Chương 1: Tổng quan vấn đề nghiên cứu Chương 2: Cơ sở lý luận phát triển dịch vụ giao nhận hàng nguyên container (FCL) xuất nhập khẩu bằng đường biển tại doanh nghiệp giao nhận vận tải quốc tế Chương 3: Thực trạng phát triển dịch vụ giao nhận hàng hóa quốc tế nguyên container (FCL) xuất nhập khẩu bằng đường biển tại Công ty TNHH Vận tải Bách Việt Chương 4: Định hướng và giải pháp phát triển dịch vụ giao nhận hàng nguyên container (FCL) xuất nhập khẩu bằng đường biển tại Công ty TNHH Vận tải Bách Việt 15 CHƯƠNG II: CƠ SỞ LÝ LUẬN PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ GIAO NHẬN HÀNG NGUYÊN CONTAINER (FCL) XUẤT NHẬP KHẨU BẰNG ĐƯỜNG BIỂN TẠI DOANH NGHIỆP GIAO NHẬN VẬN TẢI QUỐC TẾ 2. Khái quát về dịch vụ giao nhận hàng nguyên conatainer bằng đường biển 2. Khái niệm về dịch vụ giao nhận hàng hóa nguyên container (FCL) Theo luật Thương mại Việt Nam 2005, giao nhận hàng hóa là dịch vụ thương mại, theo đó người làm dịch vụ giao nhận hàng hóa nhận hàng từ người gửi, tổ chức việc vận chuyển, lưu kho, lưu bãi, làm các thủ tục giấy tờ và các dịch vụ khác có liên quan để giao hàng cho người nhận theo sự ủy thác của khách hàng. Theo quy tắc mẫu của FIATA, dịch vụ giao nhận hàng hóa được định nghĩa như là bất kỳ loại dịch vụ nào liên quan đến vận chuyển, gom hàng, lưu kho, bốc xếp, đóng gói hay phân phối hàng hóa cũng như cũng như các dịch vụ tư vấn hay có liên quan đến các dịch vụ trên, kể cả các vấn đề hải quan, tài chính, mua bảo hiểm, thanh toán, thu thập chứng từ liên quan đến hàng hóa Dịch vụ giao nhận hàng hoá xuất nhập khẩu bằng đường biển là hoạt động vận tài có liệu quan đến việc sử dụng kết cấu hạ tầng và phương tiện vận tải biển, đó là việc sử dụng những khu đất, khu nước gắn liền với các tuyển đường biển nối liền các quốc gia, các vùng lãnh thổ, hoặc các khu vực trong phạm vi một quốc gia, và việc sử dụng tàu biển, các thiết bị xếp dỡ.để phục vụ việc dịch chuyển hành khách và hàng hoa trên những tuyến đường biển (Theo vnll.vn) Theo Uỷ ban kỹ thuật của tổ chức ISO đã đưa ra định nghĩa tổng quát về container.
Theo ISO – Container là một dụng cụ vận tải có các đặc điểm: + Có hình dáng cố định, bền chắc, để được sử dựng nhiều lần + Có cấu tạo đặc biệt để thuận tiện cho việc chuyên chở bằng một hoặc nhiều phương tiện vận tải, hàng hóa không phải xếp dỡ ở cảng dọc đường. + Có thiết bị riêng để thuận tiện cho việc xếp dỡ và thay đổi từ công cụ vận tải này sang công cụ vận tải khác. + Có cấu tạo đặc biệt để thuận tiện cho việc xếp hàng vào và dỡ hàng ra. + Có dung tích không ít hơn 1m3 16 Dịch vụ giao nhận vận tải bằng container là dịch vụ vận chuyển hàng hóa từ nơi gửi hàng đến nơi nhận hàng bằng container, trong đó người giao nhận (freight forwarder) ký hợp đồng vận chuyển với chủ hàng, đồng thời cũng ký hợp đồng đổi ứng với người vận tải để thực hiện dịch vụ Như vậy, dịch vụ giao hàng nguyên container (FCL) xuất nhập khẩu bằng đường biển được hiểu đơn giản là dịch vụ vận chuyển hàng hóa từ nơi gửi hàng đến nơi nhận hàng bằng container mà trong đó người gửi hàng có đủ khối lượng hàng đồng nhất để chất đầy một hoặc nhiều container để vận chuyển, người gửi hàng có trách nhiệm đóng hàng và người nhận hàng có trách nhiệm dỡ hàng khỏi container.
