ĐẶT VẤN ĐỀ.1 MỤC TIÊU NGHIÊN cứu. Nguồn nhân lực y tế. Tổ chức và hoạt động của Trạm Y tế cơ sở. Bác sỹ y tế cơ sở.
Phân loại Trạm Y tế tỉnh Bình Dương. Một số chủ trương, chính sách tác động đến BS TYT đang có hiệu lực tại tỉnh Bình Dương. Sự hài lòng đối với công việc của nhân viên y tế. Một số nghiên cứu tham khảo.
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN cúu. Thiết kế nghiên cứu. Đối tượng, thời gian và địa điểm nghiên cứu. Biến số nghiên cứu và xây dựng bộ công cụ thu thập thông tin.
Xác định cỡ mẫu và cách chọn mẫu. Phương pháp thu thập thông tín. Xây dựng bộ công cụ đánh giá. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu.
Đạo đức nghiên cứu. Hạn chế của nghiên cứu đánh giá và cách khắc phục. Thông tin chung về nhân lực Bác sỹ Trạm Y tế giai đoạn 2006 - 2010. Thông tin cá nhân của Bác sỹ Trạm Y tế.
Kết quả sự hài lòng về chính sách của Bác sỹ Trạm Y tế. Thời gian dự kiến tiếp tục công tác tại Trạm Y tế trong tương lai. Thực trạng nguồn nhân lực BS Trạm y tế tỉnh Bình Dương giai đoạn 2006 - 2010. Một số thông tin cơ bản về các BS TYT tỉnh Bình Dương.
Công việc đượcgiao (A). Phúc lợi xã hội (C). Chế độ học tập và phát triển (D). Cơ sở vật chất và kinh phí hoạt động (E).
Hỗ trợ chuyên môn của tuyến trên (F). ứng xử của đồng nghiệp (G). ứng xử của lãnh đạo Trạm Y tế (H). Thời gian dự kiến tiếp tục công tác tại Trạm Y tế trong tương lai.
Hài lòng chung về công việc.76 vi Chương 6.78 TÀI LIỆU THAM KHẢO.80 PHỤ LỤC Phụ lục 1. BIÉN SỐ HÀI LÒNG VỀ CÔNG VIỆC CỦA BS TYT. CÁC BÊN LIÊN QUAN VÀ MỐI LIÊN QUAN. BỘ CÂU HỎI PHÁT VẤN VỀ sự HÀI LÒNG CỦA BÁC SỸ VỚI CÔNG VIỆC.
HƯỚNG DẨN PHỎNG VẤN SÂU LÃNH ĐẠO SỞ Y TẾ, LÃNH ĐẠO TRUNG TÂM Y TẾ HUYỆN-THỊ, LÃNH ĐẠO TRUNG TÂM Y TẾ CAO SU DẦU TIẾNG. THẢO LUẬN NHÓM BÁC SỸ CÁC TRẠM Y TẾ XÃ-NÔNG TRƯỜNG. sơ ĐỒ TỔ CHỨC NGÀNH Y TẾ TỈNH BÌNH DƯƠNG. HÌNH THỨC PHÔ BIẾN KẾT QUẢ.
VÒNG TRÒN KÉP KÍN CỦA TRAM Y TẾ cơ SỞ.105 7 DANH SÁCH CÁC BẢNG Bảng 3. Thông tin chung về nhân lực Bác sỹ Trạm Y tế. Thông tin cá nhân của Bác sỹ Trạm Y tế. Thông tin cá nhân của bác sỹ TYT (tt).
Hài lòng về nhiệm vụ được giao (A). Hài lòng về thu nhập (B). Hài lòng về phúc lợi xã hội (C). Hài lòng về học tập và phát triển (D).
Hài lòng về cơ sở vật chất và kinh phí hoạt động (E). Hài lòng về hỗ trợ chuyên môn của tuyến trên (F). Hài lòng về ứng xử của đồng nghiệp (G). Hài lòng về ứng xử của lãnh đạo (H).
Hài lòng chung về công việc tại Trạm y tế (K). Thời gian dự kiến tiếp tục công tác tại TYT trong tương lai.56 8 DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 3. Tỷ lệ Trạm Y tế có Bác sỹ tại tỉnh Bình Dương. Thu nhập bình quân của Bác sỹ tại Trạm Y tế.
