cùng không chỉ phản ánh kiến thức chuyên sâu mà còn có sự đồng thuận cao từ những người có kinh nghiệm thực tiễn trong lĩnh vực du lịch và môi trường tại Ba Vì.

3.1. Quy trình lựa chọn chuyên gia và triển khai khảo sát

Việc lựa chọn chuyên gia là yếu tố then chốt quyết định sự thành công của phương pháp Delphi. Nhóm chuyên gia không được chọn ngẫu nhiên mà phải dựa trên các tiêu chí khắt khe về kiến thức và kinh nghiệm trong lĩnh vực nghiên cứu. Các yếu tố được xem xét bao gồm kinh nghiệm trong lĩnh vực du lịch, quản lý cộng đồng, sinh thái và quản lý tài nguyên, với ít nhất 3 năm kinh nghiệm. Nghiên cứu đã thành lập một nhóm gồm 13 chuyên gia cho vòng đầu tiên, bao gồm 5 cán bộ từ Trung tâm Dịch vụ Du lịch sinh thái và Giáo dục Môi trường Ba Vì, 5 cán bộ môi trường từ Công ty Cổ phần Ao Vua và 3 cán bộ môi trường từ Công ty Du lịch Đầm Long. Bảng câu hỏi được gửi đến các chuyên gia, yêu cầu họ đánh giá các chỉ số theo thang đo Likert và đưa ra ý kiến giải thích cho các lựa chọn của mình. Quy trình này đảm bảo thu thập được thông tin đa chiều và sâu sắc.

3.2. Công cụ thống kê được sử dụng để phân tích dữ liệu

Để phân tích dữ liệu từ các vòng khảo sát, nghiên cứu đã sử dụng các công cụ thống kê mạnh mẽ. Phần mềm IBM SPSS Statistics 20 và Excel được dùng để tính toán các giá trị thống kê mô tả như trung bình (Mean), trung vị (Median), độ lệch chuẩn (Standard Deviation) và khoảng tứ phân vị (Interquartile Range - IQR). Để kiểm tra sự nhất quán trong cách cho điểm của các chuyên gia, kiểm định phi tham số Friedman đã được áp dụng. Độ tin cậy của thang đo được đánh giá bằng hệ số Cronbach’s Alpha. Hệ số này cho biết các biến quan sát có cùng đo lường một khái niệm hay không. Ngoài ra, Hệ số tương quan nội lớp (Intra-class Correlation Coefficient - ICC) được sử dụng để đánh giá độ tin cậy của giá trị trung bình mà các chuyên gia đưa ra cho mỗi tiêu chí. Việc kết hợp các công cụ này giúp đảm bảo kết quả phân tích là khách quan, đáng tin cậy và có giá trị khoa học cao.

IV. Kết quả 2 vòng Delphi Chắt lọc bộ chỉ số môi trường

Quá trình xây dựng bộ tiêu chí môi trường du lịch bền vững Ba Vì thông qua phương pháp Delphi đã được thực hiện nghiêm túc qua hai vòng khảo sát chuyên gia, mang lại những kết quả rõ ràng và có tính đồng thuận cao. Kết quả này là nền tảng để hình thành bộ công cụ giám sát cuối cùng. Ở vòng 1, một bộ dự thảo gồm 7 tiêu chí và 44 chỉ số đã được gửi đến 13 chuyên gia. Phân tích thống kê cho thấy có sự khác biệt trong cách cho điểm giữa các chuyên gia, thể hiện qua kết quả kiểm định Friedman. Tuy nhiên, độ tin cậy của thang đo rất tốt (hệ số Cronbach's Alpha là 0.96) và độ tin cậy của giá trị trung bình đánh giá cũng ở mức cao (ICC là 0.96). Dựa trên các tiêu chí sàng lọc (giá trị trung bình < 4, độ lệch chuẩn > 1 và khoảng tứ phân vị > 1), nghiên cứu đã loại bỏ 30 chỉ số. Các chuyên gia nhận xét rằng nhiều chỉ số bị loại do khó đo lường, không khả thi hoặc dữ liệu khó thu thập. Các ý kiến đóng góp cũng đề xuất cần làm rõ các tiêu chuẩn, quy định áp dụng cho từng khía cạnh môi trường. Từ kết quả này, một bộ tiêu chí mới đã được xây dựng lại cho vòng 2, thể hiện quá trình chắt lọc và tối ưu hóa dựa trên cả lý thuyết và thực tiễn. Quá trình này đảm bảo rằng bộ chỉ số giám sát môi trường cuối cùng không chỉ toàn diện mà còn phù hợp với bối cảnh cụ thể của Ba Vì.

4.1. Phân tích kết quả và các chỉ số bị loại sau vòng 1

Kết quả vòng 1 cho thấy điểm trung bình đánh giá của các chuyên gia không cao, dao động từ 2.61. Sau khi áp dụng các tiêu chí sàng lọc, 30 trong số 44 chỉ số đã bị loại. Lý do chính được các chuyên gia đưa ra là các chỉ số này còn chung chung, khó định lượng và không thực tế. Ví dụ, các chỉ số như “Tỷ lệ vấn đề hô hấp của người dân và du khách” hay “Số lượng cảnh báo về ô nhiễm không khí” được cho là rất khó thu thập dữ liệu chính xác. Tương tự, các chỉ số liên quan đến việc thống kê số lượng cây bản địa bị loại bỏ hoặc các biện pháp thu hút người dân tham gia bảo tồn cũng bị đánh giá là không khả thi. Các chuyên gia nhấn mạnh rằng các chỉ số cần phải cụ thể, đo lường được và có nguồn dữ liệu rõ ràng để thu thập.

