Luận văn thạc sĩ dạy học chủ đề phương trình hệ phương trình cho học sinh ở trung tâm giáo dục thường xuyên chương mỹ hà nội

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu dạy học phương trình và hệ phương trình cho học sinh tại trung tâm giáo dục thường xuyên Chương Mỹ, Hà Nội.

• Tác giả: Trần Thanh Khuê
• Người hướng dẫn: TS. Lê Huy Dũng
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Sư phạm Toán
• Đề tài: Dạy Học Chủ Đề Phương Trình, Hệ Phương Trình Cho Học Sinh Ở Trung Tâm Giáo Dục Thường Xuyên Chương Mỹ, Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
• 1.1. Một số vấn đề liên quan đến việc nâng cao tính tích cực của học sinh
• 1.1.1. Tính tích cực nhận thức của học sinh
• 1.1.2. Một số nghiên cứu về việc nâng cao tính tích cực của học sinh
• 1.1.3. Ứng dụng các PPDH tích cực nhằm nâng cao tính tích cực nhận thức của học sinh
• 1.1.3.1. Phương pháp dạy học tích cực
• 2. CHƯƠNG 2: MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO TÍNH TÍCH CỰC DẠY HỌC CHỦ ĐỀ PHƯƠNG TRÌNH, HỆ PHƯƠNG TRÌNH Ở TRUNG TÂM GIÁO DỤC THƯỜNG XUYÊN CHƯƠNG MỸ, HÀ NỘI
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về dạy học phương trình cho học sinh Chương Mỹ

Dạy học phương trình là một phần quan trọng trong chương trình toán học tại các trung tâm giáo dục thường xuyên. Tại Chương Mỹ, việc dạy học phương trình không chỉ giúp học sinh nắm vững kiến thức mà còn phát triển kỹ năng giải quyết vấn đề. Đặc biệt, phương trình bậc nhất và bậc hai là những nội dung cơ bản mà học sinh cần làm quen. Việc áp dụng các phương pháp dạy học tích cực sẽ giúp học sinh hứng thú hơn với môn toán.

1.1. Khái niệm và vai trò của phương trình trong toán học

Phương trình là một biểu thức toán học thể hiện mối quan hệ giữa các đại lượng. Chúng đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển tư duy logic và khả năng phân tích của học sinh. Việc hiểu rõ về phương trình giúp học sinh áp dụng vào thực tiễn cuộc sống.

1.2. Đặc điểm học sinh trung tâm Chương Mỹ

Học sinh tại trung tâm Chương Mỹ thường có xuất phát điểm khác nhau về kiến thức toán học. Nhiều em gặp khó khăn trong việc tiếp thu kiến thức mới. Do đó, việc áp dụng các phương pháp dạy học phù hợp là rất cần thiết để nâng cao hiệu quả học tập.

II. Thách thức trong dạy học phương trình cho học sinh Chương Mỹ

Dạy học phương trình cho học sinh tại Chương Mỹ gặp nhiều thách thức. Một trong số đó là sự thiếu hứng thú của học sinh đối với môn toán. Nhiều em cảm thấy môn học này khô khan và khó hiểu. Bên cạnh đó, việc thiếu tài liệu hỗ trợ và phương pháp dạy học chưa hiệu quả cũng là những vấn đề cần giải quyết.

2.1. Thiếu hứng thú và động lực học tập

Nhiều học sinh không thấy được sự liên quan giữa phương trình và thực tiễn. Điều này dẫn đến việc các em không có động lực để học tập. Cần có những biện pháp để khơi dậy niềm đam mê học toán cho học sinh.

2.2. Khó khăn trong việc tiếp cận kiến thức

Học sinh thường gặp khó khăn trong việc hiểu và áp dụng các khái niệm toán học. Việc này không chỉ do nội dung phức tạp mà còn do phương pháp dạy học chưa phù hợp. Cần có sự đổi mới trong cách tiếp cận để giúp học sinh dễ dàng hơn trong việc tiếp thu kiến thức.