Đặc điểm của dịch vụ giao nhận hàng hóa nguyên container (FCL) Dịch vụ giao nhận hàng nguyên container (FCL) cũng mang những đặc điểm của dịch vụ giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường biển nói chung: - Là “hàng hóa vô hình” nên không có tiêu chuẩn đánh giá chất lượng đồng nhất - Không thể cất giữ trong kho, quá trình sản xuất và tiêu dùng diễn ra đồng thời - Chất lượng của dịch vụ phụ thuộc vào cảm nhận của người được phục vụ - Là hoạt động không tạo ra sản phẩm vật chất mà chỉ làm cho đối tượng thay đổi vị trí về mặt không gian, không tác động về mặt kỹ thuật làm thay đổi các đối tượng đó. Nhưng giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường biển lại có tác động tích cực đến sự đến sự phát triển của sản xuất và nâng cao đời sống nhân dân. - Tính thụ động: Phụ thuộc rất nhiều vào nhu cầu của khách hàng, các quy định của người vận chuyển, các ràng buộc về luật pháp, thể chế của chính phủ (nước xuất khẩu, nước nhập khẩu, nước thứ ba,.) - Tính thời vụ: Do là dịch vụ phục vụ cho hoạt động xuất nhập khẩu nên nó phụ thuộc rất lớn vào lượng hàng hóa xuất nhập khẩu. Thông thường hoạt động XNK mang tính chất thời vụ nên hoạt động giao nhận cũng chịu ảnh hưởng của tính thời vụ ví dụ như mùa hè hay trước tết là thời điểm cao điểm của hoạt động XNK Bên cạnh những đặc điểm chung của dịch vụ giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường biển, giao nhận hàng nguyên container (FCL) còn mang một số đặc điểm riêng: 17 - Dịch vụ giao nhận hàng nguyên container (FCL) thích hợp khi vận chuyển hàng hóa có số lượng lớn hoặc các loại mặt hàng cồng kềnh, kích thước lớn không thể dùng chung một container.
- Tổng thời gian giao nhận vận chuyển hàng (FCL) thường ngắn hơn (LCL) do hàng hóa chỉ cần được xếp lên hoặc dỡ khỏi container và vận chuyển chúng đến địa điểm cuối cùng. - Sau khi hàng hóa được xếp hoàn tất vào container, container đó sẽ được niêm phong và tiến hành vận chuyển, giúp giảm thiểu khả năng hư hỏng cho hàng hóa. - Dịch vụ giao nhận hàng nguyên container (FCL) thì chủ hàng sẽ không mất chi phí khai thác hàng tại kho CFS như hàng lẻ mà sẽ kéo nguyên container vào lên cảng hoặc kéo về kho cho khách hàng luôn. Nội dung của dịch vụ giao nhận hàng hóa nguyên container (FCL) xuất nhập khẩu bằng đường biển Dịch vụ giao nhận hàng hóa nguyên container (FCL) có thể được phân thành các loại tương ứng như sau: - Dịch vụ giao nhận hàng FCL từ cảng đến cảng (CY-CY) (Container Yard – Container Yard): Là một hình thức giao nhận hàng FCL, hiểu đơn giản là giao hàng từ Bãi container (người gửi hàng) – Bãi container (người nhận hàng).
Người gửi hàng/ chủ hàng (Shipper) sẽ kéo Container hàng về hạ tại bãi được hãng tàu chỉ định (trên Booking confirmation). Hãng tàu có trách nhiệm với Container hàng này từ khi nó được hạ tại bãi thuộc cảng xếp hàng (POL), sẵn sàng để bốc lên tàu cho đến khi được dỡ xuống bãi Container chỉ định tại cảng dỡ hàng (POD). Người nhận hàng/ chủ hàng (Consignee) sẽ làm thủ tục nhập khẩu, lấy và kéo Container hàng khỏi bãi về kho hàng của họ. - Dịch vụ giao nhận hàng FCL đến/về cảng ICD: Dịch vụ giao nhận hàng tại cảng ICD, hàng container sẽ được tập kết tại cảng cạn ở nước xuất khẩu hoặc nước nhập khẩu, tạo thuận lợi cho việc giao nhận hàng, giải phóng hàng container nhanh hơn.
