HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM MA THỊ PHƯƠNG ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG TẠI CỤM CÔNG NGHIỆP GIÀ KHÊ XÃ TIÊN HƯNG – HUYỆN LỤC NAM – TỈNH BẮC GIANG Ngành: Khoa học môi trường Mã số: 8440301 Người hướng dẫn khoa học: TS. Đinh Thị Hải Vân NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Kết quả nghiên cứu của luận văn là những đóng góp riêng dựa trên số liệu khảo sát thực tế, trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Những kết quả nghiên cứu kế thừa các công trình khoa học khác đều được trích dẫn theo đúng quy định.
Nếu luận văn có sự sao chép từ các công trình khoa học khác, tác giả xin hoàn toàn chịu trách nhiệm. Hà Nội, ngày tháng năm 2018 Tác giả luận văn Ma Thị Phương i LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành tốt luận văn tốt nghiệp này, ngoài sự nỗ lực của bản thân, tôi đã nhận được sự quan tâm, giúp đỡ nhiệt tình của các tập thể, cá nhân trong và ngoài trường. Trước hết tôi xin chân thành cảm ơn các thầy, cô giáo Khoa Môi trường và các thầy cô giáo trường Học viện Nông Nghiệp Việt Nam đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn tốt nghiệp. Đặc biệt tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới TS.
Đinh Thị Hải Vân đã tận tình giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện luận văn tốt nghiệp này. Tôi xin chân thành cảm ơn tới các cán bộ, kỹ thuật viên Trung tâm Quan trắc Tài Nguyên & Môi trường – Sở Tài nguyên Môi trường Bắc Giang; Các sở ban ngành thuộc UBND tỉnh Bắc giang và thành phố Bắc Giang đã nhiệt tình giúp đỡ và tạo mọi điều kiện cho tôi thực hiện luận văn. Cuối cùng, tôi muốn gửi lời cảm ơn chân thành tới gia đình, bạn bè và người thân đã luôn bên cạnh tạo điều kiện và giúp đỡ tôi trong thời gian tôi học tập, rèn luyện tại trường Học viện Nông Nghiệp Việt Nam. Hà Nội, ngày tháng năm 2018 Tác giả luận văn Ma Thị Phương ii MỤC LỤC Lời cam đoan.
ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. v Danh mục bảng biểu. v Danh mục hình.
vii Trích yếu luận văn. viii Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Giả thuyết khoa học.
Mục tiêu nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mớı, ý nghĩa khoa học và thực tıễn. Tổng quan tài liệu.
Những vấn đề về công nghiệp hóa. Một số khái niệm cơ bản. Công nghiệp hóa, đô thị hóa và môi trường. Tình hình phát triển các CCN ở Việt Nam.
Quá trình hình thành và phát triển CCN ở Việt Nam. Định hướng phát triển các CCN nước ta trong thời gian tới. Hiện trạng môi trường các KCN, CCN ở Việt Nam. Ô nhiễm nước mặt do nước thải công nghiệp.
Ô nhiễm không khí do khí thải công nghiệp. Chất thải rắn công nghiệp. Công tác quản lý môi trường KCN ở Việt Nam. Các vấn đề còn tồn tại trong công tác quản lý môi trường.
Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu.
Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp. Phương pháp thu thập thông tin sơ cấp.
Phương pháp lấy mẫu, phân tích mẫu. Phương pháp so sánh. Phương pháp tổng hợp, xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận.
Khái quát về cụm công nghiệp Già Khê, xã Tiên Hưng, huyện Lục Nam, tỉnh Bắc Giang. Điều kiện tự nhiên. Sự phát triển của Cụm công nghiệp Già Khê. Quy trình, công nghệ sản xuất và nhu cầu sử dụng nguyên, nhiên liệu.