4.2. Tối ưu hóa bộ tiêu chí sau kết quả khảo sát vòng 2

Ở vòng 2, bộ tiêu chí được điều chỉnh còn 7 tiêu chí và 29 chỉ số (bao gồm 14 chỉ số giữ lại và 15 chỉ số mới được bổ sung dựa trên góp ý của chuyên gia). Có 9 trong số 13 chuyên gia ban đầu tiếp tục tham gia. Kết quả phân tích vòng 2 cho thấy sự đồng thuận cao hơn, mặc dù kiểm định Friedman vẫn chỉ ra sự khác biệt trong cách cho điểm. Tuy nhiên, độ tin cậy của thang đo vẫn rất tốt (Cronbach’s Alpha là 0.827) và độ tin cậy của giá trị trung bình đánh giá cũng đạt mức cao (ICC là 0.82). Các chỉ số được giữ lại và bổ sung trong vòng này cụ thể hơn, thường gắn với các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) hoặc các nghị định hiện hành. Ví dụ, các chỉ số về xử lý nước thải được gắn với QCVN 14:2008/BTNMT, quản lý chất thải rắn gắn với Nghị định 38/2015/NĐ-CP, và quản lý tiếng ồn gắn với QCVN 26:2010/BTNMT. Quá trình này đã tạo ra một bộ chỉ số cuối cùng vừa khoa học, vừa có tính pháp lý và khả thi cao.

V. Ứng dụng 29 chỉ số giám sát du lịch bền vững Ba Vì

Sau hai vòng tham vấn chuyên gia bằng phương pháp Delphi, bộ công cụ cuối cùng để giám sát và đánh giá du lịch bền vững ở Ba Vì đã được hoàn thiện. Bộ công cụ này bao gồm 7 tiêu chí cốt lõi và 29 chỉ số cụ thể, bao quát các khía cạnh quan trọng nhất của tác động môi trường từ hoạt động du lịch. Đây là một công cụ hữu hiệu, có thể được áp dụng bởi các cơ quan quản lý nhà nước, ban quản lý các khu du lịch và các doanh nghiệp để theo dõi hiện trạng môi trường một cách hệ thống. Bảy tiêu chí chính bao gồm: 1) Xử lý nước thải từ hoạt động du lịch; 2) Quản lý chất thải rắn từ hoạt động du lịch; 3) Quản lý ô nhiễm không khí; 4) Kiểm soát tiếng ồn; 5) Quản lý tác động thị giác của cơ sở vật chất và hạ tầng; 6) Bảo tồn đa dạng sinh học, hệ sinh thái và cảnh quan thiên nhiên; 7) Nâng cao nhận thức về môi trường. Mỗi tiêu chí được cụ thể hóa bằng các chỉ số có thể đo lường, ví dụ như nguồn phát sinh nước thải, việc tuân thủ các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) về chất lượng nước thải sau xử lý, tổng lượng chất thải phát sinh, hay tỷ lệ các cơ sở có chính sách môi trường. Việc áp dụng bộ tiêu chí môi trường này sẽ giúp các bên liên quan xác định được các vấn đề ưu tiên, xây dựng kế hoạch hành động và đánh giá hiệu quả của các biện pháp can thiệp, qua đó góp phần đưa ngành du lịch Ba Vì phát triển theo hướng bền vững và có trách nhiệm.

5.1. Chi tiết 7 tiêu chí môi trường cốt lõi được đề xuất

Bộ tiêu chí môi trường cuối cùng được cấu trúc thành 7 nhóm chính. Tiêu chí 1 tập trung vào việc quản lý và xử lý nước thải, đảm bảo nước thải sau xử lý đạt các quy chuẩn kỹ thuật trước khi xả ra môi trường. Tiêu chí 2 giải quyết vấn đề quản lý chất thải rắn, từ khâu phân loại tại nguồn đến thu gom và xử lý. Tiêu chí 3 và 4 liên quan đến kiểm soát các dạng ô nhiễm khác như không khí và tiếng ồn. Tiêu chí 5 đánh giá tác động của các công trình xây dựng đến cảnh quan chung. Tiêu chí 6 là một trong những tiêu chí quan trọng nhất, nhấn mạnh đến việc bảo tồn đa dạng sinh học và hệ sinh thái bản địa. Cuối cùng, tiêu chí 7 đo lường các nỗ lực trong việc nâng cao nhận thức về môi trường cho nhân viên, cộng đồng và du khách. Cấu trúc này đảm bảo một cái nhìn toàn diện về các tác động môi trường của du lịch.

5.2. Danh sách 29 chỉ số cụ thể để đánh giá và giám sát

29 chỉ số cuối cùng là các công cụ đo lường cụ thể cho 7 tiêu chí. Ví dụ, trong tiêu chí xử lý nước thải, các chỉ số bao gồm “Nguồn phát sinh nước thải” và “Nước thải sau xử lý đạt QCVN 14:2008/BTNMT”. Trong quản lý chất thải rắn, có các chỉ số như “Có sự phân loại giữa chất thải rắn thông thường và nguy hại” và “Có hệ thống xử lý chất thải riêng biệt hoặc phương tiện vận chuyển”. Về bảo tồn đa dạng sinh học, các chỉ số quan trọng là “Sự sẵn có của thực vật bản địa” và “Việc khai thác thực vật, động vật rừng tuân thủ Nghị định 32/2006/NĐ-CP”. Các chỉ số này được thiết kế để có thể thu thập dữ liệu một cách khả thi, cung cấp thông tin định lượng rõ ràng cho công tác quản lý và ra quyết định, tạo nền tảng vững chắc cho việc giám sát du lịch bền vững.