III. Phương pháp dạy học tích cực cho chủ đề phương trình

Để nâng cao hiệu quả dạy học phương trình, việc áp dụng các phương pháp dạy học tích cực là rất cần thiết. Các phương pháp này không chỉ giúp học sinh tiếp thu kiến thức một cách chủ động mà còn phát triển kỹ năng giải quyết vấn đề. Một số phương pháp có thể áp dụng bao gồm học nhóm, thảo luận và sử dụng công nghệ thông tin.

3.1. Học nhóm và thảo luận

Học nhóm giúp học sinh trao đổi ý kiến và giải quyết vấn đề một cách hiệu quả. Thảo luận trong nhóm không chỉ giúp các em hiểu sâu hơn về phương trình mà còn phát triển kỹ năng giao tiếp và làm việc nhóm.

3.2. Sử dụng công nghệ thông tin trong dạy học

Công nghệ thông tin có thể hỗ trợ dạy học phương trình thông qua các phần mềm và ứng dụng học tập. Việc sử dụng công nghệ giúp học sinh hứng thú hơn và dễ dàng tiếp cận kiến thức.

IV. Ứng dụng thực tiễn của phương trình trong đời sống

Phương trình không chỉ là lý thuyết mà còn có ứng dụng thực tiễn trong nhiều lĩnh vực. Việc giúp học sinh nhận thức được điều này sẽ tạo động lực học tập cho các em. Các bài toán thực tiễn liên quan đến phương trình sẽ giúp học sinh thấy được giá trị của môn toán trong cuộc sống hàng ngày.

4.1. Các bài toán thực tiễn liên quan đến phương trình

Các bài toán thực tiễn như tính toán chi phí, dự đoán doanh thu hay phân tích dữ liệu đều có thể được giải quyết bằng phương trình. Việc áp dụng phương trình vào thực tiễn giúp học sinh thấy được sự cần thiết của môn học.

4.2. Tạo động lực học tập thông qua ứng dụng thực tiễn

Khi học sinh thấy được sự liên quan giữa kiến thức và thực tiễn, các em sẽ có động lực học tập hơn. Việc này không chỉ giúp các em hiểu bài mà còn phát triển tư duy phản biện và khả năng giải quyết vấn đề.

V. Kết luận và hướng phát triển dạy học phương trình

Dạy học phương trình cho học sinh trung tâm Chương Mỹ cần có sự đổi mới trong phương pháp và cách tiếp cận. Việc áp dụng các phương pháp dạy học tích cực sẽ giúp học sinh hứng thú hơn với môn toán. Đồng thời, cần có sự kết hợp giữa lý thuyết và thực tiễn để nâng cao hiệu quả học tập.

5.1. Đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng dạy học

Cần có các giải pháp cụ thể để nâng cao chất lượng dạy học phương trình. Việc đào tạo giáo viên và cung cấp tài liệu hỗ trợ là rất cần thiết để cải thiện tình hình hiện tại.

5.2. Tương lai của dạy học phương trình tại Chương Mỹ

Tương lai của dạy học phương trình tại Chương Mỹ sẽ phụ thuộc vào sự đổi mới trong phương pháp dạy học và sự hỗ trợ từ các cơ quan chức năng. Việc này sẽ giúp học sinh phát triển toàn diện và nâng cao chất lượng giáo dục tại địa phương.

Nội dung chính

## Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện đại, việc nâng cao chất lượng dạy học Toán, đặc biệt là chủ đề phương trình và hệ phương trình, đóng vai trò quan trọng trong phát triển năng lực học sinh. Tại Trung tâm Giáo dục Thường xuyên (GDTX) Chương Mỹ, Hà Nội, thực trạng học sinh còn thiếu tính tích cực trong học tập, với khoảng 60% học sinh không thích học Toán và chỉ 10% thực sự yêu thích môn học này. Mục tiêu nghiên cứu nhằm áp dụng các phương pháp dạy học tích cực để nâng cao tính chủ động, sáng tạo của học sinh trong học tập chủ đề phương trình, hệ phương trình, góp phần cải thiện kết quả học tập và phát triển năng lực vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Nghiên cứu được thực hiện trong khoảng thời gian từ tháng 10/2018 đến tháng 4/2019 tại Trung tâm GDTX Chương Mỹ, Hà Nội. Ý nghĩa của nghiên cứu được thể hiện qua việc tăng cường hiệu quả dạy học, nâng cao tỷ lệ học sinh tích cực tham gia học tập và cải thiện điểm số kiểm tra chuyên đề, từ đó góp phần nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông trong hệ thống giáo dục thường xuyên.

## Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

### Khung lý thuyết áp dụng

- **Tính tích cực nhận thức của học sinh**: Được hiểu là sự chuyển biến từ tiếp nhận thụ động sang chủ động tìm kiếm tri thức, bao gồm các loại tích cực tái hiện, tìm tòi và sáng tạo.
- **Phương pháp dạy học tích cực**: Tập trung phát huy tính chủ động, sáng tạo của học sinh thông qua các hoạt động học tập cá nhân và nhóm, kết hợp tự đánh giá và đánh giá lẫn nhau.
- **Phương pháp đàm thoại phát hiện**: Giáo viên sử dụng hệ thống câu hỏi dẫn dắt học sinh phát hiện kiến thức mới.
- **Phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề**: Học sinh được đặt trong tình huống có vấn đề để phát hiện và tự giải quyết, phát triển năng lực tư duy sáng tạo.
- **Phương pháp dạy học hợp tác trong nhóm nhỏ**: Tổ chức học sinh thành nhóm nhỏ để thảo luận, trao đổi và xây dựng kiến thức chung.

### Phương pháp nghiên cứu

- **Nguồn dữ liệu**: Thu thập từ khảo sát thực trạng dạy và học tại Trung tâm GDTX Chương Mỹ, bao gồm phiếu khảo sát học sinh, giáo viên, dự giờ và trao đổi trực tiếp.
- **Phương pháp phân tích**: Sử dụng phương pháp định tính và định lượng để đánh giá mức độ tích cực của học sinh, hiệu quả các phương pháp dạy học tích cực và so sánh kết quả giữa lớp thực nghiệm và lớp đối chứng.
- **Timeline nghiên cứu**: Nghiên cứu và thực nghiệm từ tháng 10/2018 đến tháng 4/2019, bao gồm khảo sát thực trạng, áp dụng phương pháp mới và đánh giá kết quả.

## Kết quả nghiên cứu và thảo luận

### Những phát hiện chính

- Khoảng 60% học sinh GDTX Chương Mỹ không thích học Toán, chỉ 10% có hứng thú với môn học.
- Trong giờ học, 75% học sinh chủ yếu nghe và ghi chép, chỉ 7% thường xuyên làm việc nhóm, 9% tự làm bài tập trên lớp.
- Giáo viên đã áp dụng các phương pháp tích cực như đàm thoại, phát hiện và giải quyết vấn đề, học nhóm nhưng chưa đồng bộ và thường xuyên.
- Kết quả kiểm tra chuyên đề cho thấy lớp thực nghiệm có điểm trung bình cao hơn lớp đối chứng khoảng 15%, tỷ lệ học sinh đạt điểm khá giỏi tăng từ 30% lên 50%.

### Thảo luận kết quả

Nguyên nhân học sinh thiếu tích cực do nhiều yếu tố như thiếu môi trường học tập thân thiện, phương pháp dạy học truyền thống, hạn chế về cơ sở vật chất và thiết bị hỗ trợ. Việc áp dụng các phương pháp dạy học tích cực đã góp phần nâng cao sự chủ động, sáng tạo của học sinh, tạo không khí học tập tích cực hơn. So sánh với các nghiên cứu trong ngành giáo dục, kết quả phù hợp với xu hướng đổi mới phương pháp dạy học nhằm phát triển năng lực học sinh. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ phân bố mức độ tích cực của học sinh và bảng so sánh điểm số giữa các lớp thực nghiệm và đối chứng.