Cảng biển trở thành hành lang luân chuyển hàng hóa tới trung tâm điều phối vào các ICD (Depot). Cảng cạn sẽ là bãi chứa container rỗng, container 18 lạnh, kho ngoại quan, đóng gói chân không hàng hóa và vẽ mã hiệu hàng, vệ sinh và sửa chữa container,. * Quy trình giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu nguyên container: - Quy trình giao nhận hàng nhập khẩu nguyên container (FCL) Bước 1: Nắm tình hình chuẩn bị hàng hóa và phương tiện vận tải Tùy vào điều kiện Incoterms cũng như yêu cầu về dịch vụ giao nhận của khách hàng, FWD sẽ nắm bắt và theo sát kế hoạch hàng và tình hình chuẩn bị chứng từ của chủ hàng. Thông tin mà FWD cần khai thác 1 số thông tin chủ chốt của khách hàng bao gồm volume, payload, POL, POD, Incoterms, tên hàng hóa, dự kiến ngày hàng ready,.
Sau khi đã nắm được thông tin của khách hàng, FWD tiến hành lấy book bằng cách liên hệ với Agent đầu nước ngoài hoặc liên hệ trực tiếp với hãng tàu nhờ lấy chỗ trên phương tiện vận tải và đăng ký chuyến phương tiện vận tải. Sau khi Agent gửi SO cho FWD, FWD tiến hành vận chuyển hàng cho khách đến nơi mà khách yêu cầu Bước 2: Chuẩn bị chứng từ nhận hàng nhập khẩu FWD nhận pre-alert và bản chụp chứng từ từ đại lý nước ngoài Dựa trên A/N mà hãng tàu phát hành, FWD tiến hành gửi một bản A/N cho khách hàng, thông thường trước khoảng 1-2 ngày trước ngày dự kiến hàng đến Sau khi tàu cập cảng, FWD sẽ nắm tình hình hoặc thay mặt chủ hàng đem theo vận đơn gốc cùng giấy giới thiệu của bên công ty khách hàng tới hãng tàu để lấy lệnh giao hàng D/O và đóng lệ phí cho khách (một số loại phí khi lấy lệnh giao hàng như phí làm D/O, phí THC, phí vệ sinh container, Handling,. Nếu là lệnh nối thì có thể bạn phải tới một đại lý giao nhận chỉ định khác. Bên cạnh đó, nhân viên giao hàng sẽ được hãng tàu đưa cho ký vào 01 bản D/O, và đây là bản mà hãng tàu sẽ giữ lại lưu trữ.
Trong trường hợp phát sinh trục trặc, thì bản D/O này giúp họ xác nhận đã hoàn tất nhiệm vụ trao lệnh D/O. Ngoài ra, người giao nhận còn cần phải đối chiếu các thông tin giữa B/L và D/O, trong trường hợp phát hiện sai lệch cần yêu cầu hãng tàu sửa ngay 19 Bước 3: Nhận hàng hóa tại điểm quy định Người giao nhận phối hợp cùng với người nhận hàng/người nhập khẩu để thực hiện các công việc: Khai báo và thông quan hàng hóa nhập khẩu. Người giao nhận có thể khai bảo dưới tên của chủ hàng hoặc dưới tên chính mình (đại lý khai báo hải quan). FWD có thể sử dụng phần mềm ECUS5/VNACCS của cơ quan Hải quan hoặc có thể dùng các phần mềm khác đã đăng ký với cơ quan chức năng và được cấp phép.
Khi truyền tờ khai hải quan thành công, thì hệ thống tiếp nhận sẽ thông báo tự động cho bạn các thông tin như: số tiếp nhận, số tờ khai và tình trạng phân luồng hàng hóa (xanh/vàng/đỏ). Mang D/O cùng bộ chứng từ nhận hàng đến Văn phòng quản lý tại cảng để xác nhận D/O đồng thời mang 1 bản D/O đến Hải quan giám sát cảng để đối chiếu với Manifest Đến bãi và tìm vị trí container Đến phòng Điều độ của cảng nộp phí lưu kho, phí xếp dỡ container, nộp biên lai thanh toán các phí này cùng với D/O để đổi lấy phiếu xuất kho cho phép hàng rời khỏi cảng.