Hiện trạng môi trường tại cụm công nghiệp Già Khê. Hiện trạng nước thải. Chất thải rắn của các doanh nghiệp. Công tác quản lý môi trường và những vấn đề tồn tại trong công tác quản lý môi trường của cụm công nghiệp Già Khê.
Thực trạng công tác quản lý môi trường của Ban Quản lý CCN. Một số vấn đề còn tồn tại trong công tác quản lý môi trường tại CCN Già Khê. Đề xuất giải pháp nâng cao công tác quản lý môi trường tại cụm công nghiệp Già Khê. Giải pháp quản lý.
Giải pháp kỹ thuật. Các giải pháp tuyên truyền, nâng cao ý thức bảo vệ môi trường. Kết luận và kiến nghị. 77 Tài liệu tham khảo.
80 iv DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BTNMT Bộ Tài nguyên Môi trường CCN Cụm công nghiệp CHXHCN Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam CT-UB Chỉ thị-Ủy ban CTCN Chất thải công nghiệp CTNH Chất thải nguy hại CTR Chất thải rắn CTRCN Chất thải rắn công nghiệp CTRNH Chất thải rắn nguy hại ĐTM Đánh giá tác động môi trường HTMT Hiện trạng môi trường KCN Khu công nghiệp KKT Khu kinh tế KCX Khu chế xuất KTTV Khí tượng thủy văn NĐ- CP Nghị định- Chính phủ ÔNMT Ô nhiễm môi trường PTBV Phát triển bền vững QCVN Quy chuẩn Việt Nam QĐ- TTg Quyết định của Thủ tướng TCVN Tiêu chuẩn Việt Nam TT Thông tư TNHH Trách nhiệm hữu hạn UBND Ủy ban nhân dân v DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 2. Đặc trưng thành phần nước thải của một số ngành công nghiệp. Phân loại từng nhóm ngành sản xuất có khả năng gây ô nhiễm. Thành phần trung bình các chất trong chất thải rắn của một số KCN phía Nam.
Danh mục các vị trí lấy mẫu nước. Danh mục các vị trí lấy mẫu khí. Các phương pháp và thiết bị phân tích các chỉ tiêu môi trường. Bảng cơ cấu ngành nghề sản xuất các doanh nghiệp trong CCN Già Khê.
Cơ cấu sử dụng đất CCN Già Khê. Nguyên, nhiên liệu đầu vào sử dụng cho quá trình hoạt động của công ty Khải Thừa và Khải Thần Việt Nam. Nguyên, nhiên liệu đầu vào sử dụng cho quá trình hoạt động của nhà máy sản xuất giấy Kraft. Hiện trạng nước thải tại các nhà máy trong CCN Già Khê.
Kết quả phân tích chất lượng nước thải tại điểm xả thải ra cống thải chung tại một số doanh nghiệp. Kết quả phân tích mẫu nước mặt. Lượng phát sinh và thành phần chất thải rắn. Đặc điểm vi khí hậu và tiếng ồn.
Chất lượng môi trường không khí xung quanh tại CCN Già Khê. Đặc điểm vi khí hậu và tiếng ồn. Chất lượng môi trường không khí xung quanh tại một số doanh nghiệp trong CCN Già Khê. Tình hình thực hiện công tác quản lý môi trường tại CCN Già Khê.
Các biện pháp xử lý nước thải các doanh nghiệp trong CCN Già Khê. Các biện pháp xử lý khí thải các trong CCN Già Khê. Đặc điểm các kho lưu trữ chất thải các doanh nghiệp. 63 vi DANH MỤC HÌNH Hình 2.
Mối tương quan giữa phát triển KCN và các vấn đề môi trường. Diễn biến nhiệt độ trung bình năm 2017 của tỉnh Bắc Giang. Diễn biến lượng mưa năm 2017 của Bắc Giang. Quy trình quản lý chất thải nguy hại.
