Luận văn thạc sĩ sinh học thực nghiệm đánh giá kết quả tạo phôi trong ống nghiệm và sàng lọc bất thường số lượng nhiễm sắc thể ở phôi giai đoạn tiền làm tổ từ noãn trữ lạnh tại bệnh viện quốc tế sản nhi hải phòng giai đoạn 052021 082023

Luận văn thạc sĩ sinh học thực nghiệm đánh giá phôi trong ống nghiệm và sàng lọc bất thường nhiễm sắc thể tại bệnh viện Hải Phòng.

• Tác giả: Đào Thị Phương
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Văn Hợp
• Trường học: Học Viện Khoa Học Và Công Nghệ
• Chuyên ngành: Sinh Học Thực Nghiệm
• Đề tài: Đánh Giá Kết Quả Tạo Phôi Trong Ống Nghiệm Và Sàng Lọc Bất Thường Số Lượng Nhiễm Sắc Thể Ở Phôi Giai Đoạn Tiền Làm Tổ Từ Noãn Trữ Lạnh Tại Bệnh Viện Quốc Tế Sản Nhi Hải Phòng
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 2. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 2.1. TỔNG QUAN VÀ THẮC MẮC TRONG ỐNG NGHIỆM
• 2.1.1. Khái niệm và thắc mắc trong ống nghiệm
• 2.1.2. Đánh giá sự phát triển của phôi
• 2.1.2.1. Giai đoạn hợp tử (tiền nhân)
• 2.1.2.2. Phôi phân chia
• 2.1.2.3. Phôi nang
• 2.1.2.3.1. Độ nở rộng khoang phôi
• 2.1.2.3.2. Hình thái ICM
• 2.1.2.3.3. Đánh giá TE
• 2.1.3. Sinh noãn
• 2.1.3.1. Tế bào mầm sinh dục nguyên thủy hình thành và di chuyển tới cơ quan sinh dục
• 2.1.3.2. Gia tăng số lượng tế bào mầm sinh dục bằng cơ chế nguyên phân
• 2.1.3.3. Sự trưởng thành của nhân
• 2.1.3.4. Sự trưởng thành của tế bào chất
• 2.1.3.5. Duy trì sự nghỉ của quá trình giảm phân
• 2.2. BẢO QUẢN LÃNH NOÃN
• 2.2.1. Các phương pháp trữ lạnh và rã đông noãn
• 2.2.2. Các nghiên cứu và tác động của quá trình trữ rã đông vãi noãn
• 2.3. CÁC NGHIÊN CỨU ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA QUÁ TRÌNH TRỮ RÃ ĐÔNG VÀ KẾT QUẢ PHÔI HỌC VÀ LÂM SÀNG
• 2.3.1. Kết quả sản khoa và chu sinh
• 2.4. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 2.4.2. Tiêu chuẩn lựa chọn
• 2.4.3. Tiêu chuẩn loại trừ
• 2.4.4. Cấy máu và chẩn đoán
• 2.4.5. Hóa chất và thiết bị
• 2.4.6. Phương pháp nghiên cứu
• 2.4.6.1. Phương pháp trữ lạnh noãn/phôi
• 2.4.6.2. Phương pháp rã đông noãn/phôi
• 2.4.6.3. Phương pháp vi tiêm tinh và nuôi cấy phôi
• 2.4.6.4. Phương pháp đánh giá sự phát triển của phôi
• 2.4.6.5. Phương pháp sinh thiết phôi. Chuyển phôi trữ đông
• 2.4.6.6. Phân tích số liệu nghiên cứu
• 2.5. VẤN ĐỀ ĐẶC TRONG NGHIÊN CỨU
• 2.6. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 2.6.1. ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
• 2.6.2. KHẢ NĂNG SỐNG SÓT CỦA NOÃN SAU RÃ ĐÔNG
• 2.6.3. KẾT QUẢ PHÔI HỌC
• 2.6.3.1. Khả năng tạo phôi phân chia (ngày 3)
• 2.6.3.2. Khả năng tạo phôi nang
• 2.6.3.3. Chất lượng di truyền
• 2.6.4. KẾT QUẢ LÂM SÀNG
• 2.6.4.1. Phân bố phôi chuyển theo chất lượng di truyền và hình thái
• 2.6.4.2. Ảnh hưởng của chất lượng di truyền phôi tới tỉ lệ có thai
• 2.7. ĐÁNH GIÁ CÁC YẾU TỐ NGUYÊN LƯỢNG PHÔI NGUYÊN BẢN
• 2.7.1. Nhóm tiên lượng kém
• 2.7.2. Nhóm tiên lượng tốt
• 2.7.3. Tiên lượng phôi nguyên bản theo ngưỡng AMH
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH CÓ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN VĂN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu

Bài viết này tập trung vào việc đánh giá tạo phôi trong ống nghiệm và sàng lọc nhiễm sắc thể tại Bệnh viện Quốc tế Sản Nhi Hải Phòng trong khoảng thời gian từ 05/2021 đến 08/2023. Kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) đã trở thành một giải pháp hiệu quả cho các vấn đề vô sinh, đặc biệt là trong bối cảnh gia tăng độ tuổi sinh sản. Quy trình bắt đầu bằng việc thu nhận giao tử, sau đó thực hiện thụ tinh và nuôi cấy phôi. Để bảo tồn hình thái và chức năng của giao tử, việc trữ lạnh noãn là cần thiết. Nghiên cứu này không chỉ phân tích kết quả tạo phôi mà còn so sánh giữa noãn tươi và noãn trữ lạnh, giúp cung cấp cái nhìn tổng quan về hiệu quả của các phương pháp này.