VI. Hướng đi tương lai cho giám sát du lịch bền vững Ba Vì

Việc xây dựng thành công bộ 7 tiêu chí và 29 chỉ số môi trường là một bước tiến quan trọng, nhưng đây mới chỉ là khởi đầu cho hành trình giám sát du lịch bền vững tại Ba Vì. Hướng đi tương lai đòi hỏi sự cam kết và phối hợp chặt chẽ từ nhiều bên liên quan để đưa bộ công cụ này vào ứng dụng thực tiễn. Trước hết, cần có một cơ chế rõ ràng về việc thu thập, phân tích và báo cáo dữ liệu theo các chỉ số đã đề xuất. Các cơ quan quản lý nhà nước tại huyện Ba Vì cần đóng vai trò chủ trì, phối hợp với các doanh nghiệp du lịch và cộng đồng địa phương để triển khai hệ thống giám sát này. Cần xây dựng các chương trình đào tạo, tập huấn để nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý và nhân viên tại các khu du lịch về phương pháp thu thập dữ liệu và ý nghĩa của từng chỉ số. Đồng thời, cần có chính sách khuyến khích các doanh nghiệp áp dụng các thực hành tốt về môi trường và công khai hóa kết quả giám sát của mình. Về lâu dài, bộ tiêu chí môi trường này cần được rà soát và cập nhật định kỳ để phù hợp với những thay đổi trong thực tiễn phát triển du lịch và các quy định mới của pháp luật. Nghiên cứu trong tương lai có thể mở rộng bộ tiêu chí này sang các khía cạnh kinh tế và xã hội để có một công cụ đánh giá du lịch bền vững toàn diện hơn. Việc duy trì và phát triển hệ thống giám sát này sẽ đảm bảo ngành du lịch Ba Vì không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn bảo tồn được những giá trị tài nguyên và môi trường quý giá cho các thế hệ mai sau.

6.1. Đóng góp của nghiên cứu đối với quản lý du lịch

Nghiên cứu này cung cấp một đóng góp quan trọng cả về mặt học thuật và thực tiễn. Về học thuật, luận văn đã áp dụng thành công một bộ công cụ tích hợp gồm phương pháp Delphi và các kiểm định thống kê để xây dựng một bộ chỉ số môi trường, một phương pháp có thể được nhân rộng cho các địa phương khác. Về thực tiễn, kết quả nghiên cứu là một bộ công cụ cụ thể, khả thi, giúp các nhà quản lý tài nguyên và du lịch tại Ba Vì có cơ sở khoa học để giám sát và đưa ra các quyết định chính sách. Bộ chỉ số giám sát môi trường này giúp lượng hóa các tác động môi trường, từ đó hỗ trợ việc lập kế hoạch, phân bổ nguồn lực và đánh giá hiệu quả của các chương trình bảo vệ môi trường, hướng tới một ngành du lịch thực sự bền vững.

6.2. Các giới hạn và đề xuất cho nghiên cứu tiếp theo

Mặc dù đã đạt được những kết quả quan trọng, nghiên cứu vẫn có một số giới hạn nhất định. Bộ tiêu chí hiện tại chỉ tập trung vào khía cạnh môi trường của du lịch bền vững. Các nghiên cứu trong tương lai cần tích hợp thêm các tiêu chí về kinh tế-xã hội để có một bức tranh toàn cảnh. Quá trình tham vấn chuyên gia, dù đã cố gắng đa dạng hóa, vẫn có thể được mở rộng hơn nữa để thu thập ý kiến từ nhiều nhóm đối tượng khác nhau như cộng đồng địa phương và du khách. Đề xuất cho hướng nghiên cứu tiếp theo là tiến hành áp dụng thử nghiệm bộ chỉ số này tại một số khu du lịch tiêu biểu ở Ba Vì để đánh giá tính hiệu quả và khả thi trong thực tế, từ đó tiếp tục điều chỉnh và hoàn thiện. Đồng thời, cần xây dựng một nền tảng công nghệ để hỗ trợ việc thu thập và quản lý dữ liệu giám sát một cách tự động và hiệu quả hơn.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Huyện Ba Vì nằm ở phía Tây Bắc thủ đô Hà Nội, là vùng bán sơn địa có tổng diện tích tự nhiên 424,03 km² với quy mô dân số hơn 267.000 người (năm 2018), gồm 3 dân tộc chính sinh sống là Kinh, Mường và Dao. Địa bàn huyện có 31 đơn vị hành chính cấp xã/thị trấn, trong đó có 7 xã miền núi. Ba Vì sở hữu hệ sinh thái phong phú, đa dạng sinh học cao, đặc biệt là Vườn quốc gia Ba Vì với diện tích rừng gần 9.867 ha (chiếm khoảng 40% diện tích rừng toàn thành phố Hà Nội), được xem là "lá phổi xanh" của thủ đô.