## Đề xuất và khuyến nghị

- **Tăng cường bồi dưỡng giáo viên** về phương pháp dạy học tích cực, kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy, nhằm nâng cao năng lực sư phạm và đổi mới phương pháp dạy học. Mục tiêu đạt 80% giáo viên được đào tạo trong vòng 1 năm.
- **Ứng dụng công nghệ thông tin** và phần mềm hỗ trợ như Mathcab để trực quan hóa bài giảng, tăng tính hấp dẫn và hiệu quả học tập. Thực hiện trong 6 tháng tiếp theo với sự phối hợp của trung tâm CNTT.
- **Tổ chức học tập nhóm và thảo luận** thường xuyên, khuyến khích học sinh phát biểu ý kiến, trao đổi kinh nghiệm, nâng cao kỹ năng hợp tác và tự học. Mục tiêu tăng tỷ lệ học sinh tham gia nhóm lên 50% trong năm học tới.
- **Cải thiện cơ sở vật chất và trang thiết bị** như phòng học chuyên môn, máy chiếu, tài liệu tham khảo để hỗ trợ tốt hơn cho quá trình dạy và học. Kế hoạch đầu tư trong 2 năm tới với sự hỗ trợ của ban giám đốc trung tâm.
- **Đổi mới đánh giá học sinh** theo hướng đánh giá quá trình, kết hợp tự đánh giá và đánh giá đồng đẳng, nhằm khuyến khích học sinh phát huy tính tích cực và sáng tạo trong học tập.

## Đối tượng nên tham khảo luận văn

- **Giáo viên Toán GDTX**: Áp dụng các phương pháp dạy học tích cực để nâng cao hiệu quả giảng dạy và phát triển năng lực học sinh.
- **Nhà quản lý giáo dục**: Tham khảo để xây dựng chính sách đào tạo, bồi dưỡng giáo viên và cải thiện điều kiện dạy học tại các trung tâm GDTX.
- **Sinh viên sư phạm Toán**: Nắm bắt các phương pháp dạy học hiện đại, thực tiễn để chuẩn bị tốt cho công tác giảng dạy tương lai.
- **Nhà nghiên cứu giáo dục**: Tham khảo kết quả nghiên cứu về phương pháp dạy học tích cực và thực trạng giáo dục thường xuyên để phát triển các đề tài nghiên cứu tiếp theo.

## Câu hỏi thường gặp

1. **Phương pháp dạy học tích cực là gì?**  
Là phương pháp tập trung phát huy tính chủ động, sáng tạo của học sinh thông qua các hoạt động học tập cá nhân và nhóm, giúp học sinh tự lực khám phá kiến thức.

2. **Tại sao học sinh GDTX thường thiếu tích cực trong học tập?**  
Do nhiều nguyên nhân như phương pháp dạy học truyền thống, thiếu môi trường học tập thân thiện, hạn chế về thiết bị hỗ trợ và động cơ học tập chưa đúng.

3. **Các phương pháp tích cực nào được áp dụng trong nghiên cứu?**  
Bao gồm đàm thoại phát hiện, phát hiện và giải quyết vấn đề, dạy học hợp tác trong nhóm nhỏ.

4. **Ứng dụng công nghệ thông tin giúp gì cho dạy học?**  
Giúp trực quan hóa bài giảng, tăng tính hấp dẫn, hỗ trợ học sinh tự học và tăng khả năng tương tác giữa giáo viên và học sinh.

5. **Làm thế nào để đánh giá hiệu quả của phương pháp dạy học tích cực?**  
Thông qua khảo sát mức độ tích cực của học sinh, so sánh điểm số kiểm tra chuyên đề giữa lớp thực nghiệm và lớp đối chứng, cũng như phản hồi từ giáo viên và học sinh.

## Kết luận

- Nghiên cứu đã làm rõ vai trò quan trọng của phương pháp dạy học tích cực trong nâng cao tính tích cực nhận thức của học sinh GDTX.  
- Thực trạng dạy và học tại Trung tâm GDTX Chương Mỹ còn nhiều hạn chế, đặc biệt về tính tích cực và phương pháp giảng dạy.  
- Áp dụng các phương pháp tích cực và công nghệ thông tin đã cải thiện đáng kể hiệu quả học tập và sự tham gia của học sinh.  
- Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao chất lượng dạy học và phát triển năng lực học sinh trong thời gian tới.  
- Khuyến khích các bên liên quan tiếp tục nghiên cứu, áp dụng và hoàn thiện các phương pháp dạy học tích cực để đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục hiện đại.

Triển khai đào tạo giáo viên, đầu tư trang thiết bị, tổ chức thực nghiệm mở rộng và đánh giá định kỳ để đảm bảo hiệu quả bền vững của các giải pháp.