1.1. Mục tiêu nghiên cứu

Mục tiêu chính của nghiên cứu là so sánh kết quả tạo phôi và kết quả sàng lọc bất thường số lượng nhiễm sắc thể ở phôi tiền làm tổ từ noãn trữ lạnh so với noãn tươi. Nghiên cứu cũng đánh giá các yếu tố người mẹ có thể ảnh hưởng đến khả năng tiên lượng phôi nguyên bội, từ đó cung cấp thông tin hữu ích cho lâm sàng và nghiên cứu trong tương lai.

II. Tổng quan về thụ tinh trong ống nghiệm

Thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) là một kỹ thuật phức tạp bắt đầu bằng việc kích thích buồng trứng để thu được nhiều noãn. Sau khi thu nhận, noãn sẽ được thụ tinh với tinh trùng để tạo ra phôi. Các phôi này được nuôi cấy trong các điều kiện tối ưu để phát triển. Việc đánh giá sự phát triển của phôi là rất quan trọng, giúp xác định chất lượng phôi trước khi chuyển vào tử cung. Các tiêu chí đánh giá bao gồm hình thái phôi, số lượng phôi bào, và mức độ mảnh vỡ bào tương. Những yếu tố này có thể ảnh hưởng đến khả năng làm tổ và phát triển của phôi sau này.

2.1. Đánh giá sự phát triển của phôi

Trong giai đoạn đầu, phôi được đánh giá dựa trên hình thái và số lượng phôi bào. Phôi bào thường phân chia theo quy luật lũy thừa của 2, và số lượng phôi bào có thể cho thấy sự phát triển bình thường hay bất thường. Đặc biệt, các chỉ số như mảnh vỡ bào tương cũng được theo dõi, vì chúng có thể ảnh hưởng đến chất lượng phôi. Hệ thống đánh giá phôi theo đồng thuận của hiệp hội Alpha là một trong những phương pháp phổ biến nhất để đánh giá chất lượng phôi tại Việt Nam.

III. Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu này áp dụng phương pháp nghiên cứu hồi cứu để thu thập dữ liệu từ các bệnh nhân thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm tại Bệnh viện Quốc tế Sản Nhi Hải Phòng. Các tiêu chuẩn lựa chọn và loại trừ bệnh nhân được xác định rõ ràng, nhằm đảm bảo tính chính xác và độ tin cậy của kết quả. Phương pháp vi tiêm tinh và nuôi cấy phôi được sử dụng để đảm bảo phôi phát triển tốt nhất. Kết quả phôi học và lâm sàng sẽ được phân tích để đưa ra những kết luận chính xác về hiệu quả của việc sử dụng noãn trữ lạnh.

3.1. Thiết kế nghiên cứu

Thiết kế nghiên cứu bao gồm việc xác định cỡ mẫu và chọn mẫu, đảm bảo rằng các bệnh nhân tham gia nghiên cứu đều đáp ứng các tiêu chí cụ thể. Dữ liệu được thu thập từ hồ sơ bệnh án và các kết quả xét nghiệm liên quan. Phân tích số liệu sẽ giúp xác định mối liên hệ giữa các yếu tố người mẹ và khả năng tạo phôi, từ đó đưa ra các khuyến nghị cho lâm sàng.

IV. Kết quả và thảo luận

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng tỷ lệ noãn sống sót sau khi rã đông đạt tỷ lệ cao, và tỷ lệ thụ tinh cũng tương đối tốt. Việc sàng lọc nhiễm sắc thể ở phôi tiền làm tổ cho thấy những bất thường có thể xảy ra, ảnh hưởng đến khả năng có thai. Các yếu tố như tuổi tác của người mẹ và chất lượng noãn cũng được xác định là có ảnh hưởng lớn đến kết quả. Nghiên cứu này không chỉ cung cấp thông tin về hiệu quả của việc sử dụng noãn trữ lạnh mà còn góp phần nâng cao hiểu biết về các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.

4.1. Đánh giá các yếu tố ảnh hưởng

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng các yếu tố như tuổi tác, chất lượng noãn và các yếu tố lâm sàng khác có thể ảnh hưởng đến kết quả thụ tinh. Việc đánh giá các yếu tố này là cần thiết để tối ưu hóa quy trình thụ tinh trong ống nghiệm và nâng cao tỷ lệ thành công cho các bệnh nhân.