Nhờ lợi thế cảnh quan thiên nhiên và các giá trị văn hóa - lịch sử, hoạt động du lịch tại Ba Vì phát triển nhanh chóng. Doanh thu từ du lịch tăng từ 260 tỷ đồng năm 2016 lên 276 tỷ đồng năm 2017 và đạt 336 tỷ đồng năm 2018. Tuy nhiên, sự gia tăng lượng khách du lịch cùng phương thức khai thác tự phát chủ yếu dựa vào tự nhiên đã tạo ra nhiều bất cập:

• Nguy cơ ô nhiễm môi trường do rác thải sinh hoạt và nước thải chưa qua xử lý đạt chuẩn từ các cơ sở du lịch.
• Hoạt động xây dựng hạ tầng manh mún, xuống cấp, tác động tiêu cực đến hệ sinh thái và cảnh quan tự nhiên.
• Nhận thức bảo vệ môi trường của du khách và năng lực quản lý tại chỗ còn nhiều hạn chế, cơ chế chính sách chưa được tăng cường đồng bộ.

Trước thực tế đó, tác giả Bùi Thùy Linh (ngành Quản lý Tài nguyên Thiên nhiên, Chương trình Tiên tiến hợp tác với Đại học Bang Colorado - Hoa Kỳ, Trường Đại học Lâm nghiệp Việt Nam) đã thực hiện khóa luận nhằm xây dựng công cụ khoa học phục vụ công tác giám sát, đánh giá môi trường du lịch địa phương.

Mục tiêu nghiên cứu:

1. Đánh giá hiện trạng phát triển du lịch và các thách thức môi trường tại huyện Ba Vì.
2. Xác lập cơ sở khoa học và thực tiễn để xây dựng bộ tiêu chí và chỉ số môi trường giám sát, đánh giá du lịch bền vững.
3. Phát triển và hoàn thiện bộ tiêu chí, chỉ số môi trường giám sát và đánh giá du lịch bền vững tại huyện Ba Vì thông qua phương pháp Delphi.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hệ thống tiêu chí, chỉ số giám sát và đánh giá môi trường trong hoạt động du lịch bền vững.
• Phạm vi không gian: Địa bàn huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội (trọng tâm là các khu, điểm du lịch như Vườn quốc gia Ba Vì, Ao Vua, Đầm Long, Khoang Xanh - Suối Tiên, Tản Đà...).
• Phạm vi thời gian: Quá trình nghiên cứu và khảo nghiệm dữ liệu được thực hiện trong 3 tháng (từ tháng 7/2019 đến tháng 9/2019).

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận tiếp cận dựa trên các hướng dẫn quốc tế về du lịch bền vững của Tổ chức Du lịch Thế giới (UNWTO, 2002), tài liệu A Guidebook of indicators of Sustainable Development for Tourism Destinations, kết hợp kế thừa khung đánh giá từ nghiên cứu thực tiễn của Hùng Nguyễn (2018), Lê Chí Công (2015), Hà Thị Phương Lan (2012) và Trung Dũng (2017).

Nghiên cứu sử dụng quy trình kết hợp định tính và định lượng:

• Nghiên cứu tại bàn (Desk Study): Thu thập dữ liệu thứ cấp về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội, hiện trạng du lịch và các văn bản quy phạm pháp luật, quy chuẩn kỹ thuật môi trường Việt Nam (TCVN, QCVN, Nghị định, Thông tư).
• Phương pháp chuyên gia Delphi (2 vòng):
  • Vòng 1: Mời 15 chuyên gia, có 13 chuyên gia đồng ý tham gia (5 cán bộ Trung tâm Dịch vụ Du lịch Sinh thái và Giáo dục Môi trường Ba Vì, 5 cán bộ môi trường Công ty CP Ao Vua, 3 cán bộ môi trường Công ty Du lịch Đầm Long; tất cả đều có từ 3 năm kinh nghiệm trở lên). Chuyên gia đánh giá bảng hỏi bán mở gồm 7 tiêu chí và 44 chỉ số ban đầu theo thang đo Likert 5 điểm (từ 1: Hoàn toàn không thể đánh giá đến 5: Khả năng đánh giá rất cao).
  • Vòng 2: Gửi bảng hỏi hiệu chỉnh (gồm 7 tiêu chí và 29 chỉ số) đến 13 chuyên gia của vòng 1, thu về 9 phản hồi hoàn chỉnh (tỷ lệ gần 70%).
• Phương pháp phân tích và kiểm định thống kê (SPSS 20 và Excel):
  • Thống kê mô tả: Tính toán Giá trị trung bình (Mean), Trung vị (Median), Độ lệch chuẩn (Standard Deviation - S), Giá trị nhỏ nhất (Min), Giá trị lớn nhất (Max), Khoảng tứ phân vị ($IQR = Q_3 - Q_1$).
  • Tiêu chuẩn sàng lọc chỉ số: Chỉ số được chấp nhận khi đạt $Median \ge 4$, $IQR \le 1$, $S \le 1$ và $Mean \ge 4$. Các chỉ số có $Mean < 4$, $S > 1$, $IQR > 1$ bị loại bỏ hoặc viết lại.
  • Kiểm định phi tham số Friedman cho K mẫu phụ thuộc: Đánh giá sự khác biệt trong cách cho điểm giữa các nhóm chuyên gia ($K=13$ ở vòng 1; $K=9$ ở vòng 2).
  • Kiểm định hệ số tin cậy Cronbach’s Alpha: Đo lường tính nhất quán nội tại của thang đo.
  • Hệ số tương quan nội lớp (Intraclass Correlation Coefficient - ICC): Sử dụng mô hình hỗn hợp hai chiều (Two-way mixed model, Absolute Agreement) để kiểm tra độ tin cậy của giá trị trung bình đánh giá từ nhóm chuyên gia.