Hài lòng và không hài lòng về nhiệm vụ được giao (A). Hài lòng và không hài lòng về thu nhập (B). Hài lòng và không hài lòng về phúc lợi xã hội. Hài lòng và không hài lòng về học tập và phát triển (D).
Hài lòng và không hài lòng về csvc, kinh phí hoạt động (E). Hài lòng và không hài lòng về hỗ trợ chuyên môn từ tuyến trên (F). Hài lòng và không hài lòng về ứng xử của đồng nghiệp (G). Hài lòng và không hài lòng về ứng xử của lãnh đạo (H).55 9 TÓM TẤT NGHIÊN cửu Phát triển và củng cố mạng lưới y tế cơ sở là nhiệm vụ chiến lược của Ngành y tế Việt Nam giai đoạn 2000 - 2020, đặc biệt là chủ trương đưa Bác sỹ về Trạm y tế giảm tải cho tuyến trê đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh của nhân dân.
Giai đoạn 2006 - 2010, Ngành Y tế tỉnh Bình Dương phấn đấu sẽ phủ kín Bác sỹ đến 100% Trạm Y tế. Để thu hút nguồn lực này, Chính quyền và Ngành Y tế tỉnh đưa ra nhiều chính sách với mục tiêu làm Bác sỹ an tâm công tác lâu dài tại Trạm Y tế. Đáp ứng yêu cầu tìm hiểu, sự cam kết hỗ trợ nhân lực, vật lực và pháp lý của Sở Y tể và Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Bình Dương, chúng tôi tiến hành thực hiện đánh giá “Thực trạng nguồn nhân lực và sự hài lòng về công việc của bác sỹ hiện công tác tại Trạm Y tế tỉnh Bình Dương năm 2010”. Nghiên cứu mô tả trên cỡ mẫu thu được là 85 Bác sỹ hiện công tác tại các Trạm Y tể trong tỉnh Bình Dương bàng phương pháp định lượng kết hợp định tính, được tiến hành từ tháng 04 - 09/2010.
Thông tin thu thập dựa trên những chính sách đang tác động đến Bác sỹ Trạm Y tế để tìm hiểu sự hài lòng về công việc của các bác sỹ và các mối liên quan. Ngoài ra, để hiểu rõ hơn thực trạng và những chính sách đã triển khai, nghiên cứu còn thu thập thông tin dựa trên hồi cứu số liệu và phỏng vấn sâu đối với Lãnh đạo Ngành Y tế tỉnh Bình Dương tỉnh/ huyện. Ket quả của đánh giá cho thấy sự hài lòng của BS với công việc chung tại Trạm Y tế tương đối thấp (23,5%). Yếu tố mà các BS cảm thấy không hài lòng nhiều nhất là thu nhập, phúc lợi xã hội, cơ sở vật chất và kinh phí hoạt động, học tập và phát triển, công tác được giao,.
Nghiên cứu cũng cho thấy yếu tố được các bác sỹ đánh giá là hàng đầu tạo sự yên tâm trong công tác là thu nhập, vì vậy việc ưu tiên cần tác động để cải thiện sự hài lòng về công việc của BS là thu nhập. Kết quả chỉ ra rằng chỉ có cải thiện thu nhập và giữ hòa khí giữa các thành viên trong TYT thì mới có thế giữ chân Bác sỹ ở lại Trạm công tác lâu dài được. 1 ĐẶT VẤN ĐÈ Nguồn nhân lực chính là nguồn lực quan trọng nhất của mỗi quốc gia và sự thất bại hay thành công của một hệ thống đều từ yếu tố con người. Riêng Ngành y tế (NYT) là một ngành đặc biệt, liên quan đến sức khỏe của người dân thông qua việc phòng, chống bệnh tật và nâng cao sức khỏe (NCSK).
Cán bộ y tể (CBYT) là nguồn lực cơ bản quyết định mọi thắng lợi của ngành, đội ngũ này mà không đáp ứng được số lượng và chất lượng sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến cung cấp dịch vụ y tế (DVYT) [14], Nhân lực y tế (NLYT) toàn thế giới hiện đang thiếu hụt nghiêm trọng. Thế giới có khoảng 59 triệu CBYT và cần bổ sung khoảng 4,3 triệu, trong đó 2,36 triệu nhân viên cung cấp dịch vụ y tế (DVYT) và l ,94 triệu nhân viên quản lý và hỗ trợ. Ngoài nguyên nhân do việc thiếu chuẩn bị nguồn nhân lực đầu vào còn có những nguyên nhân khác như di cư, thay đổi nghề nghiệp, nghỉ hưu sớm do sức khỏe, sự an toàn, yếu tố thành thị- nông thôn. Khu vực Đông Nam Á được mô tả là khu vực đứng đầu thế giới về gánh nặng bệnh tật, khoảng 30% bệnh tật toàn cầu.