V. Kết luận và kiến nghị

Nghiên cứu đã chứng minh rằng việc đánh giá tạo phôi và sàng lọc nhiễm sắc thể là rất quan trọng trong quy trình thụ tinh trong ống nghiệm. Kết quả cho thấy rằng noãn trữ lạnh có thể đạt được kết quả tốt tương đương với noãn tươi. Các khuyến nghị cho lâm sàng bao gồm việc cá thể hóa quy trình điều trị dựa trên các yếu tố người mẹ và cải thiện các phương pháp nuôi cấy phôi để nâng cao tỷ lệ thành công. Nghiên cứu này mở ra hướng đi mới cho các nghiên cứu tiếp theo trong lĩnh vực sinh sản.

5.1. Kiến nghị cho nghiên cứu tiếp theo

Cần có thêm các nghiên cứu lớn hơn với mẫu bệnh nhân đa dạng hơn để xác nhận kết quả và tìm hiểu sâu hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả thụ tinh. Việc áp dụng các công nghệ mới trong công nghệ sinh sản cũng nên được xem xét để nâng cao hiệu quả điều trị cho bệnh nhân.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn từ tháng 05/2021 đến tháng 08/2023, Bệnh viện Quốc tế Sản Nhi Hải Phòng đã tiến hành nghiên cứu đánh giá kết quả tạo phôi trong ống nghiệm và sàng lọc bất thường số lượng nhiễm sắc thể ở phôi giai đoạn tiền làm tổ từ noãn trữ lạnh. Đây là một lĩnh vực quan trọng trong hỗ trợ sinh sản, đặc biệt với nhóm bệnh nhân có nguy cơ suy buồng trứng hoặc đáp ứng kém với kích thích buồng trứng. Tỷ lệ noãn sáng sót sau rã đông đạt trung bình 96,5%, cho thấy hiệu quả cao của phương pháp trữ lạnh noãn bằng thủy tinh hóa. Mục tiêu nghiên cứu nhằm so sánh kết quả tạo phôi và sàng lọc bất thường nhiễm sắc thể (PGT-A) giữa nhóm noãn trữ lạnh và noãn tươi, đồng thời đánh giá các yếu tố tiên lượng ảnh hưởng đến khả năng tạo phôi nguyên bào. Phạm vi nghiên cứu bao gồm 83 chu kỳ tạo phôi với 565 noãn MII rã đông và 72 chu kỳ với 410 noãn tươi, được thực hiện tại trung tâm hỗ trợ sinh sản của bệnh viện. Ý nghĩa nghiên cứu góp phần nâng cao hiệu quả điều trị vô sinh hiếm muộn, giảm chi phí và tăng tỷ lệ thành công trong thụ tinh trong ống nghiệm (IVF).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình về sinh lý noãn, quá trình tạo phôi trong ống nghiệm và các kỹ thuật trữ lạnh noãn bằng thủy tinh hóa. Hai lý thuyết chính được áp dụng gồm:

• Lý thuyết phát triển noãn và phôi: Mô tả quá trình trưởng thành nhân và tế bào chất của noãn, sự phân chia giảm nhiễm và hình thái phôi phân chia theo quy luật lũy thừa của tế bào phôi.
• Mô hình đánh giá chất lượng phôi theo thang điểm Alpha: Phân loại phôi ngày 3 dựa trên số lượng tế bào, tỷ lệ mảnh vỡ bào tương và sự đồng đều kích thước tế bào, giúp dự đoán khả năng phát triển thành phôi nang và khả năng làm tổ.

Các khái niệm chuyên ngành quan trọng bao gồm: noãn MII (Metaphase II), thủy tinh hóa (vitrification), PGT-A (Preimplantation Genetic Testing for Aneuploidy), phôi nguyên bào, phôi nang, và các chỉ số sinh học như AMH (Anti-Mullerian Hormone), BMI (Body Mass Index).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu được thiết kế theo phương pháp cắt ngang, thu thập dữ liệu từ 83 chu kỳ tạo phôi với noãn trữ lạnh và 72 chu kỳ với noãn tươi tại Bệnh viện Quốc tế Sản Nhi Hải Phòng trong khoảng thời gian 05/2021 – 08/2023. Cỡ mẫu được tính toán dựa trên tỷ lệ tạo phôi nang trung bình 69,5% với sai số tuyệt đối 5% và độ tin cậy 95%, đảm bảo tính đại diện và độ chính xác.

Nguồn dữ liệu bao gồm hồ sơ bệnh án, kết quả xét nghiệm hình thái noãn, phôi, kết quả PGT-A và theo dõi thai kỳ. Phương pháp phân tích sử dụng phần mềm SPSS 20 với các kiểm định t-test, chi-square để so sánh tỷ lệ giữa hai nhóm, đồng thời phân tích ROC để đánh giá các yếu tố tiên lượng. Các tiêu chuẩn lựa chọn và loại trừ bệnh nhân được áp dụng nghiêm ngặt nhằm đảm bảo tính khách quan và độ tin cậy của kết quả.