---

Nội dung chính theo từng chương

1. Hiện trạng điều kiện tự nhiên, tài nguyên và phát triển du lịch huyện Ba Vì

Địa hình Ba Vì chia làm 3 tiểu vùng: vùng núi chiếm 46,5% diện tích (bao gồm toàn bộ Vườn quốc gia Ba Vì và 7 xã miền núi), vùng đồi gò chiếm 34,7% và vùng đồng bằng chiếm 18,5%. Phân loại đất gồm đất đồi núi (18.478 ha, chiếm 58,9%) và đất đồng bằng (12.892 ha, chiếm 41,1%). Khí hậu nhiệt đới gió mùa có lượng mưa trung bình năm 1.832,2 mm (mùa mưa từ tháng 4 đến tháng 10 chiếm 90,87% tổng lượng mưa). Tài nguyên sinh vật Vườn quốc gia Ba Vì ghi nhận khoảng 2.000 loài thực vật, bước đầu lập danh lục 812 loài thực vật bậc cao có mạch (thuộc 88 họ, 270 chi), có các loài quý hiếm như Chukrasia tabularis, Nageia fleuryi, Madhuca pasquieri, cùng 2 loài trong Sách Đỏ Việt Nam được bảo vệ nghiêm ngặt là Bách xanh (Calocedrus macrolepis) và Thông đỏ (Taxus wallichiana). Động vật có 45 loài thú, 115 loài chim, 61 loài bò sát và 27 loài lưỡng cư.

Huyện Ba Vì phát triển 4 loại hình du lịch chính:

1. Du lịch sinh thái: Tham quan, nghiên cứu cảnh quan tại Vườn quốc gia Ba Vì, Khoang Xanh - Suối Tiên, Ao Vua, Thác Đa, Thiên Sơn - Suối Ngà, Đầm Long - Bằng Tạ, Đồi Cò - Ngọc Nhị...
2. Du lịch nghỉ dưỡng: Khai thác cảnh quan và nguồn nước khoáng nóng Thuần Mỹ/Tản Viên tại Tản Đà Resort, Ba Vì Resort, Family Resort, Yên Bài Resort, Top Hill Resort...
3. Du lịch cộng đồng: Mô hình homestay, nông trại gắn với sản xuất nông nghiệp như Ba Vì Homestead, Lai Farm Ba Vì, Family Homestay, Trang trại Đồng Quê...
4. Du lịch văn hóa tâm linh: Quần thể di tích Đền Thượng, Đền Trung, Đền Hạ trên núi Tản Viên.

Thống kê số lượng doanh nghiệp du lịch tiêu biểu trên địa bàn gồm 15 đơn vị (Công ty CP Ao Vua, Du lịch Đầm Long, Du lịch Khoang Xanh - Suối Tiên, Du lịch Sinh thái Thiên Sơn - Suối Ngà, Công ty CP Tản Đà, Đại lý Du lịch Hồ Tiên Sa, Ba Vì Resort, Nhà nghỉ Công đoàn Suối Hai, Công ty Cao Sơn, Công ty CP Long Việt, Ba Vi Homestead, Family Homestay Village, Detrang Farm, Khách sạn O2garden, Hanoi Paragon Hill). Tăng trưởng khách du lịch ổn định nhưng chủ yếu là khách nội địa đi trong ngày, hoạt động tự phát, thiếu liên kết chuỗi giá trị và cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ.

2. Quy trình và kết quả khảo nghiệm bộ tiêu chí qua phương pháp Delphi

Kết quả khảo nghiệm Vòng 1:

Dự thảo ban đầu gồm 7 tiêu chí với 44 chỉ số được 13 chuyên gia đánh giá.

• Kiểm định Friedman cho kết quả giá trị Chi-Square = 134,49 ($df = 12$, $Sig = 0,00$), chứng minh có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê trong cách đánh giá giữa các chuyên gia thuộc các lĩnh vực chuyên môn khác nhau.
• Hệ số tin cậy Cronbach’s Alpha đạt 0,96 (và 0,97), khẳng định thang đo Likert 5 điểm có tính nhất quán nội tại rất cao.
• Hệ số ICC (Average Measures) đạt 0,96 (khoảng tin cậy 95%: 0,95 - 0,98; $F = 29,44$, $Sig = 0,00$), xác nhận độ tin cậy tuyệt đối của giá trị trung bình điểm đánh giá.

Sau vòng 1, có 30 chỉ số bị loại bỏ do không đạt chuẩn thống kê ($Mean < 4$, $IQR > 1$) hoặc do chuyên gia nhận định là thiếu tính khả thi, khó thu thập số liệu tại địa phương (ví dụ: chỉ số đếm số ngày vượt chuẩn chung toàn huyện, đếm số ấn phẩm cảnh báo ô nhiễm, xác định số cây bản địa bị chặt hạ, hay các quy định pháp luật đã hết hiệu lực như Nghị định 18/HĐBT và Nghị định 48/2002/NĐ-CP được chuyên gia góp ý thay thế bằng Nghị định 32/2006/NĐ-CP).

Kết quả khảo nghiệm Vòng 2:

Bộ công cụ được cấu trúc lại gồm 7 tiêu chí với 29 chỉ số (14 chỉ số kế thừa/chỉnh sửa từ vòng 1 và 15 chỉ số bổ sung mới theo đề xuất của chuyên gia).