**Kêu gọi:** Các nhà quản lý, giáo viên và nhà nghiên cứu hãy cùng chung tay đổi mới phương pháp dạy học, tạo môi trường học tập tích cực, sáng tạo cho học sinh GDTX trên toàn quốc.

Trích đoạn nội dung tài liệu

đặt vấn đề nghiên cứu phát huy tính tích cực nhận thức trong quá trình tổ chức dạy học nói chung dƣới nhiều góc độ và cách tiếp cận khác nhau. Đặc biệt là những năm gần đây việc dạy học tích cực trong các nhà trƣờng đƣợc quan tâm hơn nữa dƣới nhiều thuật ngữ 7 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] khác nhau nhƣ: “phương pháp dạy học tích cực”, “dạy học hướng vào người học”, “dạy học lấy học sinh làm trung tâm”, “dạy học tập trung vào người học”, … nhằm nâng cao chất lƣợng dạy học, phát huy đƣợc tính tích cực, tự lực, chủ động và sáng tạo của học sinh. Ở nƣớc ta, dạy học phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh cũng xuất hiện từ rất sớm và cũng nhanh chóng phát triển mạnh ở các trƣờng trong cả nƣớc, do những đòi hỏi của sự phát triển kinh tế, xã hội cũng nhƣ các nhân tố bên trong quá trình dạy học đặt ra sự bức thiết phải phát triển lý luận dạy học nói chung và phƣơng pháp dạy học nói riêng. Đã có nhiều công trình nghiên cứu về dạy học phát huy tính tích cực của các tác giả nhƣ: Nguyễn Ngọc Bảo: Phát triển tính tích cực, tự lực của học sinh trong quá trình dạy học [1], Nguyễn Lăng Bình: Dạy và học tích cực một số phương pháp và kỹ thuật dạy học [2], Nguyễn Kỳ: Mô hình dạy học tích cực, lấy người học làm trung tâm [9]; Phương pháp giáo dục tích cực [10], Phạm Viết Vƣợng: Bàn về phương pháp giáo dục tích cực[16],… đã đóng góp không nhỏ cả về lý luận lẫn thực tiễn vào đổi mới phƣơng pháp dạy học.

Các công trình cũng đã vạch ra các phƣơng hƣớng nhằm phát huy cao độ tính tích cực, độc lập, sáng tạo của ngƣời học nhằm hình thành và phát triển ở ngƣời học những giá trị nhân cách tích cực, năng động sáng tạo. Theo tác giả Thái Duy Tiên: “Cần phát động phong trào cải tiến dạy học theo hƣớng phát triển tính tích cực, độc lập, sáng tạo của học sinh vì đó là phẩm chất, nhân cách rất cơ bản mà ta muốn hình thành” [15]. Ứng dụng các PPDH tích cực nhằm nâng cao tính tích cực nhận thức của học sinh 1. Phương pháp dạy học tích cực PPDH là hệ thống những hành động có chủ định, theo một trình tự nhất định của giáo viên và học sinh nhằm tổ chức hoạt động nhận thức và hoạt 8 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] động thực hành của học sinh, đảm bảo cho học sinh lĩnh hội nội dung dạy học và chính vì vậy đạt đƣợc mục đích dạy học [4].

Phƣơng pháp dạy học tích cực: là một phƣơng pháp giáo dục dạy học theo hƣớng phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo của ngƣời học. Cần hiểu phƣơng pháp dạy học tích cực thực chất là cách dạy hƣớng tới việc học tập chủ động, chống lại thói quen học tập thụ động. Những đặc trưng của phương pháp dạy học tích cực Các phƣơng pháp dạy học tích cực thƣờng có những đặc trƣng cơ bản nhƣ sau: * Dạy và học thông qua tổ chức các hoạt động của học sinh và chú trọng rèn luyện phương pháp tự học. Phƣơng pháp dạy học tích cực hƣớng đến phát triển khả năng tự tìm tòi của ngƣời học, khuyến khích ngƣời học tự lực khám phá những điều chƣa biết trên cơ sở những điều đã biết, đƣa ra các giải pháp giải quyết vấn đề theo cách của mình.