Quy trình nghiên cứu bao gồm các bước: trữ lạnh noãn bằng phương pháp thủy tinh hóa Cryotec, rã đông theo quy trình chuẩn, tiêm tinh trùng vào bào tương noãn (ICSI), nuôi cấy phôi liên tục, đánh giá hình thái phôi ngày 3 và ngày 5, sinh thiết phôi nang để thực hiện PGT-A bằng kỹ thuật giải trình tự gen thế hệ mới (NGS).

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tỷ lệ noãn sáng sót sau rã đông đạt 96,5% (±7,6%), cao hơn so với nhiều nghiên cứu trước đây có tỷ lệ khoảng 86-90%. Điều này chứng tỏ hiệu quả của phương pháp thủy tinh hóa Cryotec và quy trình rã đông tại trung tâm.

2. Tỷ lệ thụ tinh bình thường (2PN) không khác biệt đáng kể giữa nhóm noãn trữ lạnh (75,5%) và noãn tươi (78,1%) (p=0,461), mặc dù số lượng noãn MII tạo phôi trung bình ở nhóm noãn trữ lạnh cao hơn đáng kể (6,6 so với 4,9, p=0,005).

3. Tỷ lệ tạo phôi ngày 3 và phôi tốt ngày 3 tương đương giữa hai nhóm, lần lượt là 87,2% và 65% ở nhóm noãn trữ lạnh so với 86,9% và 61% ở nhóm noãn tươi (p>0,4), cho thấy chất lượng phôi không bị ảnh hưởng bởi quá trình trữ lạnh.

4. Tỷ lệ tạo phôi nang ở nhóm noãn trữ lạnh cao hơn đáng kể (54%) so với nhóm noãn tươi (44,4%) (p=0,049), tuy nhiên tỷ lệ phôi nang chất lượng tốt không khác biệt có ý nghĩa thống kê.

5. Kết quả sàng lọc bất thường số lượng nhiễm sắc thể (PGT-A) cho thấy tỷ lệ phôi bình thường tương đương giữa hai nhóm, với 45% phôi từ noãn tươi và 55% từ noãn rã đông được phân tích.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy phương pháp trữ lạnh noãn bằng thủy tinh hóa không làm giảm khả năng sống sót của noãn, tỷ lệ thụ tinh và chất lượng phôi ngày 3 so với noãn tươi. Tỷ lệ tạo phôi nang cao hơn ở nhóm noãn trữ lạnh có thể do tích lũy noãn qua nhiều chu kỳ, giúp tăng số lượng noãn MII có chất lượng tốt để thụ tinh. Điều này phù hợp với các nghiên cứu trước đây tại Việt Nam và quốc tế, khẳng định tính an toàn và hiệu quả của kỹ thuật thủy tinh hóa noãn.

Việc sử dụng PGT-A giúp phát hiện các bất thường số lượng nhiễm sắc thể ở phôi tiền làm tổ, góp phần nâng cao tỷ lệ thành công của IVF và giảm nguy cơ sảy thai. Kết quả không có sự khác biệt về tỷ lệ phôi bình thường giữa hai nhóm chứng tỏ quá trình trữ lạnh không làm tăng nguy cơ bất thường di truyền.

Các dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ so sánh tỷ lệ noãn sáng sót, tỷ lệ thụ tinh bình thường, tỷ lệ tạo phôi ngày 3 và tỷ lệ tạo phôi nang giữa hai nhóm, cũng như bảng phân tích kết quả PGT-A. Những phát hiện này có ý nghĩa quan trọng trong việc lựa chọn phương án điều trị phù hợp cho bệnh nhân vô sinh, đặc biệt là nhóm có đáp ứng buồng trứng kém hoặc cần tích lũy noãn.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường áp dụng kỹ thuật thủy tinh hóa noãn trong hỗ trợ sinh sản nhằm nâng cao tỷ lệ noãn sống sót và tạo phôi, đặc biệt cho nhóm bệnh nhân có nguy cơ suy buồng trứng hoặc đáp ứng kém. Thời gian thực hiện: ngay trong các chu kỳ điều trị hiện tại. Chủ thể thực hiện: các trung tâm hỗ trợ sinh sản.

2. Triển khai rộng rãi sàng lọc di truyền tiền làm tổ (PGT-A) để phát hiện sớm các bất thường nhiễm sắc thể, giảm thiểu nguy cơ sảy thai và tăng tỷ lệ thai kỳ thành công. Thời gian: tích hợp trong quy trình IVF hiện hành. Chủ thể: bác sĩ và kỹ thuật viên phòng xét nghiệm di truyền.

3. Xây dựng mô hình tích lũy noãn qua nhiều chu kỳ trữ lạnh nhằm tối ưu hóa số lượng noãn có chất lượng tốt, giảm chi phí và rút ngắn thời gian điều trị cho bệnh nhân. Thời gian: nghiên cứu và áp dụng trong 1-2 năm tới. Chủ thể: nhóm nghiên cứu và bác sĩ điều trị.