• Kiểm định Friedman: Chi-Square = 48,62 ($df = 8$, $Sig = 0,00$), cho thấy mức độ phân hóa đánh giá giữa 9 chuyên gia vẫn tồn tại nhưng khoảng phân tán đã thu hẹp.
• Hệ số Cronbach’s Alpha đạt 0,827, bảo đảm độ tin cậy thang đo.
• Hệ số ICC (Average Measures) đạt 0,82 (khoảng tin cậy 95%: 0,71 - 0,91; $F = 5,78$, $Sig = 0,00$).
• Toàn bộ 29 chỉ số trong vòng 2 đều đạt yêu cầu thống kê ($Mean \ge 4$, $S \le 1$, $IQR \le 1$), tạo thành bộ tiêu chuẩn đồng thuận cuối cùng.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã xây dựng thành công bộ tiêu chí và chỉ số môi trường phục vụ giám sát, đánh giá du lịch bền vững tại huyện Ba Vì gồm 7 tiêu chí và 29 chỉ số cụ thể:

Tiêu chí	Mã số	Chỉ số môi trường được đồng thuận sau 2 vòng Delphi
1. Xử lý nước thải từ hoạt động du lịch	1.1	Nguồn phát sinh nước thải.
	1.2	Nước thải được xử lý tại hệ thống xử lý nước thải tập trung hoặc bể tự hoại, hố ga.
	1.3	Nước thải sau xử lý đạt QCVN 14:2008/BTNMT cột B (Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nước thải sinh hoạt) trước khi xả ra môi trường tiếp nhận không dùng cho mục đích cấp nước sinh hoạt.
	1.4	Đối với khu du lịch có bể bơi, tắm ngâm thảo dược... nước thải đạt QCTHNHN 02:2014/BTNMT (Quy chuẩn kỹ thuật Hà Nội về nước thải công nghiệp).
2. Quản lý chất thải rắn từ hoạt động du lịch	2.1	Nguồn phát sinh chất thải rắn.
	2.2	Có sự phân loại giữa chất thải rắn thông thường và chất thải nguy hại.
	2.3	Tổng lượng chất thải rắn phát sinh tại từng khu du lịch (tấn/người/năm) do hoạt động du lịch.
	2.4	Chất thải rắn thông thường được thu gom về khu lưu chứa tuân thủ Nghị định 38/2015/NĐ-CP và Quyết định 16/2013/QĐ-UBND của UBND TP. Hà Nội.
	2.5	Chất thải rắn nguy hại được thu gom vào khu lưu chứa riêng theo Thông tư 36/2015/TT-BTNMT.
	2.6	Có hệ thống thu gom rác với số lượng và khoảng cách thùng rác phù hợp đặc điểm, diện tích khu du lịch.
	2.7	Có hệ thống xử lý rác riêng hoặc có phương tiện vận chuyển rác đến bãi xử lý rác địa phương với tần suất 1 lần/ngày.
	2.8	Có nhân viên chuyên trách hoặc kiêm nhiệm chịu trách nhiệm quản lý rác thải tại khu du lịch.
3. Quản lý ô nhiễm không khí từ hoạt động du lịch	3.1	Nguồn phát sinh khí thải.
	3.2	Số ngày phát thải vượt tiêu chuẩn.
	3.3	Khí thải từ phương tiện vận chuyển khách, nhà vệ sinh, nhà ăn... (CO, $SO_2$, Pb).
	3.4	Tổ chức xử lý khí thải đạt QCVN 05:2013/BTNMT (Chất lượng không khí xung quanh) và QCTĐHN 01:2014/BTNMT (Khí thải công nghiệp bụi và chất vô cơ).
	3.5	Có công trình và kế hoạch bảo vệ môi trường (hệ thống cây xanh, thảm thực vật).
4. Kiểm soát tiếng ồn từ hoạt động du lịch	4.1	Mức độ tiếng ồn trong khu du lịch tính bằng decibel (dBA).
	4.2	Hoạt động phát sinh tiếng ồn tuân thủ QCVN 26:2010/BTNMT (Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về tiếng ồn).
	4.3	Bố trí luồng giao thông ra vào hợp lý.
5. Quản lý tác động cảnh quan thị giác của cơ sở hạ tầng	5.1	Số lượng nhà vệ sinh công cộng đạt chuẩn phục vụ du khách tại các khu chức năng và điểm tham quan chính.
	5.2	Mật độ xây dựng công trình trong khu nghỉ dưỡng/khu du lịch trên một hecta.
	5.3	Tỷ lệ cơ sở vật chất và hạ tầng du lịch phù hợp hoặc hài hòa với văn hóa bản địa.
6. Bảo tồn đa dạng sinh học, hệ sinh thái và cảnh quan	6.1	Số ngày mưa trong năm và tổng lượng mưa.
	6.2	Mức độ hiện diện của các loài cây bản địa.
	6.3	Việc khai thác động thực vật rừng tuân thủ Nghị định 32/2006/NĐ-CP về quản lý thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm.
7. Nâng cao nhận thức môi trường	7.1	Tỷ lệ các đơn vị lữ hành, khách sạn có chính sách và chiến lược môi trường.
	7.2	Số lượng doanh nghiệp du lịch thực hiện báo cáo đánh giá tác động môi trường định kỳ.
	7.3	Số vụ việc doanh nghiệp du lịch bị xử phạt vi phạm quy định bảo vệ tài nguyên và môi trường.
	7.4	Số lượng hoạt động giáo dục bảo vệ thiên nhiên, môi trường tại trường học địa phương và cho du khách.