Quy trình vận chuyển bùn thải. Đề xuất mô hình quản lý chất thải rắn công nghiệp. 72 vii TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Ma Thị Phương Tên Luận văn: Đánh giá thực trạng công tác quản lý môi trường tại cụm công nghiệp Già Khê – xã Tiên Hưng – huyện Lục Nam – tỉnh Bắc Giang Ngành: Khoa Học Môi Trường Mã số: 8440301 Tên cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu Mục đích nghiên cứu của đề tài “Đánh giá thực trạng công tác quản lý môi trường tại cụm công nghiệp Già Khê – xã Tiên Hưng – huyện Lục Nam – tỉnh Bắc Giang” là: Đánh giá cơ cấu tổ chức, tình hình hoạt động và các nguồn phát sinh chất thải của Cụm công nghiệp Già Khê; Đánh giá hiện trạng môi trường và công tác quản lý môi trường, từ đó chỉ ra những thuận lợi, khó khăn và những vấn đề tồn tại trong công tác quản lý môi trường để đưa ra được các giải pháp nâng cao chất lượng quản lý môi trường trong cụm công nghiệp Già Khê. Phương pháp nghiên cứu Để thực hiện được nghiên cứu này, đề tài đã áp dụng các phương pháp chính sau đây: Thu thập các số liệu thứ cấp về điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội.
từ Phòng tài nguyên Môi trường huyện Lục Nam; cán bộ quản lý môi trường tại xã Tiên Hưng, huyện Lục Nam. Khảo sát thực địa, điều tra thu thập các số liệu sơ cấp được thu thập thêm từ điều tra 03 cán bộ của cụm công nghiệp về phương pháp thu gom, xử lý nước thải, vận chuyển, xử lý rác thải. Phương pháp lấy mẫu điều tra đánh giá mức độ ô nhiễm được thực hiện trên cơ sở tuân thủ theo Tiêu chuẩn Quốc gia về lấy mẫu và đánh giá chất lượng lấy 05 mẫu nước, 05 mẫu không đại diện cho cụm công nghiệp. Dựa vào kết quả thu thập được từ khảo sát thực tế, ta đem so sánh, phân tích với các tiêu chuẩn, quy chuẩn về môi trường hiện hành để đánh giá chất lượng môi trường địa bàn nghiên cứu để đánh giá mức độ ô nhiễm môi trường, từ đó phân tích nguyên nhân và đưa ra giải pháp quản lý môi trường phù hợp tại cụm công nghiệp Già Khê.
Kết quả chính và kết luận Sự phát triển cụm công nghiệp Già Khê bao gồm Công ty TNHH Khải Thừa Việt Nam, Công ty TNHH Khải Thần Việt Nam, Nhà máy sản xuất giấy KRAFT với những ngành nghề: Sản xuất bao bì nhựa PP thông thường, bao lưới, lưới che nắng, túi PE, nhựa tái sinh. Sản xuất, kinh doanh giấy cuộn, phụ gia ngành giấy. Đa phần các viii doanh nghiệp đang hoạt động tại cụm công nghiệp đều sản xuất và phát sinh nước thải, khí thải, chất thải rắn công nghiệp và gây tác động đến môi trường đặc biệt trong lĩnh vực công nghiệp nhựa. Về hiện trạng môi trường cụm công nghiệp Già Khê - Môi trường không khí xung quanh đã có dấu hiệu ô nhiễm nhẹ, hàm lượng bụi lơ lửng tại 01 điểm giám sát vượt quy chuẩn 1,17 lần.
Nguồn gây ô nhiễm chủ yếu do hoạt động lưu thông của các phương tiện giao thông, ô nhiễm xảy ra cục bộ, tại từng thời điểm nhất định. Mẫu nước thải của Công ty TNHH Khải Thừa Việt Nam đợt tháng 06/2017 có 2 chỉ tiêu không đạt chuẩn QCVN 40:2011/BTNM đó là pH thấp hơn từ 1,1 đến 1,8 lần, N tổng số cao hơn 1,3 lần.