4. Đào tạo nâng cao kỹ năng thao tác thủy tinh hóa và rã đông noãn cho đội ngũ kỹ thuật viên để đảm bảo chất lượng và hiệu quả quy trình. Thời gian: liên tục hàng năm. Chủ thể: các trung tâm hỗ trợ sinh sản và viện đào tạo.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Bác sĩ chuyên khoa hỗ trợ sinh sản: Nắm bắt các kỹ thuật trữ lạnh noãn và sàng lọc phôi hiện đại để áp dụng hiệu quả trong điều trị vô sinh hiếm muộn.

2. Kỹ thuật viên phòng thí nghiệm IVF: Hiểu rõ quy trình thủy tinh hóa, rã đông noãn và đánh giá chất lượng phôi nhằm nâng cao tay nghề và kết quả điều trị.

3. Nhà nghiên cứu y sinh và di truyền học: Tham khảo dữ liệu về ảnh hưởng của trữ lạnh noãn đến chất lượng phôi và bất thường nhiễm sắc thể, làm cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo.

4. Bệnh nhân vô sinh hiếm muộn: Có thêm thông tin khoa học về hiệu quả và an toàn của phương pháp trữ lạnh noãn, giúp lựa chọn phương án điều trị phù hợp.

Câu hỏi thường gặp

1. Phương pháp thủy tinh hóa noãn có an toàn không?
   Phương pháp này đã được chứng minh an toàn với tỷ lệ noãn sáng sót sau rã đông đạt trên 90%, không làm giảm khả năng thụ tinh và phát triển phôi, đồng thời không tăng nguy cơ bất thường di truyền.

2. Tỷ lệ tạo phôi từ noãn trữ lạnh có khác biệt so với noãn tươi?
   Nghiên cứu cho thấy tỷ lệ tạo phôi ngày 3 và phôi tốt không khác biệt đáng kể giữa hai nhóm, thậm chí tỷ lệ tạo phôi nang ở nhóm noãn trữ lạnh còn cao hơn.

3. PGT-A có cần thiết trong IVF không?
   PGT-A giúp phát hiện sớm các bất thường nhiễm sắc thể ở phôi, từ đó tăng tỷ lệ thai kỳ thành công và giảm nguy cơ sảy thai, đặc biệt quan trọng với nhóm bệnh nhân lớn tuổi hoặc có tiền sử sảy thai.

4. Tích lũy noãn qua nhiều chu kỳ có lợi ích gì?
   Phương pháp này giúp tăng số lượng noãn có chất lượng tốt để thụ tinh, giảm chi phí và thời gian điều trị, đồng thời cải thiện tỷ lệ thành công của IVF.

5. Có ảnh hưởng lâu dài nào của trữ lạnh noãn đến sức khỏe trẻ sinh ra không?
   Các nghiên cứu hiện tại chưa ghi nhận tác động tiêu cực lâu dài nào của trữ lạnh noãn đến sức khỏe và sự phát triển của trẻ sinh ra từ phôi tạo thành từ noãn trữ lạnh.

Kết luận

• Phương pháp thủy tinh hóa noãn đạt tỷ lệ noãn sáng sót cao (96,5%), đảm bảo chất lượng noãn sau rã đông.
• Tỷ lệ thụ tinh bình thường và tạo phôi ngày 3 không khác biệt giữa noãn trữ lạnh và noãn tươi.
• Tỷ lệ tạo phôi nang ở nhóm noãn trữ lạnh cao hơn đáng kể, góp phần nâng cao hiệu quả điều trị IVF.
• Kết quả sàng lọc PGT-A cho thấy không tăng nguy cơ bất thường nhiễm sắc thể do trữ lạnh noãn.
• Nghiên cứu khuyến nghị áp dụng rộng rãi kỹ thuật trữ lạnh noãn và sàng lọc phôi để tối ưu hóa kết quả hỗ trợ sinh sản.

Tiếp theo, cần triển khai các giải pháp tích lũy noãn và đào tạo kỹ thuật viên nhằm nâng cao chất lượng điều trị. Các trung tâm hỗ trợ sinh sản và nhà nghiên cứu được khuyến khích tham khảo và áp dụng kết quả nghiên cứu này để cải thiện hiệu quả lâm sàng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC VÀ ĐÀO TẠO VÀ CÔNG NGHỆ VIỆT NAM HàC VIỆN KHOA HàC VÀ CÔNG NGHỆ Đào Thß Ph°¡ng ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ TẠO PHÔI TRONG ỐNG NGHIỆM VÀ SÀNG LàC BẤT TH¯ỜNG SỐ L¯ỢNG NHIỄM SẮC THỂ Ở PHÔI GIAI ĐOẠN TIỀN LÀM TỔ TỪ NOÃN TRỮ LẠNH TẠI BỆNH VIỆN QUỐC TẾ SẢN NHI HẢI PHÒNG GIAI ĐOẠN 05/2021 – 08/2023 LUẬN VĂN THẠC SĨ SINH HàC THỰC NGHIỆM Hà Nội - 2023 9. LOI CAM DOAN 'toi xin cant doan di ttri nghiAn cti-n trong ludn vdn ndy td c6ng trinh nghiAn. ct|u cua toi clVa tuAn nhting tdi liQu, tA heu do chfnh t6i tu tim hiAu vir nghiAn ctl'u. Chlnh vi vQy, cdc k& qud nghi\n cint ddm bdo trung thryc vd khdch quan nhdt D6ng thdi, kAt qua ndy chtta nbng xudt hiQn trong bat ca mQt nghiAn cil'u ndo.