Song NLYT chỉ từ 10% đến 15% tổng số NLYT toàn cầu, hơn Châu Phi và Trung Cận Đông. Đây là thách thức lớn cho các nhà hoạch định chính sách y tể (CSYT) mỗi quốc gia trong khu vực này, trong đó có Việt Nam [37], Tại Việt Nam, NLYT hiện cũng là vấn đề lớn cần giải quyết không chỉ số lượng, chất lượng mà còn ở sự phân bố họp lý giữa vùng-miền, các tuyến,. Hệ thống y te (HTYT) Việt Nam chia thành 04 tuyến chính: Trung ương; Tỉnh; Huyện và xã. Trong đó Trạm y tế (TYT) là đơn vị kỹ thuật y tế đầu tiên tiếp xúc với nhân dân, thực hiện các dịch vụ kỹ thuật chăm sóc sức khỏe ban đầu (CSSKBĐ) cho nhân dân [20],[31].
Phát triển mạng lưới y tế cơ sở (YTCS) là công tác quan trọng trong nhiệm vụ đổi mới và hoàn thiện HTYT Việt nam theo hướng công bằng, hiệu quả và phát triển. Để hoàn thành công tác trên, việc củng cố tổ chức mạng lưới và 2 hoạt động chuyên môn y tế xã là hết sức quan trọng, góp phần làm giảm áp lực cho tuyến trên. Một trong những nhiệm vụ quan trọng mà NYT Việt Nam trong công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe (NCSK) nhân dân trong tình hình mới là phấn đấu vào năm 2010 tại 100% xã có TYT kiên cố, bảo đảm 80% số xã có Bác sỹ (100% các xã đồng bằng và 60% các xã miền núi có Bác sỹ) [4], Bình Dương là tỉnh thuộc miền Đông Nam Bộ, diện tích 2.695,54 km2, dân số khoảng 1.636 người, mật độ là 550 người/ km 2 với 01 thị xã và 06 huyện. Là một trong tứ giác kinh tể trọng điểm phía nam nên lượng người nhập cư đến làm việc rất lớn, gây không ít khó khăn cho công tác quản lý và điều trị bệnh cho nhân dân do sự quá tải tại các CSYT tuyến tỉnh/ huyện [26],[27], vẫn bởi mục tiêu giảm tải cho các tuyến tỉnh/ huyện, Chính quyền và NYT Bình Dương luôn chăm lo, bồi dưỡng, củng cố và phát triển đội ngũ CBYT tại tuyến cơ sở, trong đó việc phát triển nguồn lực Bác sỹ (BS) trên 100% các TYT là chủ trương đang được thực hiện nghiêm túc giai đoạn 2006 - 2010 [17], Thực hiện được nhiệm vụ trên, nhiều chính sách từ nhiều cấp đã được ban hành và áp dụng nhằm tạo mọi thuận lợi cho BS an tâm công tác, hài lòng với công việc phục vụ nhân dân tại tuyến xã-phường.
Chắc chắn rằng sẽ có người hài lòng, người không hài lòng với công việc tại Trạm, với những chính sách đã được ban hành. Đó chính là lý do mà nghiên cứu này được tiến hành. Câu hỏi được đặt ra là: - Thực trạng nguồn nhân lực bác sỹ TYT tỉnh Bình Dương giai đoạn 2006 - 2010 như thế nào? - Bác sỹ hiện đang công tác tại các TYT có hài lòng đối với công việc hiện tại không? 3 MỤC TIÊU NGHIÊN cứu 1) Mô tả thực trạng nguồn nhân lực Bác sỹ tuyến xã tỉnh Bình Dương giai đoạn 2006 - 2010. 2) Đánh giá mức độ hài lòng về công việc của Bác sỹ hiện công tác tại các Trạm Y tế tỉnh Bình Dương tại thời điểm năm 2010.
Nguồn nhân lực y tế 1. Khái niệm về nhân lực [14] Nhân lực là nguồn lực quan trọng nhất của mỗi quốc gia, con người là nhân tố quyết định mọi thắng lợi hay thất bại của mọi hệ thống.