Đóng góp chính của đề tài:

• Thiết lập quy trình tích hợp phương pháp Delphi chuyên gia đa ngành với các công cụ kiểm định thống kê toán học (Friedman, Cronbach's Alpha, ICC) để xây dựng bộ công cụ đánh giá có độ tin cậy và tính nhất quán khoa học cao.
• Chuyển hóa các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và quy chuẩn địa phương của Hà Nội (QCVN, QCTHNHN, Nghị định, Thông tư) thành các chỉ số định lượng cụ thể, có khả năng áp dụng trực tiếp cho các cơ sở kinh doanh và cơ quan quản lý du lịch tại huyện Ba Vì.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế:
  • Tỷ lệ chuyên gia phản hồi giảm từ vòng 1 (13 người) sang vòng 2 (9 người), tuy vẫn đảm bảo yêu cầu phân tích thống kê ($N \ge 30$ trường hợp/chỉ số và chuyên gia từ nhiều bên) nhưng cỡ mẫu chuyên gia còn tương đối hẹp.
  • Việc thu thập dữ liệu định lượng tại một số điểm du lịch miền núi còn gặp khó khăn do hệ thống theo dõi môi trường cơ sở chưa đồng bộ.
  • Nghiên cứu mới dừng lại ở bước xây dựng và thẩm định bộ tiêu chí về mặt lý thuyết chuyên gia trong khoảng thời gian 3 tháng thực hiện khóa luận, chưa triển khai áp dụng thử nghiệm thực tế tại từng doanh nghiệp để tính toán chỉ số tổng hợp.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Triển khai khảo nghiệm thực địa bộ 29 chỉ số tại các khu du lịch trọng điểm của Ba Vì (Ao Vua, Khoang Xanh, Vườn quốc gia Ba Vì) để chuẩn hóa thang điểm và trọng số cho từng chỉ số.
  • Xây dựng sổ tay hướng dẫn quy trình thu thập dữ liệu định kỳ dành cho cán bộ quản lý môi trường cấp huyện và ban điều hành các khu du lịch.

---

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tư liệu chuyên môn hữu ích cho:

• Sinh viên, học viên ngành Quản lý Tài nguyên Thiên nhiên, Khoa học Môi trường, Du lịch Sinh thái: Tham khảo phương pháp luận kết hợp kỹ thuật Delphi với các phép kiểm định thống kê đa biến (SPSS) trong việc thiết kế bộ chỉ thị đánh giá tài nguyên - môi trường.
• Cơ quan quản lý nhà nước (UBND huyện Ba Vì, Phòng Tài nguyên và Môi trường, Phòng Văn hóa - Thông tin, Ban Quản lý Vườn quốc gia Ba Vì): Sử dụng khung 29 chỉ số làm căn cứ kiểm tra, giám sát định kỳ tác động môi trường của các dự án du lịch trên địa bàn.
• Doanh nghiệp kinh doanh du lịch: Vận dụng các tiêu chí về xử lý nước thải, chất thải rắn, kiểm soát tiếng ồn và khí thải theo quy chuẩn để hoàn thiện hệ thống quản lý môi trường nội bộ.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Bộ tiêu chí hoàn chỉnh sau 2 vòng Delphi gồm bao nhiêu tiêu chí và chỉ số?
Bộ tiêu chí hoàn chỉnh gồm 7 tiêu chí lớn và 29 chỉ số thành phần (giảm từ 44 chỉ số ban đầu của vòng 1 sau khi loại bỏ các chỉ số không đạt chuẩn thống kê hoặc khó khả thi và bổ sung 15 chỉ số mới theo góp ý chuyên gia).

2. Nhóm chuyên gia tham gia đánh giá Delphi gồm những thành phần nào?
Vòng 1 có 13 chuyên gia (trên tổng số 15 người được mời) gồm 5 cán bộ thuộc Trung tâm Dịch vụ Du lịch Sinh thái và Giáo dục Môi trường Ba Vì, 5 cán bộ môi trường Công ty CP Ao Vua và 3 cán bộ môi trường Công ty Du lịch Đầm Long. Tất cả đều có từ 3 năm kinh nghiệm công tác. Vòng 2 có 9/13 chuyên gia tiếp tục phản hồi.

3. Các ngưỡng thống kê nào được tác giả sử dụng để sàng lọc chỉ số?
Tác giả áp dụng tiêu chuẩn: chỉ số được chọn phải có $Mean \ge 4$, $Median \ge 4$, $IQR \le 1$ và $S \le 1$ trên thang đo Likert 5 điểm. Độ tin cậy thang đo được xác nhận qua Cronbach's Alpha (đạt 0,96 ở vòng 1 và 0,827 ở vòng 2) cùng hệ số ICC Average Measures (đạt 0,96 ở vòng 1 và 0,82 ở vòng 2).

4. Những quy chuẩn kỹ thuật môi trường nào được đưa vào các chỉ số cuối cùng?
Các quy chuẩn và văn bản pháp luật tích hợp bao gồm: QCVN 14:2008/BTNMT (nước thải sinh hoạt), QCTHNHN 02:2014/BTNMT (nước thải công nghiệp), Nghị định 38/2015/NĐ-CP và Quyết định 16/2013/QĐ-UBND (chất thải rắn thông thường), Thông tư 36/2015/TT-BTNMT (chất thải nguy hại), QCVN 05:2013/BTNMT và QCTĐHN 01:2014/BTNMT (chất lượng không khí và khí thải), QCVN 26:2010/BTNMT (tiếng ồn), và Nghị định 32/2006/NĐ-CP (quản lý động thực vật rừng nguy cấp, quý, hiếm).