cdc sri ti'€u, k€t qua nau ftong ludn ttdn ld n'ung thwc nau sai toi hodn ch.t trdch nhi€nt tru'6c phdt luqt. Hd N\i, ngdy]'lthdng'lO ndm 2023 rAC GIA LUAN VAN DAO THI PHUONG d Ii r,ot cAtvt oN Trong qu6 trinh hodn thdnh 1u4n vdn ndy, t6i da nhan dugc sp gifp d6' qu.v b6Lr cua c6c thAy cd grito, citcnhd khoa hqc, c6c ddng nghiQp cirng gia dinh vii ban be. Tru6c ti€n, t6i xin bdy to ldng bitlt on s6u s6c t6i TS. Nguy6n v6n Hph dd trgc ti5p huOng ddn, chi d4y cho t6i v0 chuy6n m6n, d6ng thoi dQng vi6n, khich lo t6i trong su6t qu6 trinh hgc t6p, nghi0n cf'u vd hoDrn thdnh lu6n v5n.

T6i xin trdn trong c6m on Ban Ldnh dao BQnh viQn Qudc tri SAn Nhi Hai Phong d5 tpo nhfr'ng c1i6u kiQn thuQn lqi nh6t AO tOi thqc hiQn nghiOn cuu ndy' 'foi xin cdm on c6c d6ng nghiQp t4i Khoa FI6 trq Sinh sdn, BCnh viQn Qu6c t6 San Nhi Hai Irhdng dd dua ra nhirng loi khuyOn trong thoi gian t6i thuc hi6n nghi0p cf'u rpi Khoa vir tao di6u kiOn thuqn lcri nh6t cho tdi de hodn thdnh qu6 trinh hgc tdp vd thUc hiqn nghiCn cuu. 'f6i xin tr6n trong cam on Ban LSnh dao, c6c thay c6 gi6o, gi6ng vi0n vd cdc cdn bo dang c6ng t6c t4i I{gc viQn Khoa hqc vd C6ng nghe, Vi6n Hdn lAm Khoa hoc vd C6ng nghQ ViQt Nam dd 1u6n giirp dd t6i trong qu6 trinh hgc tap vir thuc hiQn lupn vdn. Cudi cung, t6i xin bdy t6 ldng bi5t crn ch6n thAnh tor circ thdnh viOn trong gia dinh vd ban be, nhirn! ngudi dd lu6n o b6n t6i, c6 vfr vh dQng vi0n t6i nhfl'ng lurc kh6 khdn cI6 c6 th€ hodn thdnh luOn vin ndry. f6i xin tr6n trong c6m on! ,! Hii NQi, ngdy ]lthting lC niim 2023 DAO THI PHUONG MĂC LĂC Danh măc các ký hiÇu, các chā cái vi¿t tÃt Danh măc bÁng Danh măc các hình Danh măc biÃu đß Mæ ĐÄU.

TàNG QUAN NGHIÊN CĆU. TàNG QUAN V THĂ TINH TRONG àNG NGHIàM. Khái niám và thă tinh trong áng nghiám. Đánh giá să phát triÅn cąa phôi.

Đánh giá hình thái noãn. BÀO QUÀN L¾NH NOÃN. Các ph°¢ng pháp trā l¿nh và rã đông noãn. Các nghiên cću và tác đáng cąa quá trình trā rã đái vãi noãn.

CÁC NGHIÊN CĆU ĐÁNH GIÁ TÁC ĐàNG CĄA QUÁ TRÌNH TRĀ Rà ĐàI VâI KÀT QUÀ PHÔI HâC VÀ LÂM SÀNG. KÁt quÁ sÁn khoa và chu sinh. ĐÞI T¯ĀNG VÀ PH¯¡NG PHÁP NGHIÊN CĆU. ĐàI T¯ĀNG NGHIÊN CĆU.

Tiêu chu¿n lăa chãn. Tiêu chu¿n lo¿i trừ. Cÿ mÁu và chãn mÁu. HOÁ CHÂT VÀ THIÀT Bà.

PH¯¡NG PHÁP NGHIÊN CĆU. Ph°¢ng pháp trā l¿nh noãn/phôi. Ph°¢ng pháp rã đông noãn/phôi. Ph°¢ng pháp vi tiêm tinh và nuôi cÃy phôi.

Ph°¢ng pháp đánh giá să phát triÅn cąa phôi. Ph°¢ng pháp sinh thiÁt phôi. ChuyÅn phôi trā đông. Phân tích sá liáu nghiên cću.

VÂN ĐÂ Đ¾O ĐĆC TRONG NGHIÊN CĆU. K¾T QUÀ VÀ THÀO LUÀN. ĐÀC ĐIÄM CHUNG CĄA ĐàI T¯ĀNG NGHIÊN CĆU. KHÀ NNG SàNG SÓT CĄA NOÃN SAU Rà ĐÔNG.