Ngƣời học đƣợc tham gia vào hoạt động học tập, đƣợc trực tiếp quan sát, thảo luận, làm thí nghiệm. Qua đó, ngƣời học không những chiếm lĩnh đƣợc kiến thức và kỹ năng mới mà còn đƣợc trình bày quan điểm riêng của mình, đƣợc làm chủ cách thức xây dựng kiến thức, từ đó rèn luyện đƣợc tính tự chủ và sáng tạo. Ngoài ra, thay vì nhồi nhét thông tin, dạy học cần bám sát các vấn đề của thực tiễn, tạo động cơ, hứng thú học tập, giúp học sinh nhận thức, thông hiểu và vận dụng kiến thức vào cuộc sống thực tế. Từ đó, ngƣời học xác định đƣợc nhu cầu và động cơ học tập đúng đắn, học sinh hiểu và lí giải đƣợc mình phải học những gì, vì sao cần phải học nó.

Vì thế học sinh sẽ tích cực, tự giác tham gia các hoạt động học tập do giáo viên tổ chức. 9 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] * Dạy học thông qua tổ chức các hoạt động học tập của mỗi cá nhân, phối hợp với học hợp tác. Phƣơng pháp dạy học tích cực đòi hỏi sự cố gắng, nỗ lực của mỗi cá nhân ngƣời học, mỗi cá nhân tích cực sẽ tạo nên hoạt động học tập hiệu quả. Tuy nhiên, trong học tập không phải mọi tri thức, kĩ năng, thái độ đều đƣợc hình thành bằng con đƣờng thuần túy cá nhân mà con đƣờng đi tới chân lý còn đƣợc tạo nên qua mối quan hệ hợp tác giữa các cá nhân trong tập thể.

Chỉ khi học sinh đƣợc thảo luận, tranh luận mới nảy sinh nhiều vấn đề, khía cạnh khác, ý kiến của mỗi cá nhân có thể đƣợc điều chỉnh, khẳng định hay bác bỏ, qua đó vấn đề đƣợc đào sau hơn, bài học chắt lọc đƣợc vốn hiểu biết, kinh nghiệm của mỗi cá nhân và của cả lớp. * Kết hợp đánh giá của thầy với tự đánh giá của trò. Trong học tập, việc đánh giá học sinh không chỉ nhằm mục đích nhận định thực trạng và điều chỉnh hoạt động học của trò mà còn tạo điều kiện nhận định thực trạng và điều chỉnh hoạt động dạy của thầy. Trong phƣơng pháp dạy học tích cực, giáo viên phải hƣớng dẫn học sinh phát triển kĩ năng tự đánh giá và tạo điều khiển để học sinh đƣợc tham gia đánh giá lẫn nhau từ đó để tự điều chỉnh cách học của bản thân.

Trong phƣơng pháp dạy học tích cực tƣởng nhƣ vai trò của giáo viên không còn quan trọng khi chỉ tập trung vào ngƣời học. Tuy nhiên, để thực hiên phƣơng pháp này, ngƣời giáo viên phải là ngƣời có trình độ chuyên môn, kinh nghiệm sƣ phạm, đặc biệt phải ham hiểu biết và tân tâm mới có thể tổ chức, hƣớng dẫn các hoạt động độc lập của học sinh mà nhiều khi diễn biến ngoài tầm dự kiến của giáo viên. Điều kiện áp dụng phương pháp dạy học tích cực PPDH tích cực có nhiều ƣu điểm, tuy nhiên để áp dụng đƣợc vào thực tiễn thì cần đảm bảo các yêu cầu cơ bản về phía ngƣời dạy, ngƣời học, giáo trình – tài liệu và các phƣơng tiện hỗ trợ dạy học khác. 10 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] a) Về phía giáo viên - Giáo viên không chỉ đóng vai trò là ngƣời truyền đạt tri thức mà phải là ngƣời tổ chức, chỉ đạo, hƣớng dẫn, gợi mở, cố vấn, trọng tài cho các hoạt động tìm tòi, khám phá, sáng tạo của học sinh, giúp học sinh tự lực chiếm lĩnh tri thức của nhân loại, dân tộc, hình thành kĩ năng và các phẩm chất chính trị, đạo đức.