5. Doanh thu du lịch huyện Ba Vì giai đoạn 2016 - 2018 được tác giả ghi nhận như thế nào?
Theo số liệu từ Phòng Văn hóa và Thông tin huyện Ba Vì trích dẫn trong khóa luận, doanh thu từ du lịch đạt 260 tỷ đồng năm 2016, tăng lên 276 tỷ đồng năm 2017 (tăng 4% so với 2016) và đạt 336 tỷ đồng vào năm 2018.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Bùi Thùy Linh đã giải quyết bài toán cấp thiết về đánh giá tính bền vững môi trường trong hoạt động du lịch tại huyện Ba Vì. Bằng việc ứng dụng phương pháp Delphi 2 vòng kết hợp kiểm định thống kê toán học chặt chẽ, nghiên cứu đã xây dựng thành công bộ công cụ gồm 7 tiêu chí và 29 chỉ số bám sát các quy chuẩn kỹ thuật hiện hành của Việt Nam và thành phố Hà Nội. Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn phục vụ công tác quản lý, giám sát môi trường du lịch cho chính quyền địa phương và các doanh nghiệp trên địa bàn Ba Vì.

Trích đoạn nội dung tài liệu

z MINISTRY OF AGRICULTURE AND RURAL DEVELOPMENT VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY OF FORESTRY STUDENT THESIS Generating environmental criteria and indicators in monitoring and assessing sustainable tourism in Ba Vi District, Hanoi, Vietnam Major: Natural Resources Management Code: D850101 Faculty: Forest Resources and Environmental Management Student: Bui Thuy Linh Student ID: 1553090425 Class: K60 Natural Resources Management Course: 2015 – 2019 Advanced Education Program Developed in collaboration with Colorado State University, USA Supervisor: Ph. Nguyen Thi Thanh An Hanoi, 2019 1 ACKNOWLEDGEMENT To complete this thesis, I received assistance and supports from my supervisor and departments of Vietnam national university of forestry as well as tourism organizations. I am very grateful to Ba Vi National Park’s staffs, who helped and provided necessary information to me. I also thank the staffs in the People's Committee of Ba Vi District, Ao Vua Joint Stock Company for helping me to collect data.

Especially I would like to thank my supervisor Ph. Nguyen Thi Thanh An, who directly supported me throughout the process of conducting the thesis, for her patience, motivation, enthusiasm, and immense knowledge. Her guidance helped me all the time in studying and writing this thesis. I sincerely thank you! i TABLE OF CONTENT ACKNOWLEDGEMENT.

i TABLE OF CONTENT .ii TABLE LIST .iv FIGURE LIST. GOALS AND OBJECTIVES. STUDY SITE AND METHODOLOGY. Current situation of population and humanities resources.

Process of implementing the topic. Methods of general information collection. Current situation of tourism development in Ba Vi District. Tourism development potential.

The main types of Ba Vi Tourism. Challenges for tourism development of Ba Vi District. Generating environmental criteria and indicators in monitoring and assessing sustainable tourism in Ba Vi District, Hanoi, Vietnam. Test results in round 1.

Test results in round 2. CONCLUSIONS AND LIMITATIONS OF THE TOPIC. General conclusions and contributions to the topic. Limitations of the topic.

45 REFERENCES APPENDIX iii TABLE LIST Table 1. The number of tourists in 2016-2018 in Ba Vi District. 20 Table 2: List of tourism business in Ba Vi District, Hanoi. 21 Table 3: Recommended criteria and indicators for consultation with experts on sustainable tourism monitoring and evaluation in Ba Vi District, Hanoi, Vietnam in round 1.

25 Table 4: Statistical description of evaluation results of experts after round 1. 28 Table 5: Test results by Friedman test round 1. 30 Table 6: Calculation results of Cronbach’s Alpha in round 1. 30 Table 7: Calculation results of Intraclass Correlation Coefficient in round 1.

31 Table 8: A summary of criteria removed after round 1. 32 Table 9: A summary of some general ideas for indicators removed after round 1. 32 Table 10: Recommended criteria and indicators for consultation with experts on sustainable tourism monitoring and evaluation in Ba Vi District, Hanoi, Vietnam in round 2. 34 Table 11: Statistical description of evaluation results of experts after round 2.

36 Table 12: Test results by Friedman test round 2. 38 Table 13: Calculation results of Cronbach’s Alpha in round 2. 38 Table 14: Calculation results of Intraclass Correlation Coefficientin round 2. 39 Table 15: Set of environmental criteria and indicators to monitoring and assessing sustainable tourism after 2 Delphi rounds.

40 iv FIGURE LIST Figure 1. Ba Vi Tourism Map. 5 Figure 2: The thesis’s analysis framework. 10 v ABSTRACT Tourism industry is important because the benefits it brings and its role as a commercial activity that creates demand and growth for many more industries.

Tourism not only contributes towards more economic activities but also generates more employment, revenues and play a significant role in development. Ba Vi District is blessed with beautiful untouched countryside and is strongly imbued with many cultural and historical characteristics. Ba Vi has great potential for developing spiritual, ecological and relaxation tours and it is striving to turn tourism into a spearhead economic sector. However, in recent years, tourism has been causing inadequacies and constraints in Ba Vi's environment.