KÀT QUÀ PHÔI HâC. KhÁ nng t¿o phôi phân chia (ngày 3). KhÁ nng t¿o phôi nang. ChÃt l°āng di truyÃn.

KÀT QUÀ LÂM SÀNG. Phân bá phôi chuyÅn theo chÃt l°āng di truyÃn và hình thái. Ành h°çng cąa chÃt l°āng di truyÃn phôi tãi tß lá có thai. ĐÁNH GIÁ CÁC YÀU Tà NG¯äI M TIÊN L¯ĀNG PHÔI NGUYÊN BàI.

Nhóm tiên l°āng kém. Nhóm tiên l°āng tát. Tiên l°āng phôi nguyên bái theo ng°ÿng AMH. 47 K¾T LUÀN VÀ KI¾N NGHà.

51 DANH MĂC CÔNG TRÌNH CÓ LIÊN QUAN Đ¾N LUÀN VN. 52 DANH MĂC TÀI LIÆU THAM KHÀO. i Danh măc các ký hiÇu, các chā cái vi¿t tÃt Vi¿t tÃt Ti¿ng ViÇt Ti¿ng Anh AFC ĐÁm sá nang noãn thć cÃp Antral follicle count AMH Hoóc môn bußng trćng Anti-Mullerian Hormone AUC Dián tích d°ãi đ°ång cong Area under curve Azoospermia Vô tinh BMI Chß sá khái c¢ thÅ Body mass index CG H¿t vß Cortical granule COH Kích thích bußng trćng có Controlled Ovarian Stimulation kiÅm soát CPA ChÃt bÁo quÁn l¿nh Cryoprotectant agent Cryptospermia Tinh trùng đ°āc tìm thÃy sau ly tâm tinh dách DMSO Dimethylsulfoxide DNA Deoxyribonucleic acid EG Ethylene glycol FSH Kích noãn bào tá Follicle Stimulating Hormone Gran Đá mán bào t°¢ng chÃt Granularity GV Túi mầm Germinal vesicle GVBD Vÿ túi mầm Germinal vesicle breakdown HSA Albumin huyÁt thanh ng°åi Human serum albumin ICM Khái tÁ bào nái phôi Inner cell mass ICSI Tiêm tinh trùng vào bào t°¢ng Intra-Cytoplasmic Sperm noãn Injection Incls ThÅ vùi Inclulsions IP3 Inositol-triphosphate IVF Thă tinh trong áng nghiám In vitro fertilization LH Hoóc môn hoàng thÅ hoá Luteinizing hormone MI Kỳ giāa I Metaphase I MII Kỳ giāa II Metaphase II miRNA Mitochondrial ribonucleic acid M-SER M¿ng l°ãi nái chÃt tr¢n cąa ty Mitochondrial-Smooth thÅ Endomedium Reticulum MV Phćc hāp ty thÅ-túi Mitochondrial vesicle NPB H¿t nhân Nucleolar Precursor Body OCC Khái phćc hāp tÁ nào noãn Oocyte-cumulus complex PGT-A BÃt th°ång sá l°āng nhißm Preimplantation genetic testing sắc thÅ ç phôi tiÃn làm tá PN TiÃn nhân Pronuclei PROH Propanediol PVS Khoanh quanh noãn Perivitelline space RNA Ribonucleic acid ROC Receiver operating characteristic SER L°ãi nái chÃt tr¢n Smooth Endomedium Reticulum Sgo2 Enzyme phân cắt Protein shugoshin 2 SOAT Tinh trùng ít, yÁu, dá d¿ng Severe nghiêm trãng OligoAsthenoTeratozoospermia TE Lãp tÁ nào lá nuôi Trophectoderm TEM Kính hiÅn vi đián tÿ truyÃn Transmission electron qua microscopy ZP Màng trong suát Zona pellucida Danh măc bÁng BÁng 1. Đánh giá hình thái phôi phân chia (ngày 3) theo đßng thuÃn Alpha 4 BÁng 2.

Đánh giá hình thái và xÁp lo¿i chÃt l°āng phôi ngày 3. ĐÁc điÅm chung cąa đái t°āng nghiên cću. Tß lá noãn sáng sót sau rã đông. ĐÁc điÅm phôi phân chia (ngày 3).

KhÁ nng t¿o phôi nang. Phân bá phôi theo chÃt l°āng di truyÃn và ngußn gác noãn. Phân bá phôi chuyÅn theo chÃt l°āng di truyÃn. Phân bá phôi chuyÅn theo chÃt l°āng hình thái.

ĐÁc điÅm thai ç 2 nhóm noãn. Tß lá có thai chuyÅn phôi nguyên bái. Tß lá có thai chuyÅn phôi thÅ khÁm. Tiên l°āng phôi nguyên bái theo ng°ÿng AMH.