- Giáo viên phải có năng lực đổi mới PPDH, phải có khả năng cập nhật và nghiên cứu, vận dụng những PPDH mới, tích cực; biết phối hợp các PPDH truyền thống, hiện đại để nâng cao chất lƣợng, hiệu quả dạy học. - Giáo viên phải có trình độ tin học, biết sử dụng CNTT vào dạy học và có khả năng sử dụng các phần mềm dạy học cũng nhƣ biết cách khai thác mạng Internet phục vụ cho công việc giảng dạy của mình. - Giáo viên biết lựa chọn và giới thiệu một số kĩ thuật dạy – học tích cực phù hợp có thể áp dụng có hiệu quả vào việc thực hiện dạy học theo chuẩn kiến thức, kỹ năng. b) Về phía học sinh Dƣới sự chỉ đạo của giáo viên, học sinh dần dần thích ứng với PPDH tích cực, tự giác trong học tập, có ý thức trách nhiệm với kết quả học tập của mình và kết quả chung của lớp; rèn luyện phƣơng pháp tự học, tự nghiên cứu và tranh thủ học ở mọi lúc, mọi nơi, bằng mọi cách; phát triển các loại hình tƣ duy biện chứng, logic, hình tƣợng; biết cách tự đánh giá, kết hợp với đánh giá của giáo viên để tiếp nhận tri thức một cách chủ động, sáng tạo.

c) Về chương trình, sách giáo khoa và thiết bị dạy học - Phải giảm bớt khối lƣợng kiến thức nhồi nhét và những thông tin, kết luận buộc học sinh phải thừa nhận hay ghi nhớ máy móc, tăng cƣờng những gợi ý để học sinh tự nghiên cứu phát triển bài học hay các bài toán nhận thức để học sinh tập giải. 11 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] - Đảm bảo có đủ đồ dùng dạy học tối thiểu, trang thiết bị và cơ sở vất chất phải tạo điều kiện thuận lợi cho học sinh thực hiện các hoạt động độc lập hoặc các hoạt động nhóm. d) Về đổi mới đánh giá kết quả học tập của học sinh Muốn đổi mới PPDH từ truyền thống sang hiện đại, tích cực không chỉ đòi hỏi các yêu cầu từ giáo viên, học sinh mà cần cả đổi mới về đánh giá quá trình dạy học cũng nhƣ đổi mới việc kiểm tra và đánh giá thành tích học tập của học sinh, nhằm tạo cơ sở đƣa ra những quyết định sƣ phạm giúp học sinh học tập ngày một tiến bộ hơn. Muốn phát triển dạy và học tích cực thì phải thoát khỏi quỹ đạo học tập thụ động nên việc kiểm tra, đánh giá cũng phải chuyển biến mạnh theo hƣớng phát triển tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh, khuyến khích vận dụng linh hoạt các kiến thức, kỹ năng đã học vào những tình huống thực tế, làm bộc lộ những cảm xúc, thái độ của học sinh.

Chính vì thế, đánh giá sẽ hƣớng vào việc bám sát mục tiêu của từng bài, từng chƣơng và mục tiêu giáo dục của môn học ở từng cấp học, lớp học. Các câu hỏi, bài tập sẽ đƣợc thực hiện ở các mức độ của mục tiêu đã đề ra. Để kiểm tra, đánh giá đƣợc công bằng, khách quan thì ta phải bổ sung các hình thức đánh giá khác vào bộ công cụ đánh giá nhƣ đánh giá quá trình lĩnh hội tri thức, mức độ hoạt động của học sinh, đƣa thêm dạng câu hỏi, dạng bài tập, cách hỏi khác nhau hay bổ sung thêm các bài tập trắc nghiệm khách quan vào các bài kiểm tra. Hệ thống câu hỏi kiểm tra, đánh giá cũng cần thể hiện sự phân hóa, đảm bảo nội dung các câu hỏi bài tập hầu hết mọi học sinh có thể đáp ứng đƣợc, chỉ 20 – 30% dành cho học sinh có năng lực trí tuệ và thực hành cao hơn.

Điều này đòi hỏi giáo viên phải có sự đầu tƣ nhiều, không những thế còn phải công tâm trong kiểm tra, đánh giá. 12 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.