48 Danh măc các hình Hình 1. Các giai đo¿n phôi nang. OCC tr°çng thành và ch°a tr°çng thành. Phân lo¿i hình thái thÅ căc thć nhÃt.

Phân lo¿i hình thái khoang quanh noãn. Các bÃt th°ång chÃt l°āng bào t°¢ng chÃt. S¢ đß lăa chãn mÁu trong nghiên cću. Phân biát hình thái noãn sáng sót và noãn thoái hoá sau rã đông.

ĐÁc điÅm hình thái hāp tÿ thă tinh. ChÃt l°āng hình thái phôi nuôi cÃy ngày 3. KÁt quÁ phân tích sá l°āng NST bằng NGS. 38 Danh măc biÃu đß BiÅu đß 3.

So sánh tß lá sáng sót sau rã đông vãi các nghiên cću khác. Tß lá các d¿ng bÃt th°ång NST theo ngußn gác noãn. KÁt căc lâm sàng theo ngußn gác noãn. Đ°ång cong ROC xác đánh các yÁu tá tiên l°āng kém cho mô hình tiên l°āng phôi nguyên bái.

Đ°ång cong ROC xác đánh các yÁu tá tiên l°āng tát cho mô hình tiên l°āng phôi nguyên bái. Phân bá tß lá phôi nguyên bái theo ng°ÿng AMH 1,36. 48 1 Mæ ĐÄU Kỹ thuÃt thă tinh trong áng nghiám t¿i phòng thí nghiám bắt đầu bằng viác thu nhÃn giao tÿ đăc (tinh trùng) và giao tÿ cái (noãn). Tùy thuác vào mong muán và tình tr¿ng bánh lý cąa từng đái t°āng, bác s* và chuyên viên phôi hãc s¿ đ°a ra các ph°¢ng h°ãng thăc hián các kỹ thuÃt đái vãi giao tÿ.

Noãn đ°āc thă tinh vãi tinh trùng thành phôi và sau đó đ°āc chuyÅn vào tÿ cung cąa bánh nhân. Tr°ång hāp sau khi thu nhÃn giao tÿ không thăc hián thă tinh ngay thì giao tÿ cần đ°āc bÁo quÁn l¿nh đÅ bÁo tßn hình thái và chćc nng. Bác s* lâm sàng có thÅ lăa chãn trā l¿nh noãn nh° mát ph°¢ng án dă phòng cần thiÁt cho nhāng phă nā có nguy c¢ cao bá suy bußng trćng do quá trình điÃu trá ung th° [1-3], hoÁc nhóm phă nā có nguy c¢ mắc hái chćng quá kích bußng trćng. Bên c¿nh đó, khÁ nng sinh sÁn giÁm theo đá tuái là yÁu tá đáng cân nhắc trong viác thăc hián trā noãn chą đáng vãi măc đích bÁo tßn khÁ nng sinh sÁn cho nhāng phă nā đang trong đá tuái sinh sÁn nh°ng ch°a s¿n sàng mang thai [4].

Trā l¿nh noãn nhiÃu lần (gom noãn) đÅ đ¿t đ°āc sá l°āng noãn tái °u cho mát chu kỳ t¿o phôi là lăa chãn phù hāp vãi nhóm bánh nhân đáp ćng kích thích bußng trćng kém [5]. Viác t° vÃn thăc hián trā l¿nh noãn nên đ°āc cá thÅ hóa và dăa trên nhiÃu yÁu tá, chẳng h¿n nh° tuái cąa bánh nhân, tình tr¿ng dă trā bußng trćng, mćc đá kh¿n cÃp cąa điÃu trá và lo¿i điÃu trá ung th° cũng nh° nguy c¢ suy sinh dăc [6]. T¿i Viát Nam, mát sá nghiên cću và noãn trā l¿nh đã đ°āc thăc hián. Lê Thanh HuyÃn và cáng să (2018) đánh giá biÁn đái hình thái noãn và khÁ nng phát triÅn cąa noãn trā l¿nh bằng ph°¢ng pháp thuỷ tinh hoá cho kÁt quÁ tß lá noãn sáng sau rã đông 89,09%, tß lá thă tinh 71,28%, tß lá phôi tát ngày 3 là 38,71%, tß lá có thai lâm sàng 29,41%, tß lá làm tá 12,94% [7].

Mát nghiên cću khác cąa Lê Thuỵ Hßng KhÁ và cáng să (2020) báo cáo kÁt quÁ đông l¿nh noãn ç bánh nhân điÃu trá thă tinh trong áng nghiám vãi tß lá noãn sáng sau rã đông đ¿t 95,59 ± 13,60%, tß lá thă tinh 78,96 ± 24,88%; tß lá thai lâm sàng và tß lá làm tá lần l°āt là 30,8% và 21,61% [8]. Trên thÁ giãi đã có nhiÃu bằng chćng khoa hãc đã chćng minh trā l¿nh noãn là mát kỹ thuÃt an toàn và hiáu quÁ [9-11]. Tuy nhiên, hầu hÁt các báo cáo đÃu nghiên cću trên nhóm noãn trā có ngußn gác từ noãn hiÁn.